W IV kwartale 2023 r. lekkim chłodem powiało na całym rynku nieruchomości. Nastroje najbardziej pogorszyły się jednak w mieszkaniówce, co było efektem m.in. wyczerpania puli środków dostępnych w ramach Bezpiecznego Kredytu 2% i niepewności co do przyszłości programu – tak wynika z najnowszego badania nastrojów rynkowych, które przeprowadził portal Nieruchomosci-online.pl.
W IV kwartale 2023 r. indeks nastrojów rynkowych (INPON) spadł o 5 pkt i wynosi 55,5 pkt. Pomimo obniżenia wartości wskaźnika w końcówce roku, barometr koniunktury na rynku nieruchomości wciąż utrzymuje się lekko powyżej poziomu optymizmu, który wyznacza granica 50 pkt. Co ważne, mimo ostatniego spadku nastrojów, jest to i tak o wiele lepszy wynik niż w analogicznym okresie 2022 r. (poprawa rok do roku o 9 pkt).
– W kolejnej części naszego badania nastrojów wzięło udział ponad 1200 agentów nieruchomości z całej Polski. Analiza opinii z tak dużej próby wskazuje, że na obniżenie wartości indeksu w IV kwartale wpłynęły przede wszystkim trzy czynniki: wyczerpanie się pieniędzy w ramach Bezpiecznego Kredytu 2%, ewidentnie rzucające się w oczy przeszacowanie cen wielu nieruchomości, a także to, że ostatni kwartał roku charakteryzuje się zazwyczaj mniejszą aktywnością kupujących – komentuje Alicja Palińska z działu analiz portalu Nieruchomosci-online.pl.
Mało chętnych na duże mieszkania
W IV kwartale najwyższą ocenę spośród wszystkich kategorii nieruchomości miały mieszkania, ale jednocześnie to one zanotowały też najmocniejszy spadek nastrojów. Ocena dla segmentu mieszkań większych niż kawalerki spadła aż o 8,7 pkt. Nieco mniejszy spadek zanotowały mieszkania 1-pokojowe: spadek o 7,3 pkt.
W IV kwartale wciąż były poszukiwane przede wszystkim kawalerki lub mieszkania 2- i 3-pokojowe w cenie do 500-800 tys. zł. Problemem cały czas pozostawała jednak nierównowaga między podażą a popytem na takie mieszkania. Natomiast znalezienie chętnych na większe lokale nadal było trudne.
– Ważnym czynnikiem destabilizującym sytuację na rynku było oczekiwanie na decyzje rządu w kwestii przyszłości Bezpiecznego Kredytu 2%, czy w nowym roku znajdą się pieniądze na jakikolwiek program. Wśród wielu kupujących w końcówce 2023 r. zapanowały więc pośpiech, stres i irytacja, przez co umowy były zawierane szybciej. W przypadku atrakcyjnych nieruchomości często dochodziło też do licytacji ceny w górę – dodaje Alicja Palińska z Nieruchomosci-online.pl.
W IV kwartale lekkim chłodem powiało jednak na całym rynku nieruchomości, chociaż z różną intensywnością. Indeks nastrojów obniżył się także w segmentach domów (spadek o 3,7 pkt), działek budowlanych (spadek o 1,2 pkt) oraz najmu (kawalerki – spadek o 6 pkt, większe mieszkania – spadek o 6,7 pkt).
W 2024 r. kluczowa będzie odbudowa podaży
W ramach badania nastrojów sprawdzono też prognozy na I kwartał 2024 r. W przypadku kawalerek na sprzedaż większość pośredników przewiduje umiarkowany wzrost popytu (43 proc.). Jednak całkiem spora grupa agentów spodziewa się utrzymania koniunktury z końcówki ubiegłego roku (36 proc.). W przypadku większych mieszkań na sprzedaż grono pesymistów jest większe. Wprawdzie 44 proc. agentów prognozuje wzrost popytu w I kwartale, ale aż 31 proc. spodziewa się spadku zainteresowania ze strony kupujących (a 24 proc. przewiduje stabilizację).
W opinii pośredników istnieje też duże prawdopodobieństwo, że wzrosną oczekiwania cenowe sprzedających: wyższe ceny kawalerek prognozuje prawie 58 proc. przedstawicieli biur nieruchomości, a większych mieszkań – 54 proc.
– Zapowiedź programu Mieszkanie na Start, który ma wprowadzać kryteria dochodowe i rodzinne, pokazuje, że nowy rząd podejmuje próbę stymulowania rynku mieszkaniowego. Podtrzyma to popyt w drugiej połowie 2024 r. i zachęci też deweloperów oraz sprzedających do stabilizacji oczekiwań co do swoich ofert. Kluczowe będzie odbudowanie się podaży na rynku pierwotnym po słabym 2023 r. oraz dalszy wzrost dostępności kredytów – mówi dr hab. Bogusław Półtorak, prof. Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu.
W pozostałych analizowanych kategoriach nieruchomości – czyli w domach, działkach budowlanych i najmie – w I kwartale 2024 r. czeka nas prawdopodobnie stabilizacja zarówno popytu, jak i cen. Takiego zdania (w przypadku wszystkich tych segmentów) jest mniej więcej połowa ankietowanych.
