Za nami intensywny rok na rynku ubezpieczeń: BLS, reklamacje, Solvency II

0
Anna Włodarczyk-Moczkowska, prezes zarządu Gothaer TU S.A.
Anna Włodarczyk-Moczkowska, prezes zarządu Gothaer TU S.A.

Rok 2015 był czasem wielu zmian i wyzwań na rynku ubezpieczeniowym w Polsce. Wprowadzenie bezpośredniej likwidacji szkód, nowych przepisów dotyczących procesu obsługi reklamacji, powołanie urzędu Rzecznika Finansowego oraz przygotowania do Solvency II to najważniejsze z nich. Na dynamikę branży wpływały trendy zarówno ogólnoeuropejskie, jak i lokalne. W całej Unii Europejskiej rośnie rola klientów i konsumentów, postępuje cyfryzacja, natomiast w Polsce wciąż zmagamy się z niskim zaufaniem do instytucji finansowych oraz wojną cenową.

WLODARCZYK_MOCZKOWSKA_ANNA_GothaerSytuacja polskiego sektora finansowego, w tym segmentu ubezpieczeń, jest bardzo dynamiczna. Wprowadzane są istotne zmiany, które powodują, że zasady działania zakładów ubezpieczeniowych ulegają istotnym modyfikacjom. Jak wynika z dostępnych danych polski sektor finansowy należy do najbardziej stabilnych w Europie, a nowe regulacje, takie jak Wypłacalność II czy ustawa dotycząca reklamacji i Rzecznika Finansowego, mają na celu wzmocnienie stabilności instytucji finansowych poprzez skodyfikowanie zasad postępowania. Dynamika, wynikająca z trendów rynkowych, które obserwujemy w całej Europie, dodatkowo może zostać wzmocniona wynikiem wyborów parlamentarnych w Polsce, poprzez planowane nowe regulacje. Warto także podkreślić, że polski rynek finansowy, a więc także zakłady ubezpieczeń, z trudem odzyskuje poziom zaufania sprzed kryzysu finansowego, jednak jak pokazują wyniki badania Diagnoza Społeczna 2015 w ciągu ostatnich dwóch lat wiarygodność ubezpieczycieli wzrosła[1]. To optymistyczny trend, który dzięki nadchodzącym zmianom ma szansę się utrzymać.

BLS, czyli kierowcy mogą liczyć na wsparcie swojego ubezpieczyciela

Pierwszy obszar zmian dokonanych przez Polską Izbę Ubezpieczeń w porozumieniu z ubezpieczycielami dotyczy wprowadzenia bezpośredniej likwidacji szkód (BLS). Zdecydowana większość Polaków postrzega OC komunikacyjne jako obowiązkowy podatek, a nie usługę dającą wymierne korzyści. W związku z tym rywalizacja pomiędzy poszczególnymi zakładami ubezpieczeń dotyczyła tylko aspektu cenowego. Przekonanie, że im mniej kierowca płaci za tego typu ubezpieczenie, tym lepiej, jest nadal dość silne, jednak w naszej ocenie będzie się zmieniać. Niewątpliwy wpływ na zmianę tego podejścia będzie mieć wprowadzona w Gothaer w maju tego roku bezpośrednia likwidacja szkód. To rozwiązanie sprawia, że obok ceny, kryterium wyboru obowiązkowej polisy komunikacyjnej, będzie również jakość procesu likwidacyjnego. W naszej ocenie to najlepszy kierunek dla polskiej branży ubezpieczeniowej, jeśli zależy nam na poprawie jakości usług, a w konsekwencji na większym zaufaniu klientów do ubezpieczycieli. Nowy model z pewnością przyczyni się także do przerwania wojny cenowej zgodnie z rekomendacją Komisji Nadzoru Finansowego.

Więcej praw klienta w zakresie reklamacji

Drugim istotnym zagadnieniem było wprowadzenie nowych regulacji dotyczących procesu obsługi reklamacji oraz powołanie urzędu Rzecznika Finansowego. W nowej ustawie zaproponowano szereg ważnych zmian w zakresie wymogów informacyjnych oraz procesu reklamacyjnego. Celem twórców była systematyzacja i uszczegółowienie zasad, które mają być przestrzegane przez wszystkie główne podmioty działające na rynku finansowym. W perspektywie najbliższych lat pomysł uregulowania procesów reklamacyjnych w opinii Gothaer będzie miał pozytywny wpływ na rynek ubezpieczeniowy. Problemami, które dotyczą tego zagadnienia, był natomiast krótki czas, w którym zakłady ubezpieczeń musiały dostosować się nowych, niejednokrotnie kosztownych, rozwiązań organizacyjnych oraz niepewność, co do sposobu interpretacji zapisów ustawowych.

Czytaj również:  Rynek handlowy zmierza w stronę nowych formatów

Przygotowania do Solvency II na ostatniej prostej

Trzecim obszarem, który już ma duży wpływ na segment ubezpieczeniowy w Polsce, jest podpisana pod koniec października br. ustawa regulująca rynek ubezpieczeniowy wynikająca z wejścia w życie dyrektywy Wypłacalność II (Solvency II). Nowa dyrektywa, a tym samym podpisana przez Prezydenta RP ustawa, wprowadza zmiany w trzech obszarach działalności spółek ubezpieczeniowych – kapitałowym, systemu zarządzania oraz sprawozdawczości. Solvency II oznacza dla ubezpieczycieli istotny wzrost wymogów kapitałowych, co więcej, wyliczenie to będzie opierać się o szerszy zakres zagadnień niż obecnie, m.in. uwzględnia ryzyko rynkowe i kredytowe. Zakłady ubezpieczeń muszą także spełnić wiele wymogów administracyjno-organizacyjnych oraz sprawozdawczych w związku z założeniami nowoprojektowanego systemu zarządzania. Prace nad systemem Wypłacalność II trwały już długo zarówno w Polsce, jak i w UE, dlatego w grudniu 2015 roku w zasadzie zostały zakończone. Warto jednak podkreślić, że efektem wprowadzenia dyrektywy ma być ostrożniejsze prowadzenie działalności ubezpieczeniowej, a w konsekwencji wzmocnienie rynku pod kątem finansowym.

Trzy kierunki zmian w przyszłości

W kolejnych miesiącach i latach, niezbędne dla zapewnienia płynności funkcjonowania i realizacji zobowiązań wynikających z zawartych umów przez zakłady ubezpieczeń, są podwyżki cen. Jeszcze przez dłuższy czas na rynku będzie się utrzymywała silna konkurencja w tym obszarze, ale zarówno ustawa o działalności ubezpieczeniowej, jak i bezpośrednia likwidacja szkód powoli powodują, że ceny ubezpieczenia OC komunikacyjnego rosną. Należy oczekiwać utrzymania tego trendu w 2016 roku. Warto też podkreślić, że podwyżki będą zróżnicowane pod względem wysokości i uzależnione od poszczególnych segmentów czy grup ryzyka przyjmowanych do ubezpieczenia.

Scenariuszem, który czeka branżę ubezpieczeniową w najbliższych miesiącach, jest także wprowadzenie podatku od aktywów bankowych i zakładów ubezpieczeniowych, które mają ponad 4 mld zł aktywów. Podobne rozwiązania funkcjonują już w innych krajach europejskich, jednak warto zwrócić uwagę, że najczęściej dotyczy to państw, w których sektor ubezpieczeniowy jest na tyle rozległy, że zniechęcanie instytucji do krótkoterminowych operacji finansowych jest uzasadnione z punktu widzenia stabilności rynku – w Polsce nie mamy jeszcze do czynienia z taką sytuacją.

Po trzecie, w związku z mobilną rewolucją dokonującą się w życiu codziennym Polaków w takich obszarach jak usługi bankowe czy zakupy, kolejne dwanaście miesięcy z pewnością przybliżą użytkowników smartfonów czy tabletów do korzystania z usług ubezpieczeniowych. W Gothaer już zrobiliśmy kilka kroków w tym celu, m.in. uruchomiliśmy aplikację Gothaer Pomoc, a w przyszłym roku planujemy kolejne wdrożenia, w ramach strategii rozwoju całej Grupy Gothaer, dla której cyfryzacja jest jednym z kluczowych projektów w 2016 roku.

[1]http://www.piu.org.pl/public/upload/ibrowser/Wiadomosci%20Ubezpieczeniowe/WU%203%202015/WU%202015-03_01_szumlicz.pdf