– Polska znalazła się na 17. miejscu w Europie i 37. na świecie wśród państw o najbardziej złożonych przepisach księgowo – podatkowych. Wśród „najprzyjaźniejszych dla biznesu” pod tym względem wyprzedza nas połowa Europy, w tym nasi najbliżsi sąsiedzi – Ukraina i Czechy. To wyniki najnowszego raportu przygotowanego przez TMF Group, globalną firmę świadczącą usługi biznesowe dla firm działających lokalnie i międzynarodowo. Krajem z najmniej przyjaznym systemem księgowo – podatkowym dla firm na Starym Kontynencie okazała się Grecja. Na najbardziej przyjaznym pod tym względem systemie w Europie mogą polegać przedsiębiorcy działający w Danii.
W raporcie zatytułowanym Accounting & Tax (z ang. Księgowość i Podatki) eksperci TMF Group porównali główne systemy księgowo-podatkowe w kontekście prowadzenia biznesu w poszczególnych krajach, w ramach 77 jurysdykcji na całym świecie. Tego typu opracowania brane są pod uwagę przez międzynarodowe firmy podejmujące decyzję o rozpoczęciu działalności w danym kraju.
W Europie krajami o najbardziej przyjaznych regulacjach księgowo – podatkowych dla biznesu są Dania (jednocześnie druga na świecie, przedzielając na podium Brytyjskie Wyspy Dziewicze i Curaçao), Szwajcaria, Irlandia, Norwegia i Holandia. Polska znalazła się daleko za nimi. Przyjaźniejszymi krajami pod względem systemu podatkowo – księgowego okazały się od nas również m.in. Ukraina, Rumunia i Czechy, z którymi przychodzi nam walczyć o zagraniczne inwestycje.
W ogonie Europy znalazła się Grecja (najniższa pozycja w Europie i trzecia najniższa na świecie), a także Portugalia, Węgry, Chorwacja i Słowacja.
Czynnikami wpływającymi na złożoność w zakresie rachunkowości i podatków są częste i szybko wprowadzane zmiany w ustawodawstwie, równie często niejasne i trudne do zrozumienia lub interpretacji. W krajach najbardziej przyjaznych dla biznesu pod tym względem organy podatkowe są partnerami dla firm. Relację tę cechuje elastyczność, jak na przykład możliwość wydłużania terminów raportowania finansowego oraz zasada zaufania do podatnika.
– Wiele organów podatkowych przeszło od sankcji do modelu bazującego na relacji partnerskiej z przedsiębiorstwami, współpracując z nimi w celu prawidłowego stosowania przepisów podatkowych i określenia właściwych podstaw opodatkowania. Z punktu widzenia kosztów tańsze jest pomaganie podatnikom w przestrzeganiu przepisów niż późniejsze sprawdzanie zgłoszeń i identyfikowanie błędów. Z perspektywy przedsiębiorcy działalność w takim kraju obarczona jest mniejszym ryzykiem, co jest jednym z magnesów przyciągających zagraniczne inwestycje – mówi Dagmara Witt-Kuczyńska, lider praktyki Księgowości i Podatków na obszar CEE w TMF Group, obejmujący Polskę, Czechy, Słowację, Ukrainę, Rosję i Kazachstan.
Jednym z zauważalnych trendów w zakresie rozwiązań księgowo-podatkowych jest wprowadzanie sprawozdawczości w czasie rzeczywistym, w ramach której przedsiębiorstwa muszą zapewnić organom krajowym widoczność poszczególnych transakcji. Takie rozwiązania automatyzują proces rozliczeń podatkowych. Z drugiej strony dostosowanie się międzynarodowych firm do takich standardów wymusza wdrożenie systemów informatycznych zintegrowanych z portalami podatkowymi państw, w których prowadzą działalność.
– Kwestie sprawozdawczości w czasie rzeczywistym określiła OECD przygotowując międzynarodowy standard elektronicznej wymiany wiarygodnych danych księgowych z organizacji do krajowego organu podatkowego – JPK (ang. SAF-T). Polska jest jednym z kilku europejskich krajów, które przyjęły ten standard – mówi Dagmara Witt-Kuczyńska z TMF Group.
Jak wskazują autorzy raportu na przyjazność jurysdykcji pod kątem podatkowo-księgowym, obok dobrej komunikacji z organami skarbowymi, ma również wpływ przejrzystość co do stanowienia regulacji w tym zakresie. Z punktu widzenia międzynarodowych inwestorów najbardziej przyjazne kraje to te skłaniające się do wdrażania międzynarodowych regulacji, bardziej niż skupiania się na lokalnych, często trudnych do zrozumienia i przestrzegania przez firmy niuansach.
Przykładem działań w kierunku internacjonalizacji są podatki od usług cyfrowych i alokacja zysków, zapewniające płacenie podatków w kraju, w którym powstaje wartość i uniemożliwiające przedsiębiorstwom przenoszenie zysków do innych jurysdykcji.
– Do najnowszych z nich należy MDR (ang. Mandatory Disclosure Reporting) – tzw. obowiązek raportowania schematów podatkowych. Jednak polskie przepisy mają znacznie szerszy zakres od tych zapisanych w dyrektywie Komisji Europejskiej i zawierają rozszerzoną definicję rozwiązań podatkowych podlegających obowiązkowi sprawozdawczemu, tak aby obejmowały nie tylko transgraniczne, ale również krajowe rozwiązania podatkowe. A to rozwiązanie jest dodatkowym obowiązkiem dla międzynarodowych inwestorów – mówi Dagmara Witt-Kuczyńska z TMF Group.
Utrudnieniem dla międzynarodowych firm jest też konieczność prowadzenia księgowości w języku danego kraju. W ponad 30 proc. jurysdykcji na świecie nie jest to konieczne. Polska nie należy do tej grupy. Kolejną barierą, z którą często borykają się przedsiębiorstwa prowadzące działalność międzynarodową, jest wymóg dokonywania płatności podatkowych z lokalnego konta bankowego. Nasz kraj znajduje się w tej grupie państw, które nakładają taki obowiązek na firmy międzynarodowe.
W krajach zabiegających o międzynarodowy biznes aktywnie stosuje się zasadę zaufania do podatników. W Irlandii, trzecim najprzyjaźniejszym pod względem regulacji księgowo-podatkowych kraju w Europie, występują znaczne uproszczenia w odniesieniu do obowiązku przeprowadzania procedur audytowych. Natomiast w USA istnieją relatywnie okrojone wymogi w zakresie sprawozdawczości podatkowej, a firmy mogą na ogół przedłużyć terminy składania dokumentacji księgowo-podatkowej w przypadku wejścia w życie istotnych zmian w przepisach. W niewielkiej grupie jurysdykcji (sześć procent), przedsiębiorcy mogą płacić VAT nawet rzadziej niż raz na kwartał –
w Europie możliwe jest to w Szwajcarii i w Wielkiej Brytanii. W Irlandii, Danii i Stanach Zjednoczonych dyrektorzy nie ponoszą osobistej odpowiedzialności za przestrzeganie przepisów podatkowych.
– Pozycja Polski w środku europejskiej stawki pod względem przyjazności przepisów księgowo – podatkowych nie jest przypadkowa. Nie mamy tak skomplikowanych regulacji pod tym względem, jak Grecja czy Portugalia, ale daleko nam do liderów, którzy obdarzają podatników dużym zaufaniem, są mniej zbiurokratyzowani, za to bardziej elastyczni w stanowieniu i egzekwowaniu przepisów podatkowych, a dodatkowo oddają do dyspozycji doskonale przygotowane narzędzia internetowe pozwalające skupić się przedsiębiorcom na swoim podstawowym biznesie, zamiast tracić ich energię i zasoby na czasochłonne i kosztochłonne procedury – podsumowuje Dagmara Witt-Kuczyńska.
Raport Accounting & Tax jest pogłębioną analizą Global Complexity Index 2020 w zakresie regulacji księgowo – podatkowych obowiązujących firmy w poszczególnych krajach. We wrześniu br. TMF Group opublikowała również raport Rules, Regulations and Penalties (z ang. Przepisy, Regulacje i Kary), w którym eksperci TMF Group porównali główne regulacje prawne i administracyjne dotyczące prowadzenia biznesu w poszczególnych krajach w ramach 77 jurysdykcji na całym świecie.
