Komornicy podatnikami VAT – czy to koniec orzeczniczej sagi?

0

6 marca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę rozstrzygającą często ostatnio dyskutowane wątpliwości odnośnie tego, czy komornik sądowy jest podatnikiem VAT. Twierdząca odpowiedź na to pytanie, zawarta w uchwale wydanej w sprawie o sygnaturze akt I FPS 8/16, oznacza, że organy egzekucyjne zobowiązanie są do zapłaty tego podatku.

Uzasadniając powoływane orzeczenie wskazano, że status komornika sądowego nie jest jednoznaczny, jednak najbliższy w swojej formie osobom prowadzącym działalność gospodarczą w ramach tzw. wolnych zawodów. Za uznaniem komorników za przedsiębiorców przemawia zwłaszcza sposób i wysokość opłacanych przez nich składek na ubezpieczenia społeczne, możliwość wybrania 19% stawki podatku PIT, czy wysokość opłacanych podatków od nieruchomości. W uchwale odniesiono się także do wydanych w tym przedmiocie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zdaniem NSA, komornicy są samodzielni finansowo, działają na własny rachunek i w celu zarobkowym, zatrudniają pracowników oraz nie otrzymują wynagrodzenia z budżetu państwa. Wszystko to przemawia za tym, że nie mogą być uznani za organy władzy publicznej, które to zwolnione są z obowiązku zapłaty podatku VAT.

Wydana uchwała NSA zgodna jest z dotychczasowym stanowiskiem Ministra Finansów. Do czerwca 2015 r. czynności komorników nie były opodatkowane podatkiem VAT. Organy stosowały wykładnię prawa przedstawioną przez Ministra Finansów w interpretacji ogólnej z 30 lipca 2004 r. Problemy komorników rozpoczęły się, gdy w dniu 9 czerwca 2015 r. Minister Finansów wydał interpretację ogólną (PT1.050.1.2015.LJU.19), w której uznał wykonywane przez komorników sądowych czynności za podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

KIM JEST KOMORNIK SĄDOWY?

Status komornika sądowego w Polsce jest złożony. Z jednej bowiem strony, zgodnie z ustawą o komornikach sądowych i egzekucji, komornik jest funkcjonariuszem publicznym działającym przy sądzie rejonowym, wykonującym powierzone mu przez państwo czynności, w szczególności egzekucyjne. Z drugiej strony jednak wszelkie czynności komornik wykonuje na własny rachunek i stosuje się wobec niego przepisy o podatku dochodowym, ubezpieczeniach społecznych oraz zdrowotnych, dotyczące osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą. Komornik pokrywa koszty swojego działania z uzyskiwanych opłat egzekucyjnych, a nadwyżka tych opłat ponad koszty jest jego dochodem. Mimo zachowania publicznoprawnego charakteru zawód komornika wykazuje pewne cechy typowe dla innych wolnych zawodów prawniczych. Czy jednak cechy te są wystarczające do uznania komornika za podatnika VAT?

INTERPRETACJA OGÓLNA Z 9 CZERWCA 2015 R.

We wspomnianej wyżej interpretacji ogólnej z dnia 9 czerwca 2015 r. Minister Finansów uznał wykonywane przez komorników sądowych czynności, w szczególności egzekucyjne, za podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W uzasadnieniu interpretacji odniesiono się do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) oraz treści unijnych dyrektyw poświęconych zagadnieniu podatku od towarów i usług.

Czytaj również:  Odszkodowanie za wypadek jest za niskie? Tak nie musi być