W szybkim tempie rośnie zainteresowanie obiektami typu mixed use oraz alternatywnymi sektorami nieruchomości. Rynkowi gracze reprezentujący inwestorów, deweloperów czy instytucje finansowe deklarują nasycenie tradycyjnymi produktami inwestycyjnymi i zaczynają rozglądać się za nowymi możliwościami rozwoju swoich portfeli. Z badania, które CBRE przeprowadziło w Polsce w tym roku wynika, że prawie 60% inwestorów chciałoby w nadchodzących latach swój biznes poprowadzić w kierunku mixed use, sektorów wynajmu prywatnego (PRS) oraz mieszkań studenckich.
W ciągu ostatnich 13 lat w Warszawie powstało siedem nowoczesnych inwestycji typu mixed use, z czego aż trzy zostały oddane do użytku w zeszłym roku – w tym CEDET należący kiedyś do firmy Immobel Poland. Jeszcze w 2018 r., za 129,5 mln euro kompleks kupił od tego belgijskiego dewelopera fundusz zarządzany przez firmę GLL Real Estate Partners. Kolejne trzy projekty o mieszanych funkcjach znajdują się obecnie w fazie budowy lub zaraz z nią wystartują. Należy do nich m.in. kompleks Browary Warszawskie, projekt Echo Investment, który połączy funkcje mieszkalne, biurowe (53 200 mkw.) z handlowymi (6 000 mkw.).
– Co ciekawe, duże zainteresowanie nowymi produktami inwestycyjnymi, jak mixed use, PRS czy student housing, nie przekłada się jeszcze na liczbę transakcji. Dzieje się tak ponieważ w Polsce, w przeciwieństwie do krajów zachodnich, wciąż niewiele obiektów tego typu zostało zrealizowanych. Co jednak działa na korzyść rozwoju tego trendu w naszym kraju to fakt, że podaż gruntów w atrakcyjnych lokalizacjach nadal jest na wyższym poziomie niż w innych miastach europejskich. Stąd nowo powstające projekty, np. o mieszanych funkcjach znajdują się w centralnych, wręcz prestiżowych miejscach. Potwierdzeniem tego, że inwestorzy doceniają potencjał obiektów mixed use i uważają je za produkty stabilne w długim okresie są transakcje przeprowadzone w 2018 r., m.in. sprzedaż kompleksu Wars Sawa Junior oraz projektu CEDET – podsumowuje Maciej Wójcikiewicz, Szef Działu Wycen CBRE.
Eksperci CBRE zauważają, że ze względu na rosnące oczekiwania najemców niemal każdy planowany obecnie obiekt posiada przestrzeń handlową, gastronomiczną, usługową, a także konferencyjną. Dla inwestorów oznacza to mieszany model pozyskiwania dochodów, co zawsze jest nieco bardziej ryzykowne, ale w konsekwencji również bardziej zyskowne.
– CBRE nieustannie analizuje plany inwestycyjne podmiotów działających na polskim rynku. Z ankiety przeprowadzonej wśród naszych partnerów biznesowych jasno wynika, że branża wciąż zdominowana jest przez sektor biurowy (50% respondentów), z mocnym naciskiem na stolicę (30%). Jednak aż 57% ankietowanych planuje w nadchodzącym czasie poszerzyć swoje aktywa oraz kompetencje o projekty o mieszanych funkcjach (handlowo-biurowych, biurowo-hotelowych itp.), obiekty typu PRS oraz prywatne akademiki. Jest to trend, który obserwujemy w całej Europie, a przede wszystkim w krajach wysoko rozwiniętych, jak np. Niemcy, Holandia, czy Wielka Brytania – komentuje Joanna Mroczek, Szefowa Działu Doradztwa i Badań Rynku CBRE.
Wedle raportu CBRE „Insights to Student Housing”, wolumen inwestycji w sektorze budownictwa mieszkaniowego dedykowanego studentom przekroczył już 13,5 mld euro. Jednak zainteresowanie tą klasą aktywów rozwija się w astronomicznym tempie – od 2010 r. wysokość inwestycji w domy studenckie w Europie Zachodniej wzrosła aż o 859%.
Opierając się na obecnym trendzie wzrostowym, w 2019 r. więcej dużych inwestorów zaangażuje się w alternatywne sektory w całej Europie. Inwestorzy coraz częściej decydują się, aby wyjść poza swoje tradycyjne „strefy komfortu”, kupując aktywa w nowych sektorach i na nowych terytoriach. Oferują one nowe pokłady możliwości m.in. partnerstwa z operatorami, deweloperami i innymi podmiotami, takimi jak uczelnie, które mają dostęp do lepszych możliwości.
