Pół roku zamkniętej gastronomii. Skala bankructw i upadków jeszcze trudna do oceny. „Nie wszystkie lokale wrócą wiosną”.
24 kwietnia 2021 roku minie sześć miesięcy od momentu kiedy w ograniczonym trybie działają lokale gastronomiczne i kawiarnie. W tym czasie pracę mogło stracić nawet ponad 200 tysięcy osób. Skala upadku restauracji jest jeszcze nieznana, bo wiele zawiesiło działalność i nie wiadomo czy uda im się wrócić do życia wiosną. Znak zapytania nad wieloma lokalami stawia również konieczność rozliczenia wsparcia z tarczy antykryzysowej, a to nastąpi już w najbliższych tygodniach. – Branża gastronomiczna znajduje się pod szczególną uwagą naszego stowarzyszenia od lat. To kwestia tego, że zawsze gastronomia miała pewne problemy np. z terminowością płacenia wynagrodzeń podwykonawcom czy pracownikom. Czas pandemii to jednak czas pacyfikacji tego sektora i nie mam wątpliwości, że restauracje i kawiarnie to największe gospodarcze ofiary pandemii koronawirusa – mówi Prezes stowarzyszenia STOP Nieuczciwym Pracodawcom Małgorzata Marczulewska.
Sześć miesięcy zamkniętej gastronomii to najdłuższe „dwa tygodnie” w historii świata
Sześć miesięcy zamkniętej gastronomii to skala gospodarczych problemów trudna do oceny. Żaden przedsiębiorca bowiem nawet w najbardziej pesymistycznych scenariuszach nie zakładał, że ograniczenie tej branży potrwa tak długo. Lokale przestały działać w swobodnym trybie 24 października i do dzisiaj mogą serwować dania tylko na wynos i z dowozem. To powoduje gigantyczne starty i nie ma wątpliwości, że wiele firm już zbankrutowało, a wiele jeszcze może czekać ten los – mówi Małgorzata Marczulewska, Prezes Stowarzyszenia STOP Nieuczciwym Pracodawcom.
– Wielu przedsiębiorców nie otrzymało wsparcia z tarcz finansowych, wiele zdecydowało się na zawieszenie działalności i nie wiadomo czy powrócą wiosną i latem, bo otoczenie gospodarcze nadal nie gwarantuje jakichkolwiek szans na zysk po odmrożeniu gospodarki. Nie bez znaczenia są również możliwe problemy z rozliczeniem tarcz finansowych. Żeby nie było konieczności zwracania pieniędzy to trzeba utrzymać status zatrudnienia, a wiemy, że lokale bankrutowały, a pracownicy często sami decydowali się na odejścia nie mając przed sobą wizji pracy i rozwoju. Myślę, że to nie jest koniec problemów gastronomii. Skala bankructw i upadków jest trudna do oceny – mówi Prezes Małgorzata Marczulewska.
Według szefowej szczecińskiego stowarzyszenia gastronomia mogłaby już działać w trybie sanitarnym. Mogłyby również działać ogródki przy lokalach. – Tak jest w Austrii, Czechach, Wielkiej Brytanii. Nie wiem dlaczego w Polsce wciąż trzymamy się kurczowo obostrzeń zapowiadając tylko enigmatycznie poluzowanie restrykcji na maj. To wszystko dzieje się za późno – mówi Marczulewska.
Gastronomia ma największe problemy. Opóźnione wypłaty, zwolnienia, lokale zamykane z dnia na dzień
Jaka jest sytuacja pracowników gastronomii w czasie pandemii? – Część straciła pracę, innym zostały suche etaty bez napiwków i premii, jeszcze inni działają jak mogą w trybie „z dowozem” i „na wynos” oferując klientom dania domowe i pizzę. Branża przeszła prawdziwą rewolucję i wiele firm stara się jak może i walczy o przetrwanie. Niestety nie brakuje zgłoszeń o problemach. Obecnie gastronomia jest najczęstszą branżą na którą skarżą się pracownicy. Mowa o zaległościach w wynagrodzeniach, płatnościach na raty, przenoszeniu pracowników z całych etatów na cząstki czy też po prostu o zamykaniu restauracji czy kawiarni z dnia na dzień bez rozliczenia się z pracownikami. Pojawiają się też wiadomości o mobbingu, gdyż pracodawcy nie wytrzymują napięcia związanego z tym, co się dzieje. Sytuacja jest naprawdę trudna – mówi Prezes Małgorzata Marczulewska.
– Problemy mają także słynne lokale, restauracje z tradycjami i tłumem klientów dotychczas. Zaryzykowałabym nawet stwierdzenie, ze gorzej mają się te, które serwowały luksusowe, dobrej jakości dania. Od nich jest więcej zgłoszeń o problemach – dodaje Marczulewska.
Stowarzyszenie STOP Nieuczciwym Pracodawcom oferuje bezpłatną pomoc prawną oraz windykacyjną. W I kwartale 2021 roku odpowiedzieliśmy na ponad 200 wiadomości od osób, które zgłosiły nam problemy. Zgłoszeń było przynajmniej dwukrotnie więcej, ale nie wszyscy pracownicy zdecydowali się na wnoszenie skarg wobec pracodawców.
