Pandemia COVID-19 nie zaburzyła rozwoju firm produkujących sprzęt AGD i komponenty. Branżę uratowały większe zakupy konsumentów, które wynikały z przesunięcia wydatków z usług i towarów postrzeganych jako mniej potrzebne na m.in. wyposażenie domów w nowy sprzęt AGD. Po początkowym załamaniu na początku 2020 roku, produkcja w Unii bardzo szybko odbiła i osiągnęła poziom o około 10% wyższy niż przed epidemią – wynika z raportu „Producenci i dostawcy AGD w obliczu nowych trendów i wyzwań”, który na zlecenie Santander Bank Polska przygotowała SpotData.
Podobnie jak w całej Unii Europejskiej, również w Polsce od drugiej połowy 2020 roku produkcja sprzętu AGD przyspieszyła i znalazła się około 10% powyżej średniej z lat 2018 – 2019. Na początku pandemii polska branża miała nadzieje, że nasz kraj może zyskać w łańcuchach dostaw kosztem Chin. Jednak dane z kolejnych miesięcy ubiegłego roku wskazują, że na razie taki proces nie ma miejsca. Niektóre firmy wskazują, że zmiany mogą nastąpić za jakiś czas, po tym jak polscy producenci AGD dostosują swoje linie produkcyjne.
– Dobry wynik branży w Polsce jest częściowo efektem substytucji wydatków konsumentów, z usług w kierunku dóbr trwałych. Substytucja może oznaczać, że wysokie tempo produkcji nie utrzyma się po wygaśnięciu pandemii, gdy konsumenci większą część wydatków przeznaczą na usługi takie jak wakacje czy rekreacja. Nie jest to zagrożenie dla producentów, bo ogólna dynamika powinna pozostać dodatnia, szczególnie w Polsce, ale jest to czynnik, który producenci powinni wziąć pod uwagę w najbliższych miesiącach – mówi Ignacy Morawski, dyrektor SpotData.
Po miesiącach twardego lockdownu niektóre kategorie produktowe zanotowały ogromne odbicie, szczególnie jest to widoczne w kategoriach: pralki/suszarki i chłodziarki. Np. popyt na pralki domowe zanotował kilkudziesięcioprocentowy wzrost. Widać to po danych importowych poszczególnych krajów. Na większości rynków, dla których dostępne są dane miesięczne, wzrost importu był dwucyfrowy. Porównując dane z grudnia 2020 roku, Niemcy zanotowały 31% wzrost importu rdr., USA 23% a Wielka Brytania blisko 18% wzrost rdr.
Polska nowym ogniwem w łańcuchu dostaw?
Jedną z najważniejszych zmian, jaką potencjalnie może wywołać kryzys związany z COVID-19, jest przetasowanie w światowych łańcuchach dostaw. Utrudnienia i opóźnienia w dostawach komponentów mogą sprawić, że niektórzy europejscy producenci przesuną dostawy do bliższych lokalizacji. Problemy finansowe firm w krajach rozwiniętych mogą też sprawić, że będą one szukały tańszych dostawców na innych rynkach, takich jak Polska, które oferują niższe koszty przy bardzo wysokiej jakości.
– Niektórzy analitycy rynku uważają, że trwałe zmiany w łańcuchach dostaw prędzej czy później nastąpią. Na razie jednak nie widać ich w danych, struktury geograficzne importu nie zmieniły się istotnie w 2020 roku, a nawet wzmocnione zostały trendy widoczne w poprzednich latach – jak wzrost udziału Chin w europejskim rynku. Ich udział w całkowitym imporcie sprzętu AGD do UE wzrósł z 23,8% w 2019 roku do 27,5% na koniec ubiegłego roku – mówi Kamil Mikołajczyk, dyrektor ds. sektora produkcji przemysłowej Santander Bank Polska.
Szczególnie wysoki w ubiegłym roku był wzrost udziału Chin w europejskim imporcie elementów plastikowych do AGD, w których produkcji Polska się specjalizuje. Można zakładać, że w najbliższym czasie będzie to jedno z wyzwań, z którym przyjdzie się zmierzyć krajowym producentom. Wraz ze stopniowym wzrostem PKB per capita i wynagrodzeń, Polsce trudno będzie utrzymać konkurencyjność w niektórych segmentach rynku. Z drugiej strony, warto zauważyć, że producenci towarów plastikowych w Polsce koncentrują się na produkcji wyrobów wysokiej jakości.
– W minionym roku obserwowaliśmy niespotykane w przemyśle turbulencje spowodowane pandemią. Obecnie czekać nas może istotna zmiana sytuacji międzynarodowej, która wpłynie na podaż komponentów i wyrobów gotowych, a także zachowania konsumentów. Jeżeli do tego dodamy gwałtowny wzrost cen stali i innych surowców, pożary w kluczowych fabrykach półprzewodników czy chociażby kolizję jednego z tankowców w strategicznym międzykontynentalnym gardle, zobaczymy elementy, które w swoich decyzjach muszą uwzględniać decydenci inwestycyjni. Te czynniki z pewnością wpłyną na zmianę łańcucha dostaw i ukierunkowanie go na bardziej bezpieczne lokalizacje. Nasz region, położony blisko głównych rynków konsumenckich może na tym skorzystać. Tym bardziej, że zdaliśmy już jakościowy egzamin – dodaje Wojciech Konecki, prezes APPLiA
