W obowiązującej od przyszłego roku perspektywie unijnej pojawi się nowy instrument finansowania miejskich inwestycji. – W założeniach przyszłej polityki spójności dedykowaliśmy część środków na tzw. Zintegrowane Inwestycje Terytorialne (ZIT) – mówi Marceli Niezgoda, podsekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego. Chodzi m.in. o środki na rozbudowę infrastruktury drogowej czy rewitalizację budynków i przestrzeni miejskiej.
Wraz z wejściem w życie nowego budżetu Unii Europejskiej na lata 2014-2020 zmieni się sposób podziału środków. Decyzję o tym, komu i na co przyznane będzie dofinansowanie zapadać będą w dużej mierze na szczeblu regionalnym. Część środków, zarezerwowanych na realizację polityki spójności przeznaczona będzie na Zintegrowane Inwestycje Terytorialne , czyli na działania podejmowane na poziomie niższym niż regionalny. To nowy instrument finansowania zaplanowany przez Komisję Europejską.
– W pierwszej kolejności będą to miasta wojewódzkie i ich obszary funkcjonalne – mówi Marceli Niezgoda. – Jednak z naszych rozmów z marszałkami województw wynika, że planowane są też inwestycje terytorialne wokół miast subregionalnych, identyfikowanych według koncepcji przestrzennego zagospodarowania kraju, wielkości 50-100 tys. mieszkańców.
Celem Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych jest m.in. sprzyjanie rozwojowi współpracy i integracji na terenie obszarów metropolitalnych, przede wszystkim tam, gdzie skala problemów związania z brakiem współpracy różnych jednostek administracyjnych jest największa. Dlatego współzarządzaniem inwestycjami zajmą się nowo powołane do tego gremia. W ich skład, w zależności od ośrodka wejdą marszałkowie województw wraz z prezydentami miast, wójtami czy burmistrzami.
Z tych środków będą realizowane zintegrowane projekty, które będą odpowiedzią na potrzeby i problemy tych obszarów miejskich. Finansowana w ten sposób będzie np. rozbudowa sieci dróg. Częścią środków na ten cel tak jak dotychczas dysponował będzie resort transportu, m.in. na dokończenie budowy sieci autostrad i dróg ekspresowych w całym kraju.
– Chcemy w przyszłej perspektywie dokończyć budowę dróg ekspresowych, by wszystkie miasta wojewódzkie były między sobą, a także ze stolicą połączone siecią tych dróg. Część środków będzie przeznaczona na finansowanie Regionalnych Programów Operacyjnych, z których będą finansowane drogi wojewódzkie. Dofinansowany będzie również transport miejski – zapewnia wiceminister.
W ramach Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych finansowane będą także działania z zakresu polityki mieszkaniowej, m.in. na rewitalizację budynków i przestrzeni miejskich.
– Należy traktować je kompleksowo. Wyobraźmy sobie teren, który potrzebuje wsparcia i rewitalizacji, ale nie tylko w znaczeniu fizycznym, ale połączonej z rewitalizacją społeczną tak, by w danym miejscu oprócz tego, że przebudowano infrastrukturę, mogły powstać nowe miejsca pracy, czyli to jest właśnie nadanie nowej funkcji terenowi – mówi Marceli Niezgoda.
