Jesienna fala pandemii COVID-19 przekreśliła szansę na szybki powrót do biur. Jak wynika z pierwszej edycji badania „Warsaw Crane Survey – Lato 2020”, obecna sytuacja nie wpłynęła jednak na liczbę rozpoczętych projektów i prac konstrukcyjnych. W najbliższych latach to Wola utrzyma swoją pozycję wiodącej lokalizacji takich inwestycji w Warszawie. W 2019 r. 5 z 7 pozwoleń na budowę dla nowoczesnych projektów biurowych dotyczyło właśnie tej dzielnicy. Eksperci firmy doradczej Deloitte i spółki biurowej Skanska podkreślają, że konieczna będzie ponowna aranżacja powierzchni biurowych, a nowe projekty będą powstawać w duchu zrównoważonego rozwoju i dbałości o środowisko.
Od 2014 roku zauważalny jest trend spadkowy w liczbie wydawanych pozwoleń na budowę dla nowoczesnych budynków biurowych w Warszawie. Nie oznacza to jednak zmniejszenia planowanej powierzchni. W 2018 roku była ona wyższa niż w latach poprzednich. Deweloperzy na rynku warszawskim planują realizację coraz większych i bardziej spektakularnych projektów.
Warto zaznaczyć, że pandemia COVID-19 wydłużyła procedury administracyjne, ale nie wpłynęła na liczbę rozpoczętych projektów oraz prac konstrukcyjnych przy projektach biurowych w Warszawie. Oznacza to, że zarówno deweloperzy, jak i potencjalni najemcy wierzą, że w niedalekiej przyszłości wrócimy do biur, choć prawdopodobnie w modelu hybrydowym – mówi Dominik Stojek, Partner Associate, dział Doradztwa Nieruchomościowego, Deloitte.
Jednak spory odsetek osób z wielu względów nie chce wracać do biura. To duże wyzwanie przede wszystkim dla pracodawców. Obecnie najważniejszą kwestią jest zapewnienie bezpieczeństwa użytkownikom powierzchni biurowych. Firmy przyjrzały się dostępnym rozwiązaniom i wdrożyły w pierwszej kolejności te, które pozwolą zachować im wszystkie zasady dystansu społecznego. Mało prawdopodobna jest rezygnacja z otwartych przestrzeni i powrót do układu gabinetowego. W biurach konieczna jest jednak ponowna aranżacja i podział powierzchni za pomocą paneli akustycznych czy roślin. Pandemia wymusiła ewolucję przestrzeni biurowych, a nie ich całkowitą rewolucję.
Dobrze zaprojektowany budynek posłuży też w pandemii
Jeśli deweloper myśli o powierzchni biurowej długofalowo i zaprojektował budynek w przemyślany sposób, to niewielkim nakładem sił wspólna przestrzeń sprawdzi się również w czasie pandemii.
W obecnej chwili niezwykle ważne jest bezpieczne poruszanie się po budynku. Odpowiednie planowanie przestrzeni i proste graficzne oznaczenia w kontekście nowych procedur to dziś standard. Oprócz tego, w dobie pandemii, szczególną rolę pełnią też technologie. Już parę lat temu stworzyliśmy jedną z najbardziej zintegrowanych platform na rynku biurowym Connected by Skanska, której zakres funkcjonalności z łatwością dostosowaliśmy do dzisiejszych potrzeb najemców. Dzięki niej i powiązanej z nią aplikacji na telefony, użytkownicy naszych budynków mogą bezdotykowo poruszać się po nieruchomościach. Pracownicy mogą za pomocą naszego rozwiązania otwierać drzwi elektroniczną kartą dostępu czy zarezerwować salę konferencyjną, wykorzystując do tego swój smartfon – mówi Katarzyna Zawodna-Bijoch, prezes spółki biurowej Skanska w Europie Środkowo-Wschodniej.
Powstawanie budynków warunkują pojawiające się wytyczne z różnych branż, płynące np. od organizacji eksperckich na rynku nieruchomości. Skanska we współpracy z epidemiologiem i architektami już w maju przygotowała swoje biura na bezpieczny powrót pracowników. Na bazie swoich doświadczeń, także związanych z tym, co w praktyce się sprawdza, a co jest trudne do wykonania, przygotowała zbiór rekomendacji dot. biur bezpiecznych w kontekście zagrożeń związanych z pandemią. „Care for Life Office Concept” prezentuje holistyczne podejście do człowieka i jego środowiska pracy.
Budownictwo w służbie środowiska
Obecnie miasta to obszary, które najbardziej zanieczyszczają powietrze, ale mają również największą moc sprawczą, żeby przeciwdziałać zmianom klimatu. Zrównoważone budownictwo, w tym niskoemisyjne budowle są niezwykle istotnym czynnikiem w inteligentnych miastach. Deweloperzy mogą więc odegrać ogromną rolę w walce z globalnym ociepleniem.
W swojej działalności muszą zwracać uwagę nie tylko na finalny etap inwestycji, ale również na cały łańcuch dostaw.
Proces zaczyna się od wydobycia materiałów, które następnie należy przetransportować na miejsce budowy. To deweloper decyduje, jakie surowce wybierze i w jaki sposób je dostarczy. Branża budowlana ma ogromny wpływ na to, w jakim kierunku będzie rozwijać się gospodarka niskoemisyjna.
O raporcie
Autorzy badania „Warsaw Crane Survey” przeanalizowali zasoby biurowe w poszczególnych dzielnicach stolicy Polski. Eksperci Deloitte przyjrzeli się również pozwoleniom na budowę wydane w ciągu ostatniej dekady. Dzięki temu powstał kompletny obraz trendów wpływających na działalność deweloperską.
