W 2015 r. PKB wzrośnie o 3,4 proc. przy deflacji na poziomie 0,5 proc. – prognozuje w marcowej projekcji inflacji Instytut Ekonomiczny NBP.
Komentarz dr Małgorzaty Starczewskiej-Krzysztoszek, głównej ekonomistki Konfederacji Lewiatan
Instytut Ekonomiczny NBP podniósł prognozę wzrostu PKB w 2015 r. z 3 proc. (listopad 2014) do 3,4 proc. Jednocześnie obniżył znacząco (w stosunku do listopadowej prognozy), bo aż o 1,6 punktu procentowego prognozę inflacji. Przypomnę, że budżet państwa na 2015 r. był opracowany na bazie założeń dotyczących wzrostu PKB także na poziomie 3,4 proc., ale inflację zakładał na poziomie 1,2 proc., czyli o 1,7 punktu procentowego wyższą od marcowych prognoz NBP.
Styczniowe dochody budżetu państwa są niższe od planowanych o ponad 2 mld zł. Jest to wynikiem przede wszystkim istotnie mniejszych, bo o 1,7 mld zł, wpływów z podatku VAT niż w styczniu 2014 r. W połączeniu z niższymi wpływami z podatku akcyzowego (o prawie 400 mln zł) daje to o 2,1 mld zł niższe wpływy z podatków pośrednich w styczniu 2015 r. w relacji do stycznia 2014 r. I pokazuje, gdzie będzie tkwił problem z wykonaniem budżetu w br., a tym samym że możemy mieć problem z zejściem do planowanego poziomu 2,8 proc. z deficytem sektora finansów publicznych.
Patrząc na styczniową sprzedaż detaliczną, która w cenach bieżących właściwie się nie zmieniła (r/r wzrost o 0,1 proc.), a w cenach stałych wzrosła o 3,3 proc. dostajemy potwierdzenie, że konsumpcja będzie rosła, ale nie będzie to oznaczało wzrostu wpływów z podatków pośrednich do budżetu państwa. Przedsiębiorcy mają podobny problem, bowiem produkując więcej mają porównywalne do zeszłorocznych przychody. Oni jednak mogą (a nawet muszą) zarządzać kosztami w sposób, który pozwoli im na utrzymanie zeszłorocznego poziomu dochodów, czyli zysków (na szczęście dla całej gospodarki nie robią tego „zamrażając” wynagrodzenia). Budżet państwa ma w tym obszarze znacznie mniejsze możliwości, bowiem ponad 70 proc. wydatków to wydatki sztywne, którymi nie da się „zarządzać”. Taką strukturę wydatków budżetowych zafundowały nam bowiem w kolejnych latach kolejne rządy i kolejni politycy.
Już widać, a dzisiejsza prognoza NBP dotycząca inflacji to potwierdza, że trudno będzie osiągnąć zaplanowane wpływy do budżetu państwa. Należy bowiem pamiętać, że podatki pośrednie to ponad 2/3 dochodów budżetowych. Jeżeli prognozy NBP zmaterializują się, to będziemy mieć poważny kłopot z utrzymaniem deficytu na zaplanowanym (46 mld zł) poziomie. Wydaje się, że już dzisiaj Ministerstwo Finansów we współpracy ze wszystkimi innymi ministerstwami powinno przyjrzeć się sytuacji, abyśmy nie obudzili się w 2. połowie 2015 r. z trudno rozwiązywalnym problemem.
Konfederacja Lewiatan
