Zmiany w polityce handlowej, napięcia geopolityczne i niestabilność gospodarcza nie powstrzymują firm przed transformacją. Wręcz przeciwnie, aż 65% organizacji zwiększa tempo zmian, podczas gdy jedynie 17% ogranicza lub wstrzymuje działania transformacyjne. Jednocześnie 60% kadry zarządzającej przyznaje, że ich organizacje mają trudności z przekształcaniem dobrych pomysłów w realne efekty biznesowe – wynika z globalnego raportu KPMG „Winners don’t wait: Transforming with confidence and clarity in volatile times”.
W sytuacji pogarszających się warunków rynkowych większość firm nie rezygnuje z transformacji, ale weryfikuje swoje plany. 39% organizacji zmieniło kolejność priorytetów, koncentrując się na inicjatywach o bardziej przewidywalnym zwrocie z inwestycji (ROI) lub niższym poziomie ryzyka. 24% ograniczyło liczbę kluczowych inicjatyw, 15% rozszerzyło zakres działań lub wydłużyło harmonogram transformacji, a jedynie 1% firm całkowicie zrezygnowało z realizacji swojego planu.
Nastawienie liderów kluczowe dla powodzenia transformacji
Raport KPMG pokazuje, że powodzenie transformacji w dużej mierze zależy od podejścia liderów do niepewności, ryzyka i zmian. Brak zaangażowania liderów oraz niejasna wizja strategiczna pozostają najczęściej wskazywanymi przyczynami niepowodzeń. Autorzy raportu podzielili uczestników badania według ich oceny perspektyw własnej firmy oraz gotowości do przeprowadzania transformacji. Firmy najlepiej oceniające swoją sytuację i jednocześnie najbardziej gotowe do przeprowadzenia transformacji częściej wykorzystują partnerstwa zewnętrzne do skalowania sprawdzonych inicjatyw – 46% respondentów wobec 37% w grupie firm o pesymistycznych perspektywach i niskiej gotowości do transformacji. Aż 80% wskazywanych partnerstw dotyczyło podmiotów z sektora technologicznego. Co więcej, 46% organizacji z pierwszej grupy wskazało, że w razie polepszenia warunków rynkowych ich priorytetem numer jeden będzie przyspieszenie już realizowanych procesów transformacyjnych, wobec 37% wszystkich badanych firm.
Dane pokazują, że problemem nie jest już samo dostrzeżenie potrzeby transformacji, lecz jej skuteczne przeprowadzenie. Aż 60% badanych organizacji deklaruje trudności z realizacją zmian mimo posiadania odpowiednich pomysłów i możliwości. Dodatkowo 17% firm napotyka przeszkody zarówno na etapie inicjowania transformacji, jak i jej dalszego wdrażania. Tylko 4% respondentów wskazuje brak pomysłów, umiejętności lub możliwości rozpoczęcia transformacji, a 17% ocenia, że nie doświadcza znaczących wyzwań w tym obszarze.
Paradoks obecnego rynku polega na tym, że wiele firm traktuje niepewność jako powód do spowalniania zmian, podczas gdy dla bardziej dojrzałych organizacji jest ona impulsem do transformacji. To właśnie w okresach największej zmienności widać, które firmy potrafią podejmować decyzje w oparciu o dane, priorytety i długoterminową wizję, a które skupiają się jedynie na bieżących wynikach.
Dotyczy to również Polski. Wiele firm wciąż koncentruje się na krótkoterminowej efektywności, redukcji kosztów czy punktowych wdrożeniach technologicznych. Tymczasem doświadczenia ostatnich lat pokazują, że taka postawa może prowadzić do utraty konkurencyjności. Coraz więcej organizacji inwestuje w dane, automatyzację i AI, jednak wyzwaniem pozostaje skuteczna egzekucja zmian. Brakuje spójnego modelu zarządzania transformacją oraz jasno określonych priorytetów powiązanych z wartością biznesową i potrzebami klienta – mówi Maciej Bałabanow, CFA, Partner Associate, Advisory, Szef Zespołu Strategii w KPMG w Polsce.
Reakcje organizacji na poprawę warunków rynkowych
W przypadku poprawy warunków rynkowych większość firm planuje przyspieszyć transformację. Jedna trzecia respondentów (33%) deklaruje, że w pierwszej kolejności zwiększyłaby ogólny budżet transformacyjny, a 22% skoncentrowałoby się na większych inwestycjach w platformy cyfrowe i technologiczne. Kolejne 18% organizacji wskazuje na przeniesienie środków z innych obszarów działalności na projekty transformacyjne. Znacznie rzadziej firmy planują priorytetowe zwiększenie wydatków na partnerów zewnętrznych (9%), rozwój kompetencji zespołów wewnętrznych (7%) czy zwiększenie aktywności z zakresu fuzji i przejęć w celu przyspieszenia transformacji (7%). Jedynie 5% respondentów deklaruje utrzymanie obecnego poziomu inwestycji.
Obecnie większość organizacji utrzymuje inicjatywy transformacyjne w stanie gotowości – 25% na etapie pilotażu, a 39% w fazie skalowania. Firmy aktywnie realizujące transformację budują ekosystemy partnerskie, wdrażają sprawdzone rozwiązania i współtworzą kompetencje. Z kolei organizacje bardziej zachowawcze rezygnują z zewnętrznych współprac i przenoszą kompetencje do wewnątrz organizacji (ang. insourcing) lub wstrzymują działania.
Organizacje, którymi warto się inspirować, odchodzą od podejścia projektowego na rzecz zarządzania całym portfelem transformacji, łączą modernizację z rozwojem kompetencji przyszłości i wykorzystują AI do zwiększania efektywności oraz przyspieszania decyzji. Kluczowe jest podejście kulturowe – transformacja powinna być traktowana nie jako jednorazowy projekt, lecz jako trwała kompetencja organizacji – mówi Maciej Bałabanow, CFA, Partner Associate, Advisory, Szef Zespołu Strategii w KPMG w Polsce.
O raporcie:
Badanie „Unsticking Transformation Survey”, będące podstawą raportu „Winners don’t wait: Transforming with confidence and clarity in volatile times” zostało przeprowadzone przez KPMG w czerwcu 2025 roku. W badaniu wzięło udział 400 respondentów, reprezentujących amerykańskie firmy z sześciu głównych sektorów: usług finansowych, technologii, mediów i telekomunikacji, energetyki, surowców naturalnych i chemii, ochrony zdrowia i life sciences, handlu detalicznego i dóbr konsumenckich oraz produkcji przemysłowej. Uczestnicy reprezentowali zróżnicowane typy i wielkości organizacji, o rocznych przychodach od 1 miliarda do ponad 100 miliardów dolarów. 65% próby stanowiły spółki notowane na giełdzie. Większość respondentów zajmowała stanowiska w ścisłym kierownictwie – C-suite (64%) lub inne wysokie stanowiska, zazwyczaj zaangażowane w procesy transformacyjne, z wyraźną reprezentacją obszarów technologii/IT oraz operacyjnych.
Przedmiotem badania była transformacja obejmująca inicjatywy z zakresu cyfryzacji i technologii, transformacji przedsiębiorstwa oraz poprawy wyników operacyjnych. Celem analizy było zrozumienie, w jaki sposób firmy reagowały na okresy wysokiej zmienności i odbudowywały się po nich – ze szczególnym uwzględnieniem pandemii COVID-19.
