Modernizacja administracji podatkowej przeprowadzana w etapach, wsparcie podatnika i założenia nowej Ordynacji podatkowej – to główne wątki konferencji, która odbyła się 9 kwietnia br. w Sejmie. To realizacja zmian w podejściu do podatnika, zapowiedzianych w expose premier Ewy Kopacz.
Uczestnikami konferencji pt. „Modernizacja Administracji Podatkowej i Nowa Ordynacja Podatkowa” byli m.in. przedstawiciele organizacji zrzeszających przedsiębiorców i środowisk naukowych, Kancelarii Prezydenta, administracji centralnej i instytucji rządowych oraz członkowie komisji sejmowych i senackich. Gospodarzami spotkania byli minister finansów Mateusz Szczurek i wiceministrowie finansów Janusz Cichoń i Jacek Kapica oraz przewodnicząca Komisji Finansów Publicznych Krystyna Skowrońska.
– Premier Ewa Kopacz w swoim expose zapowiedziała nowe podejście do podatnika. Na tej konferencji przedstawimy kierunki realizacji tej zapowiedzi – powiedział minister Szczurek. – W założeniach nowej Ordynacji podatkowej został wyważony interes podatnika i interes publiczny – dodał. Stąd też potrzeba gruntownych, wieloetapowych zmian obejmujących zarówno kwestie dotyczące organizacji i funkcjonowania administracji podatkowej oraz ogólnego prawa podatkowego, a także praw i obowiązków podatnika.
Modernizacja administracji podatkowej dotyczy zmian legislacyjnych i organizacyjnych oraz działań informatycznych. Wdrażana od 1 kwietnia br. konsolidacja oraz projekt ustawy o administracji podatkowej pozwolą na stworzenie optymalnych struktur organizacyjnych i warunków do przeprowadzenia proklienckiej modernizacji. Centra obsługi, usługa asystenta podatnika, wyspecjalizowane urzędy skarbowe dla dużych podatników oraz wyodrębnienie organizacyjne Krajowej Informacji Podatkowej pozwolą na lepszą jakość usług świadczonych przez urzędy skarbowe oraz przejrzyste i jednolite interpretacje podatkowe.
– Naszym celem jest urzeczywistnienie koncepcji „Podatnik jest w centrum uwagi administracji” – zaznaczył minister Jacek Kapica. Jego zdaniem zmiany powinny odpowiedzieć na potrzeby i oczekiwania podatników, aby ułatwić im wykonywanie obowiązków podatkowych. Transformację rozpoczęła nowelizacja ustawy o urzędach i izbach skarbowych, która umożliwia konsolidacje procesów pomocniczych i wzmocnienie kadrowe realizacji zadań podstawowych (obsługę, postępowanie, kontrolę i egzekucję). Równolegle jest realizowana standaryzacja procesów, jednolitości działania i zarządzania w administracji podatkowej. Od 2014 r. wzmacniana jest analiza ryzyka dla określenia sposobów reagowania na zjawiska wypełniania obowiązków podatkowych. Nowa ustawa o administracji podatkowej umożliwi kompleksową, niezależną od właściwości miejscowej i komfortową obsługę podatnika, wsparcie nowych przedsiębiorców przez okres 18 miesięcy od nadania NIP przez asystenta podatnika, skoncentrowanie wyspecjalizowanych urzędów skarbowych na obsłudze dużych, strategicznych podatników. Zakłada też wyodrębnienie i specjalizację biur KIP w poszczególnych podatkach oraz utworzenie Centralnego Rejestru Danych Podatkowych. – To wszystko służy realizacji proklienckiej polityki i dążeniu do głębszej reformy strukturalnej administracji podatkowej – wyjaśnił Jacek Kapica.
– Na uwagę zasługuje opinia na temat funkcjonowania polskiej administracji podatkowej przedstawiona w raporcie sporządzonym przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW), który przeprowadził w dniach 12-25 listopada 2014 r. analizę oraz przedstawił zalecenia zmierzające do usprawnienia jej efektywności i skuteczności – powiedziała wicedyrektor w Departamencie Administracji Podatkowej Małgorzata Szafoni. MFW ocenił pozytywnie kierunki inicjatyw podjętych przez Polskę, ale wskazał na brak ogólnej, długoterminowej strategii modernizacji i głębszych zmian odnoszących się do słabości strukturalnych poprawiających efektywność. Niezbędna jest głębsza reforma instytucjonalna oraz sformułowanie kompleksowej strategii modernizacji administracji podatkowej, zakładającej m.in. utworzenie ujednoliconej krajowej administracji Podatkowej, jako jednego podmiotu (centrala i poziomy operacyjne), podległego MF i odpowiedzialnego za wszystkie sprawy związane z administracją podatkową w Polsce.
Prace nad nową ustawą regulującą organizację i funkcjonowanie administracji Podatkowej są bardzo zaawansowane, projekt został skierowany do Sejmu i czeka na pierwsze czytanie, prawdopodobnie na kolejnym posiedzeniu Sejmu.
Wiceminister finansów Janusz Cichoń zapowiedział opracowanie nowej, przyjaznej podatnikowi Ordynacji podatkowej. Jej kierunkowe założenia przygotowała Komisja Kodyfikacyjna Ogólnego Prawa Podatkowego pod przewodnictwem prof. Leonarda Etela. – Celem prac Komisji jest uporządkowanie części ogólnej prawa podatkowego w formie nowego aktu prawnego zatytułowanego – uwzględniając historycznie ukształtowane nazewnictwo – „Ordynacja podatkowa” – powiedział prof. Etel. W jego opinii nie jest możliwa nowelizacja obowiązującego aktu, ale skonstruowanie zupełnie nowego w logice i konstrukcji. Obecnie założenia są po konsultacjach resortowych i opinii Rady Konsultacyjnej Prawa Podatkowego, a przed Komisją prace nad weryfikacja ich zasadności. W maju mają rozpocząć się konsultacje społeczne.
Nowe Ordynacja podatkowa zakłada m.in. skrócony czas na dokonanie wymiaru podatku, wydłużenie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia i nowe środki zwalczania przewlekłości postępowania jako jedne z podstawowych z założeń ochrony prawa podatnika. Natomiast propozycje m.in. wprowadzenia uproszczonego postępowania podatkowego, ujednolicenie zasad prowadzenia kontroli podatkowej, rozszerzenie zakresu czynności sprawdzających, możliwość przeprowadzenia rozprawy w I instancji, wzmocnienie mocy dowodowej oświadczenia strony i konfrontacja w toku postępowania to założenia służące zwiększeniu skuteczności i efektywności wymiaru i poboru zobowiązań podatkowych. Katalog zasad ogólnych prawa podatkowego i podstawowych praw i obowiązków podatnika obejmie m.in. prawo do rzetelnego, bezstronnego, sprawnego i terminowego załatwiania sprawy podatkowej, do ochrony prywatności i danych podatnika, do naprawienia szkody, do uzyskania informacji czy prawo do uprzejmego, profesjonalnego i sprawiedliwego traktowania.
Spotkanie było kolejnym krokiem merytorycznej dyskusji ze środowiskiem przedsiębiorców i naukowym oraz przedstawicielami innych instytucji na tematy dotyczące transformacji administracji podatkowej oraz kierunkowych zmian zawartych założeniach nowej Ordynacji podatkowej.
