Suwerenność cyfrowa to możliwość samodzielnego kształtowania i używania infrastruktury cyfrowej do wewnętrznych celów kraju. Abyśmy mogli mówić o suwerenności cyfrowej, Polska musi kontrolować przede wszystkim infrastrukturę sieciową i samodzielnie produkować jej komponenty. W dzisiejszym świecie niemal każde działanie wymaga skorzystania z infrastruktury technologicznej, dlatego nasz kraj nie powinien zaniedbywać tego obszaru na rzecz cyfrowych gigantów z innych państw. Nie jesteśmy na przegranej pozycji, ale mamy potencjał do zdobywania technologicznej niezależności znacznie szybciej. Z jakich działań możemy być dumni, a w jakich obszarach wiele nam brakuje do bardziej zaawansowanych technologicznie krajów?
Polskie inwestycje w cyfrową suwerenność
Polskie i europejskie inwestycje w cyfrową suwerenność koncentrują się na budowie i rozwoju lokalnej infrastruktury przetwarzania danych. Dzięki nim państwo może realnie kontrolować przepływ i bezpieczeństwo informacji obywateli i instytucji. Centra danych spełniające restrykcyjne normy (np. NIS2, DORA, ISO 27001) są istotnym elementem tej strategii. Ich rozwój to konkretne inwestycje polskich firm w technologie, miejsca pracy i kompetencje.
Warto wiedzieć:
Jak podaje Monitor Transformacji Cyfrowej Biznesu 2024:
Usługi chmurowe są kluczowym elementem transformacji cyfrowej w Polsce. Oznacza to, że ponad 70% firm przeniosło swoje dane do chmury.
Kto sprawuje nadzór nad danymi?
Dane mają zawsze fizyczną lokalizację, dlatego właściciel informacji powinien wiedzieć, gdzie są przechowywane i móc o tym decydować. Zlokalizowane w Europie serwery zapewniają stabilność działania i wysoką wydajność. Firmy w Europie, w tym w Polsce wybierają dostawców chmury zgodnych z RODO, którzy gwarantują wysokie standardy bezpieczeństwa.
Czy należy bać się europejskich chmur? Oczywiście, że nie! Przykładem jest tutaj Play we współpracy ze Scaleway. Połączenie kompetencji tych firm pozwala wdrożyć sztuczną inteligencję z suwerenną, europejską chmurą.
Scaleway to europejski dostawa usług chmurowych oferujący polskim firmom wiele możliwości. Serwery znajdują się m.in. w Polsce, Francji i Holandii. Scaleway zapewnia zgodność z RODO i ISO 27001, szyfrowanie danych i całodobowy monitoring. Dodatkowo działania wspierane są przez sztuczną inteligencję. To technologie, które pozwalają maszynom na wykonywanie zadań, które wymagają ludzkiego rozumowania, uczenia, planowania i podejmowania decyzji. AI bazuje na algorytmach, co pozwala zautomatyzować działanie w różnych środowiskach.
Globalny kapitał czy lokalne interesy?
Wejście do Polski takich gigantów, jak Google, Microsoft czy Amazon, stawia nas przed poważnym dylematem: jak pogodzić dynamiczny rozwój infrastruktury cyfrowej z potrzebą zachowania suwerenności cyfrowej i ochrony lokalnych interesów w ramach Unii Europejskiej? Z jednej strony, inwestycje tych firm w centra danych na polskim terytorium są szansą na wzmocnienie bezpieczeństwa danych oraz przyciągnięcie kolejnych inwestycji. Z drugiej strony, zacieśnianie współpracy z globalnymi dostawcami budzi obawy o nadmierne uprzywilejowanie zagranicznych podmiotów kosztem polskich firm.
Możemy utracić kontrolę nad strategiczną infrastrukturą cyfrową i suwerennością danych, a to będzie mieć konsekwencje nie tylko dla gospodarki, ale i dla bezpieczeństwa narodowego. Dlatego zadaniem polskich władz jest wypracowanie modelu, który pozwoli korzystać z mocy obliczeniowej globalnych gigantów, jednocześnie wzmacniając krajowych i europejskich dostawców.
Technologie przyszłości na polskiej ziemi
Nasz kraj dynamicznie wkracza w przyszłość technologii. Stawiamy na rozwój kwantowych systemów bezpieczeństwa, sztucznej inteligencji, blockchain oraz półprzewodników. Polska zbudowała największą w Europie sieć światłowodową do kwantowej wymiany kluczy, a jej zaangażowanie w europejskie inicjatywy, takie jak EuroQCI i EuroHPC, podkreśla pozycję kraju jako aktywnego gracza na arenie high-tech.
Jednocześnie w naszym kraju rozwijamy kompetencje w obszarze AI. Polskie centra superkomputerowe wspierają badania i tworzenie krajowych modeli (Bielik). Także blockchain zyskuje na znaczeniu jako fundament nowoczesnej, zdecentralizowanej gospodarki cyfrowej.
Oprócz tego coraz więcej inwestujemy w sektor półprzewodników, wspierając europejskie regulacje i budując infrastrukturę z udziałem globalnych graczy. Wszystko to wpisuje się w strategiczną politykę cyfrowej suwerenności i wzmacniania pozycji technologicznej kraju na mapie Europy.
Wąskie gardła polskiego rozwoju technologicznego
Mimo upływu terminu wdrożenia europejskich regulacji do prawa krajowego, prawo w Polsce wciąż nie zostało dostosowane, co z kolei hamuje rozwój infrastruktury cyfrowej i sieci 5G. W rozwoju technologii 5G Polska pozostaje w tyle za średnią UE. Według danych NASK jedynie 63% gospodarstw domowych ma dostęp do sieci 5G, a aukcje na priorytetowe pasma częstotliwości rozpoczęły się dopiero w 2023 roku.
Rosnące ryzyko dominacji dużych platform cyfrowych stwarza wyzwania dla suwerenności cyfrowej Polski i wymaga silniejszych działań wspierających lokalne przedsiębiorstwa oraz rozwój krajowej infrastruktury cyfrowej. Bardzo ograniczeniem są braki kompetencyjne w obszarze edukacji cyfrowej — zarówno na poziomie kształcenia formalnego, jak i wśród nauczycieli czy pracowników administracji. Aby nadrobić te zaległości, w Polsce musi przyspieszyć wiele procesów, które będą wspierać rozwój umiejętności cyfrowych na wszystkich poziomach.
Jaką rolę w budowaniu cyfrowej suwerenności mają operatorzy telekomunikacyjni?
Operatorzy telekomunikacyjni są naturalnymi sojusznikami w rozwijaniu krajowej infrastruktury cyfrowej. Inwestycje w sieci światłowodowe, maszty telekomunikacyjne oraz eliminacja tzw. białych plam są fundamentami, na których opiera się dostęp do nowoczesnych usług cyfrowych.
W Polsce funkcjonują już dostawcy europejskich usług chmurowych. Jednym z nich jest Scaleway, który działa we współpracy z marką Play Rozwiązania dla Biznesu. To nowoczesne projekty wzmacniające lokalny ekosystem, oferując chmurę publiczną i prywatną oraz rozwiązania oparte na AI dostosowane do potrzeb administracji i biznesu.
Play – lider usług telekomunikacyjnych i cyfrowych w Polsce
Telekomy to nie tylko dostawcy internetu, ale również potencjalni partnerzy państwa w budowie bezpiecznej, niezależnej infrastruktury cyfrowej. Pokazują to liczne inwestycje w światłowody, rozwój sieci 5G, a także wsparcie dla europejskich projektów cyfryzacji.
Play jest częścią grupy Iliad — dynamicznie rozwijającej się europejskiej grupy telekomunikacyjnej dostępnej m.in. we Francji i Włoszech.
Play wraz ze Scaleway oferuje usługi chmurowe na podstawie europejskich standardów ochrony danych. Dzięki temu rozwiązaniu Polska ma szansę nie tylko nadążyć za cyfrową transformacją, ale też realnie wytyczać jej kierunek.
