4 maja, po trwającym ponad miesiąc zamknięciu, na nowo otworzyły się drzwi hoteli. Popyt na usługi turystyczne utrzymuje się na wysokim poziomie, a wiele obiektów przeżywa oblężenie. W tym roku Polacy będą decydować się głównie na wyjazdy krajowe. Trend podróży lokalnych ma szansę przetrwać także po zakończeniu pandemii. Imponujące odbicie polskiej turystyki po okresie „lockdown” pokazuje, że w branży tkwi duży potencjał, a inwestowanie w nieruchomości pod wynajem m.in. nad polskim morzem nadal jawi się jako interesująca propozycja dla osób poszukujących dobrej lokaty kapitału.

Utrudnione podróżowanie za granicę

Pomimo tego, że granice Polski są już otwarte, a ruch lotniczy został wznowiony, to podróże pozakrajowe nadal są utrudnione. Nie wszystkie rejsy zagraniczne są obecnie dostępne,
a część popularnych destynacji turystycznych jeszcze przez dłuższy czas może blokować napływ odwiedzających ze względu na dużą liczbę zachorowań. Podróże zagraniczne będą
w najbliższych miesiącach wyglądały inaczej niż przed lockdownem. Mówi się o znacznie wydłużonych procedurach związanych z wejściem na pokład samolotu, które skutecznie zniechęcą wielu turystów od egzotycznych wojaży. Część regionów może wymagać od turystów wykonywania kosztownych testów na obecność koronawirusa. W obliczu tych niedogodności urlop w kraju dla wielu będzie bardziej komfortową i tańszą alternatywą.

Polacy będą podróżowali lokalnie

Blisko 80% Polaków zaplanowało w tym roku wyjazd wypoczynkowy. Według badań ponad 90% urlop spędzi w kraju[1]. Już ok. 30% rodaków zaplanowało wyjazd w maju lub czerwcu, co dowodzi naszej tęsknoty za podróżami po okresie izolacji i zamknięcia. 27% osób, które zadeklarowały chęć podróży po Polsce, wybierze się nad morze. Większym zainteresowaniem cieszyły się jedynie polskie góry, które jako swoją wymarzoną destynację wskazało 34% ankietowanych. [2]. Podróże po kraju będą okazją do odkrywania Polski i jej walorów turystycznych dla wielu rodaków, którzy od lat decydowali się jedynie bądź głównie na wyjazdy zagraniczne.

Opinia eksperta:

Wierzę, że przed polską turystyką otworzyły się teraz nowe możliwości. Popyt na podróże krajowe jest bardzo wysoki. Zarządzający obiektami turystycznymi mają szansę, aby wykorzystać tę sytuację i zjednać sobie rzesze nowych, wiernych fanów na kolejne lata. Uważam również, że lokalne podróże przyniosą wymierne korzyści nie tylko poszczególnym hotelom, ale i całym regionom turystycznym, których walory zostaną odkryte na nowo. Wielu Polakom rodzime kurorty nie kojarzyły się do tej pory pozytywnie, ale duża część tych miejsc przeszła w ostatnich dekadach znaczną metamorfozę. Kurorty przeistoczyły się w modne destynacje turystyczne przyciągające najbardziej wymagających gości, oferując atrakcje na wysokim poziomie i luksusowe miejsca noclegowe. Teraz jest idealny moment, aby ta zmiana została zauważona przez Polaków i aby nasi rodacy dostrzegli piękno i nowoczesność naszego kraju – komentuje Żaneta Kornas, doradca zarządu Baltic Wave Sp. z o. o. do spraw hotelowych.

Polska atrakcyjną destynacją dla turystów zagranicznych

Unijni eksperci wytypowali Polskę jako jedno z najbardziej bezpiecznych miejsc na spędzenie tegorocznych wakacji[3]. Może się ona znaleźć się w gronie państw, które w najbliższym czasie najbardziej zyskają na popularności wśród zagranicznych turystów. Jeden z najbardziej prawdopodobnych scenariuszy zakłada, że Polska zanotuje dużą liczbę odwiedzin ze strony naszych zachodnich sąsiadów. Niemiecki wiceminister gospodarki, Thomas Bareiss, twierdzi, że nasz kraj szybko poradził sobie z pandemią koronawirusa. Ponadto nowoczesna infrastruktura drogowa łącząca Polskę i Niemcy pozwoli turystom na uniknięcie podróży lotniczych, które mogą stać się w kolejnych miesiącach mało komfortowe. Kilkugodzinna podróż autem (przykładowo 3h z Berlina do Kołobrzegu) to bardziej wygodna alternatywa. Niemcy stanowili dotychczas jedną z najważniejszych zagranicznych grup turystów w Polsce. W Kołobrzegu od lat są najliczniejszym gronem cudzoziemców odwiedzających miasto. Wszystkie atrakcje turystyczne są dostosowane do osób posługujących się językiem niemieckich, w sklepach można zakupić gazety wydawane za naszą zachodnią granicą, a w restauracjach serwowane są popularne dania z tego kraju.

Popyt na wakacje w Polsce to bardzo dobry sygnał dla rodzimej branży turystycznej, a także dla lokalnej gospodarki – duża część zagranicznych turystów podczas urlopu w naszym kraju wydaje średnio więcej niż nasi rodacy[4].

Nadal warto inwestować w obiekty turystyczne

Przed pandemią podróże stawały się coraz bardziej powszechne i dostępne. Czas zamknięcia sprawił, że zatęskniliśmy za wyjazdami. Pomimo tego, że obecnie podróżowanie odbywa się w wyjątkowych warunkach, to turyści nie rezygnują z niego. Wręcz przeciwnie – popyt na lokalne usługi turystyczne jest bardzo duży. To bardzo dobry sygnał dla branży turystycznej. Pandemiczne regulacje sanitarne nie są już dla nas zaskoczeniem, a etap szoku związanego z nową, nietypową sytuacją już dawno nas opuścił. Powstały konkretne plany działania, opracowywana jest szczepionka na koronawirusa, wszyscy przystosowaliśmy się do funkcjonowania w nieco innych warunkach. Dodatkowo uruchomiono kampanie promujące polską turystykę i pokazującą naturalne walory naszego kraju. Możemy śmiało podtrzymać tezę, że inwestowanie w obiekty turystyczne m.in. te zlokalizowane nad polskim morzem to dobrze rokująca lokata kapitału. W czasie kryzysu szczególnie warto zwrócić uwagę na nieruchomości premium, które utrzymują swoją wartość podczas zawahań gospodarczych i stanowią wyjątkowo skuteczną ochronę zainwestowanych środków – dodaje Żaneta Kornas. 

[1] “Ponad 90% Polaków planuje wakacje 2020 w kraju“ – badanie Profitroom

[2] “Plany wyjazdowe Polaków” – badanie Polskiej Organizacji Turystycznej

[3] https://turystyka.rp.pl/trendy/27535-niemcy-przyjada-na-wakacje-do-polski,

https://www.forbes.pl/gospodarka/turystyka-2020-jak-bedzie-wygladac-pomiedzy-krajami-ue-po-pandemii-koronawirusa/gltlr1m

[4]https://www.money.pl/gospodarka/polacy-juz-chetnie-rezerwuja-wakacje-ale-to-jeszcze-nie-efekt-1000-6510022100326529a.html.

Savills Investment Management (Savills IM), międzynarodowy menedżer inwestycyjny, przewiduje, iż obawy związane z brakiem zapotrzebowania na powierzchnie biurowe po pandemii COVID-19 są przesadzone, a inwestorzy powinni zwracać szczególną uwagę na pojawiające się atrakcyjne oferty cenowe na rynku nieruchomości.

Biura zlokalizowane w Centralnych Dzielnicach Biznesowych (CBD), charakteryzujące się dogodnymi połączeniami komunikacyjnymi, są szczególnie dobrze przygotowane, aby przeczekać okres zawirowań i przynosić inwestorom zyski. Budynki wydajne, dostępne
i oferujące różnorodne udogodnienia dla najemców osiągną najlepsze wyniki w przyszłości
– wynika z nowego raportu „Czy przyszłość pracy to praca z domu czy w biurze?”.

Chociaż pandemia pokazała, że praca z domu jest możliwa dla większej liczby przedsiębiorstw i zawodów niż wcześniej zakładano, badania wskazują, że tylko niewielka część pracowników chce w pełnym wymiarze pracować z domu po powrocie do normalności.* W raporcie wymieniono szereg wad pracy z domu, które ujawniły się na skutek braku dostępu do biur z powodu koronawirusa – m.in. nieprzystosowanie miejsca pracy, brak prywatności czy poziom hałasu.

Ponadto wielu pracowników nie jest w stanie zapewnić sobie odpowiednio wydzielonej przestrzeni do pracy. Dla znacznej grupy osób ogromnym wyzwaniem jest także pogodzenie obowiązków zawodowych i opieki nad dziećmi w jednym miejscu. Z kolei, poczucie samotności, izolacji i zacierające się granice pomiędzy życiem zawodowym a prywatnym, to tylko niektóre z mniej uchwytnych i trudniej mierzalnych problemów związanych z pracą z domu na dłuższą metę – wskazuje Savills IM w swoim opracowaniu.

W raporcie podkreślono związek pomiędzy wydajnością pracowników a bezpośrednimi interakcjami z ludźmi, które pobudzają innowacyjne myślenie, rodzą nowe pomysły, ułatwiają dzielenie się wiedzą, wspomagają uczenie się w miejscu pracy oraz rozwój umiejętności. Jak przewiduje Savills IM, kryzys związany z pandemią COVID-19 wpłynie na zwiększenie odpowiedzialności korporacyjnej i koncentrację pracodawców na zapewnieniu odpowiedniej jakości środowiska pracy w biurze, w tym uwzględnieniu dodatkowej powierzchni na pracownika i zapewnieniu przestrzeni do odpoczynku. Powszechniejsze w biurach staną się także elastyczne metody pracy oraz innowacje technologiczne, takie jak technologie bezdotykowe czy biometryczne.

Andreas Trumpp, Head of Research, Europe, Savills IM, powiedział:

“Izolacja spowodowana pandemią COVID-19 wywołała mnóstwo spekulacji na temat kontynuacji pracy z domu po zakończeniu kryzysu. Rzeczywistość będzie jednak o wiele bardziej umiarkowana. Z całą pewnością nie mamy do czynienia z kryzysem najmu powierzchni biurowych w Centralnych Dzielnicach Biznesowych, ale raczej z dobrymi okazjami do zakupu dla inwestorów, jeżeli pojawią się obniżki cen. Podczas gdy spowolnienie gospodarcze będzie miało wpływ na perspektywy wzrostu czynszów w krótkim okresie, powierzchnie biurowe w centralnych lokalizacjach miast są jak najbardziej przyszłościowe i w dłuższej perspektywie powinny stanowić fundament każdego odpowiednio zdywersyfikowanego portfela inwestycyjnego.”

* Przykłady pochodzą z ankiet przeprowadzonych przez British Council for Offices oraz wniosków z badania U.S. Work From Home Survey 2020 przeprowadzonego przez Gensler

Pandemia koronawirusa mocno odbiła się na kondycji wielu przedsiębiorstw w województwie zachodniopomorskim. Wiele firm z dużą nadzieją oczekuje na informacje o kolejnych projektach mających na celu wspieranie bieżącej działalności przedsiębiorstw, które straciły na pandemii. Samorząd województwa zwrócił się do instytucji otoczenia biznesu o opinię w sprawie kryteriów, które muszą być spełnione by firma mogła się ubiegać o wsparcie. Sugestia przedsiębiorców i specjalistów była zupełnie inna niż ostateczna decyzja Zarządu Województwa. W ocenie Północnej Izby Gospodarczej w Szczecinie kryterium kwalifikujące przedsiębiorstwa do wsparcia na poziomie trzymiesięcznego spadku przychodów na poziomie 70% jest zbyt wysokie i dyskwalifikuje wiele firm z możliwości ubiegania się o pomoc.  Apelujemy o obniżenie kryterium spadku dochodów o 50%. Niech programy pomocowe Urzędu Marszałkowskiego będą bardziej dostępne dla przedsiębiorców i będą realnym wsparciem rozwojowym.

Poniżej treść listu, który otrzymał od Północnej Izby Gospodarczej Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego Olgierd Geblewicz

Północna Izba Gospodarcza jako instytucja wspierająca przedsiębiorców, na bieżąco obserwuje skutki jakie przynosi obecna sytuacja na naszym rynku i jakie konsekwencje gospodarcze wywołała epidemia COVID-19. Jednym z naszych licznych działań wspierających przedsiębiorców i mających na celu łagodzenie skutków kryzysu gospodarczego było zaangażowanie się w prace nad programem grantów na kapitał obrotowy uruchamianym przez Samorząd Województwa w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego, podczas których braliśmy udział w konsultacjach koordynowanych przez Centrum Inicjatyw Gospodarczych. W  tym celu przeprowadziliśmy własne konsultacje ze zrzeszonymi w Izbie przedsiębiorcami, pytając ich o preferencje i sugerowane kryteria przyznawania grantów. Przedstawiliśmy jasno nasze stanowisko i wskazania, mając na uwadze docelowe uwzględnienie w ostatecznym kształcie kryteriów dostępu do programu, realnego głosu i potrzeb przedsiębiorców z regionu zachodniopomorskiego.

W związku z powyższym i z ogłoszonymi przez Urząd Marszałkowski kryteriami dostępu do przedmiotowych grantów, pragniemy zaapelować o ich złagodzenie i umożliwienie wnioskowania o środki szerszemu gronu przedsiębiorców. W tej chwili województwo zachodniopomorskie ma najbardziej rygorystyczne warunki przyznawania grantów w całej Polsce, co stanowi bardzo dużą przeszkodę dla wielu firm potrzebujących pomocy w walce z kryzysem. Przyznawanie środków przedsiębiorcom, którzy w ciągu trzech miesięcy odnotowali średni spadek wielkości 70% przedstawia się jako finansowanie firm, które są w ekstremalnie trudnej sytuacji i nierzadko z takiego kryzysu nie będą w stanie wyjść, nawet po otrzymaniu dofinansowania. Natomiast wierzymy w to, że program ten ma na celu wsparcie firm, które pomocy bardzo potrzebują, ale jednocześnie wykorzystają te fundusze na utrzymanie swojej działalności.

Ponadto należy zaznaczyć również fakt, iż ustalenie tak wysokiego progu spadku obrotów w znacznym stopniu ogranicza spektrum branż, które mogą na taką pomoc liczyć. Przede wszystkim z dotacji skorzystać będą miały szanse branże, które były całkowicie wyłączone z działalności w czasie epidemii, a więc głównie branże rozrywkowa i turystyczna, które bez wątpienia stanowią dużą część gospodarki naszego województwa. Apelujemy jednak o uwzględnienie innych działalności, które potrzebują wsparcia i pomocy w tym trudnym czasie, ale ich średni spadek obrotów nie wyniósł 70%.

Biorąc pod uwagę opinie i postulaty przedsiębiorców, a także powyższe argumenty pragniemy zaproponować obniżenie wymaganego kryterium spadku obrotów w przedsiębiorstwach wnioskujących o wsparcie do 50%. Dzięki temu znacznie więcej przedsiębiorstw będzie miało szanse na otrzymanie pomocy niezbędnej do zachowania i kontynuowania działalności na naszym rynku, a program przyznawania grantów stanie się realnym narzędziem wsparcia dla przedsiębiorców z województwa zachodniopomorskiego, którzy najmocniej odczuli skutki pandemii koronawirusa.

Firma GLP sfinalizowała transakcję zakupu portfela wysokiej jakości nieruchomości logistycznych Grupy Goodman w Polsce, Czechach oraz na Słowacji i Węgrzech. Dzięki temu, jako jeden z niewielu graczy na rynku magazynowym, GLP jest już obecne w aż 11 krajach Europy.

Na rynkach europejskich GLP jest aktywne od 2017 roku, gdy zakupiło firmę Gazeley, prowadząc następnie działalność w Europie pod jej nazwą i zarządzając aktywami o łącznej wartości 7 mld dolarów, zlokalizowanymi m.in. w Wielkiej Brytanii, Niemczech, Francji, Hiszpanii, Włoszech i Holandii. Od teraz, całość działalności firmy GLP w Europie będzie odbywać się wyłącznie pod jej własnym szyldem.

Nick Cook, prezes GLP Europe, powiedział: „Od debiutu w 2017 roku, GLP rozwinęło działalność na wybranych rynkach, zgodnie z paneuropejską strategią, tak aby sprostać potrzebom inwestorów. Jesteśmy przekonani, że dobra sytuacja makroekonomiczna, rozwój miast, wzrost rynku e-commerce oraz bliskość głównych węzłów dystrybucyjnych, to główne atuty rynku nieruchomości logistycznych w Europie Środkowo-Wschodniej”.

Zakupione przez GLP nieruchomości, należące wcześniej do Goodman, położone są na kluczowych szlakach komunikacyjnych, zapewniając łatwy dostęp do rosnących rynków dystrybucji i e-commerce oraz stanowiąc dogodne rozwiązanie dla klientów poszukujących możliwości rozwoju w Europie Środkowo-Wschodniej. Dotychczasowi pracownicy Goodman w każdym z czterech krajów dołączyli do zespołu GLP.

Gazeley, przyczółek do europejskiej ekspansji GLP, przez 30 lat zbudowało pozycję jednego z wiodących inwestorów i deweloperów magazynowych na kontynencie. Działając początkowo jako część koncernu Walmart, Gazeley rozwinęło obecność na rynku brytyjskim, a następnie w innych krajach Europy. W 2017 roku zostało zakupione przez firmę GLP, stając się europejskim ramieniem jej biznesu w obszarze nieruchomości logistycznych. Od tego momentu, wartość aktywów zarządzanych przez Gazeley podwoiła się, a sama firma pojawiła się na nowych rynkach i zwiększyła zatrudnienie.

Wraz z przyjęciem Gazeley i Goodman pod wspólny szyld, GLP zaoferuje klientom zupełnie nowe możliwości, w tym dostęp do innowacyjnych rozwiązań i globalnej sieci biznesowej.

Nick Cook skomentował: „Odkąd staliśmy się częścią GLP, byliśmy świadkami nie tylko niespotykanego wzrostu w krajach, w których działaliśmy wcześniej, ale też ekspansji na sześć nowych rynków. Dalszy rozwój pod wspólną nazwą GLP to dla nas naturalna ewolucja. GLP to synonim myślenia o przyszłości oraz zaawansowanych technologicznie rozwiązań w budynkach logistycznych. W połączeniu z wiedzą naszych lokalnych zespołów w Europie, stajemy się lepsi i silniejsi niż kiedykolwiek wcześniej.”

“Cieszymy się, że możemy powitać w zespole koleżanki i kolegów, którzy pomogą nam wprowadzić firmę na rynki Europy Środkowo-Wschodniej. Sfinalizowanie tej transakcji to dla nas symboliczne zakończenie pewnego etapu rozwoju i początek nowego wyzwania. Jestem dumny, że mogłem być częścią Gazeley, a teraz będę mógł uczestniczyć w kolejnym rozdziale, już pod nazwą GLP.”

W transakcji zakupu portfela nieruchomości w Europie Środkowo-Wschodniej firmę GLP wspierała kancelaria Kirkland & Ellis, a lokalnie także kancelarie Greenberg Traurig oraz Kinstellar, jak również firma doradcza Cushman & Wakefield. Zakup współfinansowały banki Goldman Sachs oraz Citi.

Mierzenie temperatury pracownikom nie jest wprost uregulowane w obowiązujących przepisach. Jednocześnie to na pracodawcy spoczywa odpowiedzialność za bezpieczeństwo i higienę pracy. Dodatkowo pojawią się wątpliwości w zakresie RODO. Wynik pomiaru stanowi przecież informację o faktycznym stanie zdrowia danej osoby. Natomiast przetwarzanie danych wrażliwych jest generalnie zabronione. Z kolei eksperci nie są zgodni co do tego, czy trzeba uzyskać zgodę pracownika na przeprowadzenie takiego badania. Tymczasem na rynku obserwuje się wzmożony ruch w kwestii zakupu urządzeń do tego typu pomiarów. Jednocześnie pracodawcy chcą zmiany przepisów, bo czują się niepewni i zagrożeni całą sytuacją.  

Luka w przepisach

– Od co najmniej 2-3 miesięcy na rynku widać wzmożone zainteresowanie pracodawców mierzeniem temperatury swoim pracownikom. A problem może być jeszcze większy jesienią. Przedsiębiorcy pytają, jak robić to w sposób bezinwazyjny lub nieangażujący zatrudnionych osób. Jednak zainteresowani tym tematem przyznają, że sami dokładnie nie wiedzą, czy taki proces jest w pełni legalny. I mocno o to dopytują sprzedawców. Są też zaniepokojeni kwestiami RODO, które dodatkowo komplikują sytuację – zwraca uwagę Piotr Piątek z firmy technologicznej WARMIE.

Podwyższona temperatura ciała jest wskazywana jako jeden z głównych objawów zarażenia koronawirusem. Natomiast możliwość jej mierzenia pracownikom nie została wprost uregulowana w obowiązujących przepisach, co podkreśla radca prawny Szczepan Wroński, ekspert BCC ds. prawa pracy. Tak było zarówno przed okresem pandemii, w szczególności w kodeksie pracy, jak i w tzw. specustawach.

– Uważam, że mierzenie temperatury pracownikom i osobom zatrudnionym na podstawie umów cywilnoprawnych jest dopuszczalne w świetle RODO. Przepisy prawa pracy wprost nakładają na pracodawcę odpowiedzialność za bezpieczeństwo i zdrowie pracowników w zakładzie pracy. Ponadto zobowiązują pracowników do współpracy z pracodawcą oraz przełożonymi w wypełnianiu obowiązków dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy – komentuje Bartłomiej Raczkowski, adwokat z Kancelarii Raczkowski, specjalizującej się w prawie HR.

Według mec. Wrońskiego, mamy do czynienia z kolizją dwóch wartości – zapewnieniem bezpieczeństwa pracownikom oraz ochroną ich danych osobowych. Wydaje się oczywiste, że pracodawca może mierzyć temperaturę pracownikom, aby ustrzec ich przed zarażeniem. Ale zgodnie z regulacjami RODO, wynik pomiaru temperatury stanowi informację o stanie fizjologicznym człowieka. Jest więc faktycznie informacją o stanie zdrowia. A to już należy do kategorii tzw. danych wrażliwych, których przetwarzanie generalnie jest zabronione.

– Jeśli pracodawca tylko zmierzyłby temperaturę, ale w żaden sposób by nie rejestrował odczytów i nie podejmował w związku z nimi żadnych działań, to nie nastąpi przetwarzanie danych osobowych. RODO w ogóle nie będzie miało zastosowania. Inaczej jest w sytuacji, kiedy u pracownika lub osoby zatrudnionej na podstawie umowy cywilnoprawnej wystąpi gorączka, a pracodawca zamierza podjąć dalsze kroki, np. nie wpuścić gorączkującej osoby na teren zakładu pracy. Tutaj już dochodzi do przetwarzania ww. danych w określonym celu – wyjaśnia Edyta Jagiełło, radca prawny z Kancelarii Raczkowski.

Zdaniem Szczepana Wrońskiego, badanie temperatury pracownikom jest uzasadnione. Nie powinno więc stanowić przesłanki do ukarania pracodawcy za naruszenie ochrony danych osobowych, zwłaszcza w stanie epidemii. Ponadto pojawiły się liczne rekomendacje rządowe oraz GIS-u ws. mierzenia temperatury jako środka zapobiegawczego przed rozprzestrzenianiem się koronawirusa.

Pozycja pracownika

– Co do zasady pracodawca powinien uzyskać zgodę pracownika na dokonanie pomiaru temperatury jego ciała. Podjęcie takiego profilaktycznego działania może mieć znaczenie dla przeciwdziałania COVID-19. Nie jest jednak ustalona przepisami prawa wysokość temperatury pozwalająca na stwierdzenie, że pracownik jest chory albo zarażony wirusem Sars-Cov-2. Takie stanowisko prezentuje Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – przypomina Tomasz Zalewski, p.o. rzecznika prasowego Głównego Inspektora Pracy.

Jak stwierdza adwokat Raczkowski, zgoda nie jest podstawą mierzenia temperatury pracowników czy osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych i podejmowanych w związku z tym działań pracodawcy. Tu istotny pozostaje przepis prawa – obowiązek pracodawcy dbania o bezpieczeństwo i higienę pracy w zakładzie pracy. Zdaniem eksperta, jest to jednak obarczone ryzykiem. W jednej z publikacji prasowych PUODO wyraził pogląd, że przepisy BHP nie mogą być podstawą do przetwarzania danych w związku z pomiarem temperatury. Istnieje więc ryzyko, że organ takie działania pracodawców zakwestionuje.

– Bez zgody pracującego pracodawca nie może dokonywać pomiaru temperatury jego ciała. Nie umożliwiają bowiem takiego działania przepisy ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, jak również tzw. specustawy z 2 marca 2020 r. Pracownik może więc odmówić takiego badania – dodaje Tomasz Zalewski.

Natomiast mec. Jagiełło podkreśla, że w dzisiejszym stanie prawnym pracownik nie może odmówić pomiaru temperatury. Badanie odbywa się bowiem w celu zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Ewentualna odmowa powinna być traktowana jako naruszenie przez pracownika obowiązków pracowniczych ze wszystkimi tego konsekwencjami.

– Niestety, ale ta kwestia nie jest jednoznacznie uregulowana w przepisach. Możliwa jest odmowa przez pracownika poddania się badaniu, przy czym pracodawca ma prawo w takim przypadku zlecić mu np. pracę zdalną. Jeśli jednak nie jest to możliwe, to dana osoba powinna liczyć się z konsekwencjami nałożonymi przez pracodawcę. Ostatecznie takie sprawy rozstrzygane będą przez sądy – mówi ekspert BCC ds. prawa pracy.

Tylko rekomendacje

Na sytuację pracodawców zwraca uwagę adwokat Raczkowski. Ekspert podkreśla, że do dzisiaj nie otrzymali oni od organów państwowych wyraźnego upoważnienia do podejmowania konkretnych działań. A sprawa dotyczy zapobiegania rozprzestrzeniania się COVID-19 w miejscu pracy. PUODO wydał jedynie oświadczenie. Zgodnie z nim, mierzenie temperatury jest dopuszczalne tam, gdzie pojawią się odpowiednie decyzje GIS-u.

– Są rekomendacje GIS-u dotyczące pracy sezonowej w gospodarstwach rolnych. Z nich wynika, że optymalny jest bezdotykowy pomiar temperatury. W przypadku innego termometru, dezynfekcja obowiązuje po każdym jego użyciu. Ponadto dane są zbierane przynajmniej raz dziennie. Zajmuje się tym wyznaczona osoba, najlepiej przed rozpoczęciem pracy. Gospodarz powinien uzyskać zgodę pracownika na tego typu działanie. Wynik powyżej 37°C kwalifikuje do odsunięcia danej osoby od świadczenia pracy, pozostania na kwaterze i częstszego pomiaru temperatury – informuje Szczepan Wroński.

Z kolei rzecznik Głównego Inspektora Pracy zaznacza, że w przypadku stwierdzenia u pracownika podwyższonej temperatury można zwrócić się z pytaniem do Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Ona jest właściwym organem nadzoru w zakresie zdrowia publicznego oraz realizacji działań związanych z przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19.

– Co do samej procedury mierzenia temperatury, to rekomendujemy działania zgodnie z zasadą minimalizacji danych. Wystarczy pobierać jedynie informację, czy dana osoba ma gorączkę. Pracodawca nie będzie wówczas w ogóle pozyskiwać szczegółowych wyników badań. Nie ma bowiem też podstaw, aby je dalej przetwarzać. Taki przedsiębiorca nie powinien również nigdzie zapisywać wskazanych wartości i w żaden sposób ich rejestrować – przekonuje mec. Jagiełło.

Jak podsumowuje ekspert z WARMIE, pracodawcy chcą działać w pełni profesjonalnie i zapobiegać rozprzestrzenianiu się koronawirusa w swoich firmach. Jednocześnie zależy im na tym, aby przestrzegać obowiązujących przepisów prawa. Nie chcą polegać wyłącznie na rekomendacjach prawników, którzy jak widać są podzielenie w temacie. Krytykują też obecny stan, mówiąc, że trzeba szybko zmienić prawo. Czują się mocno zagrożeni całą sytuacją.

Na 12 miesięcy została zawarta nowa umowa pomiędzy Ministerstwem Cyfryzacji a twórcami aplikacji „Kwarantanna Domowa”. Do tej pory rozwiązanie, przygotowane przez warszawską spółkę TakeTask, obsłużyło w sumie przeszło 600 tysięcy kont. Natomiast policja sprawdziła łącznie ponad 9,3 mln razy osoby skierowane na kwarantannę. Po tych danych widać, że aplikacja była potrzebna  i przynosi wymierne korzyści, w tym spore oszczędności w budżecie państwa. Co istotne, nie miała ona również żadnej poważnej awarii. Jest też ciągle udoskonalana, dzięki czemu od niedawana mogą z niej korzystać także osoby posługujące się językiem rosyjskim czy ukraińskim. Dalsze stosowanie tego narzędzia będzie kosztowało resort 51 tys. zł miesięcznie.

Ministerstwo Cyfryzacji zawarło nową, dwunastomiesięczną umowę z warszawską spółką TakeTask, która odpowiada za przygotowanie i wdrożenie aplikacji „Kwarantanna domowa”. Korzystanie z niej będzie kosztowało resort 51 tys. zł miesięcznie. To rozwiązanie obsłużyło do tej pory ponad 600 tys. kont. Od 1 kwietnia br. muszą z niego korzystać osoby przebywające na obowiązkowej kwarantannie domowej.

– Aplikacja weszła w życie już po tym, jak dziesiątki tysięcy osób objęto kwarantanną po powrocie z zagranicy. Narzędzie udało się uruchomić w ciągu trzech dni, a w kilku kolejnych aktywowano wszystkie konta dla osób na kwarantannie. Początkowo część wizyt była powielana przez policję. Obecnie czasami powtarzają się one z funkcjonowaniem aplikacji, ale ma to zdecydowanie rzadszy charakter – mówi Marek Mróz, współzałożyciel i CTO firmy technologicznej TakeTask S.A.

Z kolei jak wynika z danych Komendy Głównej Policji, od początku prowadzenia działań związanych ze zwalczaniem epidemii w Polsce do dnia 2 lipca br. funkcjonariusze sprawdzili łącznie 9 348 mln razy osoby skierowane na kwarantannę.

– Gdyby wszystkie wykonane zadania w aplikacji pomnożyć przez potencjalny koszt wizyty policjanta, to okazałoby się, że „Kwarantanna domowa” przyniosła spore oszczędności w budżecie państwa. Dodatkowo mamy trudny do wyliczenia potencjalny koszt wzrostu przestępczości, który został ograniczony ze względu na mniejsze obciążenie policji kontrolami związanymi z kwarantanną. Ponadto aplikacja razem z wizytami funkcjonariuszy skutecznie zmniejszyła liczbę osób, które w przeciwnym razie złamałyby kwarantannę i przyczyniłyby się do wzrostu liczby zachorowań – wyjaśnia Sebastian Starzyński, założyciel firmy i prezes TakeTask S.A.

Działanie aplikacji od początku budziło spore zainteresowanie, zarówno społeczeństwa jak i mediów. Mówiło się o nieprawidłowościach i tym podobnych aspektach, jednak usterki dotyczyły mniej niż 1% użytkowników. Ponadto warszawska spółka nie odnotowała żadnej poważnej awarii, choć zdarzają się sporadyczne trudności. Większość z nich dotyczy nieusuwalnych problemów z urządzeniami użytkowników końcowych. Nie są więc one bezpośrednio związane z aplikacją. Zdarzają się też opóźnienia w dostarczaniu wiadomości SMS przez ich dostawców.

– W ostatnim czasie jedną z większych aktualizacji było uproszczenie interfejsu użytkownika aplikacji na systemie Android/iOS. Uproszczone zostały pewne detale, dzięki czemu podział zadań i sama aplikacja są bardziej czytelne. Obecnie do pobrania w sklepie Google Play dostępna jest już nowa wersja „Kwarantanny domowej” w języku ukraińskim i rosyjskim. Dzięki temu osoby na co dzień posługujące się tymi językami mogą komfortowo odbyć obowiązkową kwarantannę w Polsce – informuje Marek Mróz.

Nowa umowa m.in. określa to, że TakeTask zajmuje się monitoringiem „Kwarantanny domowej” oraz pracami administracyjnymi. Ponadto odpowiada za całą architekturę aplikacji w celu zabezpieczenia jej prawidłowego działania, a także za rozwój według aktualnych potrzeb.

– „Kwarantanna domowa” jest przygotowana na to, by korzystały z niej tysiące aktywnych użytkowników. Jednak mamy nadzieję, że będzie ich jak najmniej. Pierwotna umowa zakładała działanie aplikacji dla minimum 500 tys. użytkowników i ta wartość jest nadal utrzymywana. Zgodnie z ustaleniami, Ministerstwo Cyfryzacji ma możliwość rozwijania tego rozwiązania. Jednak takie decyzje będą wynikały z bieżącej sytuacji i aktualnych potrzeb – podsumowuje prezes Starzyński.

Ryzyko zarażenia koronawirusem powodującym chorobę COVID-19 jest większe w przypadku kilku grup zawodowych. Jest to oczywiście personel medyczny – lekarze i lekarki, zespoły pielęgniarskie i ratownicze. Państwo powinno zapewnić im należyte środki ochrony osobistej. Nie zawsze tak się dzieje, ale personel medyczny chroniony jest prawem pracy – które jest podstawą domagania się większej ochrony. Inaczej ma się sytuacja w przypadku pracowników innych branż, które także charakteryzują się wysokim ryzykiem zarażenia. To sprzedawcy, kasjerzy, kurierzy i dostawcy – którzy codziennie dbają o zaopatrzenie sklepów i gospodarstw domowych w potrzebne produkty. Ich pracodawcy nie są jednak zawsze zobowiązani do tego, by zapewnić im należyte środki ochrony przed wirusem – osoby te często pracują na umowach cywilnych i nie chroni ich kodeks pracy. 

– Prawo pracy wymaga od pracodawców, żeby dbali o swoich pracowników w miejscu pracy. Dotyczy to również odpowiednich zabezpieczeń indywidualnych i zbiorowych. Takie środki ochrony nie są zawsze zapewnione osobom, które pracują na śmieciówkach. Jeżeli w umowie nie jest przewidziane odpowiednie zabezpieczenie, to prawo cywilne nie przewiduje nadzwyczajnych ochron dla takich zleceniobiorców – powiedziała serwisowi eNewsroom Grażyna Spytek-Bandurska, ekspertka prawa pracy Federacji Przedsiębiorców Polskich (FPP). – W związku z tym te osoby muszą zadbać o swoje bezpieczeństwo samodzielnie. W sytuacji kryzysu epidemicznego jest to dosyć trudne – często dochodzi do obniżenia wynagrodzeń i redukcji miejsc pracy, a indywidualne dbanie o odpowiednie środki ochrony generuje koszty. W związku z tym powinniśmy pamiętać o tym, aby odpowiednie zabezpieczenia były kierowane do osób wykonujących pracę na podstawie umów cywilnoprawnych. Środki ochrony powinny również trafiać do młodych osób, wykonujących pracę platformową – a więc kurierów, dostawców i przewoźników – pracujących według zleceń z aplikacji. Duże ryzyko zarażenia dotyka także cudzoziemców nie mogących powrócić do kraju – co zmusza ich do wykonywania dodatkowych prac z narażeniem życia i zdrowia. Należy zadbać o odpowiednie zabezpieczenia prawne i medyczne, aby grupy te objąć należytą ochroną – apeluje Spytek-Bandurska.