Globalizacja regulacji i częste zmiany w prawie oraz postępująca digitalizacja rozliczeń skłaniają przedsiębiorstwa do reorganizacji swoich funkcji i zespołów podatkowych. Nieodzownym staje się zatrudnianie zewnętrznych ekspertów, którzy posiadają zarówno niezbędną wiedzę prawną, jak i cenne doświadczenie nabyte w trakcie pracy na międzynarodowych projektach. Zgodnie z raportem Tax Transformation Trends 2023, przygotowanym przez firmę doradczą Deloitte, już 74 proc. firm stosuje outsourcing w przynajmniej jednym obszarze podatkowym.
Autorzy raportu zbadali trendy i procesy wpływające na obecną sytuację funkcji podatkowej w przedsiębiorstwach. Diagnozę postawili w oparciu o ankietę przeprowadzoną wśród 300 liderów w obszarze podatków i finansów, reprezentujących firmy różnego rozmiaru, z wielu branż i regionów. Do wyznaczenia wzorców użyto również szeregu badań jakościowych.
Zdaniem 38 proc. badanych obszar sprawozdawczości podatkowej jest jednym z trzech najważniejszych priorytetów dla działów podatkowych, a aż 43 proc. z nich uznało, że głównym wyzwaniem w ciągu najbliższych 3-5 lat będzie elastyczne dostosowanie się do zmian w prawie podatkowym.
– Liczne, nowe regulacje dotyczące chociażby e-raportowania, głównie w obszarze VAT, czy wprowadzające globalny podatek minimalny – Pillar II – są szczególnie wymagające m.in. ze względu na konieczność wprowadzania nowych systemów informatycznych. Osoby zajmujące się tym obszarem muszą bowiem posiadać kompetencje zarówno z dziedziny finansów i rachunkowości, jak i z obszaru IT – mówi Paweł Hulewicz, partner associate w zespole technologii w podatkach Deloitte.
Na kolejnych miejscach wśród priorytetów wymienionych przez ankietowanych znalazły się: zarządzanie efektywną stawką opodatkowania (37 proc. wskazań) oraz wdrożenie przepisów i obowiązków nakładanych na firmy w związku z agendą i czynnikami ESG (33 proc.). Do skutecznego działania w tych obszarach niezbędna jest wiedza ekspercka, wykraczająca zazwyczaj poza kwalifikacje pracowników wewnętrznych firm, którzy dotychczas skupiali się najczęściej jedynie na aspektach stricte podatkowych.
Nowoczesne technologie wzmagają popyt na outsourcing
Rosnące zapotrzebowanie na wyspecjalizowane, a zarazem multidyscyplinarne umiejętności niezbędne do wypełniania obowiązków podatkowych zwiększa skłonność przedsiębiorców do poszukiwania wsparcia w ramach outsouricngu. Co ciekawe, respondenci zapytani o największe korzyści wynikające z zaangażowania wsparcia zewnętrznego w tym zakresie wymieniają dostęp do najnowszych technologii (80 proc.) oraz wiedzę ekspercką podwykonawców (80 proc.). Dopiero na trzecim miejscu pojawiają się niższe koszty operacyjne (78 proc.).
– Aby sprostać dzisiejszym wyzwaniom, warto zwrócić uwagę na kluczową rolę technologii w wielu aspektach działalności podatkowej oraz transformacji tej funkcji w przedsiębiorstwie. Współpraca z partnerem outsourcingowym może być kluczowym elementem strategii działów podatkowych dążących do efektywności i dostępu do danych. Możliwość wykorzystania nowoczesnych narzędzi technologicznych jest coraz bardziej ceniona, a outsourcing pozwala na ich skuteczne pozyskanie bez konieczności dużych inwestycji kapitałowych – mówi Piotr Świętochowski, partner, lider zespołu wsparcia eksperckiego dla działów finansowych i centrów usług wspólnych Deloitte.
Międzynarodowe regulacje wymagają nowego podejścia
Pandemia koronawirusa spowodowała globalny zwrot w stronę zatrudniania zewnętrznych usługodawców podatkowych. Uwarunkowane nadzwyczajnym stanem regulacje prawne i potrzeba wdrażania nowoczesnych rozwiązań, przyspieszyły zmiany zachodzące w biznesie już od dłuższego czasu. Kompleksowe i wszechstronne zarządzanie danymi, a także zintegrowane systemy są wymagane do zapewnienia skutecznej zgodności z przepisami na całym świecie.
Choć obecnie trend się ustabilizował, dynamiczny rozwój wykorzystania technologii w rozliczeniach i raportowaniu podatkowym pozostaje ważnym pretekstem do skorzystania ze wsparcia eksperckiego spoza organizacji. W Polsce sporym wyzwaniem dla firm, związanym z czasochłonnymi i zawiłymi procesami, są aktualnie prowadzone szeroko przygotowania do stosowania elektronicznego fakturowania w ramach Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF).
– Już w połowie przyszłego roku w życie wejdą kluczowe przepisy wprowadzające obligatoryjne stosowanie KSeF. Choć kary pieniężne związane z naruszeniem obowiązków nie będą nakładane od razu, ale z półrocznym opóźnieniem, warto dołożyć wszelkich starań, żeby wdrożenie obowiązków związanych z elektronicznym fakturowaniem przebiegło w firmach gładko. Co należy podkreślić, fakturowanie nie jest wyłącznie procesem podatkowym, ale stanowi ono jeden z kluczowych procesów biznesowych firm. Powodzenie wdrożenia KSeF może i będzie bezpośrednio wpływać na skuteczność operacyjną i efektywność przedsiębiorstw, choćby w zakresie okresu ściągalności należności – mówi Norbert Wasilewski, partner associate w zespole podatków pośrednich Deloitte.
Problemy z pozyskaniem specjalistów
Na pytanie dotyczące wyzwań najbliższych lat, 35 proc. respondentów odpowiedziało, że przewiduje trudności w dostępie do specjalistów podatkowych. Niektórzy twierdzą, że osoby ze specyficznym zestawem umiejętności, będących połączeniem wiedzy podatkowo-prawnej, finansowej i kompetencji technologicznych, są praktycznie nie do znalezienia na rynku pracy.
Szerokie kompetencje będą coraz bardziej wymagane, również wśród pracowników działów podatkowych, aspirujących do roli bliskiego doradcy w kwestiach biznesowych. Ważne będą zarówno umiejętności miękkie (komunikacja, praca w zespole, szybka adaptacja do zmian), jak i techniczne (nowe technologie i systemy IT).) Działy podatkowe reorganizują się i dostosowują do zmieniającego się otoczenia prawnego i regulacyjnego. Tym samym muszą tworzyć profesjonalne zespoły, dysponujące wymaganymi umiejętnościami, zwłaszcza w zakresie zarządzania danymi i wiedzą technologiczną.
Respondenci wskazują również na wysokie zapotrzebowanie w ich zespołach osób biegłych w zakresie „podatków transakcyjnych” (35 proc.), zarządzania ryzykiem (29 proc.) czy komunikacją (10 proc.). Co ciekawe, względem roku 2021 zmniejszył się odsetek badanych, zauważających potrzebę wzmocnienia swoich zespołów w obszarze specjalistycznej, technicznej wiedzy podatkowej (40 proc. w 2021 r., 36 proc. obecnie) czy transformacji technologii i przeprojektowania procesów (43 proc. dwa lata temu vs. 29 proc. dzisiaj).
O badaniu:
Niniejszy raport przedstawia najważniejsze informacje z szerszego badania dotyczącego trendów w transformacji podatków, przeprowadzanego co dwa lata w celu śledzenia zmian na rynku. Deloitte przeprowadził ankietę wśród 300 starszych liderów ds. podatków i finansów w azjatyckich, europejskich i wywodzących się z Ameryki Północnej firmach różnych branż i rozmiarów oraz serię indywidualnych wywiadów jakościowych z wyższą kadrą kierowniczą w dziedzinie podatków w dużych międzynarodowych firmach, aby uzyskać głębszy wgląd w ich wysiłki w zakresie transformacji podatkowej.
