1.01.2019 r. w życie weszła ulga podatkowa IP BOX, przysługująca m.in. informatykom tworzącym lub rozwijającym autorskie oprogramowanie komputerowe. W teorii miała ona znacznie zmniejszać ponoszone przez przedsiębiorców koszty. W praktyce okazuje się jednak, że skorzystanie z niej wcale nie jest takie łatwe…

Czym jest IP BOX?

IP BOX, czyli Intellectual Property Box to jeden ze sztandarowych projektów rządowych ubiegłego roku. Jest to tzw. preferencyjne opodatkowanie przysługujące osobom, które otrzymują dochody z tytułu komercjalizacji kwalifikowanych praw własności intelektualnej, takich jak patenty, prawa autorskie do oprogramowania czy wzory przemysłowe. Do tej pory musieli oni płacić podatek w wysokości 19% – jeśli byli podatnikami CIT lub 9% – w przypadku płatników PIT. Po wejściu w życie ustawy miałby się on zmniejszyć do 5%. Trzeba przyznać, że w skali roku jest to spora różnica. W przypadku przedsiębiorcy uzyskującego miesięczny przychód w wysokości 5000 zł, którego obowiązuje 19% podatek, wyniesie on aż 11 400 zł. Po obniżeniu go do 5% wynosiłby jedynie 3000 zł.

Kto może skorzystać z ulgi podatkowej?

IP BOX w założeniu miał być odciążeniem dla biznesu i zachętą do prowadzenia aktywnej działalności badawczo- rozwojowej. Skierowany jest zarówno do dużych firm, jak i start-upów, czy indywidualnych twórców freelancerów. Prawo do skorzystania z niego mają wszyscy przedsiębiorcy, których biznes można zakwalifikować jako badawczo-rozwojowy. Są nimi np. programiści, tworzący  lub ulepszający istniejące już programy i udostępniający je do ogólnego użytku. Z ulgi podatkowej IP BOX mogą oni skorzystać w odniesieniu do:

• Dochodów pochodzących ze sprzedaży produktów lub dzieł objętych prawem własności intelektualnej
• Opłat licencyjnych dotyczących ww. produktów
• Odszkodowań za naruszenie praw własności intelektualnej dotyczących ww. produktów

Problemy z ulgą podatkową IP BOX

Projekt zapowiadał się bardzo obiecująco, okazuje się jednak, że skorzystanie z niego nie należy do najprostszych. Programiści, którzy chcą, aby obowiązywała ich ulga podatkowa, muszą bowiem odpowiednio wcześnie zadbać o prowadzenie właściwej księgowości. Oznacza to, że:

• Każdy produkt objęty prawem własności intelektualnej musi być pojedynczo wyodrębniony w księgach rachunkowych przedsiębiorcy
• Do każdego z tych produktów konieczne jest posiadanie zestawienia przychodów, kosztów ich uzyskania oraz dochodu
• Zapisy w księgach rachunkowych muszą jasno określać łączny dochód uzyskany z produktów objętych prawem własności intelektualnej
• Podstawa opodatkowania preferencyjną 5% stawką podatku obliczana jest wg. Wskaźnika NEXUS

Na tym jednak problemy się nie kończą. Ustawa zawiera wiele luk, które są stopniowo uzupełniane kolejnymi interpretacjami Ministerstwa Finansów. Jest to powodem olbrzymiej dezinformacji wśród przedsiębiorców, którzy nabierają coraz większego dystansu do całego programu. Na dodatek z ostatniego, pochodzącego z ministerstwa oświadczenia wynika, że IP BOX będzie obowiązywał dopiero od 2020 r. Dowiedz się więcej o IP BOX.

Spółka Ltd jako alternatywa dla IP BOX

Programiści, którzy chcą uniknąć wysokiego opodatkowania w Polsce, mogą skorzystać z opcji założenia spółki w Wielkiej Brytanii. Dzięki temu zyskają jeszcze większe ulgi niż IP BOX, obejmujące cały dochód, a nie tylko ten pochodzący ze sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej. Kwota wolna od podatku w Wielkiej Brytanii wynosi ponad 62 000 zł rocznie. Oznacza to, że wspomniany we wcześniejszej części tekstu przedsiębiorca, który w Polsce musiały zapłacić podatek w wysokości 11 400 zł, tam nie zapłaciłby ani złotówki.

Spółkę Ltd w na terenie UK bez obaw o podwójne opodatkowanie może założyć każdy freelancer pracujący zdalnie. Nie musi on mieszkać, ani nawet czasowo przebywać w Wielkiej Brytanii. Więcej na ten temat można przeczytać tutaj. Jest to więc atrakcyjna propozycja dla programistów oraz innych pracujących na własny rachunek specjalistów, którzy nie chcą płacić tak wysokich podatków w Polsce.

Autor: TaxAngels

Imprezy integracyjne to jedne z najpopularniejszych benefitów pracowniczych w Polsce. Organizują je i małe i duże firmy, niemal z każdej branży. Średni budżet na osobę na imprezę firmową w Polsce wynosi 235 zł – wynika z danych Briefly.

Integracje firmowe obrosły w wiele barwnych legend, a firmy prześcigają się w nowych pomysłach na nietypowe atrakcje. Pracownicy doceniają to i chętnie uczestniczą w imprezach firmowych, co potwierdzają zarówno zagregowane dane preferencji firm, które szukają lokali i obiektów na imprezy w serwisie Briefly, jak również wyniki ankiety przeprowadzonej na grupie zarządzających, właścicieli firm, HR, office lub marketing managerów, odpowiedzialnych za organizację imprez integracyjnych w swoich firmach.

9 na 10 ankietowanych ekspertów przyznaje, że w firmowych integracjach bierze udział większość lub prawie wszyscy pracownicy ich firmy. A na jednym wydarzeniu się nie kończy – najczęściej firmy organizują 2-3 imprezy rocznie. Co czwarta – tylko jedną. Podobny odsetek firm deklaruje, że organizuje ponad cztery imprezy integracyjne rocznie.

– Imprezy integracyjne zawsze cieszyły się dużym powodzeniem zarówno w Polsce, jak i w środowiskach międzynarodowych. Jest to idealny czas na integrację z innymi pracownikami i poznanie ich od trochę bardziej prywatnej strony. Poznanie lepiej własnego szefa i współpracowników. Nie zawsze jest na to czas w godzinach pracy. Pracownicy chętnie w nich uczestniczą, i nie ma znaczenia czy jest to w trakcie godzin pracy, czy poza nimi – Rafał Jatczak, Recruitment Manager EMEA – CWT, autor bloga Sposoby na zasoby.

Ile kosztują integracje firmowe?

Budżet firmowy przeznaczony na imprezy i wyjazdy firmowe zależy głównie od wielkości firmy, i w mniejszym stopniu, od branży. Nie jest rzadkością inwestowanie ponad 100 tys. zł na jedną imprezę dla pracowników.

Ceny organizacji integracji firmowych w Polsce różnią się oczywiście w zależności od rodzaju imprezy. Istotnie większe są koszty wyjazdów integracyjnych (413 zł na osobę), podczas gdy cena kolacji integracyjnej mieści się w granicach 182 zł za osobę.

Na podstawie imprez organizowanych z pomocą serwisu Briefly wynika, że w Polsce średnio w imprezie integracyjnej bierze udział 72 osoby. Całkowity koszt, jaki ponosi firma dla takiej liczby pracowników to ok. 15 tys. zł.

Kiedy organizowane są imprezy?

Maj i czerwiec – w tych miesiącach firmy najczęściej organizują imprezy lub wyjazdy integracyjne dla pracowników, według danych Briefly.

O ile imprezy i kolacje integracyjnie oraz wigilie firmowe głównie organizują asystenci zarządu lub office managerowie, o tyle wyjazdy integracyjne częściej planują HR lub marketing managerowie. Nierzadko w czasie wyjazdowych integracji dodatkowo organizuje się szkolenia lub warsztaty team buildingowe, za które odpowiedzialne są działy HR czy marketingu (komunikacji wewnętrznej).

Średnio 6-7 tygodni wcześniej planowane są imprezy integracyjne. Nieco dłużej – bo zwykle 9-10 tygodni – firmy przygotowują się do organizowania wigilii firmowych i wyjazdów integracyjnych. Choć oczywiście zdarza się planowanie wyjazdów lub bardzo dużych eventów w popularnych miejscach nawet z rocznym wyprzedzeniem.

– Idealny timing planowania imprezy to rok do przodu. Chcąc zapewnić unikatowe atrakcje, niekiedy organizując imprezę myślimy już o kolejnej, która ma być za rok czy za kilka miesięcy. Ale to scenariusz idealny. Czasem mamy na organizację tylko kilka tygodni. Na szczęście nasz firmowy dream-team umie robić rzeczy niemożliwe – Małgorzata Jurkiewicz, HR Business Partner, Blue Media.

Imprezy integracyjne z przytupem

Imprezy integracyjne najczęściej organizowane są w klubach, restauracjach, pubach lub centrach eventowych.

To, na co zwracają firmy szukając miejsc na tego typu imprezy to przede wszystkim dostępność miejsca do tańca (parkietu), ogródka/ tarasu i parkingu. Z dodatkowych atrakcji, jakie życzą sobie organizatorzy imprez od lokali to zorganizowanie dyskoteki, fotobudki lub koncertu/ muzyki na żywo.

Wigilia firmowa na bogato

Niemal wszystkie ankietowane przez Briefly firmy organizują spotkania świąteczne dla swoich pracowników. 7 na 10 firm organizuje je raz w roku, a 17 proc. dwa razy w roku (także w okolicach Wielkanocy).

Na spotkania świąteczne dla swoich pracowników firmy są gotowe wydać nieco więcej niż na imprezy integracyjne organizowane wiosną czy jesienią. Średni koszt zorganizowania wigilii firmowej czy spotkania świątecznego w lokalu wynosi ok. 200 zł od osoby.

Firmy na organizowanie wigilii preferują kolejno: restauracje i kluby. Rzadziej są to sale bankietowe, hotele czy puby.

Wyjazdy firmowe na odludziu

Organizowanie wyjazdów firmowych jest najbardziej czaso i zasobochłonne ze wszystkich imprez firmowych – wynika z danych Briefly.

Firmy najczęściej decydują się zorganizować wyjazdy w maju, czerwcu lub wrześniu. Ponad połowa firm organizuje wyjazdy dla pracowników z jednym noclegiem, co trzecia – z dwoma noclegami.

W Polsce na wyjazdy integracyjne pożądane są przede wszystkim spokojne lokalizacje, oddalone od miasta i zgiełku. Aż 80 proc. użytkowników Briefly szukających lokalizacji na wyjazdy dla pracowników w swoich wymaganiach oczekuje bliskości jeziora lub lasu, 40 proc. – najchętniej organizuje imprezę na wsi, a 15 proc. – w miejscowości uzdrowiskowej.

Wśród najbardziej pożądanych dodatkowych atrakcji w czasie wyjazdu firmowego raczej nie ma zaskoczeń. Są to kolejno: dyskoteka, ognisko, spływ kajakowy, park linowy, paintball.

– Zwiększenie zaangażowania przez BlackRock do 5,09 proc. traktujemy jako pozytywną ocenę potencjału Pekao, a przede wszystkim naszej strategii, w której łączymy stabilny model biznesowy o niskim profilu ryzyka z wysokim wzrostem zysków i atrakcyjną stopą dywidendy. Uważam, że Pekao może być atrakcyjne dla inwestorów ze względu na wysoką płynność, fakt, że jesteśmy dobrze dokapitalizowani i hojnie dzielimy się zyskiem z akcjonariuszami. – mówi Michał Krupiński, Prezes Zarządu Banku Pekao. – Zauważamy, że inwestorzy pozytywnie oceniają naszą strategię. Większość z nich ma co najmniej kilkuletni profil inwestycyjny i liczy się dla nich budowa trwałych przewag konkurencyjnych, nie tylko tych, które zwiększają zyskowność w perspektywie kilku kwartałów. Zwracają uwagę na długoterminową zdolność banków do systematycznych wypłat dywidend – dodaje Michał Krupiński.

BlackRock to globalny lider asset management, który na koniec czerwca zarządzał aktywami o wartości 6,84 biliona dolarów.

Bank Pekao należy do najbardziej płynnych spośród notowanych na warszawskiej GPW. Free-float banku to 67 proc., a udział inwestorów zagranicznych we free-float wynosi 40 proc.
W 2019 r. Bank wypłacił 1,73 mld zł dywidendy, czyli 75 proc. jednostkowego zysku netto za 2018 rok. Wliczając tę wypłatę, w ciągu ostatniej dekady do akcjonariuszy trafiło łącznie 20 mld zł – najwięcej w polskim sektorze bankowym.

W ocenie analityków giełdowych Pekao ma jeden z największych potencjałów wzrostu kursu akcji w sektorze (27-proc. potencjał wzrostu kursu na podstawie średniej ceny docelowej z aktualnych rekomendacji), a 72 proc. rekomendacji dla akcji Banku Pekao to „kupuj”.

Pomimo relatywnie niskiej obecnie wycenie giełdowej, Bank zachowuje premię w wycenie nad europejskimi bankami z uwagi na wysoką rentowność. Biorąc po uwagę całkowity zwrot z inwestycji (TSR – total shareholder return) uwzględniający zarówno zmianę notowań akcji, jak i wpływy z dywidend, w ciągu ostatnich dwóch lat TSR akcji Pekao zachowywał się o blisko 20 proc. lepiej niż indeks 50 największych banków w Europie i o ponad 5 proc. lepiej niż indeks największych banków rynków wschodzących.

Kluczowe cele zapisane w strategii Banku Pekao to osiągnięcie w 2020 roku rentowności liczonej wskaźnikiem Return on Equity (ROE) na poziomie 12,5% – jednym z najwyższych w polskim sektorze bankowym; wzrost zysku netto do 3 mld zł i obniżenie współczynnika Koszty/Dochody (C/I) do poziomu poniżej 40 proc.

Z badania SW Research przeprowadzonego na zlecenie Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych wynika, że wiedza naszego społeczeństwa na temat windykacji wciąż nie jest duża. Polacy, którzy mieli dotychczas kontakt z firmą windykacyjną przyznają jednak, że był on zdecydowanie dobry, dobry lub neutralny – w taki sposób odpowiedziało łącznie 73 proc. ankietowanych.[1] Oznacza to, że nowoczesna windykacja opiera się coraz częściej na dialogu i obustronnych negocjacjach, a konsumenci dostrzegają, że celem firmy zarządzającej wierzytelnościami jest pomoc w wyjściu z zadłużenia.

Windykacja bywa często postrzegana w negatywnym świetle. Już samo posiadanie zadłużenia jest sytuacją trudną i niekomfortową, a zmaganie się z jego spłatą bywa również trudne emocjonalnie. Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych, która wspólnie z przedstawicielami branży zarządzania wierzytelnościami zrzeszonymi w KPF realizuje kampanię edukacyjną „Windykacja? Jasna Sprawa!”, zapytała Polaków m.in. o ich dotychczasowe doświadczenia związane z windykacją i firmami, które reprezentują ten sektor gospodarki. Spośród 48,7 proc. respondentów, którzy mieli kontakt z firmą windykacyjną ponad 5 proc. oceniło go zdecydowanie dobrze, 21,5 proc. raczej dobrze, a 45,8 proc. neutralnie.[2]

– Ten wynik pokazuje, że widmo groźnego windykatora powoli odchodzi w niepamięć, a sama windykacja postrzegana jest coraz częściej w sposób neutralny. To rezultat działań firm windykacyjnych, które na przestrzeni ostatnich lat zapewniły nową jakość obsługi osób zadłużonych. Instytucje zrzeszone w KPF wypracowały Zasady Dobrych Praktyk w zakresie zarządzania wierzytelnościami, których przestrzegają w codziennej pracy. Dokument określa między innymi jak powinien wyglądać profesjonalny proces windykacyjny, jak powinna przebiegać komunikacja z zadłużonym konsumentem, jakie informacje powinny znaleźć się w wezwaniu do zapłaty. Zależy nam na tym, by jak największa liczba firm windykacyjnych przestrzegała norm etycznych – mówi Andrzej Roter, Prezes Zarządu Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych.

Z badania wynika również, że jest grupa osób, które oceniły swoje doświadczenia w kontakcie z firmą windykacyjną jako zdecydowanie złe (9,3 proc.) lub raczej złe (17,5 proc.). Dla branży może być to sygnał, że są jeszcze obszary, które wymagają dopracowania. Aby Zasady Dobrych Praktyk mogły skutecznie działać, potrzebne jest bowiem ich skuteczne egzekwowanie oraz ciągłe dostosowywanie do zmieniających się warunków rynkowych. Niezbędna jest także edukacja konsumentów, którzy muszą znać swoje prawa i wiedzieć, gdzie i jakie nadużycia mogą zgłosić.

 Źródło: Badanie opinii przeprowadzone w czerwcu 2019 r. przez SW Research na zlecenie KPF. Próba = 1000.

Konsumenci często obawiają się kontaktu z windykatorem. Niesłusznie.

Polacy przyznają, że gdy dzwoni windykator, nie zawsze wiedzą, jak się zachować. W wielu przypadkach unikają jakiejkolwiek rozmowy i nie stawiają pytań o powód kontaktu. Co trzeci uczestnik badania KPF działa intuicyjnie, gdy zadzwoni do niego doradca z firmy zarządzającej wierzytelnościami. Wiedzę na temat tego, jak się zachować w przypadku kontaktu ze strony firmy windykacyjnej badani czerpią również z portali finansowych czy edukacyjnych (29,5 proc.), od rodziny i znajomych (23,2 proc.) lub z gazet, radia i telewizji (22,6 proc.).

– Jeżeli co trzeci Polak działa intuicyjnie, a co piąty uzyskuje informacje, co zrobić, gdy dzwoni firma windykacyjna od rodziny i znajomych, to możemy wysnuć wniosek, że ponad połowa rodaków ma niepełną wiedzę na ten temat. Nie wie, w jaki sposób rozmawiać z firmą windykacyjną i czy podejmować taką rozmowę. Tymczasem warto ustalić, jaki jest powód kontaktu, w jaki sposób zadłużenie trafiło do firmy windykacyjnej, o jakich należnościach mowa, jakie odsetki już naliczono. Zdarza się bowiem, że ktoś ukradł naszą „tożsamość” lub dokumenty i zaciągnął na nas kredyt, a to może skutkować powstaniem zadłużenia. Bywa, że zapomnieliśmy o uregulowaniu mandatu, a później zmieniliśmy adres zamieszkania i firma windykacyjna wysyłała do nas wezwania pod niewłaściwy adres. Takich przypadków może być wiele i każdorazowo warto je wyjaśniać. Celem firm windykacyjnych jest porozumienie się z konsumentem i ustalenie takich warunków spłaty, które będą dogodne dla konsumenta. Kierowanie spraw na drogę sądową jest ostatecznością, a wszystko zależy od dobrej woli osoby zadłużonej – podsumowuje Andrzej Roter z KPF.

[1] Badanie opinii zrealizowane na zlecenie KPF, przez agencję badawczą SW Research w czerwcu 2019 roku. Próba = 1000.

[2] Tamże

W 2018 r. polscy single zaciągnęli rekordowo dużo kredytów mieszkaniowych. Analitycy portalu RynekPierwotny.pl przyjrzeli się bliżej tej interesującej sytuacji.

Komisja Nadzoru Finansowego co roku podaje ciekawe informacje dotyczące akcji kredytowej krajowych banków. Takie dane KNF – u prezentują między innymi stan cywilny osób kupujących mieszkanie na kredyt. Wedle szacunków nadzoru finansowego, polscy single w 2018 r. zaciągnęli kredyty mieszkaniowe o rekordowej liczbie oraz wartości. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl bliżej przeanalizowali to zjawisko.

Po sprawdzeniu rocznych raportów KNF – u można stwierdzić, że akcja kredytowa banków związana z finansowaniem mieszkań dla polskich singli zwiększała się następująco:

• 2013 r. – 48 865 kredytów mieszkaniowych dla singli o wartości 8,968 mld zł (28,0% liczby oraz 25,7% łącznej wartości kredytów mieszkaniowych z 2013 r.)
• 2014 r. – 50 629 kredytów mieszkaniowych dla singli o wartości 9,745 mld zł (30,4% liczby oraz 27,9% łącznej wartości kredytów mieszkaniowych z 2014 r.)
• 2015 r. – 53 842 kredyty mieszkaniowe dla singli o wartości 10,625 mld zł (31,7% liczby oraz 29,0% łącznej wartości kredytów mieszkaniowych z 2015 r.)
• 2016 r. – 58 484 kredyty mieszkaniowe dla singli o wartości 11,227 mld zł (33,1% liczby oraz 29,3% łącznej wartości kredytów mieszkaniowych z 2016 r.)
• 2017 r. – 59 099 kredytów mieszkaniowych dla singli o wartości 12,342 mld zł (32,6% liczby oraz 28,8% łącznej wartości kredytów mieszkaniowych z 2017 r.)
• 2018 r. – 65 947 kredytów mieszkaniowych dla singli o wartości 14,826 mld zł (32,2% liczby oraz 28,5% łącznej wartości kredytów mieszkaniowych z 2018 r.)

Wzrost liczby kredytów mieszkaniowych udzielanych osobom samotnym, na pewno miał związek z poprawą koniunktury na rynku lokali. Na łączną wartość zobowiązań zaciąganych przez singli wpływała zarówno większa liczba umów, jak i podwyżka cen metrażu. Warto pamiętać, że część osób kwalifikowanych przez banki jako single, może de facto pozostawać w niesformalizowanym związku ze współkredytobiorcą.

Autor: Andrzej Prajsnar, ekspert portalu RynekPierwotny.pl

74 proc. firm doświadczyło naruszenia ochrony danych w wyniku niewłaściwie zabezpieczonych urządzeń mobilnych. Liczba jest o tyle niepokojąca, że pomimo odgórnego zakazu nadal ok. 30 proc. dyrektorów i osób zarządzających oraz ok. 55 proc. pracowników średniego i niższego szczebla używa służbowych telefonów do celów prywatnych.

Zakaz używania służbowych urządzeń poza godzinami pracy wydaje się być rozwiązaniem większości problemów z cyberbezpieczeństwem, jednak nie przynosi on realnych rezultatów. Zgodnie z badaniem przeprowadzonym przez TNS dla Samsung, z telefonów firmowych do celów prywatnych korzysta jedna trzecia dyrektorów i osób zarządzających oraz ponad połowa pracowników niższego i średniego szczebla. Tymczasem według badania IDG przeprowadzonego w 2019 r. na grupie 100 światowych liderów zarządzania IT z różnych branż, naruszenia ochrony danych w wyniku problemów z bezpieczeństwem urządzeń mobilnych doświadczyło aż 74 proc. organizacji.

Stary telefon jak cegła, ale bezpieczny

Menadżerowie ds. IT z rozrzewnieniem wspominają czasy, kiedy każdy pracownik był wyposażony w służbowe BlackBerry albo biznesową Nokię wielkości cegły. To oni decydowali o rozwiązaniach mobilnych wdrażanych na każdym szczeblu przedsiębiorstwa i mogli łatwo nimi zarządzać. Mobilne bezpieczeństwo nie było nadużywanym frazesem, a faktycznym stanem – zbudowanym i pieczołowicie utrzymywanym.

BYOD

Co więc się stało? Otóż w 2007 roku na scenę wszedł Steve Jobs trzymając w ręku iPhone – nowy gadżet, który na zawsze zmienił postrzeganie smartfona. Elegancki z wyglądu, innowacyjny pod względem technologicznym. Przeglądarka, poczta czy narzędzia biurowe – wszystko działało praktycznie od ręki i natychmiast przysporzyło produktowi Apple grono zwolenników. Ci, zachwyceni ergonomicznym i szybkim iOS-em, krzyknęli jednogłośnie “Pozwólcie nam korzystać z niego w pracy!”. To była prawdziwa rewolucja BYOD (ang. Bring Your Own Device) czyli “przynieś swoje własne urządzenie” i początek trendu, którego skutki obserwujemy praktycznie cały czas, na przykład sięgając po prywatny telefon, żeby sprawdzić służbowego maila.

Później, w 2008 roku na amerykańskim rynku zadebiutował Android. Dziś, zgodnie z raportem IDC Corporate USA, system obsługuje ok. 86 proc. smartfonów na świecie.

W czym zatem jest problem? W tym, że wizjonerzy pominęli jeden aspekt. Zapewnienie urządzeniom mobilnym odpowiedniego poziomu cyberbezpieczeństwa.

Użytkownik – zło konieczne?

Co do jednego nie ma wątpliwości – bezpośrednią przyczyną większości naruszeń bezpieczeństwa mobilnego jest błąd użytkownika, który zwyczajnie nie wie, jakie zagrożenie może spowodować. Dlatego podstawowym działaniem, które leży w interesie firm, jest odpowiednie przeszkolenie pracowników.

Drugim, o ile nie jednoczesnym krokiem, może być zaakceptowanie trendu BYOD i wdrożenie oprogramowania pozwalającego na zarządzanie bezpieczeństwem platform mobilnych. Szczególnie, że są rozwiązania, które korzystają z oddzielnego VLANu dostępnego dla prywatnych urządzeń pracowników, który ogranicza ich dostęp do wewnętrznej sieci firmowej.

– Prywatne urządzenia, z których korzysta do celów służbowych pracownik, znajdują się poza kontrolą administratora sieci firmowej. Nieostrożny użytkownik może więc z łatwością przynieść różnego typu złośliwe oprogramowanie do sieci firmowej, zwykle nie zdając sobie z tego sprawy – komentuje Paweł Wałuszko, ekspert ds. cyberbezpieczeństwa w TestArmy CyberForces.

Poza tym, jak dodaje ekspert, istnieje problem tak zwanego “bloatware’u”. Jest to dodatkowe oprogramowanie, dostarczane przez producenta na komputerach, smartfonach i tabletach. Najczęściej występuje w postaci nakładki na interfejs, kilkudniowej licencji na płatne oprogramowanie lub aplikacji zachęcającej do zakupienia dodatkowej usługi. O ile na komputerach można je usunąć, o tyle na systemach mobilnych często jest to niemożliwe bez rootowania urządzenia, które powoduje utratę gwarancji producenta. Tymczasem bloatware stwarza poważne problemy dla bezpieczeństwa urządzeń mobilnych. Według najnowszych badań przeprowadzonych przez naukowców i badaczy z Universidad Carlos III de Madrid, Stony Brook University, IMDEA Networks Institute i ICSI, oprogramowanie typu bloatware na systemach mobilnych rutynowo obchodzi zabezpieczenia systemu operacyjnego, na którym się znajduje. – Ponadto, znaczna część oprogramowania bloatware zbiera ogromne ilości danych o użytkownikach telefonów, mając dostęp do praktycznie wszelkich zasobów na urządzeniu – dodaje Paweł Wałuszko.

Trzecim, dobrym rozwiązaniem jest zalecenie pracownikom korzystanie z aplikacji pozwalających zadbać o bezpieczeństwo urządzenia i znajdujących się na nim informacji. Pozwalają one stworzyć na telefonie zaszyfrowany kontener danych, w którym instalowane będą wyłącznie wybrane narzędzia, na przykład biznesowe. – Każdorazowy dostęp do takiego kontenera jest możliwy wyłącznie po podaniu hasła, a między aplikacjami z “sejfu” a resztą systemu nie występuje żadna komunikacja. W ten sposób telefon jest zabezpieczony zarówno przed złośliwymi cyberatakami, jak i osobami trzecimi, mającymi fizyczny dostęp do urządzenia. Poza tym tego typu aplikacje często umożliwiają zdalne zarządzanie, dzięki czemu w razie kradzieży możemy np. trwale wyczyścić pamięć. Tracimy smartfon, ale nasze dane nie trafiają w niewłaściwe ręce – mówi Damian Szczurek, współzałożyciel TestArmy CyberForces.

Co jeszcze można zrobić, aby zabezpieczyć infrastrukturę mobilną?

1. Zacznijmy od regularnego audytu urządzeń mobilnych. Upewnijmy się, że wszystkie aplikacje pochodzą ze zweryfikowanych źródeł. Możemy wtedy z dużą pewnością stwierdzić, że dane oprogramowanie jest kompatybilne z systemem operacyjnym i bezpieczne w użyciu.
2. Następnie zajmijmy się bloatwarem. Nawet jeśli jego usunięcie jest problematyczne, prawdopodobnie możemy go dezaktywować, dzięki czemu przestanie korzystać z danych znajdujących się na urządzeniu.
3. Na koniec przyjrzyjmy się preferencjom dostępu każdej zainstalowanej aplikacji i ograniczmy ich ingerencję w system. Blokada dostępu do lokalizacji, poczty czy treści wiadomości tekstowych, połączona z ograniczeniem przesyłania danych w tle, da nam dużą kontrolę nad informacjami, które są w ten sposób udostępniane.

– Jeśli połączymy rozwój wiedzy pracowników o cyberbezpieczeństwie z wykorzystaniem odpowiednio skonfigurowanych automatycznych skanerów oraz powiązanych z nimi skryptów korygujących, możemy stworzyć platformę, która automatycznie zacznie proces zabezpieczania urządzenia lub konta użytkownika, gdy wykryje podejrzane zachowania. Ponadto system monitorujący pomoże wskazać konta użytkowników najczęściej naruszających politykę bezpieczeństwa firmy. Będą to osoby na których powinniśmy się skupić planując dodatkowe szkolenia z dziedziny podstaw bezpieczeństwa i polityki ochrony danych – mówi Paweł Wałuszko.

Umiejętne wykorzystanie potencjału działów IT, połączone z regularnymi szkoleniami pracowników, może przynieść naprawdę dobre rezultaty w dziedzinie mobilnego bezpieczeństwa i chronić firmy przed naruszeniami bezpieczeństwa spowodowanymi niewłaściwym wykorzystaniem smartfonów. Zadbajmy o to jak najszybciej, ponieważ czynnik ludzki zawsze będzie nam towarzyszył, a sama technologia zwyczajnie nie zagwarantuje nam bezpieczeństwa.

Inwestorzy zinterpretowali porażki brytyjskiego premiera Borisa Johnsona w Izbie Gmin jako zapowiedź mniejszego ryzyka twardego brexitu i sygnał do kupowania funta. Faktycznie jednak sytuacja może być odwrotna i brytyjska waluta może szybko spaść poniżej wartości euro – pisze Marcin Lipka, główny analityk Cinkciarz.pl.

Przegrany, skompromitowany czy nawet upokorzony. Takie opinie można było przeczytać w brytyjskiej prasie na temat premiera Borisa Johnsona. Nie udało mu się zapobiec inicjatywie opozycji, która opóźnia bezumowny brexit, a dodatkowo odwrócił się od niego nawet brat. Jo Johnson zrezygnował ministerialnego stanowiska na znak protestu przeciw polityce rządu, a de facto swojego brata.

Brytyjską walutę czekałaby dramatyczna przecena, gdyby Zjednoczone Królestwo bez porozumienia opuściło Wspólnotę. Złe wiadomości dla Johnsona są więc dobrą informacją dla funta. To rozumowanie inwestorów ma jednak słaby punkt. Szanse Borisa Johnsona i radykalnej części torysów na wieloletnie rządy wcale nie maleją, ale tak naprawdę rosną. Jak to możliwe?

As w rękawie Borisa Johnsona

Rynek czasami bardzo krótkoterminowo podchodzi do rzeczywistości. Przesunięcie hipotetycznej daty opuszczenia UE z 31 października na koniec stycznia 2020 r. niewiele rozwiązuje w kontekście brexitu. Cały czas z tym problemem trzeba się będzie zmierzyć, tyle że trzy miesiące później.

Inwestorzy ignorują fakt, że tak naprawdę konserwatyści zyskują na popularności, przyjmując twardsze podejście do brexitu. Półtora miesiąca temu, sondaże badające nastroje społeczne wskazywały ok. 2-3 pkt proc. przewagi laburzystów nad torysami. Po przejęciu władzy przez Johnsona ostatnie 10 badań opinii publicznej pokazuje ok. 10 pkt punktów przewagi partii Johnsona nad ugrupowaniem Corbyna.

<p>Konserwatyści po niesamowicie dobrym wyniku Partii Brexitu w wyborach do Parlamentu Europejskiego (ugrupowanie kierowane przez Nigela Farage wygrało ten plebiscyt) zorientowali się, że ich podejście do opuszczenia UE jest zbyt łagodne i konieczna jest zmiana nastawienia na bardziej radykalne. Idealnie zadanie to wypełnia Boris Johnson, który mimo upokorzenia przez opozycję nadal ma asa w rękawie. Chce po prostu zrealizować brexit, a taki punkt widzenia gwarantuje szerokie poparcie.

Funt może być tańszy niż euro

Wygrana konserwatystów w wyborach, które najprawdopodobniej odbędą się w najbliższych tygodniach, będzie oznaczać bardzo poważne problemy dla funta. Nowy mandat torysów, zakładając pokrycie się wyniku elekcji z sondażami, będzie nie tylko szerszy i bardziej stabilny niż przez ostatnie dwa lata, ale dodatkowo zdecydowanie bardziej konfrontacyjny w stosunku do Brukseli.

Będzie to olbrzymi problem dla brytyjskiej gospodarki i dla funta, nawet jeżeli opozycji faktycznie uda się przesunąć deadline brexitu z 31 października na koniec stycznia przyszłego roku. Inwestorzy szybko się zorientują, że szanse na kompromis będą bardzo małe, a Johnson, by wypełnić żądanie obywateli, bez problemów zdecyduje się na dyplomatyczną wojnę z UE, nawet jeśli to miałoby oznaczać bezumowny brexit w 2020 r.

Taki scenariusz nie tylko dramatycznie zwiększyłby ryzyko recesji w Wielkiej Brytanii, ale również spowodowałby silny odpływ kapitału z tej gospodarki. Wyprzedaż funta, niezwykle wrażliwego na perspektywę twardego brexitu, mogłaby się zatrzymać poniżej wyceny do euro. Oznaczałoby to, że za funta płacilibyśmy mniej niż 4,40 zł.

Podatnicy w toku prowadzonej działalności dokonują różnego rodzaju zakupów towarów czy usług. Zdarza się jednak, że po zakupie następuje zmiana planów podatnika lub po prostu towary są słabej jakości czy niezgodne z zamówieniem. Wtedy przedsiębiorcy mają kilka możliwości – sprzedaż, zgłoszenie reklamacji czy utylizacja. Klasyfikacja takich towarów na potrzeby podatków dochodowych często sprawia wiele problemów.

Rozliczenie straty w kosztach

Co do zasady wyżej opisane sytuacje powodują powstanie strat po stronie przedsiębiorcy. Przepisy ustaw o podatku dochodowym nie ograniczają możliwości ujmowania w kosztach podatkowych strat powstałych w środkach obrotowych (np. towarów w magazynie lub gotówki w kasie). Należy jednak pamiętać, że w takich sytuacjach trzeba udowodnić, iż poniesiona strata miała charakter obiektywny i niezależny od podatnika (niezawiniony). Innymi słowy, straty wywołane niefrasobliwym działaniem podatnika lub brakiem należytej staranności mogą być uznane za niestanowiące kosztów podatkowych. Ta sama zasada dotyczy także strat poniesionych w składnikach majątkowych, w tym w środkach trwałych i wartościach niematerialnych i prawnych.

W przypadku powstania strat związanych na przykład z likwidacją należy przeanalizować następujące przesłanki:

• rodzaj i sposób prowadzonej działalności;
• okoliczności, które spowodowały i uzasadniają powstanie straty (np. zawinienie) oraz działania podjęte przez podatnika, mające na celu uniknięcie strat (np. straty nie mogą powstać wskutek braku racjonalnego działania, zaniedbań);
• sposób udokumentowania wielkości poniesionych strat, prawidłowej wyceny i ustalenia wielkości poniesionej straty oraz sposobu przeprowadzenia faktycznej, fizycznej likwidacji.

Podsumowując, kosztem podatkowym mogą być straty w środkach obrotowych (zapasach) czy środkach trwałych i wartościach niematerialnych i prawnych, które powstały bez winy podatnika i których podatnik, mimo dochowania należytej staranności, nie mógł przewidzieć ani ich uniknąć.

Strata a należyta staranność

Z powyższej analizy wynika, że w przypadku wystąpienia strat niezmiernie istotna jest kwestia należytej staranności. Jak ważna jest należyta staranność, pokazuje orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (WSA) z dnia 25 czerwca 2019 r. (sygn. akt III SA/Wa 837/19). Sprawa dotyczyła spółki, która nabyła towary z Chin – sól spożywczą. Na skutek zmiany przeznaczenia (wykorzystana jako sól przemysłowa) część musiała zostać zutylizowana. WSA stwierdził, że wydatki na zakup towarów, które okazały się niezgodne z zamówionymi i w związku z tym musiały zostać zutylizowane, nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu. Sąd uznał, że podatnik nie dochował należytej staranności przy zakupie towarów, poprzez wybór nieodpowiedniego kontrahenta, pomimo faktu, że podjął on działania po zaistnieniu szkody, takie jak zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa.

Z kolei w interpretacji z 25 czerwca 2019 r., nr 0114-KDIP2-2.4010.177.2019.2.AM, Dyrektor KIS stwierdził, że do kosztów uzyskania przychodów można zaliczyć straty w wysokości stanowiącej nieumorzoną wartość nieużywanych aktywów, powstałą z przyczyn niezawinionych, tj. zdaniem organu spółka dochowała należytej staranności poprzez dbałość o prawidłowy przebieg produkcji oraz stan zaopatrzenia w części zapasowe do używanych linii produkcyjnych.

Działania, jakie można podjąć

Tematyka należytej staranności jest stosunkowo skomplikowana i wielowątkowa. Kwestia ta nie jest opisana w ustawie. Mieści się więc w sferze subiektywnej i w każdym przypadku musi być analizowana odrębnie. Warto także dodać, że temat poruszony przez WSA dotyczy nie tylko podatku dochodowego. Także w podatku od towarów i usług wymagana jest należyta staranność w doborze kontrahentów. W przypadku VAT ministerstwo wydało wytyczne „należytej staranności”, które jednak nie mają waloru wiążącego dla organów.

Działaniem, które z pewnością wpływa na zachowanie należytej staranności, jest wdrożenie w przedsiębiorstwie odpowiednich procedur weryfikacji kontrahentów. W dzisiejszych czasach nie wystarczy już jedynie weryfikacja rejestru handlowego (KRS/CEIDG). Wymagane jest także sprawdzenie faktycznej działalności kontrahenta, w szczególności zweryfikowanie tego, czy posiada zasoby, stronę internetową, biuro, doświadczenie itp. Procedura powinna uwzględniać także zasadę podwójnej weryfikacji oraz określać zakresy odpowiedzialności w ramach organizacji. Warto także zadbać o to, aby w procesie akceptacji umów uwzględniony został dział księgowy/prawny spółki, który czuwałby nad przestrzeganiem należytej staranności we współpracy z dostawcami.

Kolejnym działaniem jest prowadzenie szkoleń z należytej staranności dla pracowników spółki. Szkolenia pozwalają zwrócić uwagę na problem, przekazać wytyczne oraz przedyskutować różne sytuacje występujące w firmie. Dodatkowo w czasie szkoleń możliwe jest wykształcenie kultury organizacji, gdzie wszyscy pracownicy będą dbać o należytą staranność.

Autor: radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

Przez ostatnie cztery lata, Instytut Biznesu Rodzinnego, we współpracy z pozostałymi organizacjami wspierającymi przedsiębiorczość rodzinną w Polsce pracował nad wspólnym projektem wypracowania założeń do ustawy umożliwiającej zakładanie w fundacji rodzinnych.

Dlatego cieszę się na rozpoczęcie, podczas Forum Ekonomicznego w Krynicy, dyskusji nad nowymi regulacjami prawnymi dotyczącymi możliwości zakładania w Polsce fundacji rodzinnych. W końcu otwiera nam się długo oczekiwany dialog nad nowelizacją polskich przepisów prawnych, które mogą odmienić rzeczywistość średnich i dużych polskich przedsiębiorstw rodzinnych, naszych eksportowych gospodarczych wizytówek, które mogą zyskać dodatkowe wzmocnienie swojej szansy na skuteczną sukcesję i stabilny rozwój w kolejnych pokoleniach. Z Polski zniknęło już wystarczająco dużo kapitału, który wskutek braku możliwości prawnych, zmuszony był szukać skutecznych rozwiązań za granicą. Firmy rodzinne w Polsce, to tak naprawdę ostatni rodzimy kapitał prywatny, więc stawka, w obliczu panującej u nas na ogromną skalę pierwszej fali zmiany pokoleniowej, jest bardzo duża. To stawka większa niż biznes.

Jakie zabezpieczenie zyskuje właściciel dzięki Fundacji Rodzinnej?

Główną intencją fundacji rodzinnej jest umożliwienie wyłączenia rodzinnego majątku (w tym firmy rodzinnej albo grupy spółek) spod zasad prawa spadkowego, celem zachowania integralności majątku i eliminacji możliwości podziału poprzez spadkobierców. Innymi słowy, jej celem jest zabezpieczenie firmy przed konfliktami w gronie spadkobierców czy rozdrobnieniem majątku w wyniku dziedziczenia między licznych członków rodziny. Oznacza to, że majątek przekazywany jest na własność fundacji, która jako samoistna, nie posiadająca właściciela osoba prawna, sama w sobie nie podlega dziedziczeniu. Rodzina, często przy pomocy ekspertów, ustanawia mechanizmy ładu rodzinnego, które regulują sposób i zakres pełnionych funkcji.

Fundacja zarządza majątkiem, wypłacając zgodnie z przyjętymi uprzednio ustaleniami środki finansowe na rzecz członków rodziny. Jest więc strukturą pośredniczącą pomiędzy rodziną i majątkiem, zaś statut fundacji jasno określa, kto z rodziny i w jaki sposób może czerpać korzyści finansowe z majątku fundacji.

W rozmowach z dr Martą Widz, która współpracuje z Instytutem Biznesu Rodzinnego a na co dzień mieszka w Szwajcarii, słyszę, że funkcjonujące od lat fundacje mają główny cel, którym jak mówi jest: „uchronienie majątku przed nieuzasadnionymi i nieuprawnionymi roszczeniami, takimi jak ekstrawaganckie rozporządzanie majątkiem przez członków rodziny, konflikty i wojny rodzinne prowadzące do nadmiernych wypłat, porwania dla okupu i szantaże skierowane w kierunku członków rodziny”. Z tych względów na fundacje rodzinne zdecydowało się wielu biznesmenów na świecie.

Wallenberg, Oetker, Armani oraz Piechocki… to oni zaufali fundacjom rodzinnym

Wśród przykładów firm rodzinnych z takimi fundacjami, wymienić można zarządzaną już przez czwarte pokolenie Oetkerów firmę dr Oetker czy Ikeę. Zmarły Ingvar Kamprad, twórca słynnej sieci meblowej, zarządzanie swoim biznesem powierzył Stichting INGKA Foundation z siedzibą w Holandii.

W 2016 r. na przekazanie całego swojego majątku fundacji rodzinnej zdecydował się także Giorgio Armani, jeden z najbardziej znanych na świecie projektantów mody. Tu powodem był brak spadkobierców w prostej linii. Tworząc Giorgio Armani Foundation projektant zabezpieczył nie tylko wart wówczas 2,6 mld euro rodzinny biznes przed podziałami, ale także zadbał o finansowe bezpieczeństwo dalszej rodziny, którą ustanowił beneficjentami swojej fundacji.

Podobnie uczynił Hans Wilsdorf, twórca legendarnej marki zegarków Rolex. Nie pozostawiając po sobie żadnych spadkobierców, zarządzanie firmą powierzył fundacji własnego imienia.

Ponad rok temu prezes LPP, największej firmy odzieżowej w Polsce, ogłosił plan na przyszłość swojego biznesu, który ma trwać przez pokolenia. W 2018 roku większościowym akcjonariuszem firmy została rodzinna fundacja Semper Simul. Marek Piechocki poszedł w ślady biznesmenów, którzy powierzyli dzieła swojego życia fundacjom z intencją długowieczności. Na taki krok zdecydowali się wcześniej Georgio Armani, Ingvar Kamprad (IKEA), rodzina Wallenbergów (Electrolux, SAAB, Ericsson, bank SEB i in.) czy we Wiedniu – Jan Kulczyk.

Potrzebne są jasne przepisy…

Obecnie tworzenie tego typu podmiotów nie było w Polsce prawnie możliwe. Większe polskie majątki mogły więc szukać rozwiązań tego typu za granicą, najczęściej w Luksemburgu, Szwajcarii czy Austrii. Dlatego bardzo istotne było to, by stworzyć ramy prawne do zakładania ich w Polsce. Przedsiębiorcy, z którymi na co dzień pracuję w procesach sukcesyjnych, szykują rozwiązania na długowieczność, gdyż częstokroć zależy im na ciągłości rodzinnego działania.

Jeśli właściciel decyduje się na wprowadzenie mechanizmów ładu rodzinnego w tym konstytucji firmy rodzinnej, a docelowo myśli o założeniu fundacji, to ma bardzo konkretną strategię właścicielską, która ustawiona jest na długotrwały i bezpieczny rozwój biznesu. To dobra informacja dla pracowników, partnerów biznesowych i akcjonariuszy.

Według polskiego prawa obecnie fundacja mogła powoływana wyłącznie dla wspierania tzw. celów szlachetnych, filantropijnych. Tymczasem głównym celem fundacji rodzinnej jest opieka nad wniesionym do fundacji majątkiem założyciela (fundatora), ochrona stworzonej przez niego firmy przed podziałami między spadkobiercami, a także zapewnienie członkom rodziny ustalonych w ramach Ładu Rodzinnego benefitów finansowych.

Przepisy normalizujące te kwestię są potrzebne, bo temat dotyczy polskich firm rodzinnych głównie dużych i średnich, dla których kontynuacja dziedzictwa rodzinnego staje się coraz bardziej aktualnym wyzwaniem. Do wieku emerytalnego zbliżać się będzie pierwsze pokolenie polskich biznesmenów, którzy swoje firmy zakładali w czasach transformacji ustrojowej, teraz muszą je komuś przekazać. Jednak problem nieudanej sukcesji jest o wiele szerszy i może stanowić zagrożenie dla gospodarki.

Zagrożone miliardy złotych

W Instytucie Biznesu Rodzinnego szacujemy, że duże i średnie firmy rodzinne generują 27 proc. polskiego PKB, czyli ok. 483,3 mld zł. Ze światowych statystyk wynika, że tylko ok. 30 proc. takich firm potrafi przejść z pierwszego do drugiego pokolenia. W przypadku Polski oznacza to, że skoro nieudaną sukcesją zagrożonych jest 70 proc. polskich firm rodzinnych, to zagrożonych może być 192,84 mld zł PKB!

Co więcej ta kwota to tylko udział tych firm w tworzeniu PKB, a nie majątki prywatne ich właścicieli, które innymi drogami również pracują na polskie PKB.

W związku z tym dotychczasowy brak regulacji prawnych w postaci fundacji rodzinnych, może w najgorszym wypadku znacząco uszczuplić nasze PKB.

Duże i średnie firmy rodzinne, generują 27% polskiego PKB (źródło: Raport Firma Rodzinna to Marka, Instytut Biznesu Rodzinnego 2018). 27% z 1,79 biliona złotych (GUS 2015) to 483,3 mld zł

57% firm rodzinnych planuje sukcesję – 275,48 miliarda złotych PKB (źródło: Instytut Biznesu Rodzinnego i PwC 2016)

Według światowych tendencji tylko 3 na 10 firm przejdzie z pierwszego do drugiego pokolenia, wiec zagrożonych jest 70% firm (źródło: Uniwersytet w St. Gallen)

70% z 275,48 miliarda złotych PKB = 192,84 miliarda zł – tyle PKB jest zagrożonych nieudaną sukcesją!

O sukcesji w Polsce dotychczas mówiono głównie w perspektywie PODZIAŁU majątku… czas to zmienić!

Mimo, iż debata na temat możliwości zakładania fundacji jest niezwykle w Polsce potrzebna, to jednak warto zwrócić uwagę, że nie możemy całej sukcesji sprowadzać do wątków prawnych, organizujących jej przebieg. Obecnie mam poczucie, że sukcesja, również w debacie publicznej, sprowadzana jest do PODZIAŁU majątku między dziedziczącymi członkami rodziny. Wiąże się często ze zmianą formy działalności, czasem również zahaczając o kontekst podatkowy. Jeśli więc rozmowy o sukcesji zaczyna się od zaplanowania podziału, trochę trudno spodziewać się innych efektów niż właśnie taki: podzielony biznes.

I tu – rozwiązania związane z wprowadzeniem możliwości zakładania fundacji są pierwszym dużym krokiem w tą stronę. Szukania tego co może łączyć, a nie jak dzielić. Mam poczucie, że dyskurs i zrozumienie tego, czym jest sukcesja przesuwa się właśnie w stronę podziałów. A tu, wracają karty historii i sukcesje od wieków nam znane. Królowie budowali swoje strefy wpływów poprzez obsadzanie dworów, księstw i tronów innych państwa członkami swojej rodziny – córkami, synami, kuzynkami, siostrami, braćmi. Do tronu przewidywany był największy faworyt spośród dzieci, a zwiększone granice państwa były podzielone na strefy wpływów na rzecz jego rodzeństwa, kolejnych sukcesorów. Kraj był wydzielany jako dzielnice, oddawany w ręce książąt, którzy najczęściej wówczas rozpoczynali spory o granice.

Jeśli z tej perspektywy pomyślę na dzisiejsze procesy sukcesyjne, to optyka, która jest konieczna do prawidłowego procesu opiera się nie na podziale, a na wspólnej, międzypokoleniowej WIZJI.

Myśląc o sukcesji z punktu widzenia biznesu, musimy przede wszystkim zadać sobie pytanie, czy oba pokolenia (nestorów i sukcesorów) są w stanie określić i zaakceptować wzajemnie wspólną wizję przyszłości firmy. I to nie tylko w wymiarze ekonomicznych celów, ale też odpowiedzi co wyjątkowego wnosi rodzina do biznesu? Co by zostało utracone wraz z zakończeniem tej działalności? Dlaczego robimy to, co robimy? Bo istotą zrozumienia firmy rodzinnej jest to, że nie działa ona wyłącznie z pobudek finansowych! Realizuje też inne, równie istotne cele, które trzeba nazwać, zrozumieć i wówczas w dialogu międzypokoleniowym poszukać tych, dla których te cele również są ważne! Aby z powodzeniem wprowadzić taką przemianę, rodzina musi przemyśleć i określić swój cel i wartości. Należy odpowiedzieć nie tylko na pytanie „Jaką firmą czy przedsiębiorstwem chcemy być?”, ale także „Jaką rodziną chcemy być?”. Pominięcie tego DNA rodziny biznesowej, pobudek z jakich działa, ale też indywidualnych celów i marzeń zarówno nestorów, jak i sukcesorów, jest jedną z głównych przyczyn sukcesji… bez sukcesu.

Warto przejść ten proces szukając tego co nas łączy. Strategia i wspólna wizja rozwoju biznesu zabezpiecza dalsze funkcjonowanie firmy. To dziś szczególnie istotna kompetencja, bo odświeżanie modli biznesowych jest nieuniknione. Kiedyś jedna trafiony pomysł na biznes mógł dawać firmie przewagę przez trzy pokolenia, dziś jedno pokolenie musi mieć min. trzy pomysły na nowe modele biznesowe. To presja zmieniającego się otoczenia i w utrzymaniu kondycji firmy i konkurencyjności fundacja rodzinna nie wystarczy. Kwestie prawne to więc konsekwencja ustaleń rodzinnych i biznesowych, a nie na odwrót. Tak właśnie przeprowadzane są sukcesje WIZJONERÓW! I takich w Polsce sobie życzmy!

dr Adrianna Lewandowska, doradca ds. strategii i sukcesji w firmach rodzinnych, autorka merytorycznych bestsellerów dla firm rodzinnych: „Stawka większa niż biznes. Droga rozwoju firmy rodzinnej i rodziny biznesowej” oraz „Konstytucje firm rodzinnych. W kierunku długowieczności”

Prezes Instytutu Biznesu Rodzinnego

FoodForward to potrójne wsparcie dla startupów i dużych graczy. Founderka po exicie, znany akcelerator i firma doradcza biorą na warsztat temat innowacji technologicznych, związanych z jedzeniem i zrównoważonym rozwojem. FoodForward to akcelerator+, bo oprócz programów akceleracyjnych, twórcy będą integrować społeczność foodtechową, dzielić się wiedzą branżową i doradzać przedsiębiorcom w zakresie pozyskiwania finansowania.

Pierwsze wydarzenie pod egidą FoodForward odbędzie się 24 września 2019, natomiast już teraz przyjmowane są zgłoszenia do foodtechowego programu akceleracyjnego.

Nowoczesne jedzenie może być dobre dla człowieka i dla planety, jego produkcja może być opłacalna, a co najważniejsze może ono nosić oznakowanie “made in Poland”. Zainicjowałam powstanie FoodForward, żeby wspierać startupy i duże firmy, które identyfikują się z tą wizją – mówi Ola Lazar, dawniej stojąca za sukcesem serwisu Gastronauci.pl, kupionego w 2014 roku przez ZOMATO.

Branża spożywcza i gastronomiczna najdłużej czekały w kolejce po innowacje technologiczne, tak było na świecie, tak jest też w Polsce. Po fintechach czy martechach (innowacjach w sektorze finansowym i w dziedzinie marketingu) przyszedł czas na foodtech, co widać na przykładzie głośnego debiutu giełdowego firmy Beyond Meat, producenta “roślinnego mięsa”, którego akcje w dniu debiutu giełdowego przebiły cenę emisyjną o 163%. Innym przykładem jest rosnący biznes dostaw jedzenia z restauracji i zakupów spożywczych, w który coraz mocniej wchodzi również gigant e-commerce, firma Amazon. Co powoduje to nagłe przyspieszenie? Z jednej strony kryzys klimatyczny, a z drugiej strony coraz większe znaczenie wygody i oszczędności czasu konsumentów.

“Już dziś w USA na obiad można zamówić roślinnego burgera z wirtualnej restauracji czyli takiej, która nie ma stolików, bo działa wyłącznie w dostawie, a posiłek dostarczy autonomiczny robot poruszający się po chodniku. Pytanie, kiedy tak będzie u nas i jaki będzie kolejny etap rozwoju branży? Jako FoodFoward będziemy analizować rynek, dzielić się wiedzą i budować społeczność, tak aby lokalnie powstawały ciekawe biznesy” – dodaje Ola Lazar.

Wśród założycieli FoodForward jest polska firma doradcza CRIDO która specjalizuje się m.in. w tematyce finansowania innowacji oraz ReaktorX, znany warszawski preakcelerator.

Społeczność startupów, zgromadzona wokół Reaktora powstawała organicznie przez 8 lat. Do każdej edycji programu dla młodych firm technologicznych aplikuje 200 zespołów z pomysłami, z których wybierana jest najlepsza 10, która otrzymuje warsztaty, mentoring, spotkania z inwestorami i przedstawicielami korporacji.  W czasie 5 edycji preakceleratora wyskalowało się niemal 40 firm, a połowa z tych, które przetrwały, otrzymała finansowanie na poziomie 430 tys. zł.

“Do kompetencji FoodForward dołączamy nasze doświadczenie w pracy z founderami na wczesnym etapie – wiemy, jak pomóc zbudować i zweryfikować produkt, znaleźć model biznesowy i połączyć z odpowiednim mentorem, inwestorem czy firmą, która innowacji potrzebuje” – mówi Agata Kwaśniewska, CEO ReaktorWarsaw. – “Patrzymy całościowo na rozwój founderów, dajemy im narzędzia biznesowe i dbamy o miękkie umiejętności, choćby korzystając z narzędzi mindfulness.”

Trzeci z założycieli – polska firma doradcza CRIDO, również doskonale wie, jak budować i rozwijać biznes.  Nie tylko sama odniosła rynkowy sukces, ale i rozwinęła 250-osobowy zespół pomagający przedsiębiorcom w zakresie prawa, podatków oraz pozyskiwania finansowania.

Od kilkunastu lat pomagamy przedsiębiorcom w pozyskiwaniu finansowania, a w ostatnich latach coraz częściej na innowacje technologiczne i produktowe. Jednocześnie znamy się z Olą od wielu lat i wspieraliśmy ją jako firma przy jej wcześniejszych działaniach, a teraz przyszła okazja aby zrobić coś wspólnie. Mamy dobry przegląd rynku, a na koncie współpracę z ciekawymi firmami technologicznymi z różnych branż. Jest nam też bliska idea łączenia dużych graczy rynkowych z małymi. Z tymi pierwszymi pracujemy od początku działalności CRIDO. Z tymi drugimi, chcemy po raz pierwszy współpracować w tak systemowy sposób, pod egidą FoodForward. Widzimy potencjał na rozwój foodtechu i chcemy brać w nim czynny udział. Zarówno po stronie dużych graczy z branży spożywczej, jak i start-upów – komentuje Magdalena Zawadzka, partner w zespole Biznes i innowacje w CRIDO.

Wiemy, z własnego doświadczenia, że sam pomysł, choćby najlepszy, nie wystarczy, aby przedsięwzięcie zakończyło się komercyjnym sukcesem. Konieczne jest odpowiednie przygotowanie struktur przedsiębiorstwa, zespołu, zabezpieczeń prawnych czy strategii innowacji – dodaje Magdalena Zawadzka.

24 września 2019 w Google for Startups Campus w Warszawie odbędzie się wydarzenie inaugurujące działalność FoodForward oraz zapowiadające współpracę akceleratora z Google for Startups.

Foodtech to rosnący obszar biznesu, który ma ogromny potencjał w Polsce i całej Europie Środkowo-Wschodniej – stąd nasze wsparcie. W Google stawiamy sobie za cel wspieranie przedsiębiorców w osiągnięciu globalnego sukcesu i wierzymy, że także w tym sektorze możemy już niedługo zobaczyć historie sukcesu z Polski i naszego regionu – mówi Anna Stefańska, Industry Manager w Google Polska.

Podczas wydarzenia oprócz prezentacji trendów i planu działania akceleratora odbędzie się

panel dyskusyjny poświęcony m.in. tematowi on-demand groceries delivery (błyskawicznej dostawie produktów spożywczy), najnowszej i szybko rozwijającej się gałęzi dostaw. Obecne będą na nim polskie i nowe zagraniczne firmy, które aktualnie wchodzą na polski rynek.

Zapisy na wydarzenie przyjmowane są przez serwis Evenea: https://evenea.pl/event/foodforwardstart/

FoodTech Bootcamp

W tym momencie rusza też rekrutacja do pierwszego programu akceleracyjnego

FoodForward. Aplikacje przyjmowane są przez stronę: https://app.vestbee.com/org/foodforward

Będzie to foodtechowy bootcamp, który odbędzie się w dniach 24-30 października 2019 mający formę intensywnego, tygodniowego programu warsztatów i sesji mentoringowych, które pozwolą na doprecyzowanie pomysłu na biznes w gronie najlepszych ekspertów z branży. Następnie, przez pół roku zespoły będą pracować nad rozwojem swoich biznesów, korzystając z comiesięcznych konsultacji z mentorami. Cały projekt zakończy się Demo Day, podczas którego startupy będą miały okazję zaprezentować swoje projekty inwestorom, przedstawicielom firm spożywczych i branży gastronomicznej.

W programie są warsztaty z Design Sprint, OKR, Design Thinking – we współpracy z Google For Startups oraz takie tematy jak: metodologia Jobs to be Done, UX, pitching, pitchdeck, marketing internetowy, sprzedaż, cashflow, pozyskiwanie finansowania, współpraca z dużymi organizacjami oraz trendy foodtech.

Bootcamp to też okazja do poznania innych przedsiębiorców, potencjalnego co-foundera i mentorów.

Partnerem merytorycznym bootcampu jest Google for Startups.

Na rynku inwestycyjnym Polska utrzymuje dominującą pozycję w regionie Europy Środkowo-Wschodniej z najwyższym zróżnicowaniem i płynnością produktów oraz różnorodnością inwestorów. Popyt pozostawał na wysokim poziomie we wszystkich sektorach, jednak wyraźnie dominowały transakcje biurowe.

Całkowita wartość transakcji inwestycyjnych w I półroczu 2019 r. wyniosła 2,58 mld euro. Jest to drugi najlepszy wynik po znakomitej pierwszej połowie 2018 r. Na rynku utrzymała się wysoka płynność – w 57 transakcjach sprzedano 75 aktywów.

– Najwięcej zainwestowano w aktywa biurowe – ponad 60% całkowitego poziomu obrotów (1,62 mld euro). Na drugiej pozycji uplasował się rynek handlowy (18%) o wartości 0,45 mld euro,  dalej magazyny (14%, ok. 0,36 mld euro) i nowe, alternatywne klasy aktywów, takie jak hotele i domy studenckie (6%), w które zainwestowano rekordowe 150 mln euro – mówi Piotr Mirowski, senior partner, dyrektor Działu Doradztwa Inwestycyjnego w Colliers International.

Wartym odnotowania wydarzeniem na rynku było zamknięcie pierwszej transakcji inwestycyjnej dotyczącej domów studenckich w Europie Środkowo-Wschodniej. Kajima, instytucjonalny inwestor z Japonii, nabył od Oaktree większościowy pakiet udziałów w Student Depot oferującym 2 tys. łóżek w pięciu polskich miastach za ok. 60 mln euro.

Ponad miliard euro w Warszawie

Warszawa nadal pozostaje rynkiem cieszącym się największym zainteresowaniem inwestorów w Europie Środkowo-Wschodniej – w I połowie 2019 r. zainwestowano w niej 1,17 mld euro. Jednocześnie umocniła swoją pozycję jako kluczowa lokalizacja dla inwestycji biurowych, silnie przyciągając nowy kapitał – krajowy, europejski i zza oceanu. W 19 transakcjach sprzedano tu 25 biurowców za łączną kwotę 1 mld euro. Jest to nowy rekord półrocza. Główne kontrakty to przejęcie przez Mapletree od HB Reavis kompleksu West Station za ok. 190 mln euro, sprzedaż Globalworth Warsaw Trade Tower za około 133 mln euro czy zakup budynku biurowego Ethos w Warszawie za 115 mln euro przez Credit Suisse.

Wartość transakcji na rynkach regionalnych wyniosła w pierwszym półroczu 1,42 mld euro (55% udziału w rynku), potwierdzając stabilny popyt na wysokiej jakości produkty inwestycyjne i wyższe stopy zwrotu w porównaniu do Warszawy. Swoją ekspansję w regionach kontynuowali inwestorzy z Dalekiego Wschodu. W dwóch największych transakcjach na rynku biurowym filipiński ISOC Holding poszerzył swoje portfolio nabywając Business Garden Wrocław od dewelopera Vastint za ok. 95 mln euro oraz Argon (trzecią fazę kompleksu Alchemia) w Trójmieście za ok. 92 mln euro od firmy Torus.

Głównym motorem kapitał amerykański i brytyjski

W I półroczu 2019 r. kapitał nadal pochodził przede wszystkim od zarządców aktywów z USA i Wielkiej Brytanii, a także funduszy niemieckich i nabywców z Republiki Południowej Afryki. Rynek odczuł również napływ kapitału instytucjonalnego i prywatnego z Azji. W I połowie 2019 r. aktywa o wartości 0,5 mld euro nabyli inwestorzy z Korei Południowej, Singapuru oraz Filipin.

Niższe stopy zwrotu

W ostatnich 12 miesiącach nastąpiła dalsza kompresja stóp kapitalizacji we wszystkich klasach aktywów. Na rynku handlowym na wartości zyskiwały tylko najlepsze nieruchomości. Stopy zwrotu z najatrakcyjniejszych budynków biurowych w centrum Warszawy spadły z 5,2% do 4,5% r/r, natomiast na dwóch głównych rynkach regionalnych (Wrocław i Kraków) z 5,9% do 5,5%.

Szacuje się, że stopy zwrotu z najlepszych aktywów logistycznych typu BTS z długimi umowami oraz najlepszymi najemcami będą wyceniane poniżej 5%, natomiast dla tradycyjnych magazynów – na poziomie 6,5%-7,5%.

Optymistyczne prognozy

W II połowie 2019 r. eksperci Colliers International prognozują wzrost napływu kapitału.

– Na rynku prowadzonych jest obecnie szereg procesów sprzedaży z perspektywą na zamknięcie transakcji do końca roku, zwłaszcza w sektorze biurowym. Aktywa alternatywne, takie jak domy studenckie czy projekty z mieszkaniami na wynajem będą budzić coraz większe zainteresowanie inwestorów – przewiduje Marcin Mędrzecki, dyrektor w Dziale Doradztwa Inwestycyjnego w Colliers International.

Oczekuje się, że ceny nieruchomości pozostaną stabilne, przy dalszej kompresji stóp kapitalizacji dla najlepszych nieruchomości biurowych w centrum Warszawy i w miastach regionalnych, takich jak Wrocław, Kraków, Poznań i Gdańsk.

Impel, największa w kraju grupa firm świadczących usługi dla biznesu osiągnęła w pierwszym półroczu 2019 r. przychody ze sprzedaży na poziomie 1 073,5 mln zł i wypracowała zysk operacyjny w wysokości 21,3 mln zł. Zysk netto przypadający na akcjonariuszy podmiotu dominującego za ten okres  wyniósł 6,4 mln zł.

Grupa kontynuuje politykę przebudowy portfela umów, rezygnacji z nisko rentowych kontraktów i selektywnie pozyskuje nowe, charakteryzujące się wyższą marżą. Stałemu rozwojowi podlega system współpracy z zewnętrznymi podmiotami oparty na zasadach franchisingu i podwykonawstwa. Oba te czynniki istotnie wpłynęły na osiągnięte przychody, które utrzymały się na porównywalnym poziomie z pierwszego półrocza 2018 roku i wyniosły 1 073,5 mln zł. – Działania związane z reorganizacją portfela kontraktów w obszarze biznesowym Facility Management to nasza długofalowa strategia, której pozytywne efekty już w tym roku odczuwamy. Wracamy do współpracy z partnerami-usługobiorcami, z którymi musieliśmy się rozstać w ubiegłych okresach, ze względu na brak waloryzacji. Podpisujemy umowy na nowych warunkach, wypracowanych wspólnie i  korzystnych dla obu stron. Ważne jest dla nas, że klienci doceniają jakość i wartość współpracy z Grupą Impel, i jej pozytywny wpływ na prowadzoną działalność biznesową – podkreśla Wojciech Rembikowski, wiceprezes zarządu Impel S.A.

[Nowy członek zarządu Impel S.A.]

Z dniem 27 czerwca 2019 Rada Nadzorcza Impel S.A. powołała w skład zarządu Pana Dawida Popławskiego, powierzając mu nadzór nad obszarem kontrolingu, zakupów i administracji.  Wyłonienie samodzielnego Pionu Kontrolingu i Administracji wzmocni nadzór nad procesami zarządzania kosztami, przyspieszy ich digitalizację i cyfryzację. Pozwoli również zidentyfikować nowe możliwości reorganizacji procesów, przy zapewnieniu ich jednoczesnej efektywności kosztowej oraz wysokiej jakości. – mówi Grzegorz Dzik, prezes zarządu Impel S.A. Naszym celem jest koncentracja na zarządzaniu opartym o dane wyprzedzające zdarzenia gospodarcze. Odpowiednie modele predykcji i przekształcania danych w informacje niezbędne do zarządzania biznesem pozwolą nam zarządzać efektywniej i przeprowadzać skutecznej niezbędne procesy restrukturyzacji wewnętrznej. Zmiany wpisują się w strategię Grupy Impel, umożliwiając rozwój nowych kompetencji związanych z zarządzaniem w oparciu o dane – Business Intelligence oraz cyfryzację, a w konsekwencji doprowadzą do transformacji w kierunku firmy technologicznej. Nowe technologie oraz inwestycje w oparciu o środki z UE są szansą na skuteczną transformację Grupy i oferowanych usług – podsumowuje Grzegorz Dzik, prezes zarządu Impel S.A.

Grupa poszukuje nowych kierunków rozwoju również na rynkach zagranicznych. W połowie roku Impel rozpoczął działalność w najludniejszym kraju w Azji Centralnej, Uzbekistanie. Współczesny Uzbekistan dla przedsiębiorców zarówno z branży usług, jak i produkcyjnej wydaje się być rynkiem wartym uwagi. Obecne władze stworzyły dobre warunki dla przedsiębiorców chcących zainwestować w tym kraju. W naszej ocenie rynek uzbecki ma duży potencjał dla rozwoju usług Facility Management, a w dalszej perspektywie również innych produktów Grupy. To na razie „startup” Grupy, ale zgodnie z naszą filozofią szukanie okazji jest wpisane w DNA Grupy.  – mówi Wojciech Rembikowski, wiceprezes zarządu Impel S.A. Grupa Impel prowadzi działalność gospodarczą w na Ukrainie, Łotwie, w Kazachstanie i w Niemczech.

[FM]

W pierwszej połowie 2019 roku obszar Facility Management wypracował przychody ze sprzedaży na poziomie 753,8 mln zł oraz wynik operacyjny w wysokości 12,63 mln zł. Facility Management obejmuje usługi związane między innymi z utrzymaniem czystości, bezpieczeństwem, serwisem technicznym nieruchomości, cateringiem, rentalem odzieży i opieką nad pacjentem.

Grupa Impel konsekwentnie realizuje strategię rozwoju usług związanych z techniczną ochroną mienia. W lipcu 2019 roku zakupiła udziały w specjalizującej się w technicznej ochronie mienia spółce Profer oraz związanej z nią agencji ochrony Legion. – Podjęcie decyzji o rozszerzeniu współpracy z naszym dotychczasowym partnerem to działanie zgodne z ogólnoświatowymi trendami i koncentracja na rozwoju usług w ochronie opartych o technologie. Zakup udziałów w firmie Profer zwiększy potencjał grupy produktowej Security, ponieważ spółka posiada własną bazę techniczną, bazę monitoringu oraz ekipy techniczne działające w całej Polsce (m.in. w obszarze monitoringu, systemów alarmowych, instalacji światłowodowych, telewizji przemysłowej, centrali telefonicznych, systemów kontroli dostępu). To potencjał, który doskonale uzupełnia nasze portfolio i docelowo zwiększy dynamikę sprzedaży. Dodatkowo w obszarze usług bezpieczeństwa u klientów sieciowych wprowadzamy ujednolicony standard zarządzania usługami, pozwalający na elastyczne dopasowanie w zakresie raportowania i zakupu dodatkowych usług przez klienta – podkreśla Jakub Dzik, wiceprezes zarządu Impel S.A.

Grupa Impel jest liderem w obsłudze prestiżowych imprez masowych i aktywnie zwiększa udziały  na rynku tych usług. Pozyskujemy nowe, prestiżowe kontrakty, a jednocześnie od kilku lat współpracujemy z organizatorami najważniejszych wydarzeń sportowych w Polsce, takich jak Tour the Pologne czy zimowy i letni Puchar Świata w skokach narciarskich w Zakopanem. Kontynuujemy współpracę z klientami zarządzającymi stadionami piłkarskimi we Wrocławiu, Kielcach i Lubinie. Potwierdzeniem wysokiej jakości świadczonych usług jest zaufanie klientów oraz pozytywna ocena naszej pracy zawarta w raporcie PZPN – potwierdza Mirosław Greber, wiceprezes zarządu Impel SA.  

[IS] i [DS&BPO]

Spółki działające w obszarze Industrial Services zwiększyły przychody o 19% osiągając poziom 166 mln zł oraz wypracowały zysk operacyjny w wysokości 3,52 mln zł. Obszar Industrial Services obejmuje usługi dla przemysłu polegające na czyszczeniu przemysłowym, wsparciu utrzymania ruchu, usługach remontowo-budowlanych czy  zintegrowanej obsłudze nieruchomości.

W ramach Digital Services & Business Process Outsourcing Grupa Impel uzyskała przychody na poziomie 153,7 mln zł mln zł. Zysk operacyjny wypracowany tym okresie wyniósł 1,48 mln zł. W ramach obszaru biznesowego DS&BPO Grupa Impel świadczy usługi obsługi procesów biznesowych i IT.

Wiodąca w tym obszarze spółka SI-Consulting wprowadziła do oferty produkty pozwalające płynnie dostosować się do nowych wymogów Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej nr 16 dotyczących leasingów przy wykorzystaniu narzędzia SAP oraz aplikację SI-Whitelist, która zautomatyzuje proces weryfikacji dostawców i uchroni podmiot przed konsekwencjami podatkowymi wynikającymi ze współpracy z nierzetelnym dostawcą.

Rynki wyczekują najważniejszego raportu tego tygodnia – danych z rynku pracy USA. Inwestorzy będą bardziej wyczuleni na rozczarowujący odczyt, gdyż gra toczy się o zmianę oczekiwań odnośnie najbliższej decyzji Fed z obniżki o 25 pb na 50 pb niż utrzymanie stóp procentowych bez zmian.

Z raportów publikowanych w tym tygodniu w USA można wnioskować, że przemysł odczuwa obawy o wojny handlowe, ale w usługach ważniejsze znaczenie ma siła wewnętrznej konsumpcji, zatem gospodarka w całkowitym ujęciu ma się dobrze. Przynajmniej na razie. Sygnałem ostrzegawczym był spadek ISM dla przemysłu poniżej 50 pkt. (49,1), co przydarzyło się pierwszy raz od sierpnia 2016 r. Jednak jak już nadmieniałem we wcześniejszych wpisach, przemysł odpowiada jedynie za 11 proc. PKB USA. Ok. 80 proc. jest tworzone w usługach i ulgę przyniosły wczorajsze dane wskazujące na przyspieszenie aktywności w tym sektorze (ISM: 56,4 z 50,9). To stanowi dowód, że wewnętrzny popyt jest silny i niewrażliwy na napięcia handlowe. Jednak szczegóły raportu w pewnym stopniu nie pozwalają na niepohamowaną euforię. Wprawdzie miary bieżącej aktywności i nowych zamówień wyraźnie się poprawiły, to już subindeks zatrudnienia obniżył się (choć wciąż sugeruje wzrost).

Ogólny przekaz brzmi następująco: nawet jeśli firmy usługowe są zadowolone z bieżącej sprzedaży, nie są im obce obawy, co wojna handlowa z Chinami przyniesie w dłuższym okresie. Ta niepewność może się rozlewać poprzez zahamowanie zatrudnienia i ograniczenie funduszu płac na przydusznie konsumpcji, która też najsilniejszym filarem ożywienia. Dlatego też Fed musi działać wyprzedzająco i zapewnić, że dba o wzrost i jest gotowy poluzować warunki finansowe. Kwestią otwartą jest – o ile? Dzisiejszy raport NFP może pomóc w odpowiedzi na to pytanie. Wszystkie komponenty raportu są ważne, choć uwaga rynku jak zwykle będzie przede wszystkim na zmianie zatrudnienia. Co jest interesujące, wyhamowanie tempa przyrostu nowych miejsc pracy nie musi być złą informacją, gdyż równie dobrze może świadczyć o tym, że firmy mają problemy ze znalezieniem wykwalifikowanych pracowników. Jednak w obliczu obaw o recesję, rozczarowujące dane będą podsycać obawy, że gospodarka jest już za zakrętem. Sentyment na rynkach wciąż jest kruchy i nie dajmy się zwieść optymizmowi, jaki pojawił się wczoraj rano. Na tej podstawie rynek podtrzyma przekonanie, że Fed dokona obniżki stóp procentowych we wrześniu i lepszy raport NFP tego nie odmieni. Co innego fatalne dane (np. zmiana zatrudnienia o mniej niż 120 tys.), które pchną oczekiwania w stronę cięcia o 50 pb. Aktualnie rynek stopy procentowej wycenia 27 pb obniżki, więc pole do rewizji oczekiwań jest duże.

Konrad Białas
Dom Maklerski TMS Brokers S.A.

Informatyka to nie był wybrany przez Ciebie kierunek studiów i teraz z zazdrością patrzysz na koleżanki i kolegów, którzy pracują w międzynarodowych korporacjach, tworzą ciekawe projekty, a przy tym świetnie zarabiają? Okazuje się, że nie wszystko stracone. Zmiana branży po 30-tce jest coraz bardziej popularna. Dowiedz się, co zrobić, aby przejść do biznesu IT!

IT dla humanistów

Po pierwsze, pamiętaj, że korporacje IT to nie tylko stanowiska pracy dla programistów. Firmy informatyczne dbają o swój wizerunek i opiekę nad pracownikami, dlatego najczęściej posiadają całkiem rozbudowane działy marketingu, PR-u czy HR-u, w których możesz się spełnić z wykształceniem humanistycznym. W ten sposób poznasz nową branżę, a jednocześnie wykorzystasz wiedzę, którą zdobyłeś na studiach lub na wcześniejszych stanowiskach. – Pierwszy raz mam do czynienia z tym obszarem, ale okazał się bardzo interesujący – mówi Hania, 30-latka z jednego z poznańskich przedsiębiorstw. – Moja firma zajmuje się wdrażaniem systemów ERP. Nowa wersja SAP S/4HANA sprawia, że PR wokół naszych projektów jest bardzo ciekawy i pełen wyzwań. To branża rozwijająca się i zmieniająca nasze podejście do otaczającego świata. PR-owiec w IT na pewno nie będzie się nudzić!

Kobiety do kodu

Jeszcze do niedawna informatyka była zarezerwowana prawie wyłącznie dla mężczyzn. Taki podział nie miał żadnego sensu i był zupełnie odrealniony, dlatego nic dziwnego, że kobiety wzięły sprawy w swoje ręce i zaczęły intensywny pościg za nowoczesnymi technologiami. Grupy wsparcia, warsztaty, kursy prowadzone z naciskiem na żeński target to jeden ze sposobów na wyrównanie szans kobiet i mężczyzn na rynku pracy w branży IT. Wiele z tych wydarzeń organizowanych jest za darmo lub przy dużym wsparciu finansowym urzędów pracy, urzędów marszałkowskich czy ze środków unijnych. – Studiowałam architekturę wnętrz, ale okazało się, że to moja pasja, a nie sposób na pracę zawodową – mówi Monika z Wrocławia. – Nauka nowego języka programowania przyszła mi dość szybko, a mój obecny zawód jest dużo praktyczniejszy i pewniejszy. Nie rzuciłam architektury – wręcz przeciwnie! Znowu jest dla mnie samą radością, a nie przymusem!

Kobiety bardzo cenią sobie warunki pracy w IT. Po pierwsze, czas i miejsce pracy bardzo często są bardziej elastyczne niż w przypadku innych zawodów, ponieważ do wykonania zadania potrzebny jest tylko komputer, który wszędzie można zabrać ze sobą. Ponadto firmy IT to raczej bogate przedsiębiorstwa z rozwiniętym segmentem benefitów. Taka zachęta przemówi zarówno do aktywnych singielek, jak i zaganianych mam.

Inny background w cenie

Pracownicy IT, którzy skończyli studia niepowiązane z wykonywanym zawodem rzadko stwierdzają, że żałują swoich decyzji: – W naszym zespole mamy marynarza, graficzkę, leśnika… Mam wrażenie, że dzięki tak różnym i ciekawym doświadczeniom mamy szersze horyzonty, jesteśmy bardziej otwarci na niesztampowe rozwiązania i radzimy sobie z problemami, czasami nawet w niekonwencjonalny sposób – mówi Marek, grouphead jednej z poznańskich firm IT. – To bardzo cenne cechy dla Klientów, których wspieramy.

Adaś Miauczyński w „Dniu Świra” ubolewał: Co za ponury absurd… żeby o życiu decydować za młodu. Jak widać, sytuacja się zmienia. Nie jesteśmy więcej skazani na decyzje podjęte na początku naszej dorosłości, a na dokształcanie nigdy nie jest za późno. Wejście do branży informatycznej po 30-tce może okazać się opłacalne na wielu różnych płaszczyznach. Dlaczego więc nie zmienić swojego życia zawodowego na lepsze i nie zapisać się na kurs lub zaaplikować do firmy IT już dzisiaj?

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o pracy w branży IT, odwiedź stronę Hicron: https://hicron.com/pl/ a jeśli chciałbyś poznać bliżej rozwiązania, które wdrażamy u naszych klientów, przyjdź na konferencję: https://hicron.com/trans4matorbiznesu/

Jeżeli inflacja nadal będzie rosnąć, zainteresowanie inwestowaniem w mieszkanie może utrzymać się na wysokim poziomie. Jednak ryzykujemy dużo podpisując zwykłe umowy najmu, istnieje bezpieczniejszy sposób.

Gdy inflacja odbiła do 2,9 proc. oszczędzanie na lokatach bankowych jeszcze bardziej straciło na atrakcyjności. Chętnie kupujemy 2-letnie, o stałym oprocentowaniu, które jest jednak niższe od obecnej inflacji. Obligacje skarbowe 4 i 10 letnie oprocentowane są powyżej inflacji. Wprawdzie są to obligacje długoterminowe, ale możemy je sprzedać przed terminem zapadalności.

Ostatnio rósł udział nowych mieszkań kupowanych za gotówkę, co właśnie najczęściej związane jest z inwestowaniem w lokale pod wynajem. – Stopa zwrotu w inwestycję w mieszkanie może wynieść 6-10 proc., ale brutto czyli przed uwzględnieniem podatku i dodatkowych kosztów, a ewentualne koszty kredytu też obniżają rentowność takich inwestycji – mówi w rozmowie z MarketNews24 Jarosław Sadowski z Expandera.

Rentowność takiej inwestycji może drastycznie obniżyć zła lokalizacja, gdy trudno będzie o chętnych na wynajęcie mieszkania. Można też trafić na nieuczciwe osoby, które nie będą płacić i nie będą chciały wyprowadzić się po wypowiedzeniu umowy przez właściciela.

– Najlepiej podpisać umowę najmu okazjonalnego, wtedy minimalizuje się ryzyko, że gdy ktoś nam nie płaci nie odzyskamy szybko mieszkania – doradza ekspert z Expandera.

Zawierając zwykłą umowę o najem lokalu, nie może on wyrzucić lokatora, który nie chce wyprowadzić się z wynajmowanego mieszkania. Lokator musi mieć zapewniony lokal socjalny, co powoduje częstą nieskuteczność wyroków eksmisyjnych. Najem okazjonalny m.in. likwiduje okres ochronny uniemożliwiający eksmisję lokatora, który trwa od 1 listopada do 31 marca.

Globalni inwestorzy najchętniej wybierają nowoczesne obiekty biurowe zlokalizowane w największych miastach w naszym kraju.

W Polsce nadal zawieranych jest najwięcej transakcji inwestycyjnych na rynku nieruchomości komercyjnych w Europie Środkowo-Wschodniej (CEE). Analitycy Walter Herz podają, że na nasz kraj przypadło prawie 2,77 mld euro z 5,47 mld euro łącznego wolumenu transakcji zrealizowanych w pierwszym półroczu tego roku w regionie CEE. W Czechach inwestycje w tym segmencie przyniosły przeszło 1,6 mld euro, a na kolejnych miejscach, ze znacznie niższymi wynikami, uplasowały się Węgry, Rumunia i Słowacja. Polska zgarnęła niemal połowę kapitału zainwestowanego w nieruchomości komercyjne w regionie CEE w pierwszych sześciu miesiącach br.

Najliczniejsze i największe umowy kupna sprzedaży odnotowane zostały w segmencie biurowym, w którym wygenerowane zostało ponad 60 proc. wolumenu transakcyjnego. Na zakup nieruchomości handlowych przypadło zaledwie niespełna 16 proc. zainwestowanego kapitału, prawie 14 proc. objęły inwestycje w sektorze magazynowym, a 10 proc. inwestycje w hotele, segment mieszkaniowy i pozostałe nieruchomości.

– Uwaga inwestorów skupia się głównie na sektorze biurowym, dla którego osiągnięty w ostatnim półroczu wynik 1,7 mld euro wartości transakcji był najlepszy w historii naszego rynku. W największych ośrodkach biznesowych w kraju przejętych zostało ponad 50 budynków biurowych. A w trakcie negocjacji są dalsze umowy, których łączna wartość przekracza wysokość transakcji osiągniętą w pierwszej połowie tego roku. Największym zainteresowaniem inwestorów cieszyły się nieruchomości biurowe zlokalizowane w Warszawie, na którą przypadło 60 proc. wolumenu transakcyjnego w tym segmencie. Stolica Polski, w której sprzedanych zostało w tym czasie 26 obiektów biurowych, regularnie ugruntowuje wiodącą pozycję na rynku inwestycji biurowych w naszym regionie Europy. Niemniej, dużym powodzeniem inwestorów cieszą się również nieruchomości biurowe zlokalizowane w największych, regionalnych miastach w kraju. Jeśli sfinalizowane zostaną transakcje zaplanowane do realizacji na najbliższe miesiące, mamy szansę uzyskać w tym roku równie znakomity wynik na rynku inwestycyjnym, jak w rekordowym pod tym względem roku ubiegłym – informuje Bartłomiej Zagrodnik, Partner Zarządzający w Walter Herz.

W pierwszej połowie 2019 roku właściciela zmienił m.in. w Warszawie kompleks biurowy West Station I+II, Warsaw Trade Tower, Ethos, Wronia 31, Piękna 2.0, biurowiec Biura przy Bramie, czy kompleks Centrum Marszałkowska. W Poznaniu przejęta została inwestycja Malta Office Park, Poznań Financial Centre i Nowy Rynek B, a w Łodzi Symetris Business Park I&II. W Krakowie w nowe ręce przeszedł kompleks O3 Business Park I&II, .big, Rondo Business Park, czy K1, we Wrocławiu Business Garden Wrocław, a w Gdańsku Argon i Arkońska Business Park.  

Analitycy Walter Herz wskazują, że coraz większą grupę inwestorów w naszym kraju stanowią firmy z Azji, w tym z Korei Południowej, Singapuru i Filipin, na które w pierwszym półroczu br. przypadł zakup aktywów o wartości 0,5 mld euro. Do Polski płynie też kapitał z USA, Europy Zachodniej i Afryki, w szczególności z Republiki Południowej Afryki. Rośnie też udział inwestorów z CEE, przede wszystkim z Węgier i Czech.

Inwestycjom w Polsce sprzyja dobry poziom rozwoju naszej gospodarki oraz silny popyt konsumpcyjny. Duże znaczenie ma również na tym tle stabilny wzrost rynku najmu powierzchni komercyjnych. Dlatego inwestorzy stawiają teraz już nie tylko na najlepiej zabezpieczone umowami najmu, najnowocześniejsze obiekty, zlokalizowane w najlepszych punktach miast. Wybierają także bardziej wymagające inwestycje, o wyższym poziomie ryzyka, ale z dużym potencjałem wzrostu stopy kapitalizacji.

Jak informują analitycy Walter Herz, w przypadku najwyższej klasy obiektów biurowych, usytuowanych w najlepszych punktach Warszawy roczna stopa kapitalizacji wynosi dziś około 4,50 proc., a w lokalizacjach mniej centralnych jest nieco wyższa. Na największych rynkach regionalnych w kraju stopa zwrotu kształtuje się natomiast na poziomie od 5,40 proc. do 5,90 proc.

Na temat podatku u źródła w ostatnich miesiącach pojawiło się bardzo dużo publikacji, co pokazuje, że zagadnienie to budzi coraz większe zainteresowanie, także jako przedmiot kontroli urzędów skarbowych. Kwestia podatku u źródła jest wielowątkowa, dlatego przedsiębiorcy powinni zwrócić szczególną uwagę na kilka pułapek zastawionych przez ustawodawcę. Dotyczą one zwłaszcza kwestii dokumentacyjnych czy kwestii należytej staranności, jednak nieprawidłowości w tym zakresie mogą skutkować koniecznością zapłaty podatku odpowiednio według stawek 20% lub 19%, co w przypadku braku poboru podatku przy płatności oznacza konieczność zapłaty z własnych środków płatnika.

Odsetki a podatek u źródła

Ostatnio jednym z popularnych tematów jest zaciąganie kredytów lub pożyczek w zagranicznych bankach albo w spółce z grupy. Przez odsetki należy rozumieć wynagrodzenie za korzystanie z pieniędzy, jeżeli zostaje ono ustalone według pewnej stopy procentowej, czyli w stosunku do wartości sumy, od której odsetki są pobierane, i w stosunku do czasu użycia tej sumy. Na gruncie umowy modelowej OECD termin „odsetki” w znaczeniu, w jakim został użyty w art. 11 umowy OECD, jest rozumiany szeroko i oznacza „dochody z wierzytelności wszelkiego rodzaju” z tytułu udostępnienia dłużnikowi na czas oznaczony lub nieoznaczony kapitału w formie pieniężnej, które są zaliczane do kategorii „dochodów z majątku ruchomego”, włącznie z premiami i nagrodami związanymi z takimi pożyczkami, obligacjami lub skryptami dłużnymi. Za odsetki w rozumieniu tego artykułu nie uważa się opłat karnych z tytułu opóźnionej zapłaty. Przy wypłacie odsetek kontrahentowi zagranicznemu płatnik pobiera 20% zryczałtowanego podatku, przelewając na konto kontrahenta 80% należnej kwoty odsetek, chyba że co innego stanowią umowy międzynarodowe o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Warto dodać, że jeśli zagraniczny przedsiębiorca prowadzi w Polsce działalność poprzez zakład w rozumieniu przepisów ustawy, to odsetki wypłacane zakładowi nie stanowią odsetek podlegających podatkowi u źródła. Odsetki te stanowią przychód zakładu opodatkowany na zasadach ogólnych w Polsce. Nie pobiera się zatem przy ich wypłacie zryczałtowanego podatku dochodowego.

Zwolnienie z podatku u źródła

Zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o CIT od podatku dochodowego zwalnia się przychody z tytułu odsetek, jeżeli spełnione zostaną pewne warunki. Po pierwsze wypłacającym odsetki musi być spółka będąca podatnikiem podatku dochodowego, mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo w ściśle określonych przypadkach położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład spółki podlegającej w państwie członkowskim Unii Europejskiej opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Dodatkowo uzyskującym przychody z tytułu odsetek jest spółka podlegająca w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Pomiędzy spółkami występują odpowiednie powiązania kapitałowe (25%), a spółka uzyskująca dochody jest rzeczywistym właścicielem należności. Co ważne, powyższe cztery warunki powinny zostać potwierdzone minimum certyfikatem rezydencji oraz oświadczeniem potwierdzającym, że nabywca jest rzeczywistym właścicielem należności. Dodatkowo zgodnie z zasadą należytej staranności powinno się zweryfikować każdorazowo prowadzoną działalność oraz jej zakres. Zgodnie z projektem wyjaśnień do WHT opublikowanym przez Ministerstwo Finansów, zwłaszcza przy transakcji z podmiotami powiązanymi należy przeprowadzić dogłębną weryfikację kryterium beneficjenta rzeczywistego, opartą nawet o analizę sprawozdań finansowych, dokumentacji cen transferowych oraz innych dokumentów. W pozostałych przypadkach zastosowanie mają odpowiednie umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, które mogą przewidywać korzystniejsze opodatkowanie należności z tytułu odsetek.

Rzeczywisty beneficjent

Zgodnie z ustawą zmieniającą, która weszła w życie 1 stycznia 2019 r., definicja „beneficjenta rzeczywistego” jest bardziej rygorystyczna/precyzyjna, albowiem powinien on spełniać łącznie wszystkie następujące warunki:

• otrzymywać należność dla własnej korzyści, w tym decydować samodzielnie o jej przeznaczeniu i ponosić ryzyko ekonomiczne związane z utratą tej należności lub jej części;
• nie być pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym prawnie lub faktycznie do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi;
• prowadzić rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby.

Przy ocenie prowadzenia rzeczywistej działalności gospodarczej bierze się pod uwagę w szczególności, czy:

• jednostka wykonuje faktycznie czynności stanowiące działalność gospodarczą, w tym w szczególności, czy jednostka ta posiada lokal, wykwalifikowany personel oraz wyposażenie wykorzystywane w prowadzonej działalności gospodarczej;
• zagraniczna jednostka kontrolowana nie tworzy struktury funkcjonującej w oderwaniu od przyczyn ekonomicznych;
• zawierane porozumienia są zgodne z rzeczywistością gospodarczą, mają uzasadnienie gospodarcze i nie są w sposób oczywisty sprzeczne z ogólnymi interesami gospodarczymi;
• samodzielnie wykonuje swoje podstawowe funkcje gospodarcze przy wykorzystaniu zasobów własnych, w tym obecnych na miejscu osób zarządzających.

Stanowisko Fiskusa

Powyższe regulacje w zakresie podatku u źródła są bardzo szczegółowe i często sprawiają podatnikom wiele problemów. Z pomocą nie przychodzi na pewno fiskus, który w interpretacji z 22 maja 2019, nr 0114-KDIP2-1.4010.101.2019.2.JC, stwierdził, że bez wiedzy odnośnie do rzeczywistego beneficjenta odsetek płatnik nie ma prawa zastosować obniżonej stawki podatku wynikającej z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Musi pobrać podatek u źródła według odpowiedniej stawki. Podobne stanowisko zawarte zostało w projekcie objaśnień podatkowych z dnia 19 czerwca 2019 r. – zasady poboru podatku u źródła.

Co zrobić?

Dobrą praktyką rynkową jest wdrożenie w firmie odpowiednich procedur w zakresie podatku u źródła. Dogłębna analiza tematu zakończona spisaniem procesu i zakresu odpowiedzialności pozwoli nie tylko na zmniejszenie ryzyka nieprawidłowości, ale także uzasadni dochowanie należytej staranności oraz rozłoży odpowiedzialność na wiele osób. Dodatkowo procedura powinna przewidywać zakres dokumentów, jakie każdorazowo należy zgromadzić i przeanalizować przy płatnościach zagranicznych.

Autor: radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

Po wakacyjnej przerwie zabrzmiał w szkołach pierwszy dzwonek. Wszyscy zastanawiają się co będzie z podwójnymi rocznikami i skutkami zmian przeprowadzonych w oświacie. W mojej ocenie głęboka reforma w edukacji jest konieczna, aby Polska mogła dynamicznie rosnąć i nadganiać lukę rozwojową do krajów z czołówki tych najbogatszych i tych o najwyższym poziomie dobrobytu społecznego – pisze w najnowszym komentarzu ekonomicznym Julia Patorska, Liderka zespołu ds. analiz ekonomicznych, Deloitte.

Demografia a wzrost gospodarczy

Jednym z większych wyzwań związanych z dalszym utrzymywaniem wzrostu gospodarczego jest niekorzystna sytuacja demograficzna Polski. Ostatni publikowany przez GUS współczynnik dzietności wynosi 1,45, to za mało, by kolejne pokolenia mogły płynnie wchodzić na rynek i zastępować starsze. Nawet wzrost współczynnika dzietności do oczekiwanego poziomu (2,1-2,15) nie spowoduje – w krótkim okresie – odwrócenia obserwowanych procesów i nie powstrzyma zmniejszania się liczby ludności kraju oraz postępującego starzenia społeczeństwa. Zgodnie z prognozami GUS liczba ludności, w zależności od przyjętych scenariuszy rozwoju, może osiągnąć w 2050 r. od 25,8 mln do 33,4 mln. Równocześnie bez względu na całkowitą liczbę mieszkańców Polski w tym czasie, udział osób po 65 roku życia w całkowitej populacji przekroczy 30 proc. (obecnie wynosi 16 proc.¹ ). Będzie to miało bezpośredni wpływ na zmniejszenie potencjalnych zasobów pracy oraz wzrost liczby ludności w wieku emerytalnym.

I tutaj dochodzimy do możliwości wpływania na skutki niekorzystnych zjawisk demograficznych poprzez reformę edukacji. Szybsze wchodzenie na rynek pracy oraz wydłużenie okresu aktywności zawodowej, czyli późniejsze przechodzenie na emeryturę, mogą zniwelować niekorzystne zmiany w demografii społeczeństwa. Szybsze wejście do grona pracowników może wynikać nie tylko z wcześniejszego rozpoczęcia nauki w szkole, ale także dotyczyć skrócenia czasu przeznaczonego na edukację, na przykład z obecnych ponad 20 lat, uwzględniających etap od przedszkola do dwustopniowych studiów, do 18 lat. Nie oznacza to, że mamy drastycznie obciąć program nauczania, a raczej skuteczniej rozłożyć akcenty, uczyć krytycznego i analitycznego myślenia oraz sposobu dotarcia do informacji odchodząc od wciąż obowiązujących metod pamięciowych.

Ale system edukacji może jeszcze w inny sposób poprawiać sytuację demograficzną. Reforma edukacji (a w następstwie edukacja przystosowana do potrzeb zmieniającego się świata) może stać się wyróżnikiem Polski i czynnikiem przyciągającym do naszego kraju imigrantów z innych krajów, a także polską diasporę.

Produktywność jako drugi komponent wzrostu

PKB, jako jeden z podstawowych mierników efektów pracy społeczeństwa w danym kraju, jest zależny nie tylko od zasobów pracy, ale także ich jakości. Jakość pracy to średnia wydajność, odnosząca się wprost do produktywności. Iloraz tych dwóch czynników (zasobów pracy i produktywności) determinuje wielkość produktu krajowego brutto. Im szybszy wzrost obu czynników w określonym czasie, tym szybszy wzrost PKB. W sytuacji, kiedy czynniki te pozostają w stagnacji lub maleją, na przykład pod wpływem niekorzystnego trendu demograficznego, wzrost gospodarczy nie jest możliwy, albo, w skrajnie niesprzyjających warunkach, gospodarka może nawet kurczyć się, co oznaczałoby spadek PKB.

Niestety, w Polsce wciąż średni poziom produktywności odstaje od poziomu notowanego w państwach najbardziej rozwiniętych. Luka produktywności mierzona jest wydajnością pracy, ale poza zdolnościami pracowników zależy ona również od takich czynników jak: nakłady kapitału, poziom techniczny czy korzyści skali. Rozmiar tej luki między Polską a średnią unijną to prawie 40 proc., a względem Niemiec czy USA – ponad 45 proc.

Luka produktywności między Polską a wybranymi krajami [%] w 2019 r.

źródło: opracowanie własne na podstawie danych The Conference Board Total Economy Database

Analiza wzrostu produktywności polskiego pracownika na tle średniej państw Europy Zachodniej w latach 1993-2019 pokazuje, że zredukowaliśmy lukę produktywności niemal o połowę – z 66,6 proc. w 1993 do 39,8 proc. w 2019 r. Ważne, aby dostrzec, że tempo redukcji tej luki jest różne na przestrzeni ostatnich 30 lat. Początkowo szybkie doganianie średniej UE pod względem produktywności pracowników wynikało częściowo z efektu bazy i wykorzystania prostych rezerw wzrostu produktywności, takich jak redukcja nadmiernego zatrudnienia w przedsiębiorstwach (likwidacja „bumelanctwa” z czasów PRLu) czy transfer technologii z krajów rozwiniętych.

Jednym ze sposobów wzrostu produktywności jest inwestowanie w kapitał ludzki i przechodzenie do gospodarki opartej o wiedzę. Tym samym kluczowym elementem w kontekście podnoszenia jakości kapitału ludzkiego staje się edukacja. Są badania, które wprost to potwierdzają. W badaniu A. Nowak i in. (2016) pokazano empirycznie na dużej próbie polskich gospodarstw towarowych, że gospodarstwa kierowane przez osoby o wykształceniu wyższym charakteryzują się wyższą produktywnością pracy.²

Istnieją sektory gospodarki, w których wydajność pracy szczególnie odstaje od średniej unijnej. Rolnictwo, produkcja, górnictwo i energetyka to cztery sektory gospodarki polskiej, które odpowiadają za 60 proc. różnicy w produktywności względem krajów UE-15. Za lukę produktywności odpowiada w dużej mierze spora liczba mikroprzedsiębiorstw, których wydajność odstaje od wydajności pozostałych krajowych firm, bardziej niż w którymkolwiek kraju Unii Europejskiej. Dodatkowo mikroprzedsiębiorstwa niewiele inwestują, przez co trudno dostrzec zmiany. Wzrost produktywności w mikro i małych przedsiębiorstwach może natomiast opierać się w dużej mierze na zmianach strukturalnych zachodzących w kapitale ludzkim. Jest on kształtowany przede wszystkim w ramach powszechnej edukacji publicznej.

Finlandia – przykład do naśladowania

W latach 1970-2007 produktywność pracy w fińskiej gospodarce wzrosła trzykrotnie. Ważną rolę w tym odegrała edukacja.³ System edukacji wyższej elastycznie dostosowywał się do sytuacji ekonomicznej.

W latach 70. i 80. postawiono na kształcenie na kierunkach technicznych i informatycznych, uwzględniając także umiejętności dostosowywania się do nowych warunków, co pozwoliło w wysokim stopniu wykorzystać szanse płynące np. z polityki innowacyjnej ⁴. W latach 90. położono jeszcze większy nacisk na kształcenie specjalistów z zakresu technologii informatycznych. W ciągu 5 lat (1993-1998) liczba przyjęć studentów na uniwersytety prawie się podwoiła, a na politechniki – prawie potroiła ⁵. Wprost odnoszono się do terminu z Schumpetera – „Disruptive innovation” – w którym innowacje przynoszą jednostce możliwości i ostatecznie tworzą nowe miejsca pracy wykorzystując innowacje. Te sprawiają również, że niektóre stare jednostki i ich przestarzałe technologie wprocesie zmian giną. Występuje ciągła adaptacja do zmieniających się warunków gospodarczych, do czego kapitał ludzki jest świetnie przygotowany i sam te zmiany systematycznie napędza.

Konkluzje

Dyskusja o reformie szkolnictwa często odnosi się do perspektywy krótkoterminowej, czasem średnioterminowej. Brakuje w dyskursie spojrzenia na edukację w długim terminie. Zrozumienia, że system edukacji może mieć istotną rolę w planowaniu długoterminowego rozwoju zarówno społeczeństwa jak i całej gospodarki. Dodatkowo stagnacja w tym obszarze de facto oznacza regres – świat zbyt szybko się zmienia i trzeba umieć się do tych zmian dostosowywać. I nie jest to kwestia liczby lat spędzonych w szkole podstawowej czy jedynie dostępności edukacji powszechnej, ale także i przede wszystkim jej jakości i umiejętności odpowiadania na wyzwania dzisiejszego świata.

Jak wynika z raportu Global Human Trends 2019 przeprowadzonego przez Deloitte aż 84% badanych osób przypisuje znaczną lub dużą wagę do przekształcania doświadczeń pracownika, aby poprawić wydajność biznesową firmy[1]. Dla biznesu to wciąż wyzwanie, ale jednocześnie szansa na uzyskanie realnych korzyści m.in. wzrostu efektywności, który bezpośrednio może przekładać się na osiągane zyski.

Technologia coraz szczerzej wkracza w codzienną pracę, a firmy powinny podążać za najnowszymi trendami, aby móc czerpać z nich pełne korzyści. Jednym z narzędzi, które wspierają nie tylko wykonywanie zadań, ale także wymianę wiedzy i bieżącą komunikację, mogą być systemy ERP czy CRM. Nowoczesne systemy, są znacznie bardziej zautomatyzowane i inteligentne, a doświadczenie użytkownika stawiają na pierwszym miejscu. Rozszerzone o dodatkowe funkcje, pomagają firmom osiągać optymalną współpracę. Interakcja i wspieranie efektywnej komunikacji pomiędzy pracownikami, pozwala budować przewagę konkurencyjną. Na rynku dostępne są moduły stworzone z myślą o współpracy online.  Jakie korzyści niosą za sobą dla firm?

1. Zwiększanie efektywności

Systemy wspierające współpracę między pracownikami umożliwiają nie tylko kontakt w czasie rzeczywistym, ale co istotne – zbierają i przechowują wszystkie informacje w jednym miejscu. Jest to duża zaleta, odróżniająca takie systemy np. od komunikacji poprzez e-mail, komunikatory czy media społecznościowe. Moduł do systemów ERP może przypominać społecznościową oś czasu dostępną wewnątrz przedsiębiorstwa. Oferuje rozwiązania jak Facebook czy LinkedIn, dzięki czemu jest intuicyjny w obsłudze. Takie moduły umożliwiają udostępnianie informacji określonym grupom, odpowiednie ustawienie powiadomień push czy podpinanie wiadomości pod konkretne projekty lub karty klientów – mówi Filip Fludra Sales Manager Exact Software Poland. Firma korzystając z tego typu aplikacji, zapewnia bieżący dostęp do informacji i potrzebnych dokumentów, niezależnie od lokalizacji – dzięki wykorzystaniu urządzeń mobilnych, co może znacząco przyspieszyć współpracę. Ma to istotne znaczenie zwłaszcza w przypadku projektów międzydziałowych czy pomiędzy osobami pracującymi w różnych lokalizacjach.

Budowanie efektywności w firmie w dużej mierze zależy także od optymalnego przekazywania procesów i zadań pomiędzy poszczególnymi pracownikami czy działami. W Social Collaboration łatwo można monitorować przepływ pracy w danym projekcie na własnej osi czasu. W przypadku pracy zespołowej, która odbywa się etapami, informacje o kolejnych krokach przekazywane są bezpośrednio w systemi. Pracownicy z danej grupy otrzymują powiadomienia np. o nowych informacjach od klienta, zaakceptowanych działaniach czy dokumentach itp. Po zakończeniu jednego etapu, kolejny pracownik otrzymuje jasny sygnał, że może przystąpić do dalszej pracy, a jednocześnie ma łatwy dostęp do wszystkich potrzebnych informacji. Grupa pracująca nad danym projektem, ma wgląd w cały proces, otrzymuje bieżące wiadomości i łatwo może nawiązać dyskusję, jeśli jest to potrzebne. Czas zaoszczędzony na szukaniu informacji czy ich przekazywaniu, pracownicy mogą wykorzystać na bardziej istotne zadania i lepiej skupić się na postawionych celach.

2. Wyeliminowanie ryzyka utraty wiedzy

Wiedza wypracowana przez pracowników wewnątrz przedsiębiorstwa jest istotnym zasobem firmy, który powinien być jak najlepiej wykorzystany. Pozwala to zwiększać efektywność działań, a także oszczędzać czas poświęcany m.in. na wdrożenie nowych pracowników czy poszukiwanie informacji.

Jednym z ważnych elementów pracy zespołowej są nieformalne dyskusje i wymiana wiedzy. Przeniesienie ich do systemu, w którym są łatwo dostępne na bieżąco, a także przechowywane, znacznie ułatwia późniejszy dostęp do nich i pozwala w pełni wykorzystywać wypracowane już doświadczenia pracowników. Surowe dane dotyczące różnych transakcji czy działań są dzisiaj już niewystarczające. Aby budować przewagę konkurencyjną, warto w pełni wykorzystywać wiedzę, którą posiadają pracownicy, także tę nieformalną, która bywa bardzo pomocna np. w domykaniu transakcji czy efektywnym kontakcie z klientami – mówi Filip Fludra, Sales Manager Exact Software Poland.

3. Uporządkowanie informacji wg własnych potrzeb

Ułatwieniem zarówno codziennej pracy jak i zarządzania projektami czy zespołem, może być możliwość sortowania informacji zgodnie z własnymi preferencjami. Moduły umożliwiają podgląd własnej osi czasu, która działa podobnie jak np. tablica na LinkedInie czy Facebooku. Widoczne są tam wszystkie wiadomości, do których dany użytkownik został przypisany lub które były skierowane bezpośrednio do niego. System umożliwia tworzenie grup czy obszarów roboczych, a pomiędzy widokami można przełączać się za pomocą jednego kliknięcia. Pomaga to uporządkować prace i dostosowywać sposób układania informacji pod konkretną osobę. Przy przełączeniu się na podstronę konkretnego projektu łatwo można tworzyć harmonogramy, dodawać dokumenty i różnego rodzaju pliki (w też zdjęcia czy filmy), a także oznaczać konkretnych użytkowników i przypisywać ich do zadań. Choć nowe informacje dostępne są na głównej osi czasu, widok projektowy skupia je w jednym miejscu. System umożliwia także interakcje między użytkownikami, nie tylko poprzez aktywne dyskusje, ale także możliwość reagowania na posty.

Moduły wspierające systemy ERP czy CRM ułatwiają pracę nie tylko pracownikom, ale także wspierają efektywne zarządzanie działem czy całym przedsiębiorstwem. Przestrzeń robocza daje jasny wgląd do informacji finansowych. Prezentowane są m.in. prognozy sprzedaży, koszty wymagające zafakturowania czy godziny spędzone nad danym projektem. W jednym miejscu widoczne są zarówno bardzo ogólne, jak i szczegółowe informacje o całej firmie, a raporty generuje się za pomocą kilku kliknięć.

[1] https://www2.deloitte.com/pl/pl/pages/human-capital/articles/raport-trendy-hr-2019.html

Drutex po I połowie 2019 r. zanotował rekordowe wyniki sprzedaży. W pierwszym półroczu br. przychody wyniosły ponad 440 mln zł, natomiast zysk brutto 65 mln zł. W skali całego roku Drutex zakłada przekroczenie poziomu 1 mld zł obrotów. Firma mocno inwestuje w rozwój rozbudowując zakład m.in. o nową halę produkcyjną o powierzchni 14 tys. mkw., nowoczesny biurowiec czy zautomatyzowany dział wtryskarek.

– Wyniki sprzedaży osiągnięte w pierwszej połowie tego roku oceniamy jako bardzo dobre. 10 % wzrost wielkości sprzedaży względem analogicznego okresu poprzedniego roku bardzo nas cieszy. Wyniki finansowe potwierdzają jednocześnie, że rozwijamy się we właściwym kierunku, podejmujemy trafne decyzje biznesowe, a nasza szeroka oferta jest świetnie dopasowana do potrzeb i oczekiwań klientów na całym świecie. Cały czas inwestujemy w zwiększenie mocy produkcyjnych, bo na dzień dzisiejszy to nasze jedyne ograniczenie. Automatyzujemy i optymalizujemy procesy produkcyjne, wyposażamy hale produkcyjne w innowacyjne maszyny i urządzenia, tworzymy własne systemy informatyczne mające na celu usprawnienie produkcji. Niedługo uruchomimy nową halę produkcyjną, której koszt wraz z wyposażeniem wynosi ok. 40 mln zł. W ciągu trzech miesięcy udało nam się stworzyć własny, nowoczesny dział wtryskarek, który wytwarza wszelkie komponenty i półprodukty na potrzeby naszych okien, rolet czy drzwi. Rozbudowujemy biurowiec, wprowadzamy nowe produkty do oferty. To zagwarantuje nam dalszy dynamiczny wzrost skali działalności w kolejnych okresach. Generalnie, idziemy mocno do przodu i jestem przekonany, że najlepsze dopiero przed nami. – powiedział Leszek Gierszewski, Prezes Drutex S.A.

W pierwszej połowie tego roku Drutex osiągnął przychody na rekordowym poziomie ponad 440 mln zł, co oznacza wzrost w ujęciu r./r. o 10%. Zysk brutto w minionym okresie wzrósł do około 65 mln zł. – Zakładamy tym roku oraz w kolejnych latach wzrost przychodów w tempie co najmniej 10% rocznie. Oznacza to, że w całym 2019 roku powinny przekroczyć 1 miliard złotych obrotów – przyznał Leszek Gierszewski.

DRUTEX, to wiodący producent okien, drzwi i rolet w Europie. Firma, w ciągu około 30 lat stała się marką rozpoznawalną nie tylko w Polsce, ale niemal na całym świecie. Jej dynamiczny rozwój stał się możliwy dzięki stabilnym fundamentom opartym w 100% na polskim kapitale. Strategię zorientowaną na najwyższej jakości produktów, najnowocześniejszej technologii oraz proinwestycyjnej polityce, od samego początku wcielał w życie twórca tego okiennego giganta Leszek Gierszewski. Dzisiejsza pozycja DRUTEXU nie byłaby możliwa, gdyby nie zadowolenie i uznanie klientów, których firma liczy już kilka milionów i z każdym rokiem ta liczba bardzo szybko rośnie. DRUTEX jest dziś postrzegany jako jeden z najlepszych ambasadorów polskiego przemysłu na świecie.

Świat coraz szybciej odchodzi od pieniądza papierowego i transakcji gotówkowych. Bardzo wyraźnie widać to również w Polsce. Wielu rodzimych przedsiębiorców zdobyło już pierwsze doświadczenia z pieniądzem elektronicznym, a fintechy oferują ciekawe rozwiązania, realnie wspierające rozwój polskich firm.

W Szwecji trwa debata nad wprowadzeniem e-korony. Tamtejsze media od wielu miesięcy informują, że szwedzki bank centralny (Riksbank) pracuje nad elektroniczną walutą. Oczywiście nie wszystkim się to podoba. Przedstawiciel Swedish Bankers Associations powiedział, że e-korona nie oferuje nic nowego i jest to po prostu kontem bankowym, tyle, że w Riksbanku.

Niezależnie od tego, czy e-korona zostanie wdrożona pomimo oporu przedstawicieli tradycyjnych instytucji finansowych czy nie, Szwedzi odchodzą od pieniądza papierowego i Szwecja staje się krajem coraz bardziej bezgotówkowym. Karty kredytowe i debetowe są tam najczęstszym sposobem płatności, a udział transakcji za pośrednictwem smartfona jest taki sam, jak udział transakcji gotówkowych.

Warto podkreślić, że transakcje bezgotówkowe i pieniądz elektroniczny są popularne nie tylko wśród konsumentów, ale i u przedsiębiorców. Firmy realizujące płatności oczekują po prostu wyższego poziomu bezpieczeństwa. Potwierdza to sukces kolejnych platform płatności w czasie rzeczywistym, w tym wyspecjalizowanych w rozliczeniach business-to-business (BtoB).

Pieniądz elektroniczny – argumenty „za” i „przeciw”

Zjawisko odchodzenia od transakcji gotówkowych jest widoczne w wielu krajach. Możemy wskazać kilka konkretnych czynników, które wpływają na to, że firmy i klienci chętniej rozliczają się bezgotówkowo. Przede wszystkim taka forma płatności jest z pewnością dużo szybsza i efektywniejsza. Po drugie, przedsiębiorcy i konsumenci nie muszą też się martwić, że przechowywana przez nich gotówka zostanie ukradziona, lub po prostu zostanie zgubiona – jeśli system e-pieniądza jest odpowiednio zbudowany, to zawiera rozwiązania zapewniające jego bezpieczne funkcjonowanie.

Czy zatem odchodzenie od tradycyjnego pieniądza przybiera na sile? Odpowiedź sama ciśnie się na usta: zdecydowanie tak. I ten trend jest bardzo wyraźny. Najlepiej dowodzi go sukces jednego z prekursorów pieniądza elektronicznego – firmy PayPal, która jest w ostatnim czasie gwiazdą amerykańskiej giełdy. Jej giełdowa kapitalizacja – ponad 130 miliardów dolarów – jest już znacznie większa niż wielu działających globalnie banków.

Także z perspektywy zapewnienia bezpieczeństwa obrotu gospodarczego znajdziemy liczne argumenty, które skłaniają firmy do odejścia od papierowego pieniądza. Przykładowo, obieg pieniędzy elektronicznych można łatwiej nadzorować, co jest pomocne w uniknięciu zarzutów o udział w „praniu „brudnych pieniędzy”. A często pochodzą one z przestępstw przeciwko przedsiębiorcom. Na przykład pochodzących z wymuszeń, w których pojawiają się tak często stosowane w cyberatakach na systemy IT elementy żądania zapłacenia okupu. Tu zresztą się ujawnia przewaga e-pieniędzy poddanych nadzorowi nad kryptowalutami.

Przy argumentacji mniej konwencjonalnej, wskazuje się także, że gotówka jest po prostu… niehigieniczna. Były nawet prowadzone badania m.in. o tym, jakiego rodzaju substancje, wirusy czy bakterie można znaleźć na banknotach.

Cyberbezpieczeństwo dotyczy tradycyjnych, jak i nowoczesnych instytucji finansowych

Oczywiście ewentualne pojawienie się na szeroką skalę e-pieniądza może wygenerować także negatywne efekty uboczne. Wynikają one głównie z kwestii technologicznych. Skoro wszystko dzieje się na serwerach czy w chmurze obliczeniowej, to pojawiają się różnego rodzaju zagrożenia z obszaru cyberbezpieczeństwa.

Instytucje finansowe stale poddawane są atakom przestępców, którzy za cel obierają sobie choćby systemy bezpieczeństwa banków czy operatorów kartowych. Dlatego tak ważne zapewnienie bezpieczeństwa cyfrowego klientom – to obecnie wręcz być albo nie być, zarówno dla tradycyjnych banków, jak i dla szybko rosnących w siłę fintechów.

Można oczywiście jeszcze długo dyskutować o zaletach i wadach operacji bezgotówkowych i gotówkowych. W mojej opinii ogólny bilans zagrożeń i szans przemawia za pieniądzem elektronicznym. Papierowe pieniądze odchodzą do lamusa i z czasem ich zastosowanie będzie malało.

Globalny trend

Coraz mocniejsze stawianie na gospodarkę bezgotówkową i pieniądz elektroniczny to tendencja ogólnoświatowa, widoczna przede wszystkim w wielu krajach Azji i co ciekawe, Afryki.

Druga obecnie gospodarka świata, czyli Chiny, zdecydowanie dystansują państwa zachodnie w kwestii adaptacji pieniądza elektronicznego. Wystarczy wspomnieć, że we współpracy biznesowej z przedsiębiorstwami z Państwa Środka np. niekorzystanie z aplikacji WeChat jest poważną barierą w rozwoju kontaktów biznesowych. Aplikacja ta pozwala prowadzić komunikację biznesową z większością chińskich kontrahentów, w tym uzgodnić warunki i co ważne dokonać rozliczenia kontraktu. Można także wspomnieć o systemie płatności Alipay. W Polsce jest on także coraz bardziej popularny, ponieważ za pomocą tego systemu płaci się za zakupy zrobione poprzez znaną chińskie strony internetowe.

Inny przykład to Indie. Kraj ten miał spore wyzwanie ze skuteczną dystrybucją świadczeń socjalnych wśród najuboższych obywateli. Jednak od czasu, kiedy wprowadzono tożsamość cyfrową, czyli coś na kształt e-dowodu, okazało się, że obywatele uzyskali dostęp do wielu rozwiązań cyfrowych, w tym e-pieniądza. Warto pamiętać, że aby posługiwać się w kontaktach biznesowych na tamtejszym rynku pieniądzem elektronicznym, należy posiadać tzw. zidentyfikowaną tożsamość (ang. proof of identity).

Równie ciekawy, choć dla wielu osób zapewne bardziej zaskakujący, jest przykład Afryki. To właśnie kraje z Czarnego Lądu są jednymi z liderów adaptacji transakcji bezgotówkowych. Wiele tamtejszych społeczeństw weszło do gospodarki opartej na transakcjach bezgotówkowych z pominięciem kolejnych etapów rozwoju obiegu pieniądza, typu karty płatnicze. Przykładem stosunkowo dobrze funkcjonującej afrykańskiej gospodarki z dużym udziałem rozliczeń bezgotówkowych jest Kenia, jedna z gospodarek będących liderem płatności. Wszystko za sprawą tamtejszej platformy do płatności mobilnych M-Pesa. Została ona stworzona przez jednego z operatorów komórkowych i dzisiaj spora grupa Kenijczyków korzysta z tej formy płatności – od regulowania rachunków za prąd czy gaz, po zakup biletu autobusowego.

Instytucja pieniądza elektronicznego

Od ponad roku Ebury jest instytucją pieniądza elektronicznego. Dlatego w zakresie rozliczeń i płatności mamy status na równi z bankami. Co istotne, umożliwiamy eksporterom i importerom dostęp do bankowości transakcyjnej, która daje im istotne przewagi w prowadzeniu działalności gospodarczej na międzynarodową skalę – nie tylko w Europie, ale także np. w wielu krajach Azji i Afryki.

Z racji wielu kontaktów z przedsiębiorcami obserwujemy, że wśród polskich eksporterów i importerów szybko wzrasta popularność korzystania z pieniądza elektronicznego. Dzieje się tak dlatego, że pieniądze elektroniczne mają przeznaczenie do konkretnych zastosowań. Polscy przedsiębiorcy, prowadzący rozliczenia handlowe z firmami z coraz większej ilości krajów, zamiast zakładać kolejne konta walutowe mogą w prosty sposób skorzystać z inkaso w 68 walutach.

Więc jeśli ktoś chce wystawiać faktury w dużej ilości walut, to posługiwanie się portfelem pieniądza elektronicznego (ang. electronic money wallet, e-portfel) jest najbardziej efektywnym rozwiązaniem. Z jednej strony polska firma może działać globalnie. Z drugiej – jego klienci lub kontrahenci często oczekują, aby płacić w ich lokalnej walucie i dokonywać zapłaty bezpośrednio w swoim kraju. Jest to bardzo wygodne i praktyczne rozwiązanie, a co równie istotne – korzystniejsze kosztowo niż tradycyjne usługi finansowe.

Ramy prawne

Kwestie prawne związane z pieniądzem elektronicznym są regulowane za pomocą unijnej dyrektywy PSD II (Payment Services Directive II), która rewolucjonizuje usługi finansowe. Jeśli chodzi o prawo polskie, warto zapoznać się z ustawą z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych.

Autor: Jakub Makurat, Dyrektor Generalny Ebury Polska

Od kilku miesięcy portal RynekPierwotny.pl, ze względu na obchodzony jubileusz 10-lecia, podsumowuje ostatnią dekadę na rynku mieszkaniowym. Wiemy już, jak zmieniła się liczba polskich mieszkań (domów i lokali) w 2018 r, dlatego też eksperci portalu postanowili porównać ubiegłoroczne wyniki oraz dane z końca minionej dekady.

Główny Urząd Statystyczny regularnie podaje szacunkowy rozmiar polskiego zasobu mieszkaniowego, czyli liczbę lokali oraz domów. Informacje dotyczące takiej liczby mieszkań z końca 2018 roku, najwcześniej pojawiły się w Małym Roczniku Statystycznym Polski 2019. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl postanowili zaprezentować te najnowsze dane, których wcześniej nie analizowały inne media.

Szacunki GUS – u wskazują, że pod koniec 2018 r. zasób mieszkaniowy Polski liczył 14,615 mln mieszkań. Oznaczało to wzrost o 9,9% względem wyniku z 2009 r. (13,302 mln). Analogiczne zmiany z uwzględnieniem różnych właścicieli domów i lokali wyglądają następująco:

• mieszkania stanowiące własność osób fizycznych – 11,545 mln pod koniec 2018 r. (wzrost o 23% względem 2009 r.)
• mieszkania będące własnością spółdzielni mieszkaniowych – 2,030 mln pod koniec 2018 r. (spadek o 21% względem 2009 r.)
• mieszkania stanowiące własność gmin – 841 pod koniec 2018 r. (spadek o 21% względem 2009 r.)
• mieszkania będące własnością towarzystw budownictwa społecznego (TBS) – 102 pod koniec 2018 r. (wzrost o 29% względem 2009 r.)
• mieszkania stanowiące własność zakładów pracy – 69 pod koniec 2018 r. (spadek o 48% względem 2009 r.)
• mieszkania będące własnością Skarbu Państwa – 28 pod koniec 2018 r. (spadek o 51% względem 2009 r.)

Warto pamiętać, że imponujący wzrost liczby mieszkań należących do osób fizycznych był nie tylko efektem budowy nowych lokali oraz domów. Od 2009 r. do 2018 r. miały również miejsce liczne wykupy lokali spółdzielczych i komunalnych. Takie transakcje były główną przyczyną szybkiego kurczenia się zasobu mieszkaniowego spółdzielni oraz gmin. Swoich mieszkań chętnie pozbywały się także zakłady pracy oraz instytucje zarządzane przez Skarb Państwa.

Autor: Andrzej Prajsnar, ekspert portalu RynekPierwotny.pl