Wiele osób zastanawia się, czy istnieje możliwość podwójnego ubezpieczenia tego samego ryzyka (np. związanego z odpowiedzialnością cywilną). Odpowiedź na to pytanie nie ogranicza się do słowa „tak” lub „nie”. W praktyce wiele zależy od rodzaju kupowanego ubezpieczenia. Polisy dotyczące szkód osobowych (ubezpieczenia na życie, ubezpieczenia NNW), rządzą się swoimi prawami. Ich posiadacze mogą się ubezpieczyć w kilku towarzystwach. Takie samo rozwiązanie jest nieopłacalne w przypadku ubezpieczeń majątkowych.
Wypłata z polisy majątkowej nie powinna skutkować wzbogaceniem …
Cennych informacji na temat zasad wielokrotnego ubezpieczenia dostarcza kodeks cywilny (KC). Kluczowe znaczenie dla kwestii podwójnego ubezpieczenia majątkowego ma artykuł 8241 paragraf 1 kodeksu cywilnego. Wspomniany przepis mówi, że „o ile nie umówiono się inaczej, suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody”.
Warto również zwrócić uwagę na art. 8241 §2 KC. Ten przepis wskazuje, że w typowym przypadku (brak możliwości wypłaty świadczenia wyższego od szkody majątkowej), osoba ubezpieczona w kilku towarzystwach, nie może żądać odszkodowania majątkowego, którego łączna wartość powodowałaby wzbogacenie (suma świadczeń > wartość szkody). Tak więc, jeśli dana rzecz została ubezpieczona na 100 000 zł w dwóch towarzystwach, po szkodzie całkowitej ubezpieczający otrzyma 100 000 zł, a nie 200 000 zł. Trzeba również nadmienić, że w analizowanej sytuacji, odpowiedzialność każdego ubezpieczyciela jest ustalana na podstawie stosunku sumy ubezpieczenia wystawionej polisy do sumy wszystkich polis ubezpieczających to samo ryzyko majątkowe. Zatem w przypadku trzech polis z sumą ubezpieczenia odpowiednio: 20 000 zł (ubezpieczyciel A), 30 000 zł (ubezpieczyciel B) i 50 000 zł (ubezpieczyciel C), świadczenie za szkodę całkowitą wynoszącą 50 000 zł, powinno zostać podzielone w następującym stosunku:
- 10 000 zł – ubezpieczyciel A
- 15 000 zł – ubezpieczyciel B
- 25 000 zł – ubezpieczyciel C
Roszczenia ubezpieczonego muszą uwzględniać taki proporcjonalny podział świadczeń. Co więcej, osoba zgłaszająca szkodę, powinna przekazać informację o wielokrotnym ubezpieczeniu wszystkim zainteresowanym podmiotom.
W przypadku ubezpieczeń osobowych nie ma restrykcyjnych ograniczeń
Kwestia wielokrotnego ubezpieczenia przedstawia się zupełnie inaczej w przypadku ubezpieczeń osobowych (tzn. polis na życie oraz polis NNW). Posiadacze wspomnianych ubezpieczeń mogą otrzymać zadośćuczynienie od dowolnej liczby zakładów ubezpieczeniowych. Takie rozwiązanie wynika ze specyficznego charakteru szkód osobowych, które trudno obiektywnie wycenić.
Więcej o zasadach i opłacalności podwójnego ubezpieczenia: https://ubea.pl/Czy-podwojne-ubezpieczenie-ma-sens%2Cartykul%2C1082/
