Oparte głównie na węglu ciepłownictwo w Polsce stoi właśnie przed kluczowymi decyzjami dotyczącymi przyszłości tego sektora. Unijne i krajowe regulacje narzucające dążenie do dekarbonizacji, a ostatnio przede wszystkim rosnące ceny uprawnień do emisji CO2 sprawiają, że koszty ciepła systemowego rosną szybciej, niż możliwości finansowe odbiorców. Wyzwania stojące przed sektorem energetycznym nie zniechęcają jednak spółki Grupa Altum, która pod koniec ubiegłego miesiąca została większościowym udziałowcem EC BĘDZIN Wytwarzanie.
Najpierw 30 stycznia br. rada nadzorcza giełdowej spółki EC BĘDZIN S.A. wyraziła zgodę na zbycie na rzecz Grupy Altum 51 proc. udziałów w EC BĘDZIN Wytwarzanie Sp. z o.o. za kwotę ponad 16 mln zł, następnie 31 stycznia br. doszło do finalizacji transakcji. Jak wyjaśnia prezes zarządu spółki Grupa Altum, Sławomir Wołyniec: W interesie Grupy Altum, jako największego akcjonariusza EC BĘDZIN S.A. jest dobro tej spółki oraz całej grupy kapitałowej EC BĘDZIN. Środki uzyskane z transakcji pozwoliły m.in. zredukować istniejące zobowiązania co znacząco wpływa na poprawę jej sytuacji finansowej. Jednocześnie chciałbym podkreślić, że transakcja wpisuję się w długofalową strategię biznesową Grupy Altum i jest dla niej korzystna. Dostrzegamy bardzo duży potencjał tej inwestycji.
W jaki sposób nowy decydent ma zamiar uporać się z problemami w spółce, która stoi obecnie przed widmem konieczności zapłacenia blisko 250 mln zł kary, nałożonej przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Katowicach, za niedokonanie w terminie rozliczenia uprawnień do emisji CO2 za rok 2020? – EC BĘDZIN Wytwarzanie odwołała się od tej decyzji i liczymy, że przedstawione argumenty okażą się wystarczające by wycofać się z tego absurdalnego rozstrzygnięcia. Trzeba tu jasno powiedzieć, że w zgodnej ocenie ekspertów, przepis prawa stanowiący postawę naliczenia kary jest niezgodny z konstytucją w takim zakresie, w jakim nie pozwala WIOŚ wzięcia pod uwagę przyczyn braku rozliczenia uprawnień do emisji w konkretnym przypadku. Przyjęty mechanizm ustalania wysokości kary nie uwzględnia faktu, że Przedsiębiorstwa takie jak EC BĘDZIN Wytwarzanie nie działają do końca na wolnym rynku, gdyż taryfa za ciepło jest ustalana odgórnie przez Prezesa URE. Obowiązujące przepisy prowadzą do tego, że koszty związane z koniecznością zakupu uprawnień do emisji CO2 przekraczają przychody i wpędzają spółkę w deficyt. Taka sytuacja jest niedopuszczalna w kontekście bezpieczeństwa energetycznego regionu i kraju – mówi Sławomir Wołyniec. Większościowy udziałowiec uspokaja jednocześnie, że dopóki decyzja WIOŚ nie jest ostateczna i wymagalna to nie wpływa w najmniejszym stopniu na dostawy mediów do mieszkańców.
Nie tyle konieczność, co (kosztowna) szansa
Bez wątpienia sytuacja w polskim ciepłownictwie jest złożona i wymaga znaczących zmian, by sprostać wyzwaniom polityki klimatycznej, ochrony środowiska i zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego. Sektor ten, oparty głównie na węglu, generuje wysoką emisję CO2. Nie można jednak zapominać, że ciepłownictwo węglowe wciąż pełni kluczową rolę w gospodarce, dostarczając ogrzewanie i ciepłą wodę 6 milionom gospodarstw domowych w Polsce, zaś zbyt szybka i nieprzemyślna transformacja energetyczna, powoduje w tym zakresie poważne zagrożenia.
Obecnie ciepłownictwo w Polsce znajduje się na rozdrożu, stojąc przed licznymi wyzwaniami, ale jak podkreślają eksperci, dysponuje również wieloma możliwościami rozwoju. – Przekształcenie tego sektora nie jest jedynie wymogiem czasów, lecz również okazją do stworzenia nowoczesnego, czystego i bezpiecznego systemu ciepłowniczego, który będzie korzystny zarówno dla społeczeństwa, jak i gospodarki kraju. Kluczowe w tej kwestii będzie jednak znalezienie odpowiedniego sposobu finansowania tych, niewątpliwie kosztownych, przemian. Decyzja o zakupie większościowego pakietu udziałów w EC Będzin Wytwarzanie podyktowana była m.in. świadomością tego, że nadciąga konieczność przeprowadzenia transformacji technologicznej całej Grupy Kapitałowej EC BĘDZIN S.A., a to stanie się możliwe wyłącznie wtedy, gdy Grupa EC BĘDZIN będzie wiarygodnym partnerem dla instytucji udzielających finansowego wsparcia takim inwestycjom – wyjaśnia prezes Grupy Altum.
Transformacja energetyczna to szansa na rozwój gospodarczy, społeczny i środowiskowy. Wymaga jednak współpracy różnych interesariuszy. Kluczowe są inwestycje w modernizację infrastruktury, poprawę efektywności energetycznej, redukcję strat ciepła oraz eliminację ubóstwa energetycznego. Należy przy tym mieć na uwadze to, że system energetyczny opiera się głównie na węglu, opłaty za emisję CO2 są często nieadekwatne, a wdrażanie rozwiązań pro ekologicznych w oderwaniu od realiów ekonomicznych może grozić ryzykiem destabilizacji sektora. Transformacja energetyczna to kompleksowy proces, który wymaga zrównoważonego podejścia i uwzględnienia różnych aspektów energetycznych, ekonomicznych i społecznych.
