W 2016 roku Zgromadzenie OgĂłlne ONZ ustanowiĆo 30 czerwca Dniem Planetoid (Asteroid Day), aby popularyzowaÄ problem zagroĆŒenia ze strony asteroid i wysiĆki wielu agencji na caĆym Ćwiecie, w tym Polskiej Agencji Kosmicznej, zmierzajÄ ce do ochrony przed takimi wydarzeniami.
Asteroid Day to ogĂłlnoĆwiatowa kampania informacyjna, majÄ ca na celu integrowanie Ćrodowisk zajmujÄ cych siÄ sektorem kosmicznym, w celu dzielenia siÄ wiedzÄ na temat planetoid oraz ochrony przed moĆŒliwymi zderzeniami. DzieĆ zostaĆ zaproponowany juĆŒ w 2014 przez grupÄ naukowcĂłw, astronautĂłw, artystĂłw i inĆŒynierĂłw, wĆrĂłd ktĂłrych byli m.in. Stephen Hawking i gitarzysta Queen Brian May (skÄ dinÄ d doktor astrofizyki i miĆoĆnik kosmicznej stereofotografii), jako wydarzenie wypadajÄ ce w rocznicÄ katastrofy tunguskiej i jÄ upamiÄtniajÄ ce.
30 czerwca 1908 roku asteroida o rozmiarach okoĆo 40-60 metrĂłw wleciaĆa w atmosferÄ i wybuchĆa nad rzekÄ
Podkamienna Tunguska (Ćrodkowa Syberia, Rosja) z energiÄ
rĂłwnowaĆŒnÄ
5-10 megatonom trotylu, niszczÄ
c przy tym ponad 2000 km kw. tajgi. Gdyby podobne wydarzenie miaĆo miejsce wspĂłĆczeĆnie na terenach zaludnionych, spowodowaĆoby miliony ofiar.
Mapa detekcji wejĆÄ w atmosferÄ bolidĂłw wykrytych przez amerykaĆskie sensory wraz z informacjÄ o energii zdarzenia. Na mapie energiÄ wyrĂłĆŒnia siÄ zdarzenie z 15 lutego 2013 roku z CzelabiĆska.
NASA szacuje, ĆŒe zagraĆŒajÄ cych nam obiektĂłw (tzw. Near Earth Objects, NEO) o rozmiarach 40 metrĂłw i wiÄkszych jest okoĆo 500 tysiÄcy. Wiele z nich byĆoby bardzo trudno wykryÄ wczeĆniej niĆŒ kilka dni przed zderzeniem lub bliskim przejĆciem w okolicy Ziemi.
Ostatnim, wspĂłĆczeĆnie zarejestrowanym przykĆadem takiego zagroĆŒenia byĆ 17-metrowy bolid, ktĂłry wybuchĆ nad CzelabiĆskiem w Rosji 15 lutego 2013 roku. EnergiÄ tego zdarzenia szacuje siÄ na 440 kiloton trotylu. Fala uderzeniowa zniszczyĆa szyby kilku tysiÄcy budynkĂłw. W wyniku zdarzenia rany odniosĆo ponad tysiÄ c osĂłb, gĆĂłwnie z powodu szkĆa pochodzÄ cego z rozbitych okien.
Obiekty o rozmiarach 140 metrĂłw i wiÄkszych sÄ w stanie poczyniÄ katastrofalne w skutkach zniszczenia, ktĂłre dotknÄĆyby obszarĂłw rĂłwnych powierzchniÄ caĆym krajom. Do tej pory udaĆo siÄ oszacowaÄ okoĆo 1/3 NEO o takich rozmiarach.
Na Ćwiecie podejmowane sÄ wysiĆki, by wykrywaÄ, katalogowaÄ i charakteryzowaÄ NEO. W pracach biorÄ udziaĆ wiodÄ ce agencje kosmiczne i naukowcy z caĆego Ćwiata. Celem tych dziaĆaĆ nie jest wyĆÄ cznie naukowa ciekawoĆÄ ale takĆŒe gromadzenie informacji niezbÄdnych do zapewnienia bezpieczeĆstwa. Ochrona przed NEO jest czÄĆciÄ szerszego zagadnienia – Ćledzenia i wykrywania sztucznych obiektĂłw w przestrzeni okoĆoziemskiej (Space Surveillance and Tracking-SST), ktĂłry jest jednym z kierunkĂłw dziaĆaĆ Â Polskiej Agencji Kosmicznej, okreĆlonych w Polskiej Strategii Kosmicznej. .






