Po wyraźnej poprawie trendu w zamówieniach publicznych na prace remontowo-budowlane obserwowanej przez cały rok 2013, początek roku 2014 przyniósł niemiłe rozczarowanie – wynika z opracowania wykonanego przez serwis eGospodarka.pl. Styczeń – z powodu aury – nie jest wprawdzie miesiącem w którym oczekiwać należy większej aktywności w segmencie budowlanym, jednak liczony w relacji rocznej spadek liczby ogłaszanych postępowań na prace budowlane nakazuje ostrożne spojrzenie na przyszłą kondycję „budowlanki”.
Według danych zebranych i opracowanych przez serwis www.Przetargi.eGospodarka.pl, w styczniu 2014 roku w Biuletynie Zamówień Publicznych pojawiło się 10 tys. 967 ogłoszeń o rozpoczęciu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, o 5,43 proc. mniej niż rok wcześniej, w styczniu 2013. Spadki zanotowano we wszystkich trzech analizowanych kategoriach zamówień, czyli w dostawach usług (o 6,83 proc. rok do roku), robotach budowlano-remontowych (o 7,67 proc.) oraz dostawach towarów (spadek o 3,25 procent w skali roku).
W porównaniu z grudniem 2013 roku, w pierwszym miesiącu bieżącego roku spadek ogólnej liczby postępowań przetargowych wyniósł aż 24 procent. W podziale na kategorie, spadki wystąpiły tylko w zamówieniach na dostawy usług (spadek w okresie grudzień-styczeń o 33,9 proc.) oraz dostawach towarów (spadek o 26,83 proc.). W styczniu 2014 względem grudnia 2013 przybyło ogłoszeń na prace budowlane – dynamika wyniosła aż 40,39 procent.
Niestety, pomimo dodatniej miesięcznej dynamiki, w styczniu – jak już wspomniano – nie utrzymała się dodatnia roczna dynamika w segmencie budowlanym. Po siedmiu z kolei miesiącach ubiegłego roku w których dynamika liczona rok do roku była dla „budowlanki” dodatnia, w styczniu spadła poniżej zera.
W styczniu 2014 liczba przetargów ogłaszanych w poszczególnych kategoriach różniła się dość znacząco od wyników rejestrowanych w ostatnich latach. O ile względem roku 2013 zanotowano spadki we wszystkich kategoriach, to porównanie tegorocznych wyników z danymi za rok 2011 czy 2012 wygląda już dużo lepiej. W tym roku jednym z winowajców spadku mógł być długi weekend na samym początku roku – przy dwudniowym urlopie (2 i 3 stycznia) można było wygospodarować aż 6 dni wolnych. Jeśli więc spadek był czynnikiem jednorazowym, to trendy (głównie w segmencie budowlanym) będzie można ocenić dopiero po wynikach marcowych.
Gospodarka rusza. Prognozy coraz lepsze
Kondycja polskiej gospodarki systematycznie się poprawia. Jak wstępnie podał Główny Urząd Statystyczny, za cały 2013 rok dynamika PKB wyniosła 1,6 procent, a w ostatnim, czwartym kwartale roku 2013 PKB wzrósł o 2,7 procent.
GUS podał, że przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw zatrudniających więcej niż 9 osób, wyniosło w styczniu 2014 roku 3.805,28 zł. Oznacza to wzrost w stosunku do analogicznego okresu ubiegłego roku (stycznia 2013) o 3,4 procent. W miejscu stoi za to zatrudnienie, które zdaniem GUS w ciągu roku nie zmieniło się.
Według szacunków GUS, inflacja w styczniu 2014 r. wyniosła względem grudnia ubiegłego roku 0,1 procenta, a względem stycznia 2013 roku osiągnęła poziom 0,7 proc. Miesiąc wcześniej, w grudniu 2013 roku, według szacunków GUS, ceny dóbr i usług konsumpcyjnych wzrosły o 0,1 proc. względem listopada, a w porównaniu z grudniem 2012 r. były wyższe o 0,7 proc.
Niestety w styczniu dość mocno wzrosło bezrobocie. Pracy nie miało 14 procent Polaków. Miesiąc wcześniej, w grudniu 2013, stopa bezrobocia wyniosła 13,4 procent.
W styczniu 2014 roku sprzedaż detaliczna wzrosła w relacji rocznej o 4,8 procent. W całym roku 2013 roku sprzedaż detaliczna wzrosła o 2,3 procent, wobec wzrostu o 5,6 proc. w 2012 r.
Produkcja sprzedana przemysłu wzrosła w styczniu o 4,1 proc., licząc rok do roku. Produkcja wzrosła w 24 spośród 34 analizowanych przez GUS działów przemysłu. Niestety produkcja budowlano-montażowa okazała się być w styczniu o 3,9 procent niższa niż rok wcześniej i o 64 procent mniejsza w porównaniu z grudniem 2013 r. jednak po uwzględnieniu czynników sezonowych, spadek produkcji w budownictwie osiągnął poziom 3,9 procent w relacji rocznej i 1,4 proc. w relacji miesięcznej.
– Gospodarka przyspiesza. Może jeszcze nie jest to jazda na wyższych biegach, ale wzrost wydaje się być już stabilny. Oprócz podstawowej w ostatnich miesiącach lokomotywy wzrostu, czyli eksportu, powoli startuje również drugi motor, czyli konsumpcja. Wzrost sprzedaży detalicznej wskazuje, że przestaliśmy się już bać pogorszenia sytuacji i zaczynamy wydawać pieniądze. Dynamika PKB jest jeszcze oczywiście za niska by zmniejszyć bardzo wysokie bezrobocie, ale wiele czynników wskazuje, że w drugiej połowie roku sytuacja na rynku pracy może zacząć się zauważalnie poprawiać – mówi Beata Szkodzin, wydawca serwisu eGospodarka.pl. – Poprawiają się również prognozy dla gospodarki. Jest już prawie pewne, że przekroczymy zakładany w ustawie budżetowej dwu i pół procentowy wzrost PKB. Pomimo bardzo napiętej sytuacji finansów publicznych ruszą również programy inwestycyjne z nowego rozdania budżetu unijnego, co przywróci koniunkturę w sektorze budowlanym. Niestety nadal wielkim problemem jest dług publiczny i wciąż niepewna sytuacja związana z przejęciem części aktywów OFE. Jeśli Trybunał Konstytucyjny będzie miał zastrzeżenia do tej operacji i orzeknie o jej niekonstytucyjności to rząd i podatnicy będą mieli duży, bardzo kosztowny problem – dodaje Beata Szkodzin.
Początek sezonu budowlanego
Analiza struktury ogłaszanych postępowań przetargowych wskazuje na ruszający powoli sezon budowlany. Dane pokazują, że z minimum zamówień na prace budowlano-remontowe mieliśmy do czynienia w grudniu 2013 roku, w styczniu bieżącego roku zaś liczba ogłoszeń na tego typu prace zaczęła rosnąć. I tak liderami miesięcznych wzrostów stały się w styczniu 2014 zamówienia na roboty w zakresie konstruowania, fundamentowania oraz wykonywania nawierzchni autostrad, dróg (+166,67 proc.), roboty w zakresie budowy dróg (+125,93 proc.), roboty w zakresie naprawy dróg (+113,58 proc.), roboty drogowe (miesięczny przyrost o 95,89 procent), roboty w zakresie nawierzchni dróg (+84,75 proc.), roboty budowlane w zakresie budowy wodociągów i rurociągów do odprowadzania ścieków (+72,73 proc.), roboty budowlane w zakresie układania chodników i asfaltowania, przygotowanie terenu pod budowę, roboty w zakresie przygotowania terenu pod budowę i roboty ziemne, roboty budowlane w zakresie wznoszenia kompletnych obiektów budowlanych lub ich części oraz roboty w zakresie inżynierii lądowej i wodnej, roboty malarskie oraz tynkowanie.
Analiza profilu zamówień publicznych w relacji rocznej wskazuje na relatywnie wysokie zapotrzebowanie na prace budowlane, bowiem to zamówienia z tej kategorii zajmujące pozycje liderów wzrostów rok do roku – czołowe pozycje zajmują między innymi przetargi na roboty w zakresie konstruowania, fundamentowania oraz wykonywania nawierzchni autostrad, dróg, tynkowanie, roboty w zakresie przygotowania terenu pod budowę i roboty ziemne, roboty instalacyjne w budynkach, roboty wykończeniowe w zakresie obiektów budowlanych, czy roboty budowlane w zakresie układania chodników i asfaltowania.
