Kontrola podatkowa a celno-skarbowa – podstawowe podobieństwa i różnice

Kontrola podatkowa to podstawowy tryb weryfikacji rozliczeń podatkowych przez urzędy skarbowe, regulowany przez Ordynację podatkową. Natomiast kontrola celno-skarbowa jest stosunkowo nową instytucją, wprowadzoną 1 marca 2017 r. w ramach reformy Krajowej Administracji Skarbowej. W założeniu kontrola celno–skarbowa ma na celu wykrywanie i zwalczanie najpoważniejszych uchybień podatkowych, takich jak karuzele VAT czy zorganizowana przestępczość podatkowa. W praktyce okazuje się, że może ona dotknąć zwykłego podatnika prowadzącego np. jednoosobową działalność gospodarczą. Czym tak naprawdę różnią się oba tryby kontroli i jakie są prawa kontrolowanego podmiotu?

Organ kontrolujący

Kontrola podatkowa prowadzona jest na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej przez naczelników urzędów skarbowych. Ponadto wobec przedsiębiorców stosuje się także przepisy ustawy – Prawo Przedsiębiorców (rozdział V). Tymczasem kontrolę celno-skarbową prowadzą naczelnicy urzędów celno-skarbowych na podstawie przepisów ustawy o KAS. Co istotne, w tym przypadku nie ma możliwości zastosowania przepisów ustawy – Prawo Przedsiębiorców, co w praktyce oznacza m.in. brak limitu jednocześnie prowadzonych kontroli, a także nieograniczony czas ich trwania.

Co istotne, ustawa o KAS nie przewiduje również ograniczenia co do właściwości miejscowej organu. Naczelnik urzędu skarbowego swoją właściwością obejmuje z reguły część większego miasta bądź kilka mniejszych miejscowości, stosownie do terytorialnego zasięgu działania. Tymczasem właściwość naczelników urzędów celno-skarbowych obejmuje swoim zasięgiem całe terytorium kraju.

Wszczęcie kontroli

Co do zasady wszczęcie kontroli podatkowej następuje po upływie 7 dni (i nie później niż przed upływem 30 dni) od dnia doręczenia zawiadomienia, chyba że podatnik wyrazi zgodę na wcześniejsze rozpoczęcie. Natomiast wszczęcie kontroli celno-skarbowej jest równoznaczne z chwilą doręczenia podatnikowi upoważnienia do jej przeprowadzenia. Ponadto, w przypadku podejrzenia braku przestrzegania przepisów bądź gdy okoliczności faktyczne uzasadniają niezwłoczne przeprowadzenie kontroli, nie będzie potrzebne nawet zawiadomienie – w obu przypadkach kontroli wystarczy wtedy okazanie legitymacji właściwej osobie.

Możliwość korekty deklaracji podatkowej

W przypadku kontroli podatkowej istnieje możliwość złożenia korekty deklaracji jeszcze przed formalnym wszczęciem kontroli, po otrzymaniu zawiadomienia o zamiarze jej wszczęcia. Z kolei podatnikowi kontrolowanemu podczas kontroli celno-skarbowej przysługuje uprawnienie do skorygowania deklaracji (ale tylko w zakresie objętym kontrolą) w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu upoważnienia do przeprowadzenia tejże kontroli.

Miejsce prowadzenia kontroli

Czynności kontrolne zarówno podczas kontroli podatkowej, jak i kontroli celno-skarbowej mogą być wykonywane nie tylko w siedzibie kontrolowanego, w miejscu przechowywania lub prowadzenia ksiąg podatkowych, ale także w każdym innym miejscu związanym z prowadzoną działalnością. Ponadto mogą być one również prowadzone w siedzibie organu podatkowego, z tym że w przypadku kontroli podatkowej konieczna jest do tego zgoda podatnika.

Kiedy i jak kończą się kontrole?

Kontrola celno-skarbowa powinna zakończyć się w terminie 3 miesięcy od dnia jej wszczęcia. Termin ten nie jest jednak bezwzględnie obowiązujący. Istnieje możliwość zawiadomienia podatnika na piśmie o przedłużeniu okresu trwania kontroli, podając jednocześnie przyczyny przedłużenia okresu trwania kontroli oraz wskazując termin jej zakończenia. Kontrola celno-skarbowa kończy się tzw. wynikiem kontroli. W terminie 14 dni od dnia jego doręczenia kontrolowany ma prawo skorygować, w zakresie objętym kontrolą, uprzednio złożoną deklarację podatkową. W przypadku, gdy nie stwierdzono nieprawidłowości lub kontrolowany skoryguje złożoną uprzednio deklarację, nie wszczyna się postępowania podatkowego.

W przypadku kontroli podatkowej maksymalny czas trwania kontroli uzależniony jest od wielkości przedsiębiorstwa. Co do zasady czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym nie może przekraczać 12 dni roboczych w odniesieniu do mikro przedsiębiorców, 18 dni roboczych w przypadku małych przedsiębiorców, 24 dni roboczych w przypadku średnich przedsiębiorców i 48 dni roboczych w odniesieniu do pozostałych przedsiębiorców. Kontrola podatkowa kończy się protokołem podsumowującym jej ustalenia. Podatnik ma prawo złożyć deklarację korygującą (prawo do jej złożenia przysługuje aż do dnia wszczęcia postępowania podatkowego), jeżeli zgadza się z ustaleniami kontroli. Natomiast jeżeli nie zgadza się z ustaleniami przeprowadzonej kontroli, ma prawo złożyć zastrzeżenia do protokołu w terminie 14 dni od dnia jego odebrania.

Ponadto zgodnie z art. 165 Ordynacji podatkowej w przypadku ujawnienia przez kontrolę podatkową nieprawidłowości co do wywiązywania się przez kontrolowanego z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz niezłożenia przez podatnika deklaracji lub niedokonania przez niego korekty deklaracji w całości uwzględniającej ujawnione nieprawidłowości, organ podatkowy wszczyna postępowanie podatkowe w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej, nie później niż w terminie 6 miesięcy od zakończenia kontroli. Postępowania podatkowego nie wszczyna się, gdy złożone przez kontrolowanego wyjaśnienia lub zastrzeżenia do protokołu kontroli zostały w całości uwzględnione przez kontrolujących. Ponadto zgodnie z art. 165 § 3 Ordynacji podatkowej postępowanie podatkowe może być wszczęte także po upływie 6 miesięcy od zakończenia kontroli podatkowej, jeżeli podatnik dokona ponownej korekty deklaracji, w której nie zostaną uwzględnione nieprawidłowości ujawnione w kontroli podatkowej lub gdy organ podatkowy otrzyma informacje od organów podatkowych lub od innych organów, uzasadniające wszczęcie postępowania podatkowego.

Kontrola podatkowa pozornie łagodniejsza dla podatników

Kontrola celno-skarbowa powoduje znaczne ograniczenie możliwości działania podatników. Nie przewiduje ona jakiejkolwiek możliwości dyskusji z wynikiem kontroli – nie istnieje instytucja zastrzeżeń do kontroli. Tryb kontroli podatkowej umożliwia interakcję pomiędzy kontrolowanym a kontrolującym, co powoduje, że obie strony mogą poznać nawzajem swoje stanowiska. Daje to podatnikowi szansę na przekonanie organu podatkowego do odstąpienia od przyjętego na początku kontroli stanowiska.

Autor: radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

Giełdowy Indeks Produkcji pozytywnie kończy wrzesień

Giełdowy Indeks Produkcji (GIP60) odrobił we wrześniu część tegorocznych strat i po wzroście o 3,68% osiągnął wartość 826,20 punktów. Negatywne dla polskiego przemysłu sygnały, których we wrześniu przybyło, nie zdołały zaszkodzić akcjom wszystkich polskich producentów. Wyniki półroczne pozwoliły wybranym spółkom znacznie zyskać na wartości, co przełożyło się na wzrost wartości całego indeksu GIP60.

Analitycy z DSR podsumowali Giełdowy Indeks Produkcji (GIP) za miesiąc wrzesień. W poniższym komunikacie dr Maciej Zaręba – analityk i współtwórca GIP, z DSR S.A.  podaje: „We wrześniu WIG wzrósł o 1%, a akcje największych spółek warszawskiego parkietu z WIG20 o 1,8% m/m. W tym samym czasie średnie i małe spółki były przez inwestorów oceniane gorzej, a ich indeksy traciły na wartości: MWIG40 spadł o 1,8% m/m, a SWIG80 stracił 1,1%”.

W takiej sytuacji wzrost wartości rynkowej 60. największych polskich spółek produkcyjnych o 2 mld zł i wzrost indeksu GIP60 o 3,68%, należy uznać za zaskakująco dobry wynik tym bardziej, że koniunktura przemysłowa ulega dalszemu ochłodzeniu.

Wśród indeksów sektorowych, które można identyfikować z przemysłem produkcyjnym, na wartości zyskały WIG-ODZIEŻ (+13,5% m/m) i WIG-LEKI (+1,9%), a straciły WIG-MOTO (-1,1%), WIG-SPOŻYWCZY (-2,1%) i WIG-CHEMIA (-8,1%). Podobny rozkład wyników zaobserwowano we wrześniu na akcjach spółek z GIP60. Projektanci z branży odzieżowej zyskiwali na wartości najwięcej, średnio o 8,65% m/m, producenci przemysłu lekkiego zyskali 2,25%, spółki farmaceutyczne rosły średnio o 0,84%, a spółki z branży metalurgicznej były warte średnio 0,37% więcej, niż na koniec sierpnia. Najwięcej stracili we wrześniu producenci z branży chemicznej (-7,05% m/m), a niewiele mniejsze spadki zanotowali producenci motoryzacji (-6,51%) i materiałów budowlanych (-5,32%). Słabą passę spółek z branży spożywczej na GPW przezwyciężyły spółki z przewagą kapitału polskiego, które we wrześniu wzrosły średnio o 3,35%. Największa w tym zasługa spółki INDYKPOL, która zanotowała wzrost ceny akcji o 10,92% m/m.

ZPUE z największym wzrostem wśród polskich producentów

Zwycięzcą wrześniowego rankingu GIP60 została spółka ZPUE, dzięki imponującemu wzrostowi o 31,31% m/m. Spółka z Włoszczowy, założona w 1988 r. przez Bogusława Wypychewicza, działa w szeroko pojętej branży elektrycznej i specjalizuje się w segmencie produkcji kontenerowych stacji transformatorowych, ale w asortymencie spółki znajduje się także aparatura łączeniowa średnich napięć, konstrukcje do budowy linii napowietrznych czy słupowe stacje transformatorowe. Kurs akcji ZPUE zyskał najwięcej podczas drugiego tygodnia wrześniowych notowań, kiedy na GPW zawitał na krótko powiew optymizmu. Opublikowane chwilę wcześniej zawiadomienie o nabyciu akcji spółki przez członka zarządu ZPUE oraz wcześniejsza informacja o znaczącej umowie z Tauron, opiewającej na ok. 30 mln zł, spowodowały, że ZPUE wyszła bardzo korzystnie na przypływie kapitału do GPW – w pewnym momencie akcje spółki zdrożały aż o 50%. Kolejne tygodnie przyniosły stopniową redukcję tego wzrostu, aż do sesji poprzedzających publikację raportu półrocznego, kiedy kurs w szybkim tempie powrócił do poziomów z początku miesiąca (150 zł za akcję), by – jeszcze przed publikacją raportu – powrócić do około 130 zł za akcję. Z raportu maluje się dla spółki całkiem pozytywny obraz pierwszego półrocza br. Wzrostowi przychodów z 292 mln zł do 306 mln zł towarzyszył skokowy wzrost zysku operacyjnego z -249 tys. zł w pierwszym półroczu 2018 roku, do niemalże 22 mln zł w tym samym okresie br. Również zysk netto wzrósł do poziomu 15 mln zł (w zeszłym roku strata netto wyniosła -7 mln zł).

Drugie miejsce przypadło spółce STALPRODUKT za wzrost o 16,10% m/m. Spółka z siedzibą w Bochni, zajmuje się produkcją i eksportem wyrobów stalowych, w tym: taśm i blach elektrotechnicznych, rdzeni transformatorowych, barier ochronnych, kształtowników oraz profili. W przypadku tej spółki przełomowym momentem był 10 września, kiedy ogólny entuzjazm na GPW zbiegł się w czasie z zatwierdzeniem przez Ministerstwo Środowiska dokumentacji geologicznej złoża rud cynku i ołowiu „Laski 1”, co przybliżyło spółkę do budowy nowej kopalni. Kolejne sesje przyniosły akcjom spółki względną stabilizację w okolicach 230 zł za akcję.

W miesiącu tak korzystnym dla spółek z branży odzieżowej, na podium rankingu GIP60 musiał znaleźć się chociaż jeden przedstawiciel z tej branży i tak też się stało: trzecie miejsce dla LPP za wzrost o 15,75% m/m. W połowie miesiąca spółka opublikowała wyniki za pierwsze półrocze 2019 roku, które ukazały 8% wzrost przychodów r/r, 13,1% wzrost zysku operacyjnego r/r oraz spadek zysku netto o 1 mln zł, do 205,5 mln zł. Inwestorzy docenili te wyniki, podbijając cenę akcji spółki od momentu publikacji, aż do końca miesiąca. Na uwagę zasługuje też aktywna postawa władz spółki, która w licznych komunikatach stymulowała popyt na akcje LPP, np. ogłoszenie planów przejęcia cypryjskiej Gothals Limited, planów emisji obligacji czy planowanej dywidendy.

Poprawa nastrojów w produkcji omija Europę

Wrześniowe badanie PMI® wykazało niewielką poprawę nastrojów w globalnym przemyśle. Odczyt na 49,7 pkt. we wrześniu jest wynikiem o 0,4% m/m lepszym niż w sierpniu (49,5). Wyniki PMI sugerują, że najlepsze nastroje panują obecnie wśród producentów z obu Ameryk, gdzie wszystkie kraje objęte badaniem zanotowały poprawę wskaźnika PMI Manufacturing. Najwięcej zyskała Kanada, która dzięki 3,9% wzrostowi m/m osiągnęła wynik 51 pkt. i powróciła nad neutralny poziom 50 pkt. Na uwagę zasługuje również poprawa wskaźnika PMI® w USA z 50,3 pkt. do 51,1 pkt., sygnalizując lekkie ożywienie w amerykańskim przemyśle. Niestety odczyt wskaźnika ISM Manufacturing, innego popularnego barometru koniunktury przemysłowej z tego regionu, osiągnął we wrześniu najniższą wartość od września 2008 roku (47,8).

Niewielką poprawę nastrojów zaobserwowano również w Azji, gdzie obecnie już w 7 na 11 badanych krajów odczyty wskaźnika PMI® znajdują się powyżej neutralnej granicy 50 pkt. Najlepiej sytuację w swoim przemyśle oceniają pracownicy firm produkcyjnych z Birmy, w której PMI® we wrześniu utrzymało się na niezmienionym od sierpnia poziomie 52 pkt. Największy wzrost w regionie (2% m/m) zanotowały Chiny, gdzie PMI® wyniosło 51,4 pkt (50,4 pkt. w sierpniu). Niepokojące sygnały docierają za to z Japonii (48,9) i Korei Południowej (48,0), które zanotowały spadki odpowiednio o 0,8% i 2,0% w porównaniu do poprzedniego miesiąca. Trudno nie odnieść wrażenia, że obecna sytuacja sprzyja krajom o niskich kosztach produkcji.

Najgorsze nastroje od kilku miesięcy panują w Europie. Potwierdzają to wrześniowe badania, które wykazały recesyjne wyniki poniżej 50 pkt. w 9 na 13 europejskich przemysłów podlegających badaniu. Największą depresję obserwujemy obecnie w Niemczech, gdzie we wrześniu zanotowano kolejny znaczący spadek do poziomu 41.7 (-4,1% m/m). Równie silne spadki nastrojów zaobserwowano w Austrii (-5,8% m/m do 45,1) i Rosji (-5,7% m/m do 46,3). Zagregowany wskaźnik dla całej Eurostrefy wyniósł 45,7 i był niższy o 2,8% niż w sierpniu (47,0).

Potwierdzają się złe przeczucia pracowników polskiego przemysłu

W Czechach wskaźnik PMI® utrzymał się na niezmienionym poziome 44,9 pkt. W konsekwencji żadnemu z naszych sąsiadów podlegających badaniu nie udało się wybić powyżej granicy 50 pkt. Polski PMI® przemysłowy znajduje się pod tą granicą już jedenasty miesiąc z rzędu, a wrześniowy wynik (47,8) jest niewiele wyższy od odczytu z lipca br. (47,4), który był najgorszym odczytem od 6 lat. Według ankietowanych, nowe zamówienia spadły w najszybszym tempie od ponad dekady (drugi najsłabszy wynik w historii badania). Co gorsza, komponent wskaźnika badających, prognozowany przez pracowników poziom produkcji w najbliższych 12 miesiącach, był we wrześniu na najniższym poziomie od początku badań. Tak niska ocena potencjału w najbliższym czasie wynika głównie z obaw o dalszy spadek popytu z Europy oraz wzrost konkurencji z Azji. Skumulowane w poprzednich miesiącach zaległości produkcyjne pozwoliły złagodzić spadek produkcji, który był mniej gwałtowny od spadku zamówień.

W ostatnich miesiącach nastroje wśród firm z branży produkcyjnej przedstawiały o wiele gorszy obraz polskiego przemysłu niż wynikałoby to z analizy „twardych” danych publikowanych przez GUS. Niestety tym razem negatywne nastroje są znacznie bardziej uzasadnione, bo dane GUS potwierdziły osłabienie w polskim przemyśle. Produkcja sprzedana przemysłu spadła w sierpniu o 1,3% m/m, za co w dużej mierze odpowiada spadek produkcji dóbr inwestycyjnych o 4,5% m/m. W porównaniu z sierpniem 2018 roku, spadki produkcji sprzedanej zanotowano w 18 na 34 działy przemysłu. Spadki zanotowano m.in. u producentów samochodów i naczep (-10,8% r/r), producentów metali (-6,3%) oraz producentów wyrobów z mineralnych surowców niemetalicznych (-4,6% r/r). Oczywiście, nie oznacza to załamania produkcji we wszystkich spółkach. Przed spadkiem produkcji w branży motoryzacyjnej uchronił się dla przykładu WIELTON, jeden z liderów w swojej branży w indeksie GIP60, który opublikował raport z dobrymi wynikami za pierwsze półrocze br. Są także branże, które w tym czasie zwiększyły poziom swojej produkcji. Należą do nich m.in.: producenci komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych (7,3% r/r), urządzeń elektrycznych (6,4%) i wyrobów z tworzyw sztucznych (4,2%).

Słabnąca koniunktura przemysłowa stanowi nie lada wyzwanie dla naszych rodzimych producentów. Tym bardziej, że najdotkliwiej obecne spowolnienie odczuwa nasz największy partner handlowy. Rosnąca niepewność na rynkach światowych osłabia również naszą GPW, co również ma negatywne skutki dla inwestorów polskich spółek produkcyjnych. Nie znaczy to jednak, że przesądzony jest najczarniejszy scenariusz. Nasz eksport uległ w ostatnim czasie znacznej dywersyfikacji, dzięki czemu spadek popytu zagranicznego powinien był łagodniejszy, a wyniki półroczne potwierdzają, że polscy producenci, którzy zdołali poprawić swoją rentowność, mogą liczyć na kredyt zaufania ze strony inwestorów. Mimo pogarszających się warunków, wiele spółek zdołało się przygotować na spodziewane spowolnienie i mogą stanowić bardzo dobrą okazję inwestycyjną.

Egipt inwigiluje obrońców praw człowieka

W marcu 2019 roku Amnesty International opublikowała raport który ujawnił ukierunkowany atak hakerski na dziennikarzy i obrońców praw człowieka w Egipcie. Ofiary otrzymały nawet e-mail od Google, ostrzegający je, że napastnicy wspierani przez rząd próbowali ukraść ich hasła. Dziś grupa wywiadu internetowego – Check Point Research, odsłania kulisy działań rządu, skierowane przeciw obrońcom praw człowieka.

Jak wskazywał raport AI, atakujący nie stosowali tradycyjnych metod phishingu lub kradzieży danych uwierzytelniających, ale skorzystali z bardziej skrytego i skutecznego sposobu uzyskania dostępu do skrzynek pocztowych ofiar: technikę znaną jako „OAuth Phishing”. Wykorzystując aplikacje stron trzecich do popularnych usług pocztowych, takich jak Gmail czy Outlook, atakujący manipulowali ofiarami w celu zapewnienia hakerom pełnego dostępu do swoich e-maili.

Check Point Research był jednak w stanie odnaleźć nieznane lub nieujawnione wcześniej „złośliwe artefakty” związane z tą operacją. Nowa strona internetowa, która została przypisana do tej akcji, ujawniła, że atakujący podążali za swoimi ofiarami w więcej niż jeden sposób i mogli nawet ukrywać się w zasięgu wzroku tworząc aplikacje mobilne do monitorowania swoich celów i umieszczając je w oficjalnym sklepie Google Play Store!

Po tym, jak Check Point Research poinformował Google o związanych z tymi działaniami aplikacjach, firma szybko usunęła je z Play Store i objęła zakazem tworzącego je programistę.

Tymczasem w drugiej połowie września dwóch działaczy, którzy byli celem ataku cybernetycznego, aresztowano w ramach łapanki obejmującej wybitne postaci opozycji będącej elementem tłumienia przez egipski rząd protestów antyrządowych.

Firma Check Point stwierdziła, że centralny serwer używany w atakach został zarejestrowany w imieniu egipskiego Ministerstwa Łączności i Technologii Informacyjnych oraz że współrzędne geograficzne umieszczone w jednej z aplikacji służących do śledzenia działaczy odpowiadały siedzibie głównej egipskiej agencji szpiegowskiej – Generalnej Służby Wywiadu.

Według raportu Check Pointa, atak ten rozpoczął się już 2016 roku. Ostateczna liczba ofiar jest nieznana, ale Check Point zidentyfikowała 33 osoby, w większości dobrze znane postacie społeczeństwa obywatelskiego i opozycji, które były celem jednej z części operacji.

– Odkryliśmy listę ofiar, na której znaleźli się się indywidualnie wybrani działacze polityczni i społeczni, wybitni dziennikarze i członkowie organizacji non-profit w Egipcie – powiedziała Aseel Kayal, analityk Check Point, w rozmowie z New York Times.

Ragia Omran, wybitna prawniczka i działaczka na rzecz praw człowieka, powiedziała, że była wielokrotnie ostrzegana przez naukowców z grup zajmujących się prawami człowieka o tym, że jej konta stały się celem ataku.

Dla niektórych działaczy próby włamania się do ich kont email lub telefonów komórkowych stanowią kolejne utrudnienie w ich życiu w Egipcie pod rządami prezydenta as-Sissi, gdzie krytycy rządu i aktywiści narażeni są na aresztowania, długi pobyt w więzieniu, zakaz podróżowania czy zamrożenie ich majątku. Wiele z nich zostało oczernionych w historiach publikowanych w rządowych mediach.

Działacz egipsko-kanadyjskiej Koalicji na rzecz Demokracji również był celem ataku po tym, jak jego organizacja opublikowała film przedstawiający ministra egipskiego rządu wykonującego groźny gest podczas swojej lipcowej wizyty w Kanadzie.

Podczas wygłaszania przemówienia w Toronto, minister ds. imigracji i spraw ekspatriantów, Nabila Makram, powiedziała, że każdy Egipcjanin, który publicznie skrytykował swój kraj „zostanie ścięty”, wykonując jednocześnie gest podcięcia jej gardła. Broniąca się przed opinią międzynarodową Makram powiedziała, że jej uwagi zostały wyjęte z kontekstu.

Dwa miesiące później, firma Google ostrzegła kolejnego działacza społecznego, tym razem Egipsko-Kanadyjskiej Koalicji, że jego konto e-mail również było przedmiotem ataku.

Jak donosi New York Times, Afaf Mahfouz – wieloletnia działaczka na rzecz społeczeństwa obywatelskiego mieszkająca na Florydzie, również wymieniona na wspomnianej liście, powiedziała, że została powiadomiona przez organizację Human Rights Watch o ataku na nią, którego prawdopodobną przyczyną była jej praca z grupami kobiet w Egipcie.

Myślałam, że z powodu mojego wieku zostawią mnie w spokoju, ale nie jestem specjalnie zaskoczona – powiedziała Mahfouz, która – jak zaznacza New York Times – ma 81 lat i jest poważnie chora.

Jak informuje Check Point Research na swoim blogu, w wyniku dochodzenia zainicjowanego przez Amnesty International, ujawnili oni zupełnie nowe aspekty ataku, którego celem było egipskie społeczeństwo obywatelskie. Dodaje również, że niezależnie od tego, czy chodzi o strony phishingowe, legalnie wyglądające aplikacje do programów Outlook i Gmail, czy aplikacje mobilne do śledzenia komunikacji lub lokalizacji urządzenia, jasne jest, że napastnicy stale wymyślają kreatywne i wszechstronne metody docierania do ofiar, nieuprawnionego wchodzenia na ich konta i monitorowania ich działalności.

JR HOLDING S.A. wpisana do Rejestru Zarządzających ASI

JR HOLDING S.A., Spółka notowana na rynku NewConnect od listopada 2012 r., powzięła informację o wpisie przez Komisję Nadzoru Finansowego do Rejestru Zarządzających Alternatywnymi Spółkami Inwestycyjnymi. Emitent zrezygnuje z inwestycji w nieruchomości i skoncentruje się na inwestycjach w spółki działające w branży odnawialnych źródeł energii, gier komputerowych oraz sztucznej inteligencji.

Spółka powzięła informację o jej wpisie przez Komisję Nadzoru Finansowego do Rejestru Zarządzających Alternatywnymi Spółkami Inwestycyjnymi. Realizując uchwały Walnego Zgromadzenia Spółki z dnia 28.06.2019 r. JR HOLDING S.A. rezygnuje z inwestycji w nieruchomości i koncentruje się jako Alternatywna Spółka Inwestycyjna na działalności inwestycyjnej i zaangażowaniu w spółki z branży odnawialnych źródeł energii, gier komputerowych oraz sztucznej inteligencji. Zarząd Spółki opracowuje nową strategię działalności, którą przedstawi do zatwierdzenia najbliższemu Walnemu Zgromadzeniu Emitenta, którego termin odbycia planowany jest na listopad 2019 r. Zarząd JR HOLDING S.A. uważa, że wpis Spółki do Rejestru Zarządzających ASI stanowi bardzo ważny moment w jej historii i pozwoli na budowanie dalszego wzrostu wartości dla Akcjonariuszy.

„Wpis Spółki przez Komisję Nadzoru Finansowego do Rejestru Zarządzających Alternatywnymi Spółkami Inwestycyjnymi jest dla nas kolejnym etapem przekierowania działalności inwestycyjnej z nieruchomości na nowe i rozwojowe obszary. Chcemy skoncentrować się na inwestycjach w podmioty działające w branży Odnawialnych Źródeł Energii, gier komputerowych oraz sztucznej inteligencji, bowiem właśnie w nich dostrzegamy wysoki potencjał wzrostu. Obecnie pracujemy nad nową strategią rozwoju, którą przedstawimy Akcjonariuszom do zatwierdzenia podczas najbliższego Nadzwyczajnego Zgromadzenia Spółki planowanego na listopad 2019 r.” – komentuje January Ciszewski, Prezes Zarządu Spółki JR HOLDING S.A.

JR HOLDING S.A. jest spółką notowaną na rynku NewConnect od listopada 2012 r., która działa w segmencie nieruchomości komercyjnych oraz zajmuje się realizacją projektów inwestycyjnych. Emitent jest akcjonariuszem notowanej na rynku NewConnect spółki Columbus Energy S.A., która jest liderem na rynku mikroinstalacji fotowoltaicznych w Polsce. JR HOLDING S.A. jest także akcjonariuszem Setanta S.A. – spółki notowanej na Głównym Rynku GPW w Warszawie. Podmiot ten jest w trakcie połączenia z wydawnictwem gier komputerowych ALL IN! GAMES Sp. z o.o. W portfelu inwestycyjnym Emitenta znajduje się także notowane na NewConnect spółki Synerga.fund S.A. oraz ONE MORE LEVEL (poprzez ZIELONA Sp. z o.o.).

Spadek rentowności amerykańskich obligacji podciął skrzydła dolarowi

Polski złoty zakończył tydzień na mocnym plusie, z kolei słabo radził sobie dolar amerykański. Co stało za ostatnimi zmianami na rynku walutowym?

Na przestrzeni ostatniego tygodnia rentowności dziesięcioletnich obligacji skarbowych USA spadły o 15 punktów bazowych, do czego przyczyniły się niepokojące odczyt wskaźników nastrojów biznesu. Słabe dane o nastrojach wpłynęły również na wzrost oczekiwań względem obniżek stóp procentowych Rezerwy Federalnej. Gorsze warunki utrudniały dolarowi amerykańskiemu kontynuację dotychczasowej aprecjacji. Z kolei euro zdołało rozpocząć umiarkowane umocnienie w stosunku do USD, kierując się w stronę poziomu 1,10. O ile piątkowy raport z amerykańskiego rynku pracy ustabilizował nieco nastroje w Stanach Zjednoczonych, niższe rentowności amerykańskich obligacji zdecydowanie wspierały waluty gospodarek wschodzących, zwłaszcza tych z Ameryki Łacińskiej.

Rozwijająca się różnica pomiędzy „miękkimi” odczytami ankiet przeprowadzanych wśród przedsiębiorstw a „twardymi” danymi makro (zwłaszcza dotyczącymi zatrudnienia i konsumpcji) staje się kluczową kwestią w kontekście rynków finansowych. Z uwagi na opisaną dychotomię oraz rozczarowujące odczyty ostatnich badań aktywności biznesowej, w najbliższym czasie istotną rolę powinny odegrać odczyt sierpniowej dynamiki produkcji przemysłowej w Niemczech, który poznamy we wtorek, jak również te dane makro z USA, które co do zasady traktowane są jako mniej ważne dane „drugiej kategorii”. W środę nadejdą „minutki” z ostatniego spotkania FOMC, w czwartek poznamy z kolei wrześniowy odczyt inflacji CPI w Stanach Zjednoczonych oraz „minutki” z ostatniego spotkania Europejskiego Banku Centralnego. Oprócz tego istotne będą, jak zwykle nieprzewidywalne, nagłówki dotyczące Brexitu – zbliżamy się bowiem do końcowego okresu negocjacji.

PLN

Zgodnie z naszymi oczekiwaniami, polski złoty zakończył ubiegły tydzień umocnieniem. Walucie sprzyjał pozytywny sentyment do walut regionu oraz ogłoszenie wyroku TSUE, które zakończyło krótki okres obaw o sytuację wewnętrzną w Polsce. W minionym tygodniu odbyło się też spotkanie Rady Polityki Pieniężnej. Pomimo ostatniego spadku inflacji, retoryka prezesa Glapińskiego podczas konferencji prasowej była jastrzębia – nie wskazywał on, żeby Polskę miały czekać obniżki stóp procentowych.

Ten tydzień nie przyniesie żadnych istotnych danych makro z Polski. Warto będzie natomiast zwrócić uwagę na podwójną rewizję ratingu Polski ze strony agencji S&P i Moody’s. Zmiana perspektywy, czy samego ratingu jest bardzo mało prawdopodobna, w związku z czym warto będzie zwrócić uwagę przede wszystkim na samą retorykę agencji w kontekście Polski.

GBP

Niepokojący odczyt indeksu aktywności biznesowej PMI dla sektora budownictwa, który poznaliśmy w ubiegłym tygodniu, wydaje się potwierdzać, że nastroje biznesu w Wielkiej Brytanii zdecydowanie słabną. Ciężko jednak rozróżnić, w jakim stopniu stoi za tym Brexit, a w jakim jest to kontynuacja ogólnoświatowego pogorszenia nastrojów.

O ile rośnie presja na obniżki stóp procentowych Banku Anglii, to jednak kurs funta brytyjskiego powinien nadal w pierwszej kolejności zależeć od negocjacji związanych z Brexitem, a nie od danych makroekonomicznych opisujących przeszłość. Naszym zdaniem najbardziej prawdopodobnym jest, że termin Brexitu zostanie po raz kolejny przesunięty, a w listopadzie odbędą się kolejne wybory parlamentarne. W związku z powyższym, w krótkim okresie spodziewamy się umiarkowanego umocnienia funta brytyjskiego.

EUR

Najbliższe dni przyniosą zaskakująco mało informacji ze strefy euro. Poza wtorkowym odczytem produkcji przemysłowej w Niemczech będziemy oczekiwać na czwartkową publikację protokołu z dyskusji EBC podczas wrześniowego spotkania decyzyjnego. W przypadku „minutek” istotnym będzie to, jakim poparciem wśród decydentów cieszyło się przyjęcie pakietu środków luzujących politykę monetarną. Protokół pozwoli również odpowiedzieć na pytanie, w jakim stopniu członkowie EBC są zaniepokojeni ostatnim pogorszeniem się danych ekonomicznych. Z uwagi na niepewność związaną z danymi, jak i z polityką EBC, publikacja „minutek” z ostatniego spotkania banku centralnego strefy euro będzie zatem dużo istotniejsza niż zazwyczaj.

USD

W Stanach Zjednoczonych coraz bardziej uwypukla się różnica pomiędzy wynikami ankiet opisujących nastroje a faktycznymi odczytami danych makro – wcześniej obserwowaliśmy to zjawisko po drugiej stronie Atlantyku. Wskaźniki aktywności biznesowej ISM w Stanach Zjednoczonych we wrześniu można określić jako wyjątkowo ponure, niepokojący okazał się zwłaszcza wycinek dotyczący zatrudnienia w sektorze usług. Mimo to piątkowy raport o amerykańskim rynku pracy we wrześniu pokazał, że w Stanach Zjednoczonych notujemy dość wysokie tempo kreacji miejsc pracy i spadek stopy bezrobocia. Nie widać jednak, żeby ta sytuacja przełożyła się na trwały wyższy wzrost płac.

W tym tygodniu kluczową publikacją dla Stanów Zjednoczonych będą „minutki” z ostatniego spotkania FOMC, które poznamy w środę. „Minutki” wydają się jednak być nieco przyćmione przez ostatnie dane gospodarcze, jak i zaplanowany na wtorek odczyt inflacji CPI w USA.

Autor: Enrique Diaz-Alvarez, Ebury

Digital V4 – branża cyfrowa z Grupy Wyszehradzkiej łączy siły

Przedstawiciele związków i stowarzyszeń reprezentujących największe przedsiębiorstwa z branży cyfrowej i nowoczesnych technologii należących do krajów Grupy Wyszehradzkiej: Polski, Czech, Słowacji i Węgier będą wspólnie kreować politykę wspierającą rozwój nowoczesnych technologii oraz cyfryzacji tych krajów, w tym w obszarze GovTech. W obecności ministra finansów, inwestycji i rozwoju Jerzego Kwiecińskiego na Kongresie 590 w Rzeszowie podpisany został list intencyjny w tej sprawie.

Pod listem podpisali się: prezes Związku Cyfrowa Polska Michał Kanownik, szef czeskiego Związku Elektroniki Użytkowej Michał Mazal oraz prezes IVSZ –  Węgierskiego Związku ICT Gabor Matrai. W projekcie uczestniczyć będzie również PKP S.A. – pod listem intencyjnym podpisał się Krzysztof Mamiński, prezes zarządu Polskich Kolei Państwowych S.A.

Niezwykle nas cieszy, że na naszych oczach zawiązuje się partnerstwo zarówno ponad granicami, jak i podziałem na sektor publiczny i prywatny. Tym ważniejsze jest dla nas, że GovTech jest jego istotną częścią  – ocenia Justyna Orłowska, Dyrektor Programu GovTech Polska. – Porozumienie branży grupy Wyszehradzkiej może wyzwolić nowy potencjał, który pozwoli konkurować firmom z krajów tego regiony na rynkach całej Europy – podkreślał z kolei minister Jerzy Kwieciński.

Jak zaznaczyli sygnatariusze listu intencyjnego, rozwój innowacyjnych administracji i gospodarek powinien być priorytetem dla rządów państw V4, by wzmocnić ich wiodącą rolę w Europie Środkowo-Wschodniej. Bo tylko nowoczesne, rozwinięte cyfrowo i technologicznie gospodarki mają szanse na bycie konkurencyjnymi względem nie tylko Europy, ale takich globalnych gigantów, jak USA czy rynki azjatyckie. Dlatego w naszym wspólnym interesie jest, by wspierać wszelkie inicjatywy, w tym propozycje uregulowań prawnych tak, by pomagały one rozwojowi branży cyfrowej i nowoczesnych technologii w państwach Grupy Wyszehradzkiej” — podkreślono w liście.

Zdaniem prezesa Cyfrowej Polski wspólnym interesem grupy państw V4 jest m.in. stawianie na rozwój centrów R&D w tej części Europy, gdyż to właśnie w nich rodzą się innowacyjne pomysły, które można następnie komercjalizować. — Z tego punktu widzenia szczególnie należy wspierać startupy, które często są źródłem innowacyjnej kreatywności. Nie możemy dopuścić, by tracić potencjał, jaki w nich drzemie — uważa Michał Kanownik.

Z kolei jak podkreśla prezes zarządu PKP S.A. Krzysztof Mamiński, fakt, że Polskie Koleje są jednym z sygnatariuszy listu ma także wymiar symboliczny. – W ciągu 4 lat wprowadziliśmy transport kolejowy na drogę innowacji, rozwoju, stworzyliśmy przedsiębiorstwo na miarę XXI wieku – mówi Krzysztof Mamiński.

Współpraca w ramach grupy V4 ma dotyczyć również m.in. cyberbezpieczeństwa, rozwoju 5G, internetu rzeczy, sztucznej inteligencji, edukacji w zakresie kompetencji cyfrowych, oraz przedsięwzięć GovTech (ang. Government Technology), w której to dziedzinie porozumienie podkreśla dotychczasowe dokonania Polski i jej potencjał do wyznaczania trendów w regionie.

Sfinks będzie mógł wcześniej kupić całą Fabrykę Pizzy

Sfinks Polska, spółka zarządzająca sieciami Sphinx, Piwiarnia Warki, Chłopskie Jadło czy Fabryka Pizzy, otrzymała zawiadomienie o przyjęciu jej oferty dotyczącej nabycia Fabryki Pizzy Sp. z o.o. W rezultacie, 14 października br. dojdzie do zawarcia umowy sprzedaży wszystkich udziałów w tej spółce za cenę 8 mln zł. Finalizacja transakcji i dzień zapłaty przypadną na 15 kwietnia 2020 r.

W wyniku realizacji umowy, Sfinks Polska stanie się właścicielem całej sieci Fabryka Pizzy, w chwili obecnej obejmującej łącznie 19 lokali, z czego giełdowa spółka zarządza 10 restauracjami pod tym szyldem. Zawarcie umowy przed maksymalnym terminem, jaki przewidywała umowa inwestycyjna, przypadającym na 31 marca 2021 r., oznacza także korzyści finansowe dla Sfinksa szacowane na ok. 3 mln zł. Dzięki przyspieszeniu transakcji giełdowa spółka zapłaci niższą cenę za udziały w Fabryce Pizzy Sp. o.o. oraz zyska na przychodach generowanych przez przejęte restauracje w tym okresie.

– Już w momencie podpisywania umowy inwestycyjnej w 2016 r. byliśmy przekonani o atrakcyjności i powtarzalności tego konceptu. W ciągu ostatnich 2 lat otworzyliśmy 10 restauracji Fabryka Pizza, w tym aż 4 w pierwszej połowie tego roku. W przygotowaniu mamy kolejne lokale. Fakt przejęcia całej sieci jest dla nas bardzo dobrą informacją, gdyż pozwoli nam skokowo urosnąć w już działających i rentownych punktach. Będziemy też mieli pełen wpływ na działalność całej sieci. To koncept, z którym wiążemy duże nadzieje także ze względu na jego atrakcyjność dla franczyzobiorców, popularność kuchni włoskiej wśród Polaków i sprawdzone menu w kanale delivery – komentuje Dorota Cacek, wiceprezes zarządu Sfinks Polska SA.

Fabryka Pizzy to sieć restauracji z segmentu kuchni włoskiej. W ich ofercie jest pizza, a także inne włoskie dania jak risotto, gnocchi i makarony. Charakterystycznym daniem sieci są bombery, czyli gorące buły pizzowe z różnymi dodatkami.

Kolejne sądy orzekają na korzyść frankowiczów

Zapadł już wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w tak zwanej „polskiej sprawie frankowej”, ale w naszym rodzimym sądownictwie wciąż odbywają się rozprawy. W warszawskim sądzie apelacyjnym odbyła się rozprawa dotycząca umowy kredytowej w Getin Noble Bank. Umowa zawierała nieuczciwe postanowienia, sąd okręgowy uznał ją więc za nieważną. Od tego wyroku bank złożył apelację, domagając się uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji, lub jego zmiany. Rozprawa apelacyjna odbyła się w dniu pierwszego października, czyli przed pojawieniem się wyroku TSUE. Wyrok sądu apelacyjnego oddalił apelację banku.

Barbara Garlacz, radczyni prawna
Barbara Garlacz, radczyni prawna

– Wyrok sądu okręgowego w Warszawie uznał umowę za nieważną, przede wszystkim z uwagi na sposób ustawiania tabeli kursowej. W umowie nie zawarto precyzyjnych kryteriów przeliczania waluty. Taka umowa jest sprzeczna z naturą umowy kredytowej, ponieważ powoduje, że jedna ze stron na podstawie własnych decyzji ustala zobowiązania drugiej – powiedziała serwisowi eNewsroom Barbara Garlacz, radczyni prawna. – Istotny jest fakt, że rozprawa odbyła się przed ogłoszeniem wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, sąd jednak nie zawiesił tej sprawy do czasu wyroku.  Apelacja została oddalona – podkreśliła Garlacz.

Obietnice przedwyborcze napinają przyszłoroczny budżet

Piotr Soroczyński, główny ekonomista Krajowej Izby Gospodarczej
Piotr Soroczyński, główny ekonomista Krajowej Izby Gospodarczej

Zapowiadane przez bieżącą administrację i jej politycznych oponentów zmiany i reformy, które mają przyciągnąć obywateli do urn, mogą bardzo napiąć budżet państwa. Chociaż dużo słyszymy o planowanych wydatkach, nowych programach społecznych i reformach pracowniczych – nie za wiele mówi się o tym, skąd państwo będzie miało na to pieniądze. Niezależnie bowiem od tego, czy budżet zaprojektuje bieżąca administracja, czy jej miejsce zajmie inny zespół, pokrycie nowych wydatków będzie wymagało dodatkowych dochodów. A że od wielu lat te dochody nie rosną naturalnie, przez wzrost wpływu z podatków – lecz są wynikiem zwiększonych opłat obywateli do kasy państwa, możemy się spodziewać, że nasze wydatki podrosną.

– Bądźmy świadomi, że za coś będziemy więcej płacić. Sporo dochodów budżetowych pochodzi z danin, które nie są podatkowe – ale które stały się dla budżetu dosyć istotne. Zauważmy więc, że będziemy w przyszłym roku więcej płacili za energię, wywóz śmieci i dostawę wody. To wszystko będzie finansowało zaplanowane wydatki państwa – powiedział serwisowi eNewsroom Piotr Soroczyński, główny ekonomista Krajowej Izby Gospodarczej. – Budżet państwowy można porównać z kołdrą, która jest zawsze za krótka. Nigdy nie starcza jej dla wszystkich. W planowanym budżecie na 2020 rok widać, że część dyskutowanych przez parlament i rząd propozycji się w nim nie znalazło. Można więc podejrzewać, że albo nie zostaną zrealizowane – albo zostaną do budżetu wprowadzone i odbiorą środki innym przedsięwzięciom. Uważam jednak, że jeśli pojawi się wola sfinansowania dodatkowych wydatków, będą również poszukiwane dodatkowe źródła ich finansowania – przewiduje Soroczyński.

Pracownik przyszłości branży finansowej

Od kilku lat głośno mówi się o tym, że rynek pracy w przyszłości zmieni się diametralnie – wiele znanych obecnie zawodów zniknie, a w ich miejsce pojawią się nowe, zupełnie jeszcze nieznane profesje. Zmieni się też sposób pracy – ciągłe, coraz szybsze zmiany, będą wymuszały na pracownikach większą elastyczność, przystosowanie się do pracy z wieloma pracodawcami i firmami jednocześnie, a także z maszynami, systemami i sztuczną inteligencją. Jedną z branż, najszybciej chłonącą innowacje i wprowadzającą do codziennego funkcjonowania nowe technologie, jest branża finansowa. Tych, którzy planują karierę w zawodach związanych z finansami, ubezpieczeniami, księgowością, konsultingiem czy branżą fintech, czekają jednak wyzwania, na które już teraz warto się przygotowywać. Pracodawcy tymczasem muszą sobie zdać sprawę z tego, że w dobie walki o pracownika i postępującej już transformacji, warto inwestować w rozwój odpowiednich kompetencji tych osób, które są już zatrudnione w firmie, jednocześnie przygotowując ich na rosnące tempo pracy oraz kolejne zmiany.

Sektor finansowy w Polsce rozwija się bardzo szybko. Historia bankowości komercyjnej w naszym kraju rozpoczęła się zaledwie 30 lat temu. W ciągu minionych dziesięcioleci doszło do naturalnej konsolidacji wielopodmiotowego początkowo rynku, w wyniku przejęć i fuzji, które niejednokrotnie owocowały znaczną redukcją zatrudnienia, szczególnie w strukturach administracyjnych. Obecnie w Polsce działają 32 banki, które bardzo szybko wprowadzają innowacje technologiczne, pozwalające na optymalizację procesów, kosztów i zatrudnienia. Ogromny wpływ na funkcjonowanie rynku finansowego w Polsce ma również niewątpliwie fakt, że aktualnie w kraju funkcjonuje ok. 170 tzw. fintechów – alternatywnych usług finansowych, dostarczających nowe, bezpieczniejsze metody płatności gotówkowych, niewymagające długotrwałej weryfikacji klienta pożyczki czy kantory online. Mimo iż większość tego typu podmiotów nie funkcjonuje w Polsce dłużej niż od 5 lat, krajowy rynek jest jednym z najszybciej rozwijających się pod tym względem rynków w Europie Środkowo-Wschodniej, z wartością szacowaną na 860 mln euro[1]. Według prognoz, do 2020 roku, z tego typu produktów ma już korzystać nawet połowa Polaków. Jednocześnie CEO World Magazine uznał Polskę drugim po Malezji, najbardziej atrakcyjnym krajem do dokonywania inwestycji i nawiązywania współpracy biznesowej[2] w 2019 r. W związku z tym, według szacunków, zaledwie do 2020 r. w kraju powstanie zapotrzebowanie na ok. 50 tys. nowych stanowisk.

Podstawowe zadania przejmie technologia

Mimo zapowiadanego na nadchodzące lata wzrostu zapotrzebowania na nowych pracowników, konsolidacja na rynku bankowym, zmiany technologiczne wpływające na funkcjonowanie całej branży, jak również szybki rozwój alternatywnych usług finansowych oraz rosnąca popularność bankowości mobilnej sprawiły, że już w 2016 roku banki zamknęły ponad 200 placówek[3].

W wyniku zmian, jakie zaszły w ostatnich latach w ramach funkcjonowaniu sektora finansowego, w branży zdecydowanie spada zapotrzebowanie na pracowników administracyjnych oraz osoby z podstawowymi umiejętnościami, rośnie natomiast popyt na pracowników wyspecjalizowanych, posiadających wysoko rozwinięte kompetencje, którzy w dobie nowych technologii oraz tak łatwo dostępnych rozwiązań online, są w stanie dostarczyć bardzo wysoki standard obsługi klienta i wszechstronną wiedzęzwraca uwagę Barbara Dutka z Grupy Nowe Motywacje.

Według prognoz w przyszłości realizacja usług w sektorze finansowym ma zmierzać w kierunku tzw. finansów autonomicznych, dzięki którym klient świadomie przeniesie odpowiedzialność za czytanie umów, analizę warunków różnych ofert czy porównywanie produktów finansowych na algorytm i sztuczną inteligencję, której zadaniem będzie dobór najlepszych produktów i rozwiązań. Już w 2016 roku 57% klientów banków deklarowało, że mogłoby zastąpić kontakt z doradcą korzystaniem z rozwiązania technologicznego[4]. W tej sytuacji znacząco wzrośnie wartość bezpośredniej obsługi klienta, spełniającej wysokie wymagania i budującej pozytywne doświadczenia.

Kompetencje przyszłości w branży finansowej

Wśród prognoz dotyczących tego, jakie kompetencje powinni rozwijać pracownicy, chcący odnaleźć się na rynku pracy przyszłości, na pierwszym planie pojawia się umiejętność efektywnej komunikacji z osobami z różnych środowisk etnicznych i zawodowych, inteligencja emocjonalna i elastyczność. Branża finansowa rządzi się jednak nieco innymi prawami. Tempo pracy i adaptacji zmian jest tu zdecydowanie szybsze, niż w wielu innych sektorach, podobnie jak odpowiedzialność, ciążąca na pracownikach. Według badań firmy konsultingowej McKinsey, zaledwie do 2020 roku maszyny będą w stanie wykonywać nawet do 30% pracy realizowanej obecnie przez banki[5]. Oznacza to kolejne redukcje w zatrudnieniu, a dla wielu osób konieczność przekwalifikowywania się, i nawet w przypadku pozostania w branży, zmianę stanowiska i zakresu wykonywanych obowiązków. Z jednej strony więc umiejętności miękkie i zorientowanie na klienta, są niezwykle ważne, z drugiej jednak osoby planujące i już robiące karierę w branży finansowej powinny przygotować się na zmiany i wypracować szczególny zestaw cech i kompetencji.

Według praktyków branży finansowej te cechy to:

  • otwartość na zmiany;
  • odporność na stres;
  • zorientowanie na wyniki;
  • umiejętność analitycznego myślenia;
  • kompetencje cyfrowe;
  • myślenie lateralne;
  • wysoce rozwinięte zdolności komunikacyjne.

Zmiany w charakterze, warunkach pracy i zakresie obowiązków, już zachodzą w branży finansowej niezwykle szybko. Część zawodów, takich jak księgowy, agent ubezpieczeniowy, czy urzędnik bankowy, zajmuje wysokie miejsce w kategorii zawodów najbardziej zagrożonych automatyzacją. Pracownicy zatem nie tylko muszą być gotowi na ciągłe funkcjonowanie w zmianie i zdobywanie nowych kompetencji. Należy mieć świadomość, że zarówno sytuacja w całej branży finansowej, coraz większa presja na wyniki i rosnąca konkurencja rozwiązań technologicznych, będą powodować ogromny stres u pracowników. Niezwykle ważne jest, aby osoby chcące rozwijać się w zawodach związanych z finansami, miały świadomość tego, jak radzić sobie ze stresem, posiadały umiejętności pozwalające im na pracę pod presją, czy priorytetyzowanie zadań, umożliwiające efektywne zamykanie projektów.

Odpowiedzialność po stronie pracodawców

Warto pamiętać, że odpowiedzialność za wejście w proces transformacji, należy nie tylko do pracowników, ale w głównej mierze również do pracodawców, szczególnie jeśli chcą oni w niedalekiej przyszłości posiadać efektywny zespół. Już dziś znalezienie wysoko wykwalifikowanego pracownika jest procesem niezwykle długotrwałym, ze względu na warunki panujące na rynku pracy. W nadchodzących latach proste zadania zostaną zautomatyzowane, a znaczną część rutynowych obowiązków przejmą algorytmy i boty. Nadal jednak posiadanie pracownika z wysoko rozwiniętymi kompetencjami, wiedzą branżową i doświadczeniem, a także inteligencją emocjonalną i umiejętnością słuchania, będzie kluczowe dla dobrego funkcjonowania firm. Dlatego warto poświęcić uwagę osobom już pracującym w tym sektorze, aby pomóc im rozwinąć cechy i kompetencje, które w nadchodzących latach będą odgrywać kluczową rolę w pracy w branży finansowej.

Wiele firm jest już w pełni świadoma zmian, które w nadchodzących latach będą zachodzić w jeszcze szybszym tempie. Oprócz szkoleń produktowych i technicznych pracownikom należy zaoferować również odpowiednio dopasowane do potrzeb konkretnej firmy oraz zawodu produkty szkoleniowe i warsztatowe, które pozwolą im na skuteczne zarządzanie stresem, emocjami czy frustracją wywołaną obawami o przyszłość zawodową. Dzięki temu już w tej chwili pracodawcy mogą rozpocząć prace nad budowaniem efektywnego, dobrze funkcjonującego zespołu, przygotowanego na nowe warunki pracyzauważa Barbara Dutka.

Sektor finansowy w Polsce rozwija się bardzo szybko. Polacy są otwarci na nowe rozwiązania i szukają dla siebie najbardziej odpowiednich produktów. W nadchodzących latach wzrastać będzie jednak zapotrzebowanie na wysoko wykwalifikowanych pracowników, posiadających fachową, praktyczną wiedzę branżową.

W obecnej sytuacji, gdy na rynku panuje tak duża konkurencja w walce o pracownika, firmy powinny stawiać przede wszystkim na rozwój osób, które już są w danej instytucji zatrudnione, posiadają doświadczenie i wiedzę, ale przede wszystkim znają mechanizmy kierujące branż. To w nich tkwi potencjał na dalszy rozwój i dostosowanie się do aktualnych potrzeb stale zmieniającego się rynkuzwraca uwagę Barbara Dutka.

Stawiając zatem na rozwój, nie należy zapominać o tym, jaki wpływ na zdrowie pracowników może mieć sytuacja w ich sektorze. Należy zatem, pracując nad odpowiednimi kompetencjami przyszłości, zatroszczyć się również o dobre samopoczucie pracowników, ich równowagę między życiem prywatnym i zawodowym oraz dalszy rozwój zgodny z ich predyspozycjami.

[1] http://maxmania.pl/technologie/zmienia-sie-polski-rynek-fintech/

[2] https://www.pulshr.pl/bpo/centra-uslug-wspolnych-na-fali-w-polsce-sektor-rosnie-daje-miejsca-pracy,64481.html

[3] https://loando.pl/wpis/fintech-definicja-historia-charakterystyka

[4] „Sektor finansowy coraz bardziej #fintech”, PWC, grudzień 2016

[5] https://www.bloomberg.com/news/articles/2017-07-20/machines-poised-to-take-over-30-of-work-at-banks-mckinsey-says

Tylko 2 proc. Polaków bardzo dobrze ocenia służbę zdrowia. Względnie zadowolony jest prawie co piąty

Tylko 2 proc. Polaków bardzo dobrze ocenia służbę zdrowia. Względnie zadowolony jest prawie co piąty 1

Tyko jeden na pięciu Polaków pozytywnie ocenia polską służbę zdrowia. Natomiast bardzo dobrą opinię na jej temat ma raptem 2 proc. Z drugiej strony pacjenci dość pozytywnie oceniają własne doświadczenia w korzystaniu z usług zdrowotnych. Dla przykładu, swoją ostatnią wizytę w POZ na plus zaliczyło 37 proc. Polaków. Niechlubnym wyjątkiem są szpitale, większość pacjentów źle ocenia warunki i jakość świadczonej przez nie opieki – wynika z nowego raportu „Doświadczenia pacjenta w Polsce” opracowanego przez Siemens Healthineers.

– Z naszego raportu „Doświadczenia pacjenta w Polsce” wynika, że są obszary służby zdrowia oceniane lepiej i te oceniane gorzej. Do tych pierwszych należy podstawowa opieka zdrowotna, nieco gorzej wygląda to w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej. Niestety, najgorzej są oceniane szpitale – aż 40 proc. pacjentów, którzy wychodzą ze szpitala, jest niezadowolonych z opieki. To i tak dużo lepsze wyniki w porównaniu z oceną systemu opieki zdrowotnej jako całości. Tam widzimy, że ta skłonność do krytyki jest bardzo silna, bo odzwierciedla cały bagaż negatywnych doświadczeń pacjentów – mówi Piotr Kuskowski z Siemens Healthineers.

Jak podkreśla, w ostatniej dekadzie patient experience stało się bardzo ważnym elementem systemów opieki zdrowotnej na dojrzałych rynkach, takich jak Stany Zjednoczone, Wielka Brytania czy kraje skandynawskie. W krajach wysoko rozwiniętych doświadczenia pacjenta są rzeczywiście jednym z filarów systemu opieki zdrowotnej.

– Są wytyczne, które mówią, jak należy dbać o doświadczenia pacjenta. Z tym czynnikiem często jest też powiązany system refundacyjny. Natomiast w Polsce dyskurs wokół opieki zdrowotnej jest skoncentrowany na kwestiach dostępu, finansowania, organizacji i efektywności klinicznej, ale wydaje się, że to jest właściwy moment, żeby dołożyć nowy komponent, czyli właśnie doświadczenia pacjenta, perspektywę bardzo ludzką. Ważne, żeby nie mówić tylko o kwestiach finansów czy organizacji, lecz także o tym, co odczuwa oraz dostrzega pacjent i jego opiekun – mówi Piotr Kuskowski.

– Kwestia reputacji służby zdrowia rzeczywiście jest zaniedbana, ale problemów w systemie jest tak wiele, że po prostu nie ma na nie czasu. Rządzący skupiają się na gaszeniu pożarów i na rozwiązywaniu bieżących problemów. Nie ma takiego podejścia szerszego, systemowego. Jako fundacja również widzimy, że pacjenci mają duże zaufanie do lekarzy jako takich, ale nie mają zaufania do systemu i ta ich opinia o systemie jest bardzo zła – dodaje Magdalena Kołodziej, członek zarządu Fundacji My Pacjenci.

Raport „Doświadczenia pacjenta w Polsce” to pierwsza próba oceny polskiego systemu ochrony zdrowia z perspektywy doświadczeń pacjentów. O ocenę usług zdrowotnych zapytano blisko 2 tys. Polaków, na podstawie badań ilościowych i jakościowych autorzy wskazali, co – zdaniem pacjentów – zasługuje na pochwałę, a co boli ich najbardziej.

Wyniki pokazują, że jedynie 18 proc. badanych pozytywnie ocenia opiekę zdrowotną w Polsce, w tym tylko 2 proc. bardzo pozytywnie. Natomiast aż 39 proc. uważa, że polska opieka zdrowotna jest zła lub bardzo zła.

Z drugiej strony Polacy dość pozytywnie oceniają własne doświadczenia w korzystaniu z usług zdrowotnych. Ostatnia wizyta lub pobyt w placówce ochrony zdrowia przebiegły w pełni satysfakcjonująco dla 37 proc. pacjentów Podstawowej Opieki Zdrowotnej (POZ), 32 proc. Ambulatoryjnej Opieki Specjalistycznej (AOS). Na drugim biegunie są szpitale, z których opieki zadowolonych było 26 proc.

– Pozytywne są przede wszystkim doświadczenia związane z kwestiami interpersonalnymi, czyli relacjami miedzy pacjentem i opiekunem a personelem medycznym. Tutaj jest wiele dobrych doświadczeń związanych m.in. z edukacją zdrowotną, przygotowaniem pacjenta do kolejnych kroków w leczeniu, komunikacją i możliwością partnerskiego dialogu. Stosunkowo dobrze oceniamy też zarządzaniem bólem – czyli to, że personel jest wyczulony na te kwestie i czy coś z tym robi. Po drugiej stronie mamy niestety te doświadczenia złe, negatywne. Są to przede wszystkim kwestie związane z komfortem placówek, z jakością wyżywienia w szpitalu, warunkami snu, ale i dużo takich, które budzą niepokój: m.in. komunikacja ryzyk związanych z procedurami medycznymi albo przyjmowaniem leków, które są dla pacjentów niezrozumiałe – mówi Piotr Kuskowski.

Autor raportu podkreśla, że na minus pacjenci zaliczają też kwestie empatii, wyczulenia na stan emocjonalny pacjenta lub opiekuna oraz efektywnego wsparcia w obszarze emocjonalnym.

– Tego niestety w polskiej służbie zdrowia bardzo brakuje i pacjenci to dostrzegają – mówi Piotr Kuskowski.

– Negatywną opinię pacjenci wiążą szczególnie ze sprawami strukturalnymi i organizacyjnymi w ochronie zdrowia. Mają duże zastrzeżenia na przykład do posiłków oraz możliwości komfortowego snu i wypoczynku w szpitalach, ale źle oceniają też takie kwestie jak procedury administracyjne. Słowem, ich złe doświadczenia są związane głównie ze strukturą i organizacją. Ale zaobserwowaliśmy, że pacjenci są gotowi ostrzej oceniać system jako całość, natomiast jeśli zapytać o ich prywatne, osobiste, partykularne doświadczenia to te oceny są trochę lepsze – dodaje prof. Dorota Cianciara, konsultantka naukowa raportu, ekspert Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego.

Ruch lotniczy nad Europą coraz większy. Problemem są opóźnione loty i wdrażanie nowych technologii

Ruch lotniczy nad Europą coraz większy. Problemem są opóźnione loty i wdrażanie nowych technologii 2

Polskie lotniska notują nawet dwukrotnie wyższą dynamikę wzrostu niż europejska średnia. To rodzi szereg wyzwań, związanych m.in. z zarządzaniem przestrzenią powietrzną nad Europą. Zatłoczone niebo to jedna z głównych przyczyn opóźnień, które w ubiegłym roku – według danych Eurocontrol – sięgnęły w sumie 15 mln minut. Rynek lotniczy stoi też przed koniecznością zwiększonych inwestycji w infrastrukturę, załatania luk kadrowych i wdrażania nowych technologii.

– W tej chwili rynek lotniczy w Polsce i w Europie świetnie się rozwija, w Polce w szczególności. Tutaj i w całym regionie Europy Środkowo-Wschodniej ruch lotniczy rośnie najbardziej, wzrosty są dwucyfrowe. Polska jest pod tym względem liderem. Patrząc przyszłościowo, to właśnie w tym regionie tkwi największy potencjał, ale i największe wyzwania – mówi Magdalena Jaworska, członek zespołu Komisji Europejskiej ds. żeglugi powietrznej (Performance Review Body).

Jak wynika z danych ACI Europe, europejskie lotniska obsłużyły w ubiegłym roku 2,34 mld pasażerów, co stanowiło wzrost o 6,1 proc. Polskie porty lotnicze notują jednak dwukrotnie wyższą dynamikę wzrostu niż europejska średnia. W zeszłym roku obsłużyły w sumie 45,7 mln podróżnych, czyli o 14 proc. więcej w stosunku do poprzedniego – wynika z danych ULC.

Pierwsze półrocze br. było równie udane. Jak poinformował Związek Regionalnych Portów Lotniczych, polskie lotniska od stycznia do czerwca obsłużyły 22,3 mln pasażerów, z czego 38 proc. przypadło na największe, warszawskie Lotnisko Chopina, a 62 proc. – na porty regionalne. Te odprawiły w sumie w sumie 13,7 mln podróżnych, czyli o ponad 950 tys. więcej (wzrost o 7,5 proc.) w porównaniu z tym samym okresem rok wcześniej i było to najlepsze jak dotąd półrocze w historii polskich portów regionalnych. Co istotne, w tym samym czasie średnia dynamika ruchu pasażerskiego w europejskich lotniskach wg ACI Europe wyniosła 4,4 proc.

Z prognoz ULC wynika, że w 2019 roku łączna liczba pasażerów polskich lotnisk powinna już przekroczyć 50 mln. Z kolei do 2035 roku – przy utrzymaniu dotychczasowej dynamiki wzrostu – ta liczba się podwoi i sięgnie już 100 mln pasażerów. Jak podkreśla Magdalena Jaworska, tak duża dynamika to dla rynku lotniczego dobra wiadomość, ale i szereg wyzwań.

– Przede wszystkim są to wyzwania związane z tym, że coraz więcej samolotów lata naszą przestrzenią. To oczywiście pożądane, bo tak naprawdę o to przecież chodzi, żeby tych samolotów latało więcej. Ale to wymaga szczególnego przygotowania z punktu widzenia kadr i technologii. Z punktu widzenia zarządzania ruchem lotniczym – nie uciekniemy od technologii i wielu rzeczy nie będziemy w stanie robić dalej tak, jak przez ostatnich 50 lat – podkreśla Magdalena Jaworska.

Jak ocenia, wiele innowacyjnych rozwiązań technologicznych dla lotnictwa, związanych chociażby z wykorzystaniem sztucznej inteligencji, jest już dostępnych, ale wciąż nie są wdrażane – ani w Polsce, ani w Unii Europejskiej – z kilku powodów. Pierwszym jest przekonanie, że powinno to zostać zrobione wspólnie przez poszczególne państwa członkowskie UE.

– Wspólnie nie oznacza, że będziemy ze sobą konkurować, że ktoś zniknie z rynku. I tak długo, jak nie ma co do tego przekonania i wystarczającego zaufania pomiędzy poszczególnymi krajami, tak długo niestety pewne rzeczy stoją w miejscu – mówi Magdalena Jaworska – Najważniejsze rzecz to zaufanie między poszczególnymi partnerami na tym rynku. Zaufanie, które doprowadzi do tego, że będziemy w stanie nawzajem świadczyć sobie różnego rodzaju usługi, które dzisiaj są podzielone stosownie do granic. Z jednej strony, to przewaga Europy, że mimo tych wszystkich granic naprawdę płynnie zarządzamy ruchem lotniczym, ale z drugiej tych granic jest trochę za dużo. I to jest dziś największe wyzwanie, żeby pewnego rodzaju procesy odbywały się wspólnie.

Cyfryzacja i nowe technologie w lotnictwie przede wszystkim zwiększą bezpieczeństwo i usprawnią zarządzanie ruchem (dla przykładu PAŻP planuje w 2020 roku w podwarszawskich Regułach budowę centrum operacji lotniczych, które będzie przetwarzać dane o ruchu lotniczym dzięki big data). Z drugiej strony mogą też poprawić komfort pasażerów, np. dzięki wykorzystaniu biometrii czy automatyzacji odpraw na lotniskach.

Szybki rozwój rynku lotniczego rodzi też konieczność inwestycji w infrastrukturę. Przedsiębiorstwo Państwowe Porty Lotnicze (jest właścicielem Lotniska Chopina w Warszawie, portów w Radomiu i Zielonej Górze oraz ma udziału w 10 innych) realizuje wielomilionowy program inwestycyjny, w ramach którego m.in. przeznaczy ok. 400 mln zł na budowę terminala pasażerskiego lotniska w Radomiu, wydłużenie pasa startowego, powiększenie płyty postojowej i modernizację dróg kołowania dla samolotów. Port w Radomiu ma odciążyć warszawskie Lotnisko Chopina i obsługiwać na początku około 3 mln pasażerów rocznie. Z kolei na stołecznym lotnisku planowane są inwestycje (m.in. rozbudowa strefy non-Schengen do obsługi lotów międzykontynentalnych), które mają zwiększyć jego przepustowość. Kolejne 110 mln zł PPL wyda też na rozbudowę terminala i infrastruktury lotniska Szczecin-Goleniów, w którym spółka ma udziały.

Jak podkreśla Magdalena Jaworska z unijnego Performance Review Body, wyzwaniem wciąż pozostaje usprawnienie zarządzania przestrzenią powietrzną nad Europą, co wymaga m.in. lepszej koordynacji pomiędzy krajami UE. Przykładem takiej współpracy jest przejęcie przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej – na prośbę Eurocontrol – części europejskiego ruchu lotniczego. PAŻP przejęła część ruchu ze wschodnich Niemiec, średnio to 100–150 samolotów dziennie.

Zatłoczone niebo nad Europą to jedna z głównych przyczyn opóźnień (obok warunków pogodowych i braków kadrowych – zarówno kontrolerów ruchu, jak i obsługi naziemnej). Według danych KE w ubiegłym roku na europejskim niebie odbyło się ok. 11 mln lotów. Średnio co piąty był opóźniony, a ok. 50 tys. pasażerów miało lot opóźniony o co najmniej 2 godziny. Tylko jednego dnia, 7 września ubiegłego roku, nad Europą zanotowano ponad 37 tys. samolotów.

– Rok temu w jeden dzień września w całej Europie było otwartych 700 sektorów dla górnej przestrzeni, w której przelatują samoloty. Tak naprawdę, potrzeba ich około 400, żeby nie było opóźnień. To znaczy, że capacity w Europie jest. Problem stanowi fakt, że nie zawsze tam, gdzie jest największy ruch. Dlatego wyzwaniem jest, żebyśmy umieli tak dopasować dostępne narzędzia, sektory czy kontrole ruchu lotniczego, żeby umieć odpowiedzieć na potrzeby linii lotniczych i pasażerów, aby mogli latać o czasie – mówi Magdalena Jaworska, członek zespołu Komisji Europejskiej ds. żeglugi powietrznej (Performance Review Body).

Eurocontrol (europejska organizacja zrzeszająca unijne agencje kontroli ruchu lotniczego) podaje, że w ubiegłym roku zsumowany czas opóźnionych lotów sięgnął 15 mln minut. Każda minuta to natomiast strata 100 euro dla przewoźnika. Według danych organizacji w ubiegłym roku liczba opóźnionych lotów wzrosła o prawie 280 proc., a 26 proc. lotów miało opóźnienie ponad 15 minut. Organizacja prognozuje ich dalszy wzrost w nadchodzących latach, nawet siedmiokrotny do 2040 roku („Challenges of Growth 2018”).

Rośnie liczba zachorowań na raka piersi wśród kobiet w ciąży. Aż 75 proc. przypadków diagnozowanych jest dopiero po porodzie

Rośnie liczba zachorowań na raka piersi wśród kobiet w ciąży. Aż 75 proc. przypadków diagnozowanych jest dopiero po porodzie 3

Liczba kobiet w ciąży chorych na raka z każdym rokiem wzrasta. Powodem jest zarówno ogólny wzrost zachorowań na nowotwory, jak i coraz późniejsza decyzja o macierzyństwie. Szczególnie trudny w diagnostyce jest rak piersi, najczęściej też występujący. Eksperci alarmują, że 75 proc. przypadków raka piersi jest diagnozowanych dopiero po porodzie, a jak wynika z badań Fundacji Rak’n’Roll i Philips Polska, blisko ¼ ciężarnych nigdy nie miała wykonanego badania USG.

– W Polsce rośnie liczba zachorowań na raka piersi, więc siłą rzeczy wzrasta też liczba kobiet w ciąży z tym nowotworem. Jest to związane z tym, że kobiety coraz później decydują się na dziecko. Rak piersi to choroba, która częściej występuje u kobiet trochę starszych. W związku z tym, że w tej chwili kobiety decydują się na dziecko zazwyczaj po 30 roku życia, to część z nich w trakcie ciąży zachoruje na raka piersi – mówi Agnieszka Jagiełło-Gruszfeld, onkolog kliniczny z Centrum Onkologii w Warszawie.

Chorobę nowotworową rozpoznaje się statystycznie u 1 kobiety na 1 tys. ciężarnych. U jednej na każde 3–10 tys. tym nowotworem jest właśnie rak piersi. Wśród kobiet, które zgłaszają się do prowadzonego przez Fundację Rak’n’Roll programu opieki Boskie Matki – na raka piersi choruje ponad połowa. Na drugim miejscu są tzw. nowotwory ginekologiczne, a dopiero potem nowotwory raka jelita grubego, tarczycy i czerniaki.

– W ramach programu Boskie Matki zwracają się do nas kobiety, które podczas ciąży zachorowały onkologicznie. Wśród naszych podopiecznych kobiety z rakiem piersi stanowią największą grupę. Zaczęliśmy z nimi rozmawiać i przyglądać się temu problemowi. Okazało się, że rak piersi jest najczęściej występującym nowotworem w tej grupie kobiet i równolegle najtrudniejszym w diagnostyce, ponieważ rak piersi daje dokładnie takie same objawy jak ciąża. To powoduje, że diagnoza raka piersi u tych kobiet jest opóźniona czasem nawet do 7 miesięcy – mówi Marta Ozimek-Kędzior z Fundacji Rak’n’Roll.

Statystyki pokazują, że z roku na rok liczba kobiet z objawami onkologicznymi w ciąży rośnie. Tymczasem aż 75 proc. przypadków raka piersi jest diagnozowanych po porodzie. Najczęściej oznacza to, że zostały przegapione w ciąży. Diagnostyka raka piersi u kobiet w ciąży jest opóźniona nawet do 7 miesięcy w porównaniu do kobiet nieciężarnych. Powoduje to rozwój choroby i pogarsza rokowania.

– Kobiety w ciąży mogą być leczone onkologicznie. Operacja może być przeprowadzona na każdym etapie ciąży z pełnym bezpieczeństwem dla płodu. Natomiast chemioterapia też jest niemal całkowicie bezpieczna w II i w III trymestrze ciąży. Wtedy tworzy się łożysko, To łożysko tworzy barierę, która nie przepuszcza chemioterapii do płodu. W związku z tym kobiety w ciąży, które leczone są chemioterapią, mają jak największe szanse na to, żeby urodzić zdrowe dzieci – podkreśla dr Agnieszka Jagiełło-Gruszfeld.

W oparciu o niepokojące statystyki z inicjatywy fundacji Rak’n’Roll zespół ekspertów z Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej, Polskiego Towarzystwa Onkologicznego oraz Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników zaktualizował zalecenia dotyczące wykonywania badania USG piersi u kobiet ciężarnych i karmiących, tak aby poprawić diagnostykę w tej grupie.

– Opublikowaliśmy zalecenia, które mówią, że każda kobieta po 35 roku życia – jeżeli jest w ciąży lub jest matką karmiącą – raz do roku powinna mieć wykonywane USG piersi. To badanie USG ginekolog powinien rozważyć u każdej kobiety w ciąży, jeżeli zauważy cokolwiek niepokojącego, jak na przykład zaczerwienienie albo pogrubienie skóry lub jeśli, wyczuwalny jest jakiś guzek – podkreśla dr Agnieszka Jagiełło-Gruszfeld.

– Poprosiliśmy o pomoc ekspertów z czterech towarzystw naukowych i tak powstały zalecenia, które pomogą rozwiązać problem opóźnionej diagnostyki. Poza tym jesteśmy obecni na konferencjach naukowych skierowanych do ginekologów położników, przygotowaliśmy materiały edukacyjne, uruchomiliśmy w całej Polsce cykl warsztatów dla lekarzy ginekologów i położników, na których przekazywana jest wiedza, jak prawidłowo wykonać USG piersi u kobiet w ciąży i karmiących. Organizujemy spotkania z mediami, z influencerkami. Bardzo nam zależy, żeby równolegle prowadzić komunikację zarówno do pacjentek, jak i do lekarzy – dodaje Marta Ozimek-Kędzior z Fundacji Rak’n’Roll.

Fundacja Rak’n’Roll – przy wsparciu Philips Polska oraz Fundacji Philips – zainicjowała cykl ogólnopolskich warsztatów dla położników i ginekologów pt. „Boskie USG, czyli sonomammografia u kobiet w ciąży i karmiących”. Ich celem jest wymiana doświadczeń oraz doskonalenie umiejętności wykonywania USG u kobiet w okresie ciąży i karmienia piersią. Apeluje też do kobiet o większą czujność, zwracanie uwagi na wszystkie niepokojące objawy i zgłaszanie ich lekarzowi oraz wykonywanie USG zgodnie z zaleceniami.

– Każdego roku na raka choruje około 400 kobiet ciężarnych. Dlatego wspólnie z Fundacją Rak’n’Roll zdecydowaliśmy się na realizację programu wspierającego edukację lekarzy i budującego świadomość na temat wagi badań USG piersi kobiet w ciąży oraz karmiących. Wykonanie tego badania w tym wyjątkowym dla kobiety okresie wymaga szczególnego doświadczenia, dlatego jesteśmy dumni, że w ramach programu zostało już przeszkolonych ponad 100 lekarzy, a jesteśmy dopiero w połowie wspólnych działań – mówi Reinier Schlatmann, prezes Philips w krajach Europy Środkowo-Wschodniej.

Jak podkreśla, w blisko 60 proc. przypadków to od inicjatywy lekarza zależy, czy kobieta wykonuje badanie USG. Tymczasem Fundacja Rak’n’Roll wspólnie z Philips Polska przeprowadziły badania z kobietami wieku 18–45 lat, które są obecnie w ciąży lub urodziły w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Wynika z nich, że aż 23 proc. kobiet z tej grupy nigdy nie wykonało USG piersi. Tylko 22 proc. miało wykonane takie badanie w ciągu ostatniego pół roku, a 24 proc. w ciągu roku.

Inwestycja w nieruchomości pozwala zarobić nawet 5–6 proc. rocznie. Jeszcze bardziej opłacalny jest wynajem krótkoterminowy

Inwestycja w nieruchomości pozwala zarobić nawet 5–6 proc. rocznie. Jeszcze bardziej opłacalny jest wynajem krótkoterminowy 4

Bardzo popularną formą lokowania kapitału stały się inwestycje w nieruchomości. Jak podkreśla ekspert Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku prof. Marcin Kalinowski, mogą wygenerować stopę zwrotu na poziomie 5–6 proc. w skali roku. Jeszcze bardziej opłacalny jest wynajem krótkoterminowy, który jednak wiąże się z dodatkowymi kosztami obsługi i poświęceniem czasu na obsługę przyjezdnych czy sprzątanie mieszkania. Rentowność takiej inwestycji mogą również gwałtownie zmniejszyć regulacje prawne związane z rynkiem wynajmu krótkoterminowego.

– Najbezpieczniejsze inwestycje to lokaty bankowe i obligacje Skarbu Państwa, ale tu w obecnych czasach możemy się spodziewać rentowności na poziomie od 1,5 do 2,5 proc. Mamy w Polsce historycznie niskie stopy procentowe, co powoduje, że rentowność tego typu instrumentów jest na bardzo niskim poziomie – mówi agencji Newseria Biznes prof. Marcin Kalinowski, ekspert Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku.

Lokaty są drugą najpopularniejszą formą oszczędzania po przysłowiowej skarpecie i jednym z najbezpieczniejszych instrumentów finansowych. Według Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych oszczędza na nich 43 proc. Polaków, jednak aktualnie niskie oprocentowanie i inflacja niwelują zyski z lokat – główna stopa procentowa NBP wynosi obecnie 1,5 proc., a na niezmienionym, historycznie niskim poziomie utrzymuje się już od marca 2015 roku. Dlatego coraz więcej Polaków skłania się ku inwestycjom w nieruchomości, które mogą wygenerować wyższe stopy zwrotu niż rynek kapitałowy.

– W tej chwili rynek nieruchomości pozwala uzyskać stopę zwrotu na poziomie 5–6 proc. w skali roku, licząc wyłącznie przychody, zakładając rentowność i 12-miesięczny wynajem w skali roku. Jeżeli koszty związane z wynajmem zwiększymy o wymagane remonty, doposażenia oraz koszty obsługi takiej nieruchomości, to rentowność spada do około 3,5 proc. Jednak to i tak bardziej atrakcyjne niż lokata na poziomie 1,5 czy 2 proc. – mówi prof. Marcin Kalinowski.

Nieruchomości są również relatywnie bezpieczną inwestycją. Trzeba się jednak liczyć z tym, że przeważnie są to inwestycje długoterminowe. Ponadto trzeba wybierać mieszkania o modnym metrażu i w dobrej lokalizacji, wtedy szansa na zarobek wzrasta.

– Ceny nieruchomości w ostatnich czterech latach wzrosły o 25–30 proc., więc dobry moment na wynajem nieruchomości i uzyskanie najwyższej stopy zwrotu był kilka lat temu, mniej więcej w 2014–2015 roku. W tej chwili rynek nieruchomości jest już mocno napędzany przez kredyty i inwestorów, którzy uzyskują wyższą stopę zwrotu z inwestycji w nieruchomość na wynajem niż na rynku kapitałowym – mówi prof. Marcin Kalinowski.

Jak podkreśla ekspert, należy jednak pamiętać o tym, że boom nieruchomościowy nie trwa wiecznie i po okresie hossy na rynku zaczyna gościć bessa. Poza tym zgodnie z zapowiedziami Rady Polityki Pieniężnej prawdopodobnie od przyszłego roku stopy procentowe NBP będą podnoszone, a wówczas rentowność inwestycji na rynku kapitałowym, w obligacje i na lokatach bankowych będzie wyższa i może się zrównać z rentownością wynajmu długoterminowego.

– W wielu polskich miastach spiralę związaną z cenami nieruchomości i wynajmu napędza wynajem krótkoterminowy, chociaż ceny mieszkań na przestrzeni ostatnich 3–4 lat wzrosły mniej więcej o 25 do 30 proc., podczas gdy ceny wynajmu nie nadążały za tym tempem wzrostu. To oznacza, że rentowność wynajmu mieszkań w tym okresie spadła – mówi prof. Marcin Kalinowski.

Ekspert Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku podkreśla, że wynajem krótkoterminowy jest bardziej opłacalny i charakteryzuje się jeszcze wyższymi stopami zwrotu niż długoterminowy, ale wiąże się z dodatkowymi kosztami obsługi i poświęcenia czasu na obsługę przyjezdnych i sprzątanie mieszkania.

– Przy wynajmie krótkoterminowym trzeba pamiętać o dodatkowym ryzyku legislacyjnym związanym z różnego rodzaju zakazami wprowadzanymi na poziomie państwa, poszczególnych miast czy wspólnot mieszkaniowych. Przykładowo Palma de Mallorca wprowadziła zakaz wynajmu krótkoterminowego i właściwie zakazała funkcjonowania takich instytucji jak Airbnb. Inwestorzy, którzy ulokowali swoje środki w nieruchomościach, z dnia na dzień właściwie stracili część środków, które miały być generowane przez ten najem krótkoterminowy – mówi prof. Marcin Kalinowski.

Słuchawki gamingowe zapewniają coraz lepszą jakość dźwięku. Zaawansowane algorytmy dopasują parametry do cech anatomicznych odbiorcy

Słuchawki gamingowe zapewniają coraz lepszą jakość dźwięku. Zaawansowane algorytmy dopasują parametry do cech anatomicznych odbiorcy 5

Dźwięk w słuchawkach dla graczy może być już odbierany przestrzennie. Najnowsza technologia oparta na algorytmach sztucznej inteligencji dobierze optymalne ustawienia dźwięku na podstawie anatomicznych cech głowy i małżowin usznych odbiorcy. Dzięki temu dźwięk będzie spersonalizowany. Wsparcie dla zaawansowanych systemów dźwięku przestrzennego zapewniają już Microsoft w najnowszych aktualizacjach systemu Windows 10.

– Opracowaliśmy zupełnie nową technologię, która zrewolucjonizowała sposób odbioru dźwięku ze słuchawek. Problem polegał na tym, że dźwięk był odbierany oddzielnie dla lewego i prawego ucha. Nawet dźwięk przestrzenny był odbierany w ten sposób. Dlatego postanowiliśmy, że wprowadzimy na rynek technologię, która pozwoli na słuchanie muzyki w systemie stereo lub 7.1 za pośrednictwem słuchawek. W tym roku wprowadziliśmy na rynek produkty o takich właśnie parametrach, które zmieniły sposób słuchania muzyki, oglądania filmów i grania w gry komputerowe – mówi w rozmowie z agencją informacyjną Newseria Innowacje David Hamilton z Creative Labs.

Technologia Super X-Fi wykorzystywana m.in. w słuchawkach Creative Labs opiera się na działaniu układu SXFI, pozwalającego na wykorzystanie w słuchawkach holografii akustycznej, która umożliwia sporządzenie mapy źródeł dźwięków. Słuchawki sparowane są ponadto z aplikacją mobilną, której algorytmy są w stanie odwzorować cechy anatomiczne głowy i uszu użytkownika na podstawie jego zdjęcia. Dzięki temu emitowany dźwięk jest w wysokim stopniu spersonalizowany, a doznania dźwiękowe stają się bardzo realistyczne. Urządzenie może się łączyć z komputerem czy konsolą gier.

– Produkujemy dźwięk głównie dla graczy. Sound Blaster X-Fi wyposażony w technologię Super X-Fi przyczyni się do poprawy jakości efektów dźwiękowych w grach. Naszym zdaniem sprzęt audio, a zwłaszcza słuchawki, powinien zapewniać bardziej realistyczne brzmienie. Technologia ta będzie więc pewnie stosowana w coraz większej liczbie produktów. Gracze będą mieli okazję sprawdzić naszą pierwszą zewnętrzną kartę dźwiękową Sound Blaster X3, w której wykorzystaliśmy technologię Super X-Fi – zapowiada David Hamilton.

Słuchawki gamingowe stają się coraz bardziej zaawansowane. Zestaw słuchawkowy HyperX Cloud Alpha S obsługuje wirtualny dźwięk przestrzenny HyperX 7.1. Na nausznikach zostały umieszczone suwaki do regulacji basów, dzięki którym użytkownik może spersonalizować brzmienie. Słuchawki mają nauszniki wykonane z pianki zapamiętującej kształt, która pokryta jest imitacją skóry przepuszczającą powietrze.

Tymczasem wsparcie dla bardziej zaawansowanych technologii dźwięku zapewnia już Microsoft w systemie Windows 10. W sklepie Microsoft Store dostępna do pobrania jest już aplikacja pozwalająca kontrolować odtwarzanie dźwięków stworzonych w DTS. Technologia cechuje się mniejszą kompresją, niż Dolby Digital i trzykrotnie większym strumieniowaniem 1,5 Mbps, podczas gdy w Dolby Digital jest to 448 kbps. Technologie DTS: X i DTS Headphone: X zapewniają doznanie realistycznego, trójwymiarowego dźwięku. Jest to szczególnie odczuwalne w przypadku gier i treści zoptymalizowanych pod kątem dźwięku Microsoft Spatial. Obsługuje go już kilka najnowszych gier, takich jak Gears 5, Forza Horizon 4, Final Fantasy XV czy The Division 2.

– Najważniejsze w tej chwili dla graczy jest słyszenie dźwięków otoczenia oraz możliwość zlokalizowania przeciwnika. Zatem liczy się tu dobra jakość dźwięku oraz oprogramowania – mówi ekspert z Creative Labs.

Bowers & Wilkins wypuścił z kolei trzy nowe modele słuchawek obsługujących kodek audio aptX Adaptive firmy Qualcomm. Zaprojektowany został on w celu zapewnienia technologii bezprzewodowego przesyłania sygnału dźwiękowego z niskimi opóźnieniami i wysoką rozdzielczością. Słuchawki są wyposażone ponadto w funkcję aktywnej redukcji szumów oraz czujniki zbliżeniowe wykrywające moment zdjęcia ich z uszu słuchacza. Odtwarzany dźwięk jest wówczas zatrzymywany i wznawiany po ponownym założeniu.

Według analityków MarketWatch światowy rynek sprzętu audio do zastosowań domowych ma być w 2024 roku wyceniany na 12,1 mld dol. Estymacja na 2019 rok zakłada wycenę na poziomie 9,7 mld dol.

Kolej 4.0 będzie bezpieczniejsza i sprawniejsza. Przyszłość to elektryczne pociągi i innowacyjne dworce z panelami słonecznymi

Kolej 4.0 będzie bezpieczniejsza i sprawniejsza. Przyszłość to elektryczne pociągi i innowacyjne dworce z panelami słonecznymi 6

Unijny program modernizacji kolejnictwa ma skierować branżę transportu szynowego na nowe tory. Realizacja IV Pakietu Kolejowego pozwoli zwalczyć fragmentaryzację rynku kolejowego w krajach członkowskich, otworzy branżę na inwestycje międzynarodowe i wprowadzi innowacyjne rozwiązania z segmentu przemysłu 4.0. Modernizacja branży z wykorzystaniem nowoczesnych technologii pozwoli zwiększyć konkurencyjność i niezawodność transportu kołowego.

– Kolej 4.0 to cyfryzacja, w tym przede wszystkim nowe systemy zabezpieczeń wpływające na bezpieczeństwo ruchu kolejowego i na jego usprawnienie. Kolej musi odpowiadać na nowe wyzwania, zmieniający się scyfryzowany świat. Poczynając od rzeczy bardzo dużych, poprzez te najbardziej prozaiczne jak chociażby wspólny bilet i aplikacje mobilne, które ułatwiają korzystanie z usług kolei – mówi agencji informacyjnej Newseria Innowacje Krzysztof Mamiński, prezes zarządu Polskich Kolei Państwowych.

Ujednolicenie europejskiego rynku transportu torowego w oparciu o IV Pakiet Kolejowy ma przynieść krajom członkowskim szereg korzyści finansowych, organizacyjnych oraz ekologicznych. Wdrożenie pakietu 16 czerwca 2020 roku otworzy krajowe systemy kolejnictwa na rynek międzynarodowy. Wprowadzenie unijnych autoryzacji taborów oraz wspólnotowych standardów infrastrukturalnych ułatwi polskim firmom wchodzenie na rynki krajów członkowskich.

Urząd Transportu Kolejowego podpisał już umowę o współpracy z Europejską Agencją Kolejową, która przyspieszy wdrożenie IV Pakiet Kolejowy na szeroką skalę. Dzięki niej możliwe będzie m.in. korzystanie z ujednoliconej certyfikacji bezpieczeństwa. Nowe regulacje sprawią, że tabory kolejowe będą dopuszczane do eksploatacji na wszystkich rynkach unijnych na podstawie jednego dokumentu wydawanego przez Agencję Kolejową Unii Europejskiej.

Powołano również Krajowy Program Kolejowy, w ramach którego przeprowadzi się gruntowną modernizację 9 tys. km torowych szlaków komunikacyjnych oraz stacji kolejowych. Inwestycje realizowane w ramach KPK mają skrócić średni czas przejazdu i poprawić komfort podróżowania.

 Kolej zawsze była firmą, która napędzała rozwój. To jest miejsce, gdzie wprowadza się bardzo szybko w życie nowe rozwiązania. Dziś kolej została dostrzeżona jako najbardziej ekologiczny środek transportu. Mówienie o kolei 4.0 daje szansę, że łącznie z troską o klimat, o pasażerów możemy realizować to, żeby na przyszłość zanieczyszczenie klimatu było mniejsze, a jak najwięcej obywateli każdego kraju, całego świata korzystało z transportu kolejowego – mówi Krzysztof Mamiński.

Rozwiązania proekologiczne, które pozwolą zredukować ślad węglowy tej branży, pełnią istotną rolę w IV Pakiecie Kolejowym. Dobrym przykładem takich inwestycji są m.in. prace nad innowacyjnymi systemami magazynowania energii elektrycznej prowadzone we współpracy ekspertów z PKP Energetyka, Narodowego Centrum Badań i Rozwoju oraz naukowców z Uniwersytetu Zielonogórskiego. Efektem prac zespołu badawczego ma być stworzenie systemu, który pozwoli efektywniej zarządzać energią wykorzystywaną przez tabory.

Z kolei Grupa PKP przeprowadzi gruntowną renowację kilkudziesięciu dworców, również tych o charakterze zabytkowym, aby zmniejszyć ich emisyjność. Firma wyposaży zmodernizowane dworce w panele słoneczne czy inteligentne systemy grzewcze oraz oświetleniowe. Oprócz tego budynki zostaną przystosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnością. Na dworcach pojawią się pochylnie, tabliczki informacyjne w języku Braille’a, ścieżki dla niewidomych czy toalety dla niepełnosprawnych.

– Teraz budujemy 50 innowacyjnych dworców systemowych, w nowej perspektywie zbudujemy kolejnych 50. Mamy wszystkie nowoczesne rozwiązania: pompy ciepła, panele fotowoltaiczne, instalacje szarej wody, stacje ładowania samochodów elektrycznych przy dworcach. Dzięki temu, kiedy przyjedziesz samochodem elektrycznym, aby jechać dalej pociągiem, płacisz mniej za ładowanie. Do tego wynajmujemy samochody, skutery i rowery elektryczne – tłumaczy ekspert.

Branża kolejowa zamierza inwestować w rozwiązania z zakresu systemów zintegrowanego transportu, które zachęcą podróżnych do porzucenia samochodów na rzecz transportu publicznego. W tym celu wokół dworców rozwija się infrastrukturę carsharingową, ułatwiającą przesiadkę z pociągów do samochodów bądź małych pojazdów elektrycznych na wynajem.

– Chcemy stopniowo wyposażać wszystkie dworce w stacje ładowania pojazdów, gdyż one zachęcają do korzystania z elektromobilności. Można korzystać z najczystszego środka transportu, jakim jest kolej, ale dojeżdżać do niego również innym elektrycznym pojazdem. Milion samochodów elektrycznych to już jest ta liczba, która pokaże, że jednym z podstawowych środków transportu kołowego będzie samochód, ale samochód elektryczny. Do tego pociąg elektryczny i to się układa w całość – podsumowuje Krzysztof Mamiński.

Według analityków z firmy Market Study Report wartość globalnego rynku infrastruktury kolejowej w 2018 roku wyniosła 47 mld dol. Przewiduje się, że do 2025 roku wzrośnie ona do 61,4 mld dol. przy średniorocznym tempie wzrostu na poziomie 3,4 proc.

Szkolny barometr cenowy – wyprawka szkolna 2019

Siedmiu na dziesięciu rodziców planowało zakupy szkolne w sierpniu. Jedynie 2 proc. zostawiło je na wrzesień. Czy warto było czekać? Analiza ofert 550 sklepów internetowych, przeprowadzona przez firmę doradczą Deloitte we współpracy z firmą Dealavo, pokazała, że tylko najbardziej wytrwali mogli liczyć na naprawdę atrakcyjne promocje. Zakładając, że na wyprawkę polska rodzina planowała wydać średnio 1 718 zł, maksymalne oszczędności mogły sięgnąć 245 zł. Z kolejnej edycji „Szkolnego barometru cenowego” wynika, że we wrześniu najbardziej zmalały ceny artykułów szkolnych i podręczników, a zdrożała odzież.

„Szkolny barometr cenowy” porównuje ceny najczęściej kupowanych artykułów w związku z rozpoczęciem roku szkolnego. – Prześledziliśmy ruchy cenowe internetowych detalistów pod koniec lipca, czyli wtedy, gdy dopiero szykowali się oni do wzmożonego zainteresowania klientów, następnie w sierpniu, gdy większość rodziców planowała zakupy szkolne oraz we wrześniu, gdy często dokupujemy jeszcze niezbędne artykuły i podręczniki – mówi Agnieszka Szapiel, Menedżer w dziale konsultingu Deloitte.

Dzięki raportowi „Wyprawka szkolna 2019” znane są kategorie produktów, które znajdują się w szkolnym koszyku ucznia. To pomogło wybrać do analizy rzeczy, na które rodzice zamierzali wydać najwięcej. Były to artykuły szkolne (m.in. plecaki, zeszyty, piórniki), ubrania i obuwie oraz elektronika (smartfony, laptopy, smartwatch). Za pomocą narzędzi do monitoringu cen dostarczanych przez firmę Dealavo wyszukane zostały konkretne oferty tych produktów, które poddano codziennemu monitoringowi w zakresie cen. Łącznie przebadano ponad 200 produktów, które znajdują się w ofercie ponad 550 sklepów online. W ramach „Szkolnego barometru cenowego” eksperci Deloitte i Dealavo przeanalizowali łącznie ponad 6 000 cen produktów.

Kilkunastoprocentowe oszczędności

Uwzględniając wszystkie ruchy cenowe, czyli zarówno podwyżki, jak i obniżki oraz jedynie te tygodnie, które pozwalały na największą potencjalną oszczędność w danej kategorii, możliwe było zaoszczędzenie około 50 zł na całych wydatkach szkolnych. Oznacza to, że w przypadku średniej kwoty 1 718 zł, było to jedynie 3 proc. wydatków. Chodzi o sytuację, w której kupujący nie zwracali szczególnej uwagi na oferty promocyjne.

Eksperci Deloitte przygotowali również symulację, która zakłada kupowanie tylko i wyłącznie artykułów przecenionych. W takim przypadku całkowita potencjalna oszczędność na wydatkach związanych z wyprawką szkolną w analizowanym okresie mogła sięgnąć około 245 zł (14 proc. całkowitych średnich wydatków). – Pamiętać należy jednak, że ta kwota byłaby możliwa do osiągnięcia tylko wtedy, gdyby klient kupił wyłącznie produkty po obniżonych cenach. Jest to o tyle mało prawdopodobne, że trzeba by poświęcić wiele czasu na wyłowienie takich ofert, a poza tym jak wiemy, artykuły szkolne wybierają przede wszystkim dzieci. Kupujemy więc to, co się nam podoba, a niekoniecznie to, co jest najtańsze – mówi Agnieszka Szapiel.

Z analizy Deloitte wynika, że w pierwszej połowie sierpnia najbardziej opłacało się kupować tablety, czytniki e-booków, odzież, obuwie i kalkulatory. Z kolei po 15 sierpnia drobne artykuły, takie jak bidony czy śniadaniówki. Wrzesień przyniósł za to atrakcyjne oferty cenowe produktów szkolnych (zeszyty, piórniki), drukarek i skanerów. Po 15 września opłacało się kupować plecaki i tornistry, komputery, telefony oraz podręczniki i lektury.

Cenowa ruletka

Analiza Deloitte pokazała, że w okresie sierpień-wrzesień nie było jednoznacznego momentu, który  pozwalał na minimalizacje wydatków i znaczące oszczędności. – Obniżki i zwyżki cen w różnych kategoriach produktów balansowały się w poszczególnych tygodniach. Możemy jednak powiedzieć, że jeżeli chodzi o artykuły szkolne najlepszym momentem na ich zakup była końcówka sierpnia i początek września – mówi Mateusz Mańkowski, Konsultant w dziale konsultingu Deloitte. Z kolei podręczniki najwyższe ceny osiągnęły w połowie sierpnia, czyli wtedy gdy większość rodziców ruszała na zakupy. Dopiero w drugiej połowie września ich ceny powróciły do poziomu z lipca. Podobnie średnie ceny tornistrów i plecaków zaczęły spadać po pierwszym dzwonku.

Dokładnie odwrotnie było z odzieżą. Średnie ceny ubrań rosły we wrześniu. To mogło mieć związek przede wszystkim z wprowadzaniem do sklepów nowych jesiennych kolekcji. – Sezon powrotu do szkoły był tak intensywny, że ceny często się zmieniały, a sprzedawcy dynamicznie reagowali na sytuację, dostosowując podaż do popytu. Klientom trudno było więc wstrzelić się idealnie w moment, by trafić na najbardziej atrakcyjne ceny – mówi Jakub Kot, prezes Dealavo.

Eksperci Deloitte przeanalizowali również, w których kategoriach występowało najwięcej produktów o obniżonej cenie. Okazało się, że nawet jedna trzecia drukarek i skanerów pod koniec sierpnia i w pierwszej połowie września była objęta obniżkami. Niewiele mniej, bo 29 proc. podręczników i lektur w tym samym czasie miało niższe ceny. W przypadku tornistrów i plecaków było to 13-16 proc. produktów.

Bukareszt i Warszawa w tym roku oddadzą najwięcej biur w regionie Europy Środkowej

Najwięcej nowej przestrzeni biurowej oddanej w 2019 r. będzie w Bukareszcie – 336 tys. mkw. oraz Warszawie – 230 tys. mkw. Łącznie dostępność takich powierzchni w stolicach Europy Środkowej urośnie o 995 tys. mkw. – wynika z raportu CBRE „CEE Office Market 2019”. To niewielki spadek w porównaniu z 2018 r., ale wynik cały czas przekracza 5-letnią średnią. Boom budowlany wciąż ledwo nadąża za potrzebami rynków w tej części Europy – poziom niewynajętych biur wynosi średnio 7,3% i obejmuje przede wszystkim obrzeża miast. Wartość transakcji na rynku biurowym w regionie CE tylko w pierwszej połowie br. wyniosła 3,66 mld euro.  

Mikołaj Sznajder, Senior Associate Director, Dział Office, CBRE_media
Mikołaj Sznajder

Biura utrzymują pozycję lidera rozwoju wśród obszarów nieruchomości komercyjnych. Składa się na to kilka czynników. Biurowce rosną na potęgę, inwestorzy lokują w nie kapitał, a najemcy zainteresowani podnoszeniem standardu swoich biur wynajmują najlepsze z nich. Kraje się bogacą, jakość życia rośnie, a dobre biuro w wygodnej lokalizacji to dziś warunek, by przyciągać najlepszych pracowników. Kolejnym elementem tej układanki jest widoczny w krajach Europy Środkowej trend poszukiwania nowych lokalizacji wśród firm, które często od kilkunastu, czy nawet kilkudziesięciu lat zajmowały tę samą siedzibę. Nowe biuro jest dla nich jednym z najważniejszych etapów odświeżania swojego wizerunku – mówi Mikołaj Sznajder, Dyrektor Działu Powierzchni Biurowych CBRE.

Biura na rynku… pracy

Obecna sytuacja na rynku pracy w państwach liderów rankingu – w Polsce i Rumunii wciąż jest bardzo dobra dla pracowników. Według najnowszych danych Eurostatu z sierpnia 2019 r. stopa bezrobocia w Polsce wyniosła 3,3 proc, a w Rumunii – 3,8[1]. To jedne z najniższych współczynników w Europie, co może tłumaczyć najwyższe pozycje w zestawieniu oddanych powierzchni biurowych, na których znalazły się miasta stołeczne obu państw. Silny rynek pracy stanowi solidną podstawę dla rynku inwestycyjnego. Poprawa koniunktury gospodarczej w całej Europie przekłada się na wzrost popytu na nową powierzchnię biurową oraz zwiększenie zatrudnienia.

Bukareszt buduje ponad normę

W porównaniu z ubiegłym rokiem roczny poziom oddanej powierzchni znacząco wzrósł w Bukareszcie (o 130%) i Pradze (o 50%). Bez zmian utrzymuje się w Bratysławie i Warszawie, a spadki widać w Budapeszcie (o -50%) i Wiedniu (o -80%). Jednak jak wskazują analizy CBRE, w skali Europy Środkowej w kolejnych latach widać wyraźną krzywą wznoszącą. Według prognoz, w 2020 r. przybędzie 1,2 mln mkw. przestrzeni biurowej, a w 2021 r. aż 1,5 mln mkw. Ilość dostępnej wolnej powierzchni w stolicach Europy Środkowej to średnio 7,3%. Najtrudniej o nowe biuro jest w Pradze, gdzie poziom pustostanów wynosi 4,5%, a najmniej problemów mają mieszkańcy Bukaresztu, w którym pustostany to 8,8% rynku.

Czesi i Polacy polubili biura w regionach

Jak wskazują eksperci CBRE, w Czechach i w Polsce coraz bardziej dojrzały staje się regionalny rynek biurowy. W obu krajach widać coraz większe zainteresowanie zarówno budową biur w miastach w regionach, jak i ich wynajmem. W Polsce w I półroczu 2019 r. najwięcej metrów kwadratowych przybyło w Krakowie i Poznaniu – w każdym z nich po ponad 46 tys. mkw. Swoje silne pozycje utrzymują także Wrocław, Trójmiasto oraz Metropolia Górnośląsko-Zagłębiowska (GMZ). Natomiast w Czechach prym wiodą Brno i Ostrava.

[1] https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Unemployment_statistics#Recent_developments

Człowiek i maszyna – rywalizacja czy współpraca

Odkąd sztuczna inteligencja przestała być jedynie modnym hasłem i stała się realnym zasobem biznesowym, zaczęły wzrastać obawy wśród pracowników o los ich miejsc pracy. Badanie przeprowadzone niedawno przez firmę Oracle we współpracy z uczelnią Otto Beisheim School of Management wykazało, że kwestia ta niepokoi prawie jedną czwartą pracowników na świecie. Nie zastanawiają się oni nad możliwościami, jakie przyniosłoby nam połączenie sił ludzi i maszyn, a ich obawy wynikają z przeświadczenia, że maszyna musi być przeciwnikiem człowieka. Rzeczywistość jest jednak całkiem inna. Istnieją solidne dowody przemawiające za tym, że przedsiębiorstwa potrzebują zarówno ludzi, jak i sztucznej inteligencji do odniesienia sukcesu na współczesnym rynku. Zamiast więc traktować człowieka i maszynę jak wrogów prowadzących wojnę, spójrzmy na możliwości ich współpracy.

Adaptacja i wzrost

Przedsiębiorstwa bardziej niż kiedykolwiek dotąd muszą dziś być elastyczne i przygotowane do natychmiastowego reagowania na zmiany konsumenckie, gospodarcze i społeczne. Oczekiwania konsumentów zmieniają się, a bez maksymalnej elastyczności nie można zapewnić klientom obsługi na wymaganym przez nich poziomie. W tym nowym środowisku znaczenia nabierają inne umiejętności. Role pracowników rozwijają się i zmieniają, a przedsiębiorstwa potrzebują technologii umożliwiającej im urzeczywistnienie tych nowych sposobów wykonywania pracy. Właśnie tu do akcji powinna wkroczyć sztuczna inteligencja jako uzupełnienie i wsparcie dla umiejętności człowieka, a nie ich substytut.

Od finansów i kadr po marketing, sprzedaż i łańcuch dostaw — sztuczna inteligencja wspomaga przekształcanie tradycyjnych ról, zespołów i działów. Może zoptymalizować podejmowanie decyzji, przyspieszyć procesy i zwiększyć efektywność. Co jednak najważniejsze, może przejąć bardziej rutynowe części każdego zadania i przez to umożliwić użytkownikom biznesowym poświęcenie czasu, energii i zaangażowania na czynności i obszary, w których ludzie są najlepsi, takie jak kreatywność, rozwiązywanie problemów czy opracowywanie nowych pomysłów. Dla przykładu spójrzmy na proces rekrutacji. Może on być mozolny i bardzo czasochłonny, jeżeli rekruter będzie musiał przebijać się przez dużą liczbę niesprofilowanych CV. Sztuczna inteligencja może zarekomendować najlepszych kandydatów z dostępnej puli i jeśli spełnią oni oczekiwania rekrutera, nie będzie konieczności analizowania pozostałych. Co więcej, już na etapie uruchamiania projektu rekrutatycjnego, sztuczna inteligencja może zarekomendować aplikację na dane stanowisko tym osobom, będącym w naszej bazie kandydatów, które najlepiej wpisują się w poszukiwany profil roli.

Współpraca

Sztuczna inteligencja świetnie radzi sobie z powtarzalnymi zadaniami na niższym poziomie i analizami, a przy tym zapewnia ludziom swobodę, dzięki której mogą oni wydobyć maksymalny potencjał ze swoich zdolności kreatywnych i skupić się na „ludzkiej” stronie zadania, co może pomóc firmom w osiągnięciu prawdziwej innowacyjności i wyróżnieniu się na tle konkurencji.

Pracownicy nie muszą się obawiać, że sztuczna inteligencja zastąpi ich w pracy. W wielu sytuacjach przyczynia się ona wręcz do tworzenia nowych stanowisk. Wykorzystanie interfejsów głosowych do obsługi systemów klasy ERP zwiększa możliwość zatrudniania osób niedowidzących lub niewidomych.

Szansa

Sztuczna inteligencja przestaje być już tylko modnym hasłem i staje się ważnym zasobem biznesowym, dlatego coraz więcej firm uświadamia sobie, że jest to sposób na doskonalenie procesów. Pracownicy nie powinni się jednak obawiać, że technologia ta odbierze im w przyszłości pracę, lecz traktować niesione przez nią zmiany jako okazję do podnoszenia kompetencji i wsparcie w wydobywaniu z technologii maksymalnych korzyści. Jeśli wziąć pod uwagę fakt, że tylko 10% przedsiębiorstw jest zdania, że pracownicy ich działów finansów dysponują umiejętnościami pozwalającymi im wykorzystać nowoczesne technologie, widać wówczas, że potencjał w tym obszarze jest naprawdę ogromny. Wyobraźmy sobie świat, w którym przedsiębiorstwa mogą wydobyć ze sztucznej inteligencji i z ludzi to, co w nich najlepsze — podnosząc kwalifikacje pracowników tak, aby potrafili współpracować ze sztuczną inteligencją, a przy tym nie tylko skutecznie wykonywali swoje zadania, lecz także robili to z najwyższą produktywnością. Ludzie wkrótce przestaną postrzegać sztuczną inteligencję jako wroga, który może ich zastąpić, i zaczną traktować ją jak partnera pomagającego im w wykonaniu ich pracy w optymalny sposób.

Opracowanie tekstu: Tomasz Zubrzycki z Oracle Polska, w oparciu o artykuł Karine Picard, Vice-President Applications Strategy & Sales development w Oracle EMEA

To nie tydzień przyjazny dla ryzyka 7.10 – 11-10

Seria słabszych danych z USA w ubiegłym tygodniu (pomimo poprawnego raportu NFP) podnosi ryzyko silnego hamowania ożywienia na świecie. Ucieczką dla sentymentu miały być nadzieje na postęp we wznawianych rozmowach handlowych USA i Chin, ale weekendowe informacje sugerują, że będzie inaczej. To może nie być tydzień przyjazny dla ryzyka.

W ubiegłym tygodniu dane z globalnej gospodarki netto wypadły słabo i wzmocniły obawy, że ożywienie gospodarcze hamuje szybciej niż sądzono. Mimo to reakcja rynków była dość umiarkowana, co częściowo mogłoby wynikać z nadziei, jakie zbudowano przed restartem rozmów handlowych USA-Chiny w drugiej części tego tygodnia. Jednak weekendowe doniesienia Bloomberga sugerują, że o postęp może być trudno. Chiny rzekomo czują, że mają obecnie przewagę mentalną nad USA, gdzie rząd jest pogrążony w krajowych problemach. Z tego powodu strona chińska nie ma zamiaru łatwo iść na ustępstwa w newralgicznych kwestiach, a za to woli ograniczyć zakres tematów do negocjacji do tych mniej istotnych.

To zła wiadomość dla ewentualnego rajdu ryzyka i podtrzymania optymizmu, który kiełkował w drugiej połowie września. Inwestorzy pozostają wyraźnie wyczuleni na oznaki psucia nastrojów, szczególnie pod kątem ucieczki z pozycji budowanych w poprzednich tygodniach z nadzieją na dalsze pociągnięcie wzrostów. Tyczy się to rynku akcji, ale też innych aktywów ryzykownych (np. AUD). W rezultacie możemy widzieć wcześniejsze, asekuracyjne realizowanie zysków i przyjmowanie postawy defensywnej. W tym układzie preferujemy utrzymywanie pozycji w bezpiecznych JPY i CHF oraz liczymy na powrót zwyżek złota. USD pozostaję nieprzyjazną bezpieczną przystanią w związku z pogorszeniem danych w USA, które wywierają presję na Fed. Kolejna obniżka stóp procentowych pod koniec października jest coraz bardziej prawdopodobna, jeśli już nie przesądzona (rynek dyskontuje już 18 pb cięcia).

EUR/PLN zatrzymał zeszłotygodniowy zjazd trochę pod 4,32, gdyż rynek systematycznie usuwa z wyceny złotego premie za ryzyko związaną z wyrokiem TSUE. Następny etap umocnienia zależy już jednak od czynników zewnętrznych. Jeszcze w piątek pomagał raport z rynku pracy USA, który był na tyle poprawny, by nie rozniecić głębszej paniki o twarde lądowanie gospodarki USA, ale jednocześnie nie był pozytywny na tyle, by uciszyć obawy narosłe po fatalnych odczytach ISM. W efekcie po zeszłym tygodniu mamy słabszego dolara, co dla walut rynków wschodzących miało większe znaczenie niż zagrożenia dla sentymentu z tytułu globalnego spowolnienia. W nowy tydzień wchodzimy jednak z ryzykiem, z rozczarowanie przebiegiem negocjacje handlowych USA-Chiny zaszkodzi sentymentowi. Stąd 4,32 może być dobrym miejscem na przystanek dla aprecjacji złotego, a skąd łatwiej będzie o osłabienie o trzy grosze niż zyskanie jednego (czyli 4,31-4,35).

Konrad Białas
Dom Maklerski TMS Brokers S.A.

Chiny wciąż kupują złoto. Za Odrą nie widać poprawy

Już od kilku miesięcy, przy okazji praktycznie każdej publikacji, Niemcy pokazują odczyty słabsze od oczekiwań. Możemy stwierdzić, że sytuacja powoli staje się mocno specyficzna. Analitycy prawie za każdym razem przedstawiają optymistyczne nastawienie, oczekując poprawy i w końcu pozytywnego rozwoju wydarzeń, ale dane nie chcą potwierdzić tego podejścia. Wydawać by się mogło, że eksperci próbują wręcz zaklinać rzeczywistość, jednak przynajmniej na razie bez skutku.

Za Odrą nie widać poprawy

Rano poznaliśmy dane na temat zamówień w niemieckim przemyśle. W ujęciu miesięcznym spadają one aż o 0,6%, ale co jeszcze gorsze są aż o 0,3% słabsze od oczekiwań. Powoli zasadą staje się, że dane makroekonomiczne naszych zachodnich sąsiadów nie dość, że są kiepskie, to dodatkowo okazują się słabsze od przewidywań. Takie odczyty regularnie osłabiają euro względem głównych walut. Podobnie było dzisiejszego poranka, kiedy po publikacji wskaźnika zamówień, EUR tracił wyraźnie względem chociażby USD. Dla PLN jest to o tyle niewygodna sytuacja, że słabość wspólnej waluty ciągnie go w dół i to nawet względem samego euro. W związku z tym od rana zamiast dalszego umacniania się złotego mamy lekkie spadki. Głównym powodem jest rosnąca niepewność co do przyszłych wyników polskiej gospodarki w obliczu kryzysu (a przynajmniej recesji) w Niemczech, które pozostają naszym głównym partnerem handlowym.

Chiny wciąż kupują złoto

Chińczycy od niemal roku co miesiąc zgłaszają wzrost rezerw złota. Jest to wyraźna zmiana podejścia w kontrze do poprzedniej strategii, kiedy ujawniali łączne zakupy rzadziej i dotyczyły dłuższego okresu. Takie publikacje często potrafiły szokować rynki poziomem przyrostu. Teraz wzrosty są stopniowe, ale ich skala w dalszym ciągu jest imponująca. Zwiększenie rezerw złota od końca listopada 2018 r. o 105 ton budzi duże emocje. Warto zwrócić uwagę, że jest to równowartość ok. 20 mld złotych, czyli trochę ponad 5 mld dolarów. W rezultacie nie jest to nawet 0,04% PKB Chin. Należy jednak pamiętać, że jeżeli ceny tego kruszcu dalej będą szły w górę, to łączna wartość jego rezerw (1948,3 ton) już niedługo może przekroczyć 1% PKB.

Portugalczycy ponownie stawiają na lewicę

Weekendowe wybory w Portugalii pokazały wyraźnie lepszy wynik formacji uważanych za lewicowe. Jednak Partia Socjalistyczna najprawdopodobniej nie uzyska samodzielnej większości (na razie poznaliśmy tylko wyniki exit poll). Mimo wszystko łączny rezultat ugrupowań z lewej strony sceny politycznej powinien być na tyle dobry, że stworzenie programowo zbliżonej koalicji nie będzie stanowiło większego problemu. Biorąc pod uwagę kłopoty gospodarcze tej części Starego Kontynentu, to brak większych zawirowań wokół utworzenia nowego rządu może być potencjalnie jednym zmartwieniem mniej dla euro.

Dzisiaj w kalendarzu danych makroekonomicznych brak ważnych danych.

Maciej Przygórzewski – główny analityk w Internetowykantor.pl

Sektor bankowy zmienia sposób wykorzystywania danych klientów. To pobudzi konkurencję na rynku

Sektor bankowy zmienia sposób wykorzystywania danych klientów. To pobudzi konkurencję na rynku 7

Zmiany legislacyjne, w tym kluczowa, wdrożona właśnie dyrektywa PSD2, konkurencja i rosnące oczekiwania klientów motywują sektor bankowy do wdrażania cyfrowych technologii i ściślejszej współpracy z fintechami. Jak ocenia Anders Grevstad z norweskiej grupy DNB ASA, w nadchodzących latach to właśnie technologie będą motorem napędowym sektora bankowego. Całkowicie zmienią się oczekiwania klientów detalicznych i korporacyjnych wobec banków, ale pozwolą też lepiej na nie odpowiadać.

Dyrektywa PSD2 niesie za sobą znaczące zmiany. Dziś w bankowości najważniejsze są płatności i dostęp do danych. PSD2 otwiera sektor bankowości dla nowych podmiotów, ale też stwarza nowe możliwości dla banków, wprowadzając zmiany w sposobie wykorzystania danych gromadzonych przez różne instytucje. Dyrektywa umożliwi więc stworzenie nowej, wartościowej propozycji dla klientów, którzy zyskają m.in. lepszy wgląd w informacje o rachunkach oraz dostęp do bardziej zintegrowanych rozwiązań w ramach systemów ERP lub aplikacji. To oznacza nowe możliwości, ale i wyzwania – mówi agencji Newseria Biznes Anders Grevstad, Head of Division Category and Transaction Banking w norweskiej grupie DNB ASA.

PSD2 (Payment Services Directive II) to uchwalona w 2015 roku dyrektywa o usługach płatniczych. Od tego czasu była sukcesywnie dostosowana do lokalnego prawodawstwa w poszczególnych krajach członkowskich UE. W Polsce wdraża ją nowela ustawy przyjęta w połowie ubiegłego roku. PSD2 na nowo reguluje europejski rynek usług płatniczych, uwzględniając rozwój cyfrowych usług i podmiotów, które pojawiły się na nim w ostatnich latach.

Polskie banki musiały wdrożyć zapisy dyrektywy od 14 września br. Nowe prawo wymusiło na nich m.in. stosowanie silnych narzędzi uwierzytelniających (tzw. podwójne uwierzytelnianie) w przypadku logowania klientów do konta bankowego i płatności kartą. Ma to zwiększyć bezpieczeństwo korzystania z elektronicznych usług płatniczych.

Główna zmiana wynikająca z PSD2 to jednak koncepcja tzw. open banking, czyli otwartej bankowości. Zgodnie z unijnymi wymogami banki muszą od 14 września udostępniać zewnętrznym podmiotom (tzw. podmiotom trzecim, TPP) otwarte środowisko API (otwarty interfejs programowania aplikacji). W praktyce oznacza to, że fintechy, start-upy finansowe czy serwisy płatnicze zyskują dostęp do informacji zarezerwowanych do tej pory tylko dla banków, takich jak dane transakcyjne, płatności i inne informacje zgromadzone na rachunkach klientów. W oparciu o nie podmioty te będą mogły projektować całkiem nowe aplikacje i usługi finansowe.

Otwarta bankowość, którą wdraża dyrektywa PSD2, oznacza wyzwanie i rewolucję dla sektora bankowego, który w praktyce traci monopol na dostęp do danych finansowych o klientach. W praktyce banki staną się platformami, za których pośrednictwem fintechy będą mogły oferować klientom całkiem nowe, lepiej spersonalizowane produkty i usługi.

– PSD2 naprawdę wpłynie na kierunek rozwoju sektora bankowości. Pojawią się nowe podmioty, banki nawiążą współpracę z firmami z branży fintech i sektora technologicznego. Rynek będzie jeszcze bardziej ukierunkowany na spełnianie potrzeb klientów. W niektórych segmentach pojawią się bardziej wyspecjalizowane podmioty. Dane staną się siłą napędową nowych modeli biznesowych – mówi Anders Grevstad.

Jak wynika z raportu „Digital Banking Maturity 2018” firmy doradczej Deloitte, polskie banki jak na razie nie wykorzystują jeszcze możliwości, które niesie otwarta bankowość i dostęp do API. W nadchodzących latach to właśnie zadecyduje o ich konkurencyjności i utrzymaniu się w europejskiej czołówce. W przeciwnym razie grozi im utrata części rynku. Jak wynika z ubiegłorocznego badania „PSD2: Voice of the Consumer” Deloitte, tylko w Polsce około 5,2 mln klientów może zmienić bank z powodu dyrektywy PSD2 i nowych usług, które pojawią się dzięki niej na rynku finansowym. Rozwojowi tego sektora mocno sprzyja otwartość Polaków na nowe technologie w finansach.

Kilka lat temu wszystkie firmy z branży fintech starały się konkurować z dużymi bankami, a banki obawiały się tej konkurencji. Teraz obie strony muszą ze sobą współpracować, wzajemnie korzystając ze swoich atutów. Dzięki temu banki zaczęły działać sprawniej, szybciej reagować i znajdować nowe rozwiązania, korzystając z rozwiązań opartych m.in. na chmurze – mówi Anders Grevstad.

Polska już w tej chwili jest jednym z fintechowych liderów w regionie Europy Środkowo-Wschodniej. Według wyliczeń Cashless i fundacji Fintech Poland na polskim rynku działa około 170 takich spółek, z których połowa to fintechy płatnicze. Oferują innowacyjne, pionierskie usługi bazujące na nowych technologiach, czego przykładem są m.in. płatności oparte na blockchain, aplikacje mobilne do zarządzania finansami czy wykorzystanie sztucznej inteligencji w procesach kredytowych.

Współpraca z fintechami odgrywa w strategii banków coraz istotniejszą rolę. Jak wynika z danych firmy doradczej PwC, w Polsce prawie połowa (44 proc.) banków deklaruje współpracę z fintechami, a niemal co piąty (17 proc.) kupuje od nich produkty i usługi.

Nasz bank także stworzył nowe rozwiązanie wspólnie z fintechem – ostatnio wprowadziliśmy na rynek pierwsze oparte na chmurze narzędzie do tworzenia prognoz finansowych. Fintechy zawsze będą starały się znaleźć nisze, z którymi działające na rynku banki nie radzą sobie najlepiej – mówi Anders Grevstad.

Jak podkreśla, w najbliższych latach to właśnie technologie będą motorem napędowym sektora bankowości i całkowicie zmienią oczekiwania, jakie klienci mają wobec banków – zarówno ci detaliczni, jak i korporacyjni. Z drugiej strony to właśnie technologie takie jak sztuczna inteligencja, big data, uczenie maszynowe i chatboty, które wspierają obsługę klientów, pozwolą lepiej na te oczekiwania odpowiadać.

– Zajmujemy się różnymi aspektami nowych technologii. Przenieśliśmy nowe segmenty naszej działalności – związane z danymi, płatnościami i innowacjami – na najwyższy poziom zarządzania grupą. Jednocześnie inwestujemy w nowe przedsięwzięcia ze spółkami z branży fintech. Tworzymy nowe rozwiązania bankowe i zapraszamy wszystkie przedsiębiorstwa technologiczne do udziału w nich. Sami też uczestniczymy w różnego rodzaju projektach i widzimy, jak technologia może działać na korzyść rynku. Przykładem może być DigitalNorway, czyli platforma, której celem jest zwiększanie konkurencyjności w różnych sektorach za pomocą technologii – mówi Anders Grevstad.

Ekspert ocenia, że perspektywy dla polskiego sektora bankowego są optymistyczne. Z raportu „Digital Banking Maturity 2018” Deloitte wynika, że już w tej chwili polskie banki są liderami cyfryzacji na tle Europy Środkowo-Wschodniej – do tego stopnia, że niektóre z największych banków są za granicą nazywane fintechami, a część rozwiązań jest już licencjonowanych za granicą.

Mamy długoterminowe, ambitne plany związane z Polską. Obserwujemy pewną konsolidację rynku, co oznacza więcej możliwości również dla banków. Mamy w Polsce bardzo silne portfolio klientów w głównych sektorach naszej działalności. Naszym celem jest umacnianie w nich silnej pozycji – mówi Anders Grevstad.

Rośnie zapotrzebowanie na kadry dla lotniska. Sam Centralny Port Komunikacyjny wygeneruje 37 tys. nowych miejsc pracy

Rośnie zapotrzebowanie na kadry dla lotniska. Sam Centralny Port Komunikacyjny wygeneruje 37 tys. nowych miejsc pracy 8

Rynek lotniczy – zarówno w Polsce, jak i całej Europie – rośnie bardzo szybko. IATA szacuje, że w 2037 europejska branża obsłuży już 1,9 mld pasażerów. Do tego czasu liczba podróżnych obsługiwanych przez polskie porty lotnicze wzrośnie już do ok. 100 mln z niecałych 46 mln w ubiegłym roku. Szybkie wzrosty pociągają za sobą także większe zapotrzebowanie na kadry. Sektor ma ogromny deficyt mechaników, pilotów, personelu pokładowego i naziemnego. Problem będzie się zaostrzać wraz z przechodzeniem na emeryturę obecnej, doświadczonej kadry i oddaniem Centralnego Portu Komunikacyjnego – tylko ten hub ma wygenerować dla lotnictwa ok. 37 tys. nowych miejsc pracy.

– W kontekście kadr sytuacja w branży lotniczej jest dużym wyzwaniem. Dynamika przyrostu usług w tym sektorze, wzrastająca liczba przewozów i pasażerów linii lotniczych i przewozów zdecydowanie wykracza poza aktualne możliwości rynku pracy – mówi Marcin Opaliński, prezes zarządu LS Airport Services i LS Technics.

Rynek lotniczy rośnie bardzo szybko – zarówno w Polsce, jak i w całej Europie. Jeszcze w 2015 roku liczba pasażerów na polskich lotniskach wynosiła 30 mln. W ubiegłym roku porty obsłużyły ich już 45,7 mln, czyli o 14 proc. więcej w stosunku do poprzedniego. Natomiast w tym roku – według prognoz ULC – łączna liczba pasażerów polskich lotnisk powinna już przekroczyć 50 mln. Przy utrzymaniu dotychczasowej dynamiki wzrostu – do 2035 roku ta liczba ma się jeszcze podwoić i sięgnąć już blisko 100 mln.

Podobny trend notuje cała Europa. Prognozy IATA zakładają, że w 2037 roku na całym świecie liczba przewożonych pasażerów podwoi się w stosunku do stanu obecnego i wyniesie już 8,2 mld. Co istotne, szybko rośnie nie tylko pasażerski, ale i towarowy ruch lotniczy.

Jak wynika z nowego raportu „Zatrudnienie w lotnictwie”, opracowanego przez TOR i Rynek Lotniczy – wzrost całego rynku pociąga za sobą także większe zapotrzebowanie na kadry.

– Dwucyfrowy wzrost generuje określone potrzeby w kontekście zatrudniania. Tylko w ubiegłym roku zatrudniliśmy 1,1 tys. pracowników. Dla porównania, w 2014 mieliśmy ich w sumie 1,4 tys., a aktualnie ponad 3,5 tys., co oznacza wzrost o 116 proc. – mówi Marcin Opaliński.

Według prognoz Boeinga, do 2038 roku w globalnej skali lotnictwo będzie potrzebować 769 tys. techników lotniczych, 914 tys. członków personelu pokładowego i 804 tys. nowych pilotów. Polskie Linie Lotnicze LOT tylko do końca tego roku planują zatrudnić ok. 200 nowych pilotów – wówczas ich liczba wzrośnie do 930.

– Odnośnie potrzeb rynku w branży zawsze mówi się o potrzebach dotyczących pilotów, personelu pokładowego czy mechaników lotniczych. Natomiast nikt nie zdaje sobie sprawy, że wprowadzenie do sektora jednego pilota łączy się z koniecznością zatrudnienia od 3 do 5 pracowników obsługi naziemnej. Dlatego jeśli w wymiarze globalnym do 2037 roku zapotrzebowanie sięgnie ok. 800 tys. nowych pilotów – to pokazuje też, jakie są potrzeby są w sektorze usług handlingowych – mówi Marcin Opaliński.

Z raportu TOR i Rynku Lotniczego wynika, że tylko do 2022 roku zapotrzebowanie na pracowników firm handlingowych (obsługa naziemna) sięgnie 83 tys. wakatów. Jednak w przypadku prac fizycznych – jak obsługa bagażu – branża przegrywa walkę o pracowników z handlem i gastronomią, gdzie na dodatek nie są wymagane specjalne uprawnienia do pracy na lotnisku. Ponadto praca na płycie lotniska jest postrzegana jako mało prestiżowa i słabo opłacana. Dlatego – jak podkreślają eksperci – konieczne są zmiany w systemie szkolenia kadr dla lotnictwa, ale również podniesienie prestiżu lotniska jako miejsca pracy.

– Wiele mówi się o konieczności ponownego przywrócenia prestiżu lotniska jako miejsca pracy. Odpowiedzią na pytanie w jaki sposób tych pracowników przyciągnąć są bez wątpienia szerokie działania emloyer brandingowe, które mają za zadanie po pierwsze przywrócić prestiż, a po drugie – uatrakcyjnić tę pracę, szczególnie dla pracowników fizycznych. LS Airport Services realizuje kampanię pod hasłem „Schody do twojej kariery”, gdzie – przy użyciu zaawansowanej technologii VR 360 – umożliwiamy zainteresowanym kandydatom przeniesienie się do ich docelowego miejsca pracy w wirtualnej rzeczywistości – mówi Marcin Opaliński.

Co istotne, rosnące zapotrzebowanie na kadry dla lotnictwa w kolejnych latach będzie wynikać z dwóch czynników: nie tylko wzrostu rynku, ale i przechodzenia na emeryturę obecnych pracowników. Już w tej chwili ok. 30 proc. mechaników lotniczych jest bądź zbliża się do wieku emerytalnego, a nowi przedstawiciele tego zawodu stanowią raptem 2 proc.

– 52 proc. aktualnej załogi LS Airport Services stanowią millenialsi, ale specyfika procesów obsługowych w obsłudze naziemnej jest tak zróżnicowana, że potrzebujemy zarówno pracowników młodych, jak i pracowników z pokolenia X czy baby boomers – mówi Marcin Opaliński.

Problem z niedoborem kadr będzie się pogłębiać. Obecnie w Polsce pracuje w niej ok. 40 tys. osób. Ta liczba znacząco wzrośnie jednak wraz z uruchomieniem Centralnego Portu Komunikacyjnego, który ma zostać ukończony w 2027 roku i docelowo będzie mógł obsłużyć nawet 100 mln pasażerów rocznie, stając się jednym z największych hubów przesiadkowych w regionie CEE, konkurując z lotniskiem we Frankfurcie. Szacuje się, że CPK będzie potrzebować około 37 tys. pracowników.

– Niewątpliwie technologia będzie w przyszłości w stanie zastąpić jakąś część tych potrzebnych zasobów, natomiast nie w kontekście podstawowych procesów związanych bezpośrednio z pracą fizyczną – mówi prezes zarządu LS Airport Services i LS Technics.

Ponad 40 proc. uczniów ma problemy ze wzrokiem. Niewykryte wady mogą rzutować na ich relacje społeczne i dalszy rozwój

Ponad 40 proc. uczniów ma problemy ze wzrokiem. Niewykryte wady mogą rzutować na ich relacje społeczne i dalszy rozwój 9

Krótkowzroczność to najczęstsza, ale niejedyna wada wzroku spotykana u najmłodszych. Dotyczy ona już ponad 40 proc. dzieci w wieku szkolnym. Zdaniem ekspertów zaniepokojenie rodziców powinny wzbudzić objawy takie, jak siadanie zbyt blisko telewizora, częste bóle głowy, pocieranie czy łzawienie oczu, a także zaburzenia motoryki, niechęć do aktywności ruchowej. Im szybciej rodzice zauważą niepokojące objawy i trafią z dzieckiem do specjalisty, tym większa szansa na szybkie skorygowanie wady. Konsekwencje zaniedbań w tym zakresie dzieci mogą odczuwać potem przez całe życie.

– W większości przypadków dzieci nie są w stanie same zauważyć, że mają problemy ze wzrokiem. Tutaj istotna jest rola rodziców i opiekunów, którzy jako pierwsi mogą zauważyć, że coś jest nie w porządku z procesem widzenia i funkcjonowaniem oczu. Do najczęstszych zachowań, które mogą sugerować występowanie wady wzroku, należą sytuacje, kiedy dziecko siada zbyt blisko telewizora, zbliża przedmioty i książki do oczu, często pociera oczy. To także objawy takiej jak częste łzawienie oczu – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes dr Robert Grabowski, dyrektor medyczny w Vision Express Polska.

Jak podkreśla, już sam wygląd powierzchni oka może wskazywać, że coś złego dzieje się ze wzrokiem u dziecka. Zaczerwienione oko może świadczyć m.in. o stanie zapalnym spojówki. Ale zaniepokojenie rodziców powinny wzbudzić także problemy związane z aktywnością ruchową dzieci, udziałem w zabawach i grach sportowych, które mogą wskazywać na zaburzenia widzenia.

– Dzieci, aby poprawić sobie ostrość wzroku, często mrużą oczy, co może skutkować uporczywymi bólami głowy, utrzymującymi się przez długi czas. To wywołuje także kumulujące się zmęczenie, ponieważ dziecko musi włożyć większy wysiłek w odebranie wielu bodźców, co pogarsza koncentrację. W rezultacie dzieci mogą uzyskiwać gorsze wyniki w nauce, niż gdyby nie miały wady wzroku – mówi dr Aleksandra Piotrowska, psycholog dziecięcy z Uniwersytetu Warszawskiego.

– Jeśli rodzice czy opiekunowie zauważą niepokojące objawy związane z zaburzeniami widzenia, powinni jak najszybciej trafić z dzieckiem do specjalisty. W przypadku stwierdzenia wady wzroku czy związanej z funkcjonowaniem układu optycznego, lekarze okuliści sugerują, żeby kolejne badanie zostało powtórzone w ciągu około pół roku. W przypadku dzieci, u których w danym momencie nie stwierdzono wady wzroku, badania powinny być przeprowadzane z częstotliwością mniej więcej raz na rok bądź półtora roku – dodaje dr Robert Grabowski.

Najczęściej spotykaną wadą wzroku u dzieci jest krótkowzroczność. Dotyczy ona ponad 40 proc. wszystkich dzieci w wieku szkolnym. Na rozwój tej wady wpływają m.in. takie czynniki, jak korzystanie z tabletów i komputerów.

– Coraz częściej spotykamy się z występowaniem astygmatyzmu, mamy do czynienia z zaburzeniem układu mięśniowego gałki ocznej. Mniej więcej 10 proc. dzieci zezuje, ale najczęściej spotykaną i najistotniejszą z punktu widzenia korekcji wadą jest krótkowzroczność – mówi dr Robert Grabowski. – Dzieci, u których po raz pierwszy dokonuje się doboru okularów, mogą mieć problemy z zaakceptowaniem tej pomocy optycznej.

Oprawki okularów powinny być dostosowane głównie do wieku dziecka. W przypadku najmłodszych dzieci, 2–3-letnich, istotne jest, żeby były wykonane z bezpiecznych, elastycznych materiałów. Przydatna jest także opaska, która utrzymuje okulary na głowie dziecka w trakcie aktywności ruchowej. Równie ważne jest też to, aby kolor i stylistyka okularów odpowiadały dziecku, zachęcały do korzystania z nich.

– W przypadku dzieci starszych trzeba pamiętać, żeby część optyczna, w której zlokalizowana jest soczewka, pokrywała cały obszar gałki ocznej – mówi dr Robert Grabowski. – Dobierając soczewki do okularów, warto również pamiętać, że powinny być wykonane z lekkich materiałów i posiadać specjalne powłoki ochronne, a zwłaszcza filtry. Dzieci często korzystają z różnych urządzeń, które emitują promieniowanie ultrafioletowe czy krótkofalowe, więc dobrze jest zadbać, aby takie filtry zostały zastosowane w soczewkach okularowych.

Jak podkreśla dr Aleksandra Piotrowska, konsekwencje zaniedbania problemów ze wzrokiem u dziecka mogą być krótkotrwałe, ale równocześnie bardzo rozległe i przekładać się na zdolności poznawcze, motoryczne dziecka, a nawet na warstwę emocjonalną i społeczną. Z drugiej strony mogą równie dobrze być odczuwalne przez całe życie.

– Wśród krótkotrwałych można wymienić m.in. to, że dziecko fizycznie bierze udział w lekcjach, ale traci pewne informacje, odbiera je w sposób zniekształcony albo niepełny. Skutkuje to tym, że pojawiają się luki w wiedzy. Co gorsza, nikt nie ma świadomości, że dzieje się coś złego – mówi dr Aleksandra Piotrowska. – Dzieci z niekorygowaną czy niewykrytą wadą wzroku często są też postrzegane jako mniej inteligentne niż w rzeczywistości, bo niedostatki w ich funkcjonowaniu najłatwiej jest wytłumaczyć takimi ograniczeniami. Poza tym niedostatecznie ostry i wyraźny obraz to także gorsza koordynacja ruchowo-wzrokowa, a więc dziecko często coś przewróci, potrąci, o coś się potknie. Kiedy dziecko ma 7–10 lat, sprawność ruchowa jest bardzo ważnym wyznacznikiem jego notowań społecznych.

Polska produkcja mleka za duża w stosunku do potrzeb polskiego ryniu. Na eksport trafia jedna trzecia produkcji

Polska produkcja mleka za duża w stosunku do potrzeb polskiego ryniu. Na eksport trafia jedna trzecia produkcji 10

Polak wypija i zjada średnio w postaci przetworów ok. 225 litrów mleka rocznie, czyli więcej niż pół litra dziennie. Mimo to wytwórcy, by sprzedać surowiec, muszą eksportować około jednej trzeciej produkcji. Jak podkreślają eksperci, udaje się to dzięki wysokiej jakości wyrobów i wsparciu Funduszu Promocji Mleka, choć nie brak konsumentów, którzy rezygnują ze spożywania produktów pochodzących od zwierząt.

– Polscy hodowcy radzą sobie świetnie z utrzymaniem jakości mleka. Najpierw dostarczane jest ono do zakładów przetwórczych czy spółdzielni mleczarskich, później sprzedawane na krajowym rynku oraz część z tych produktów są zmuszeni eksportować na rynki trzecie, ponieważ w Polsce mamy nadprodukcję – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes Radosław Iwański, rzecznik prasowy Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka. – Od dłuższego czasu blisko 1/3 produkcji sprzedajemy poza granice naszego kraju, to świadczy o tym, że sobie na tym rynku dobrze radzimy. Hodowcy jednak zawsze uważają, że ich praca powinna być lepiej wynagradzana i ceny za mleko powinny być bardziej stabilne. Obecnie cena mleka kształtuje się na poziomie około 1,3-1,4 zł, większe gospodarstwa mają 1,5 zł netto za kilogram mleka, które sprzedają ze swojego gospodarstwa.

Od stycznia do maja 2019 roku polscy producenci wyprodukowali 50,06 mln hl mleka, o 3,1 proc. więcej niż w takim samym okresie 2018 roku. Ceny od lutego powoli spadają, ale i tak są wyższe niż przed rokiem – średnio w ciągu pierwszych pięciu miesięcy roku wynosiły 1,37 zł za litr, o 2,2 proc. więcej niż rok wcześniej.

Eksport artykułów mleczarskich zwiększył się w I kwartale br. o 3,3 proc. do 1,13 mld l w przeliczeniu na mleko surowe. Pod wpływem wysokich cen światowych i wzrostu krajowej produkcji znacznie zwiększył się eksport mleka w proszku (o 40,2 proc.). Większy niż w I kwartale 2018 r. był także eksport jogurtów i innych napojów mlecznych, mleka płynnego i śmietany (o 13,6-14,3 proc.) oraz lodów (o 36,1 proc.). Znacząco zmniejszył się natomiast eksport masła (o 28,2 proc.), mimo wzrostu produkcji, gdyż niższe ceny detaliczne spowodowały powrót polskich konsumentów do tego produktu. Jak podaje Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, wpływy ze sprzedaży przetworów mlecznych wzrosły o 4,9 proc. do 559,1 mln euro, o czym zadecydowały wyższe niż przed rokiem ceny uzyskiwane w eksporcie mleka w proszku i suszonej serwatki, a także masła, serów i twarogów oraz lodów.

– Naszym głównym odbiorcą są kraje Unii Europejskiej, ale oczywiście dotyczy to również rynków trzecich – mówi Radosław Iwański. – Różnego rodzaju kampanie przeciwko producentom i spożyciu mleka traktujemy jako taką dość ohydną grę, którą stosuje się przeciwko nam. Ponieważ od dawna dobrze wiemy, że mleko jest świetnym produktem białkowym, uzupełnia niedobory wielu składników w organizmie człowieka i tak naprawdę to mleko dotyczy bardzo wielu osób, które je spożywają i które sobie nie wyobrażają dzisiaj życia bez spożywania mleka czy też jego produktów. I te produkty uczestniczą w naszej diecie i nie ma wyjścia innego. Zresztą proszę spojrzeć na piramidę żywienia Instytutu Żywności chociażby w Polsce czy też wielu światowych organizacji, ona pokazuje wyraźnie, że te produkty muszą być obecne w naszej diecie, żeby zaspokajać potrzeby naszego organizmu i żebyśmy mogli żyć.

Największymi odbiorcami polskich produktów mleczarskich są kraje Unii, do których wysyłane jest niemal trzy czwarte całego wolumenu polskiego eksportu mleczarskiego. Na czele są Niemcy, następnie Czechy, Holandia i Wielka Brytania. Z krajów pozaunijnych istotnymi kupcami są Algieria, Chiny, Wietnam, Indonezja, Arabia Saudyjska czy Białoruś.

Zarówno polscy, jak i światowi konsumenci zwracają uwagę – a producenci starają się za tymi trendami nadążać – na oznaczenia produktów „bez GMO”, co oznacza, że mleko pochodzi od krów karmionych paszą niemodyfikowana genetycznie, czy też „bez laktozy”, co umożliwia picie mleka alergikom. Część konsumentów odchodzi jednak w ogóle od produktów pochodzenia zwierzęcego, rezygnując nie tylko ze spożywania mięsa, ale też mleka, jaj czy miodu. Zdaniem przedstawiciela Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka, choć trend ten jest zauważalny, to ze względu na swą niszowość nie zagraża branży.

– Kampanie, które są organizowane przez chociażby wegan, którzy adresują je do konsumentów, przy okazji sprzedając swoje produkty, traktujemy mało poważnie i nie dostrzegamy zagrożenia z ich strony. Aczkolwiek jest to jakiś trend, który może niepokoić, dlatego też hodowcy stworzyli jakiś czas temu Fundusz Promocji Mleka. Ten fundusz został stworzony ustawą i środki z niego są adresowane m.in. na promocję spożycia produktów mlecznych – mówi Radosław Iwański. – Dzisiaj tak cały rynek jest zbudowany, nie tylko tego produktu, ale wielu innych, że bez środków na ten cel tak naprawdę moglibyśmy zapomnieć o istnieniu na niejednym rynku. Zresztą polskie mleczarnie, jeżeli wchodzą na jakiś rynek światowy, to takie kampanie były np. adresowane również do konsumentów chińskich, do zmiany ich trybu życia. Oczywiście to jest bardzo długi proces, który jest realizowany, ale dzięki temu tam też polskie produkty się znajdują.

Zmiany klimatu będą miały wpływ także na polską gospodarkę. Zmianie musi ulec m.in. polityka rolna

Zmiany klimatu będą miały wpływ także na polską gospodarkę. Zmianie musi ulec m.in. polityka rolna 11

Konsekwencje ocieplenia klimatu dotkną także Polski i spowodują m.in. konieczność dostosowania gospodarki rolnej do nowych warunków klimatycznych. Ekstremalne zjawiska pogodowe będą mieć w nadchodzących latach przełożenie także na biznes turystyczny, transport, branżę budowlaną czy energetyczną.  – Podstawowa zasada to nie szkodzić, czyli w tym przypadku nie emitować składników, które są kluczowe w systemie klimatycznym i odpowiadają za wzrost temperatury globalnej – mówi dr Mieczysław Sobik z Zakładu Klimatologii Uniwersytetu Wrocławskiego.

– W skali całego globu efekty zmian klimatu i ocieplenia są obecne właściwie we wszystkich regionach, z tym że w niektórych bardziej intensywne, w innych słabsze. Do największych wzrostów temperatury dochodzi przede wszystkim w wysokich szerokościach geograficznych półkuli północnej – a więc w Arktyce i na jej obrzeżach, gdzie doszło do redukcji zasięgu lodów morskich. Lód morski zastąpiła stosunkowo ciepła woda, płynąca wraz z Prądem Norweskim i Spitsbergeńskim daleko na północ Atlantyku, wypierając pola lodowe o kilkaset kilometrów dalej. Tam ocieplenie przekracza nawet 3°C w ciągu ostatnich 100 lat. Natomiast w innych regionach globu typową wartością jest około 1°C – mówi dr Mieczysław Sobik z Zakładu Klimatologii Uniwersytetu Wrocławskiego.

Jak podkreśla, klimat na Ziemi zmieniał się zawsze w różnych kierunkach raz było cieplej, raz chłodniej. W ciągu ostatnich 100 lat postępuje ocieplenie w skali globalnej i średnia temperatura na Ziemi jest w tej chwili o około 1-1,2°C wyższa, niż pod koniec XIX wieku, kiedy rozpoczął się proces ocieplania klimatu. Także ostatni, ubiegłoroczny raport Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) potwierdza, że obecna, średnia globalna temperatura jest o 1°C wyższa od poziomu przedindustrialnego.

– Konsekwencje wzrostu temperatury w skali globalnej są wielorakie. Podstawową jest systematyczny wzrost poziomu wody w oceanie światowym z uwagi na topnienie lodowców – zwłaszcza marginalnych partii lądolodu, głównie grenlandzkiego, ale i antarktycznego. Gdyby stopił się lód na Grenlandii – to poziom wody podniósłby się aż o 7 metrów, co zmieniłoby gospodarkę i stosunki społeczne wielu krajów. Nie mówiąc o tym, co stałoby się po stopieniu lądolodu antarktycznego, kiedy ten wzrost poziomu morza sięgnąłby 70 metrów – mówi dr Mieczysław Sobik.

Konsekwencje ocieplenia klimatu dotkną także Polski i spowodują m.in. konieczność dostosowania gospodarki rolnej do nowych warunków klimatycznych.

– Musielibyśmy wprowadzać nieznane nam, uprawiane dotąd na innych obszarach gatunki roślin. Kiedy rośnie temperatura, nie wiadomo też jak zachowają się opady. Jeśli nie wzrosną, będziemy mieli coraz intensywniejsze parowanie i zaostrzający się problem suszy. Przesunięciu ulegną zasięgi stref klimatycznych, a więc gospodarka na różnych obszarach uległaby zmianie. Są też oczywiście konsekwencje drobniejsze, dotyczące np. biznesu turystycznego. Trudno sobie wyobrazić funkcjonowanie stacji narciarskich w Polsce, gdyby zimy miały być o 4°C cieplejsze niż obecnie – mówi dr Mieczysław Sobik.

Wpływ zmian klimatycznych na polską gospodarkę podkreśla też przyjęta w sierpniu „Polityka ekologiczna państwa do 2030 roku”. Rządowy dokument strategiczny pokazuje, że ekstremalne zjawiska pogodowe takie jak nasilające się fale upałów czy powodzie, będą mieć w nadchodzących latach przełożenia na gospodarkę i mogą zakłócać funkcjonowanie transportu, branży budowlanej czy energetycznej.

Jak wynika z prognoz IPCC, jeżeli emisja gazów cieplarnianych nie zostanie gwałtownie zredukowana to dynamika wzrostu globalnej temperatury przekroczy 1,5°C już w 2040 roku, 2°C w 2065 roku i 4°C na koniec obecnego stulecia.

– Nie da się uniknąć wzrostu stężenia gazów cieplarnianych, przynajmniej w najbliższym 10-leciu. Najbardziej pesymistyczne prognozy mówią o ociepleniu klimatu nawet o 4-5°C do końca tego stulecia, ale w większości jest mowa o przedziale 1 do 3°C – mówi dr Mieczysław Sobik. – Emisja gazów cieplarnianych rośnie i będzie rosła, ale musi zostać ograniczona. Jeżeli miałaby rosnąć w takim tempie, jak dotąd – skutki faktycznie będą bardzo złe dla naszego systemu klimatycznego, chociaż nie jest to perspektywa kilkudziesięcioletnia, ale znacznie dłuższa, zanim ujawnią się kilkustopniowe różnice temperatury w stosunku do czasów współczesnych.

Z prognoz naukowców wynika, że globalne ocieplenie będzie też mieć wpływ na produkcję żywności oraz drastycznie zaostrzy problem głodu na świecie. Wzrost globalnej, średniej temperatury o ponad 3–4°C może również spowodować, że do 2100 roku poziom mórz podniesie się nawet o 90 cm, co grozi zalaniem terenów zamieszkałych przez połowę populacji świata.

Uniknięcie czarnego scenariusza jest jeszcze możliwe, ale do 2030 roku globalna emisja dwutlenku węgla musi spaść o 45 proc. w porównaniu do poziomu z 2010 roku, natomiast do 2050 roku ludzkość musi całkowicie zrezygnować ze spalania węgla i przestawić się na odnawialne źródła energii – wynika z szacunków IPCC.

– Podstawowa zasada to nie szkodzić, czyli w tym przypadku nie emitować składników, które są kluczowe w systemie klimatycznym i odpowiadają za wzrost temperatury globalnej. A więc spalać mniej paliw kopalnych, zostawiać mniejszy ślad. Stąd potrzeba pozyskiwania energii z odnawialnych źródeł energii, z OZE. Wydaje się, że takim kluczowym w perspektywie dziesięcioleci będzie jednak pozyskiwanie jej wprost z energii słonecznej. Powierzchnia wielkości Teksasu wystarczy, aby zaopatrzyć całą gospodarkę światową w energię elektryczną. Jeśli więc rozprowadzimy sobie ten Teksas po świecie w małych kawałkach to wcale nie tak dużą powierzchnię musielibyśmy przeznaczyć pod elektrownie. Oczywiście ta technologia jest ciągle bardzo droga, ale tanieje wskutek postępu technologicznego. Umiejętnie skomponowana struktura podaży energii przy jednoczesnym ograniczeniu popytu i wprowadzeniu technologii oszczędzających energię na wielu poziomach naszego życia może dać podstawę do funkcjonowania bez stałych paliw kopalnych – mówi dr Mieczysław Sobik z Zakładu Klimatologii Uniwersytetu Wrocławskiego.

Blockchain zwiększy bezpieczeństwo transakcji i wymiany danych przez internet. Technologia może zastąpić notariuszy i zrewolucjonizować medycynę

Blockchain zwiększy bezpieczeństwo transakcji i wymiany danych przez internet. Technologia może zastąpić notariuszy i zrewolucjonizować medycynę 12

Upowszechnienie się technologii blockchain zrewolucjonizuje nie tylko rynek walutowy. Rozwiązania blockchainowe są coraz częściej wdrażane w procesie bezpiecznego przetwarzania i przesyłania dokumentów. Banki wykorzystują je do komunikacji z klientami za pośrednictwem kanałów internetowych. Technologia już zaczyna być wykorzystywana także w administracji publicznej przy księgach wieczystych, a wkrótce może zastąpić nawet notariuszy. Przedstawiciele branży zdrowotnej z kolei rozważają wykorzystanie jej do stworzenia elektronicznej dokumentacji medycznej.

 W przypadku technologii blockchain, jeżeli dokument jest przypisany do konkretnej osoby, to nie ma możliwości go podrobienia. Wiele czynności, także notarialnych, będzie weryfikowanych przez technologię, a nie za pomocą człowieka. Zaufanie zostanie przeniesione z instytucji bądź osoby na technologię – tłumaczy w rozmowie z agencją informacyjną Newseria Innowacje Kamil Gancarz, prezes Blockchain Development Foundation.

Nad wykorzystaniem technologii blockchain w procesie weryfikacji tożsamości użytkowników pracuje wiele korporacji, które widzą w rozproszonych danych niezawodną i bezpieczną metodę przetwarzania danych za pośrednictwem internetu. Jeden z najbardziej zaawansowanych projektów tego typu prowadzą południowokoreańskie korporacje, które chcą stworzyć uniwersalny mobilny system autoryzacyjny. Partnerem technologicznym projektu została firma Samsung, a do udziału w nim zaproszono także banki, firmy telekomunikacyjne oraz rządowego dostawcę infrastruktury.

Projekt zakłada stworzenie niezależnych serwerów blockchainowych, które zostaną wykorzystane w procesie weryfikacji tożsamości. Testowa wersja platformy wystartuje jeszcze w tym roku i będzie wykorzystywana do wystawiania zaświadczeń o ukończeniu studiów na południowokoreańskich uczelniach. Jeśli się przyjmie, to w 2020 roku doczeka się komercjalizacji na szeroką skalę.

Już teraz technologia wykorzystywana jest w administracji publicznej m.in. w Emiratach Arabskich, gdzie wkrótce może zastąpić notariuszy.

– W Emiratach Arabskich już w tej chwili są prowadzone księgi wieczyste w technologii blockchain i niedługo zmierzą na rynek pierwotnych transakcji, czyli nieruchomości od dewelopera nie będą wymagały transakcji notarialnej. Całość będzie przeniesiona w formie kontraktu na rejestrze blockchain w tej technologii – wyjaśnia Kamil Gancarz.

Także w Polsce mamy już za sobą pierwsze wdrożenia rozwiązań blockchainowych. Informatycy PKO BP sięgnęli po technologię rozproszonych danych w celu stworzenia bezpiecznego systemu wysyłki dokumentów finansowych za pośrednictwem kanałów internetowych. Bank wykorzysta blockchain w procesie weryfikacji autentyczności dokumentów, które klienci otrzymują drogą mailową. Podobne rozwiązanie wdrożył Alior Bank, który w roli systemu autoryzacji dokumentów prawnych wykorzystał sieć blockchainową Ethereum. Nowa platforma komunikacyjna ma służyć przede wszystkim do wysyłki informacji o zmianach w regulaminie.

– Przewagą technologii blockchain jest przede wszystkim nałożenie na internet warstwy zaufania. Do dzisiaj wysyłając przez internet np. e-maila, wysyłaliśmy tylko kopię. Dlatego nie można było wysyłać pieniędzy przez internet. Oczywiście można było skorzystać z PayPala, innych procesorów płatności czy banków, ale wymagało to pośrednika tzw. zaufanej trzeciej strony. Blockchain ściąga obowiązek posiadania zaufanej trzeciej strony, jest nią warstwa technologiczna, która zmieni sposób, w jaki będziemy funkcjonować – twierdzi ekspert.

Blockchainem zainteresowane jest także Ministerstwo Cyfryzacji, które powołało do życia Grupę Roboczą ds. Rejestrów Rozproszonych i Blockchain. Jej zadaniem będzie wskazanie potencjalnych zastosowań tej technologii we wdrożeniu systemów e-administracyjnych.

Jednym z sektorów administracji publicznej, który mógłby w największym stopniu skorzystać na wdrożeniu blockchaina, jest służba zdrowia. Dobrym przykładem jest tu brytyjska platforma MedicalChain, która umożliwia bezpieczne przechowywanie i przetwarzanie danych o pacjentach i metodach leczenia za pośrednictwem technologii danych rozproszonych. Usługa umożliwia pacjentom przeglądanie kart zdrowia za pośrednictwem urządzeń mobilnych, a lekarzom przeglądanie pełnej dokumentacji medycznej bez konieczności ściągania jej z różnych placówek.

– Jest też szwajcarski start-up, który buduje dzisiaj dokumentację medyczną, zlokalizowaną w blockchainie. Podróżując w dowolne miejsce na świecie, możemy udzielić praw dostępu lekarzowi w innym kraju do naszej dokumentacji medycznej. To będzie ratować życie – przekonuje Kamil Gancarz.

Według analityków MarketsandMarkets wartość globalnego rynku rozwiązań blockchainowych w 2018 roku wyniosła 1,2 mld dol. Przewiduje się, że do 2023 roku wzrośnie ona do 23,3 mld dol. przy średniorocznym tempie wzrostu na poziomie przeszło 80 proc.

Upadłości i restrukturyzacje firm w Polsce w III kwartale 2019 r.

  • W pierwszych trzech kwartałach 2019 r. ogłoszono 737 postanowień o upadłości i restrukturyzacji firm w Polsce wyniosła, to niewiele ponad 1 proc. więcej niż analogicznym okresie 2018 r.
  • Wśród wszystkich rodzajów postępowań najwięcej ogłoszono upadłości – 412. Stanowią one aż 56 proc. wszystkich postępowań.
  • Łączna liczba postępowań restrukturyzacyjnych wzrosła o 5 proc.W pierwszych trzech kwartałach 2019 r. zanotowano ich łącznie 325, co stanowi 44 proc. wszystkich postępowań.
  • Najbardziej znamienny jest ciągły wzrost liczby przyspieszonych postępowań układowych. Ich liczba wzrosła r/r o 15 proc. i w trzech kwartałach 2019 roku ta najszybsza forma restrukturyzacji stanowiła już 70 proc. wszystkich postępowań restrukturyzacyjnych i 31 proc. ogółu postanowień sądowych.
  • Pozostałe formy: upadłości, postępowania układowe i sanacyjne zanotowały spadek.
  • Upadłości w branżach odzwierciedlają sytuację obserwowaną na rynku. Roczny wzrost o 34 proc. zanotował transport (w ciągu dwóch o 122 proc.) oraz o 9 proc. handel (w ciągu dwóch lat o 34 proc.). O 21 proc. wzrosła liczba postanowień w rolnictwie.
  • Poprawę zanotowała produkcja (- 4 proc.), budownictwo (- 9 proc.) oraz pozostałe branże, głównie usługi (- 9 proc.). W tym roku produkcja straciła pozycję lidera w ogólnej liczbie upadłości i restrukturyzacji na rzecz handlu. Upadłości i restrukturyzacje firm handlowych stanowią 26 proc. wszystkich postanowień.
  • Udział budownictwa w ogólnej liczbie upadłości i restrukturyzacji zmniejszył się do 12,9 proc., co daje wynik prawie o połowę niższy w porównaniu z rekordowym rokiem 2012, kiedy co czwarte postanowienie sądowe dotyczyło firmy budowlanej.

Upadłości i restrukturyzacje firm w Polsce w III kwartale 2019Komentuje Grzegorz Sielewicz, główny ekonomista Coface w Europie Centralnej

W pierwszych trzech kwartałach tego roku liczba upadłości i restrukturyzacji przedsiębiorstw w Polsce zwiększyła się nieznacznie – zaledwie o 1,2%. Jednak oczekujemy, że w kolejnych kwartałach wzrost liczby postępowań nabierze na sile. Szczegółowe dane kwartalne wskazują, że już od drugiej połowy tego roku sytuacja płynnościowa przedsiębiorstw ulega pogorszeniu. Podczas gdy jeszcze w pierwszej połowie tego roku odnotowano stabilizację liczby ogłoszonych upadłości i restrukturyzacji to jedynie w trzecim kwartale liczba postępowań zwiększyła się o ponad 4% w porównaniu z trzecim kwartałem ubiegłego roku. Wśród firm doświadczających trudnej sytuacji płynnościowej nadal dużą popularnością cieszą się postępowania restrukturyzacyjne, których udział wyniósł już niemal 44%.

Sytuacja makroekonomiczna, w której działają firmy jest coraz trudniejsza. Główne ryzyko pochodzi ze strony rynków zagranicznych. Statystyki upadłościowe potwierdzają, że rośnie liczba postępowań w branżach z dużą ekspozycją eksportową – wśród producentów mebli liczba upadłości i restrukturyzacji wzrosła dwukrotnie. W innych branżach zależnych od popytu na rynkach zewnętrznych, zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio poprzez dostarczenie części i komponentów do produkcji przeznaczonej na eksport, również odnotowano wzrost liczby postępowań – wśród producentów urządzeń elektrycznych, wyrobów z gumy i tworzyw sztucznych czy w sektorze chemicznym. Wiele podmiotów z tych branż współpracuje z branżą motoryzacyjną, która nie generuje już tak korzystnych perspektyw jak w zeszłych latach. W ramach ocen ryzyka sektorów już dwukrotnie obniżyliśmy w tym roku ocenę dla motoryzacji w Europie. Spadek popytu, zwłaszcza na kluczowych dla Polski rynkach Europy Zachodniej, zmieniające się preferencje zakupowe klientów, konieczność ponoszenia wysokich kosztów inwestycji czy opóźnienia w dostosowaniu się do nowych norm emisji spalin to jedne z wielu trudności na jakie napotyka obecnie branża. Ponadto, perspektywy naszego głównego partnera handlowego, czyli Niemiec są dosyć pesymistyczne. Dane za trzeci kwartał tego roku prawdopodobnie potwierdzą, że gospodarka niemiecka wpadła w techniczną recesję, na co już wskazują mizerne wyniki tamtejszego przemysłu. Nasza ostatnia prognoza zakłada, że wzrost gospodarczy Niemiec sięgnie zaledwie 0,5% w tym, jak również w przyszłym roku. Jeszcze w 2017 r. gospodarka niemiecka rosła w tempie 5-krotnie szybszym. Pomimo, że spowolnienie w Europie Zachodniej nie jest jak na razie dotkliwe dla naszej gospodarki to jego wpływ będzie coraz bardziej odczuwalny. Przez ostatnie kwartały obserwujemy wzrost liczby upadłości i restrukturyzacji w transporcie, którego ekspozycja na rynki zagraniczne jest duża, a branża zazwyczaj jako jedna z pierwszych odczuwa zmiany koniunktury.

Niemniej jednak, nasza prognoza zakłada wzrost gospodarczy Polski na nadal dosyć solidnym poziomie 4,4% w tym roku. Zarówno gospodarka, jak również biznes w Polsce korzystają na dalszym wzroście popytu wewnętrznego, zwłaszcza konsumpcji gospodarstw domowych. Utrzymująca się sytuacja na rynku pracy oraz wsparcie ze strony stymulacji fiskalnej sprawiają, że konsumpcja prywatna pozostaje główną siłą napędową wzrostu gospodarczego Polski. Korzyści odczuwają zwłaszcza firmy bezpośrednio nastawione na popyt gospodarstw domowych, jednak nie eliminuje to trudności jakich doświadczają. Wysoka konkurencja ograniczająca możliwości zwiększania marż, presja na wzrost wynagrodzeń czy trudności w zapełnieniu wakatów należą do wyzwań z jakimi zmaga się branża handlowa. Pomimo sprzyjającego popytu, liczba upadłości i restrukturyzacji w pierwszych trzech kwartałach tego roku wzrosła w handlu detalicznym o 37%, zwłaszcza wśród mniejszych podmiotów, dla których rosnące koszty działalności są znacznie bardziej dotkliwe niż dla dużych podmiotów działających na rynku.

CHARAKTERYSTYKA UPADŁOŚCI I RESTRUKTURYZACJI W WYBRANYCH SEKTORACH

Charakterystyka upadłości i restrukturyzacji w wybranych sektorach

Komentuje Barbara Kamińska, dyrektor działu oceny ryzyka w Coface

Najnowsze statystyki upadłościowe w Polsce wskazują na nieznaczne pogorszenie sytuacji – po 9 miesiącach 2019 roku liczba postanowień o upadłości i restrukturyzacji wzrosła o 1,2%. Warto wspomnieć, że po 3 kwartałach ubiegłego roku ogólna liczba upadłości wzrosła aż o 15%, co potwierdza, że na poziomie mikroekonomicznym wciąż widoczna jest w 2019 roku dobra koniunktura gospodarcza napędzana zwłaszcza konsumpcją prywatną, ale również wzrostem inwestycji.

Na uwagę zasługujesektor budowlany, w którym kolejny kwartał z rzędu notowaliśmy spadek upadłości o 9% rok do roku. Była to jednak zmiana mniejsza w porównaniu do danych półrocznych (-16%). Należy wspomnieć, że udział branży w sumie wszystkich upadłości był stosunkowo wysoki i wynosił blisko 13%. Z jednej strony branża rozwijała się w sposób skorelowany z rosnącym PKB, niskim poziomem bezrobocia i wzrostem płac w gospodarce, z drugiej zauważalny był spadek nowych pozwoleń na budowę, znaczący wzrost kosztów czynników produkcji, takich jak zasoby ludzkie czy materiały budowlane, co stanowiło rosnące zagrożenie branżowe. Szczególnie niepokojąca wydaje się sytuacja podmiotów, które zawarły kontrakty infrastrukturalne przed wzrostem kosztów i obecnie borykają się z problemem ich waloryzacji. Rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie kredytów frankowych może mieć znaczny wpływ na sektor bankowy w Polsce, a co za tym idzie dostępność kredytów mieszkaniowych.

Liczba upadłości wsektorze handlowymw pierwszych 3 kwartałach 2019 r wzrosła o 9% (16 przypadków więcej rok do roku), co przy najwyższym udziale upadłości firm handlowych wynoszącym 26% ogółu postanowień sądowych jest zjawiskiem niepokojącym. Najwięcej upadłości zanotowano wśród hurtowników (116), jednak obserwowana jest wysoka dynamika wzrostu upadłości w segmencie detalicznym (41;+37%). Postępująca konsolidacja branży, rosnące koszty pracy, zakaz handlu w niedzielę, czy zmiany zachowań konsumpcyjnych to tylko niektóre czynniki ryzyka wpływające na marżowość i problemy płynnościowe firm. W perspektywie pozostaje kwestia podatku handlowego, którego zasadność bada obecnie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Branża transportowa od dłuższego czasu boryka się z problemami płynnościowymi, co znajduje odzwierciedlenie w największych średnich opóźnieniach płatniczych tego sektora wg badania Coface. Upadłości firm transportowych wykazały wysoką dynamikę wzrostu w ostatnim badaniu (+34%), choć sam udział branży we wszystkich zanotowanych postanowieniach sądowych wyniósł niecałe 7%. Problemem sektora jest duże rozdrobnienie, rosnące koszty pracy i wahania cen paliw, jak również uzależnienie od koniunktury na rynkach zagranicznych (zwłaszcza w Europie Zachodniej), która ulega osłabieniu. Dodatkowe wyzwanie stanowi niedawno przegłosowany przez Parlament Europejski pakiet mobilności, który znacząco ograniczy konkurencyjność usług transportowych z Europy Środkowo-Wschodniej i z pewnością będzie miał wpływ na dalszą dodatnią dynamikę liczby upadłości wśród przedsiębiorstw transportowych.

Liczba upadłości wśród firm produkcyjnych spadła o 4% do 189. Pozytywną tendencję zanotowano wśród producentów metali, w przetwórstwie drewna i przemyśle maszynowym. Wśród branż sektora produkcyjnego, które zanotowały ponadnormatywnie wysokie wzrosty liczby upadłości należały przemysł meblarski (+100%) oraz produkcja gum i tworzyw sztucznych (+111%). Przemysł meblarski w znacznej mierze uzależniony jest od popytu zagranicznego, a ten słabnie w związku ze znacznym spowolnieniem gospodarczym u naszego zachodniego sąsiada. Wzrost kosztów pracy i energii dodatkowo kładzie się cieniem na kondycji branży. Wiele firm z sektora tworzyw sztucznych to poddostawcy branży motoryzacyjnej, która weszła w fazę dekoniunktury.

CHARAKTERYSTYKA UPADŁOŚCI I RESTRUKTURYZACJI w regionachBlisko 18 proc. spośród wszystkich upadających oraz objętych restrukturyzacją firm ogłosiły sądy na Mazowszu. Województwo, gdzie zarejestrowanych jest najwięcej firm, jak zawsze otwiera listę ze 132 postanowieniami. Niepokojąco duże wzrosty zanotowały województwa łódzkie, warmińsko-mazurskie, podlaskie i dolnośląskie. Statystykę zamykają tradycyjnie województwa z najmniejszą liczbą niewypłacalności – opolskie, lubuskie i świętokrzyskie.

Liczba upadłości wśród firm

W pierwszych trzech kwartałach 2019 r. sytuacja pogorszyła się w grupie przedsiębiorców (wzrost o 11 proc.) i spółek z o.o. (+ 3 proc.), pozostałe formy prawne zanotowały spadki lub podobną liczbę postanowień sądowych. Znamienny jest obserwowany od dłuższego czasu wzrost liczby upadających przedsiębiorców (rok temu wzrost był na poziomie +38 proc.).

Największą grupę wśród firm upadających lub objętych restrukturyzacją stanowią jak zawsze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (48,6 proc. wszystkich postępowań). Na drugim miejscu znalazła się grupa przedsiębiorców (35 proc.).

Europejskie magazyny coraz bardziej pożądanymi aktywami

Z najnowszego raportu międzynarodowej firmy doradczej Savills wynika, że w pierwszej połowie 2019 roku w Europie wynajęto rekordowe 11,9 mln mkw. powierzchni magazynowo-przemysłowej. Z kolei na rynku inwestycyjnym duże zainteresowanie aktywami z tego sektora powoduje presję zniżkową na stopy kapitalizacji odnotowywaną na całym kontynencie.

Dane opublikowane przez Savills pokazują, że do bezprecedensowego poziomu popytu ze strony najemców przyczyniła się ekspansja sektora e-commerce odnotowana na wszystkich przeanalizowanych rynkach europejskich.

W Wielkiej Brytanii, Holandii, Niemczech i Francji, gdzie obroty w handlu internetowym stanowią ponad 10% ogólnej sprzedaży detalicznej, popyt na powierzchnię logistyczną wyniósł w pierwszym półroczu odpowiednio 1,5 mln mkw., 2,0 mln mkw., 2,9 mln mkw. i 1,4 mln mkw. 

Wartość transakcji najmu w sektorze nieruchomości logistycznych w Europie

Wartość transakcji najmu w sektorze nieruchomości logistycznych w Europie
Źródło: Savills

„Kraje takie jak Wielka Brytania, Niemcy i Holandia nadal cieszą się największym zainteresowaniem, ale obserwujemy duży wzrost aktywności także na rynkach logistycznych na Półwyspie Iberyjskim i w Europie Środkowo-Wschodniej w wyniku dalszego rozwoju europejskiej sieci dystrybucji” – komentuje Marcus de Minckwitz, dyrektor w dziale doradztwa inwestycyjnego w regionie EMEA, Savills.

„Wskaźniki pustostanów nadal maleją w całej Europie, a zwłaszcza na głównych rynkach, co może spowodować dalszy wzrost czynszów w krótkiej i średniej perspektywie, ponieważ podaż nowej powierzchni nie zaspokaja rosnącego popytu na większości rynków. Dotyczyć to będzie przede wszystkim najbardziej atrakcyjnych nieruchomości położonych w strategicznych lokalizacjach, w pobliżu głównych dróg, portów i lotnisk, gdzie widzimy wyjątkowo zażartą rywalizację o tego typu obiekty. Najemcy chcą być obecni w tych lokalizacjach, co przyciąga spore zainteresowanie inwestorów, a to z kolei powoduje rekordowy wzrost cen najlepszych nieruchomości na rynku inwestycyjnym” – dodaje Marcus de Minckwitz.

Wielka Brytania i Niemcy odnotowały spadek aktywności inwestycyjnej w sektorze nieruchomości logistycznych wskutek niewystarczającej podaży odpowiednich aktywów (odpowiednio o -19% i -18%), ale wartość transakcji inwestycyjnych w takich krajach jak Szwecja (+91%), Polska (+83%), Czechy (+80%) i Norwegia (+16%) przekroczyły średnią pięcioletnią za pierwsze półrocze.

Wartość transakcji inwestycyjnych w sektorze nieruchomości logistycznych w Europie (w mld euro)

Wartość transakcji inwestycyjnych w sektorze nieruchomości logistycznych w Europie
Źródło: Savills

Wysoki poziom aktywności inwestycyjnej w ostatnich latach spowodował kompresję stóp kapitalizacji na największych rynkach. Według Savills średnia stopa kapitalizacji dla najlepszych nieruchomości logistycznych w Europie obniżyła się w pierwszej połowie 2019 roku o 20 pb z 4,9% do 4,7%, mimo iż na głównych rynkach utrzymała się w zasadzie na dotychczasowym poziomie. Większe spadki stóp kapitalizacji odnotowano w pierwszym półroczu w Pradze (-150 pb), Sztokholmie (-30 pb) i Madrycie (-25 pb).

Stopy kapitalizacji dla najlepszych nieruchomości magazynowych w Europie (%)

Stopy kapitalizacji dla najlepszych nieruchomości magazynowych w Europie
Źródło: Savills

W Polsce w pierwszej połowie 2019 r. wartość transakcji kupna i sprzedaży nieruchomości logistycznych wyniosła 423 miliony euro, co oznacza wzrost o 25% w porównaniu do analogicznego okresu poprzedniego roku. Jednocześnie w ciągu pierwszych sześciu miesięcy 2019 roku wynajęto 1,8 mln m kw., co przekłada się na spadek rok do roku o 16%.

„Nieruchomości przemysłowe i logistyczne w Polsce to moim zdaniem obowiązkowa pozycja dla funduszy planujących poszerzenie swojego portfela inwestycyjnego. Aktywa generujące dochód w tym sektorze cieszą się bardzo dużym zainteresowaniem inwestorów, ale ich podaż jest ograniczona. Z tego względu na popularności zyskują bardziej złożone struktury inwestycyjne takie jak forward funding i forward purchase” – mówi John Palmer, dyrektor zespołu doradztwa inwestycyjnego w sektorze nieruchomości magazynowych i przemysłowych, Savills Polska.

Michał Kramarz szefem Google for Startups w Polsce i regionie

Z początkiem października stanowisko dyrektora Google for Startups w regionie Europy Środkowo-Wschodniej oraz szefa warszawskiego Campusu Google objął Michał Kramarz, dotychczasowy Head of Startups, Export & Entrepreneurship Development w Google. Na tym stanowisku zastąpi Agnieszkę Hryniewicz – Bieniek, która od lipca br. pełni obowiązki globalnej dyrektor Google for Startups.

Wraz z powołaniem nowego szefa, warszawski campus Google for Startups zwiększy wsparcie dla startupów w zakresie m.in. wykorzystania oraz dostępu do narzędzi i technologii Google. Przedsiębiorcy będą mogli w ramach kilku programów poszerzać swoją wiedzę m.in. z narzędzi analitycznych, technik reklamy czy technologii chmury obliczeniowej, ale także rozwijać swoje umiejętności biznesowe – m.in. w zakresie budowy i zarządzania zespołami czy tworzenia modeli biznesowych.

Google for Startups to globalny dział firmy, który zajmuje się wspieraniem rozwoju startupów, dostarcza im wiedzy o technologiach Google, a także prowadzi programy akceleracyjne i współpracuje z mentorami, inwestorami i społecznościami przedsiębiorców. Inicjatywy Google for Startups prowadzone są w ponad 125 krajach i obejmują wspólne działania z ponad 50 inkubatorami, akceleratorami i przestrzeniami co-workingowymi. W ramach tej sieci Google do tej pory otworzył 7 Campusów, w różnych częściach świata, jeden z nich w Warszawie, tym właśnie kierować będzie Michał Kramarz.

Kramarz jest absolwentem International Faculty of Engineering na Politechnice Łódzkiej
i Executive MBA na Towson University/University of Maryland. W branży internetowej działa od 15 lat. Do Google dołączył w 2006 roku, będąc jednym z pierwszych pracowników firmy
w Polsce. W 2015 został szefem zespołu wspierającego ekspansję polskich startupów na rynki globalne. Wcześniej odpowiadał za rozwój współpracy z branżą handlową, e-commerce, finansową i turystyczną. Przed dołączeniem do Google pracował dla grupy Bankier.pl S.A.

“Chcemy być centrum startupowym dla całego regionu, w którym oferujemy to co najlepsze od Google – naszą wiedzę i doświadczenie w budowie biznesu o światowej skali
z wykorzystaniem najnowszych technologii. Jeszcze większą uwagę poświęcimy też wydarzeniom łączącym startupy z inwestorami. Zamierzamy też kontynuować nasze zaangażowanie w rozwój branży gamingowej, która ma ogromny potencjał globalny, a Polska i cały nasz region dysponują imponującym zapleczem, które świetnie nas predestynują do sukcesów w tej branży.”
– powiedział Kramarz.

Google wspiera startupy w Warszawie

Siedziba Google PolskaW listopadzie 2015 r., z myślą o dynamicznie rozwijającym się polskim ekosystemie startupowym, Google otworzył na warszawskiej Pradze Campus dla startupów. Tylko w 2018 roku obyło się tam 615 wydarzeń dla polskiej społeczności startupowej. Ale Campus to nie tylko miejsce wymiany doświadczeń, spotkań z mentorami i inwestorami. To przede wszystkim przestrzeń, gdzie można zakładać i rozwijać własne firmy. Startupy zrzeszone w warszawskim Campusie utworzyły do tej pory ponad 2300 nowych miejsc pracy i zebrały prawie 70 milionów złotych finansowania. Co roku Campus uruchamia dla przedsiębiorców darmowe programy wsparcia typu equity-free. W tym roku Google postawił na sektor mobile gaming i przyjął 12 startupów z 4 krajów do programu intensywnego rozwoju Google for Startups Residency.

Wymarzone warszawskie mieszkanie – gdzie się znajduje?

Praktycznie każda osoba kupująca warszawski lokal musi godzić się na pewne kompromisy. Dotyczą one głównie metrażu oraz lokalizacji. Wyjątek stanowią jedynie bardzo zamożni nabywcy lokali, którzy mogą swobodnie przebierać w ofertach. Warto jednak dowiedzieć się, jakie warszawskie dzielnice wybraliby internauci, gdyby nie ograniczały ich kwestie finansowe. Właśnie taki był cel ankiety, którą przeprowadził Leszek Markiewicz, ekspert portalu NieruchomosciSzybko.pl. Po sprawdzeniu wyników wspomnianego badania okazało się, że dwie dzielnice mają szczególnie dobrą opinię jako optymalne miejsce do zamieszkania.

Warszawiacy chętnie wybierają Mokotów oraz Żoliborz

Sposobność do opisania preferencji internautów pojawiła się, gdy ekspert nieruchomości Leszek Markiewicz na portalu LinkedIn zadał następujące pytanie: „Gdybym Ci powiedział, że dostaniesz ode mnie za darmo mieszkanie w dowolnej lokalizacji Warszawy, to którą dzielnicę byś wybrał?”. To pytanie wzbudziło bardzo duży odzew, o czym świadczy aż 247 komentarzy. W ramach odpowiedzi, niektórzy użytkownicy portalu LinkedIn podawali więcej niż jedną preferowaną lokalizację, jaką powinien mieć warszawski lokal. Poniższa tabela prezentuje te lokalizacje, które były najczęściej wymieniane. Chodzi o warszawskie dzielnice oraz dwie części Pragi – Południe (Saską Kępę oraz pozostały obszar dzielnicy). „Taki podział Pragi – Południe jest zasadny, ponieważ Saska Kępa mocno wyróżnia się na tle pozostałej części dzielnicy i jednocześnie zebrała sporo głosów” – podkreśla Leszek Markiewicz, ekspert portalu NieruchomosciSzybko.pl.

Poniższe zestawienie prezentuje również udział głosów na poszczególne dzielnice. Warto podkreślić, że taki odsetek głosów został obliczony tylko z uwzględnieniem dzielnic, na które oddano co najmniej 20 głosów. Do grupy najczęściej wskazywanych dzielnic zakwalifikowały się następujące lokalizacje:

  • Mokotów – 17% głosów wskazujących miejsce, gdzie powinien znajdować się wymarzony warszawski lokal
  • Żoliborz – 17% głosów
  • Ursynów – 11% głosów
  • Wilanów – 11% głosów
  • Bielany – 10% głosów
  • Śródmieście – 8% głosów
  • Ochota – 8% głosów
  • Saska Kępa – 7% głosów
  • Wola – 4% głosów
  • Bemowo – 4% głosów
  • Praga – Południe (poza Saską Kępą) – 3% głosów
Gdzie chcielibyśmy kupić warszawskie
Źródło: mapa.um.warszawa.pl

Pewną ciekawostkę stanowi fakt, że osoby odpowiadające na pytanie o optymalną dzielnicę, stosunkowo rzadko wskazywały Śródmieście. Może to wynikać z faktu, że centralna dzielnica Warszawy jest bardzo zatłoczona. Lepsze wyniki niż Śródmieście odnotowały następujące części stolicy: Mokotów, Żoliborz, Ursynów, Wilanów oraz Bielany. „Taka sytuacja sugeruje, że większa odległość od centrum Warszawy nie stanowi problemu, jeżeli dana dzielnica jest połączona linią metra (patrz Bielany oraz Ursynów). To ważna wskazówka dla osób, które planują kupić warszawski lokal z myślą o zyskownej odsprzedaży lub wynajmie” – komentuje Leszek Markiewicz, ekspert portalu NieruchomosciSzybko.pl.

Co ciekawe, świeżo ukończone metro na Targówek nie zdołało jednak zapewnić tej dzielnicy miejsca na liście najczęściej wybieranych lokalizacji. W poniższej tabeli zabrakło również Białołęki, Pragi – Północ, Wesołej, Rembertowa, Wawra, Ursusa oraz Włoch. Jak zauważa Leszek Markiewicz, poza nieco zaniedbaną Pragą – Północ, wszystkie te dzielnice można uznać na peryferyjne.

Preferencje mieszkaniowe warszawiaków niezależnie od posiadanego budżetu: wyniki sondażu na portalu LinkedIn (wrzesień 2019 r.)
Nazwa dzielnicy/części miasta

Udział wskazań danego obszaru przez uczestników sondażu (każda osoba mogła wybrać więcej niż jedną lokalizację)*
Mokotów 17%
Żoliborz 17%
Ursynów 11%
Wilanów 11%
Bielany 10%
Śródmieście 8%
Ochota 8%
Saska Kępa 7%
Wola 4%
Bemowo 4%
Praga – Południe (poza Saską Kępą) 3%

*- Przy obliczaniu wyników uwzględniono tylko lokalizacje posiadające przynajmniej 20 wskazań.

Źródło: opracowanie własne

Faktyczny rozkład mieszkaniowych transakcji jest inny

Zaprezentowane powyżej preferencje internautów, warto porównać z faktycznym rozmieszczeniem wszystkich stołecznych mieszkań kupowanych w 2018 r. Położenie lokali nabywanych w minionym roku, bardzo dobrze pokazuje poniższa mapa przygotowana przez urząd miasta. Informacje z mapy potwierdzają m.in. sporą popularność Białołęki, Pragi – Południe oraz Targówka. „Tani” Ursus też cieszył się zainteresowaniem osób zamierzających kupić warszawski lokal. Stosunkowo niewiele transakcji miało natomiast miejsce na terenie Rembertowa. Trudno się temu dziwić, ponieważ wspomniana dzielnica podobnie jak Wawer oraz Wesoła cechuje się dużym udziałem budownictwa jednorodzinnego. „Tymczasem transakcje dotyczące domów nie zostały uwzględnione na poniższej mapie. Warto przypomnieć, że prezentuje ona tylko zakupy lokali mieszkalnych (zarówno nowych, jak i używanych)” – zaznacza Leszek Markiewicz, ekspert portalu NieruchomosciSzybko.pl.

Źródło: Leszek Markiewicz, NieruchomosciSzybko.pl

NBP nadal nie wprowadza zmian w polityce pieniężnej

W tym tygodniu w końcu poznaliśmy decyzję Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie polskich kredytów we frankach szwajcarskich. Wyrok TSUE okazał się korzystny dla frankowiczów. Trybunał stwierdził, że polskie sądy przy orzekaniu powinny kierować się interesem klienta i mogą unieważniać umowy kredytowe jeśli zawarto w nich nieuczciwe klauzule. Każda sprawa ma być jednak rozpatrywana indywidualnie. Po ogłoszeniu decyzji napięcie na polskim rynku finansowym opadło, co pomogło złotemu się umocnić. Na orzeczenie Trybunału nie mógł zareagować NBP, ponieważ posiedzenie Rady Polityki Pieniężnej odbyło się przed jego ogłoszeniem. Jednakże, nawet gdyby decyzja TSUE zapadła wcześniej, i tak nie spodziewano się zmian w polityce pieniężnej.

Warto wspomnieć również o sytuacji gospodarczej w USA, gdzie nastąpił spadek indeksów ISM dla usług i produkcji. W przypadku sektora produkcyjnego jest to najgorszy wynik od czasów kryzysu finansowego.

Złoty w tym tygodniu znacznie się umocnił. Miała na to wpływ przede wszystkim decyzja TSUE oraz odbicie od oporu na poziomie 4,38 EUR/PLN. Kurs złotego w stosunku do euro w piątek rano wynosił 4,33 EUR/PLN. Natomiast dolar amerykański lekko się osłabił w stosunku do euro, za co odpowiedzialne są gorsze wyniki makroekonomiczne w tym tygodniu. Wartość eurodolara na koniec tygodnia wynosiła ok. 1,097.

Tygodniowy komentarz walutowo-makroekonomiczny Malwiny Krakus, analityczki AKCENTY

PPK: najwięcej formalności dopiero przed pracodawcami – stracą specjaliści

Minął prawie kwartał od początku wdrażania Pracowniczych Planów Kapitałowych. Od tego momentu już prawie 1320 firm podpisało umowy z instytucjami finansowymi i zdaniem wiceprezesa Polskiego Funduszu Rozwoju, nic nie wskazuje na to, aby pozostali przedsiębiorcy nie zdążyli do granicznej daty 25 października[1]. Najwięcej pracy jednak dopiero przed nimi. 24 września uchwalono nowy budżet, w którym zniesiono 30-krotność. Co takie regulacje zmieniają dla pracownika i pracodawcy?

W dalszym ciągu nie są do końca znane konsekwencje wprowadzenia PPK w Polsce. Ani pracodawcy, ani pracownicy nie mają jasnej sytuacji jeśli chodzi o koszty zatrudnienia i ich przyszłe emerytury. Będą one widoczne dopiero w perspektywie kilku lat, ale już teraz czekają ich spore zmiany. Najmniej optymistyczne perspektywy rysują się przed wysoko wykwalifikowanym personelem.

Stracą specjaliści

Pracodawcy wskazują, że może dojść do odpływu technologii, kapitału i wykwalifikowanej siły roboczej, szczególnie w branżach, które cechuje wysoka innowacyjność.

– Zniesienie 30 krotności dotknie pracowników, którzy zarabiają powyżej 11 tysięcy miesięcznie. Będzie to skutkować wzrostem kosztów zatrudnienia i w efekcie może znacząco obniżyć wynagrodzenie wysoko wykwalifikowanych specjalistów. Może się okazać, że Polska nie będzie już dla nich atrakcyjnym miejscem pracy – komentuje Marta Tomaszewska, Kierownik Zespołu Wsparcia Kadry i Płace w firmie KalasoftTaka decyzja będzie miało duży wpływ na zmniejszenie atrakcyjności Polski w zakresie tworzenia miejsc pracy dla kadry wysoko wykwalifikowanej oraz może skłonić potencjalnych inwestorów do zmiany swojej dotychczasowej polityki inwestycji i zatrudnienia. Dużo wyższe koszty zatrudnienia mogą przyczynić się do zastępowania umów o pracę na korzyść tzw. „szarej strefy”. Zgodnie z tym co przewidują pracodawcy, problem mogą stanowić też świadczenia emerytalne a dokładnie rozwarstwienie ich wysokości.

Ogrom pracy przed przedsiębiorcami w związku z Pracowniczymi Planami Kapitałowymi

Na wszystkich tych przedsiębiorstwach, które zbliżają się do daty granicznej objęcia obowiązkiem tworzenia PPK tj.: 01.01.2020 skupia się obecnie obowiązek informowania pracowników o tym, jak działają Pracownicze Plany kapitałowe

[1] https://www.gazetaprawna.pl/artykuly/1431661,ppk-firmy-umowy-o-prowadzenie.html

Ruszyła druga edycja programu Poland Prize powered by Huge Thing

9 zagranicznych startupów bierze udział w drugiej edycji Poland Prize powered by Huge Thing, a siódmej od początku działania akceleratora. Każdy z nich otrzyma grant w wysokości do 45 tys. euro oraz czteromiesięczne wsparcie wykwalifikowanych mentorów, a także miejsce do pracy w Google for Startups Campus Warsaw. Celem inicjatywy jest przyciągnięcie zagranicznych startupów do Polski i umożliwienie im rozwoju. Partnerami Huge Thing są globalne firmy: Santander Bank Polska, Procter & Gamble, SpeedUp Venture Capital Group oraz Google for Startups.

W tegorocznej edycji programu bierze udział 9 startupów, w tym 8 z Europy i jeden z USA. Dwa z nich pochodzą z Ukrainy – Greenbin oraz Ninja Lender, pozostałe to: brytyjski Conundrum, irlandzki Eiravato, estoński – WebTotem, rosyjski Timeflip, łotewski Datainvision, portugalski Parcela Já oraz Vimix z USA.

-Po raz kolejny startujemy z procesem akceleracyjnym dla startupów z zagranicy. Dla firm z Europy Polska jest naturalnym przystankiem w drodze na zachód, a dla startupów spoza Europy to idealna wyskocznia do dalszego rozwoju na naszym kontynencie. Tak, jak w poprzednich edycjach będziemy wspierać startupy w rozwoju poprzez umożliwienie współpracy z najlepszymi ekspertami, pomoc w pozyskiwaniu klientów, a także wsparcie w formie grantumówi Kamila Chmielewska, Program Coordinator w Huge Thing.

Podczas programu, wsparcia udzielać będzie nie tylko zespół Huge Thing, ale
i przedstawiciele partnerów, którymi są Santander Bank Polska, Procter & Gamble, Google for Startups oraz SpeedUp Venture Capital Group – to oni wesprą zespoły swoją wiedzą ekspercką oraz sprawdzą potencjał wdrożenia rozwiązań w tych organizacjach.

-Wszystkie działania, jakie podejmowane są w ramach Poland Prize, czyli zarówno przyznanie grantu jak i mentoring, ale oczywiście także networking, są po to, aby firmy te miały możliwość rozwoju w Polsce – dodaje Chmielewska.

Druga edycja Poland Prize powered by Huge Thing ruszyła z początkiem października. Proces akceleracyjny potrwa do końca stycznia.

Brak podatku u źródła za usługi IT oraz licencje za korzystanie z oprogramowania

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w wydanej 16 sierpnia 2019 r. interpretacji indywidualnej potwierdził, że płatności spółki na rzecz podmiotu powiązanego z tytułu usług wsparcia informatycznego oraz licencji za korzystanie z oprogramowania komputerowego w świetle ustawy o CIT oraz polsko-niemieckiej umowy ws. unikania podwójnego opodatkowania nie podlegają w Polsce opodatkowaniu podatkiem u źródła (sygn. 0111-KDIB2-3.4010.164.2019.2.HK).

Podatek u źródła, czyli podatek dochodowy z tytułu uzyskanych na terytorium RP przychodów z usług przetwarzania danych, usług doradczych oraz świadczeń o podobnym charakterze, a także z praw autorskich lub praw pokrewnych przez osoby prawne niemające na tym terytorium siedziby lub zarządu, wynosi 20% przychodu (art. 21 ust. 1 ustawy o CIT). Przedsiębiorcy, którzy dokonują z tych tytułów wypłat należności do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym obowiązującym u wypłacającego te należności łącznie kwoty 2 000 000 zł na rzecz tego samego podatnika, są obowiązani w dniu dokonania wypłaty pobrać zryczałtowany podatek dochodowy (art. 26 ust. 1 ustawy o CIT).

Zgodnie jednak z art. 7 Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, podpisanej w Berlinie w dniu 14 maja 2003 r.: „Zyski przedsiębiorstwa Umawiającego się Państwa podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie, chyba że przedsiębiorstwo prowadzi działalność gospodarczą w drugim Umawiającym się Państwie poprzez położony tam zakład” (Dz.U. z 2005 r. nr 12, poz. 90, zwana dalej UPO).

Usługi IT i licencje w ramach międzynarodowej grupy kapitałowej

Mająca siedzibę na terytorium RP spółka z o.o. podlegająca opodatkowaniu od całości swoich dochodów w Polsce, bez względu na miejsce ich osiągania, prócz głównej działalności świadczy również usługi księgowe na rzecz spółek powiązanych z międzynarodowej grupy kapitałowej. Sama zaś nabywa od spółki-babki będącej niemieckim rezydentem podatkowym usługi wsparcia informatycznego oraz powiązaną z nimi licencję na korzystanie z oprogramowania komputerowego do zarządzania zasobami przedsiębiorstwa. Usługi IT są polskiej spółce niezbędne m.in. do świadczenia usług księgowych. Spółka z o.o. wystąpiła do organu podatkowego o potwierdzenie, że w zakresie nabycia tych usług IT oraz licencji nie będzie zobowiązana do pobrania podatku od źródła.

Licencja końcowego użytkownika

Zgodnie z ustawą o prawie autorskim programy komputerowe podlegają takiej samej ochronie jak utwory literackie (art. 74 ust. 1), co sprawia, że na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych podlegają one zakresowi definicji należności licencyjnych. Jednakże ustawa o CIT w art. 22a wskazuje, że przepisy m.in. art. 21 tej ustawy należy stosować z uwzględnieniem zawartych przez Polskę umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania. Natomiast zawarta z Niemcami UPO w art. 12 pod pojęciem należności licencyjnych wskazuje „wszelkiego rodzaju należności płacone za użytkowanie lub prawo do użytkowania wszelkich praw autorskich do dzieła literackiego, artystycznego lub naukowego” (Dz.U. z 2005 r. nr 12, poz. 90). Identyczną definicję zawiera art. 12 Modelowej konwencji OECD w sprawie podatku od dochodu i majątku. Choć § 13.1 Komentarza do art. 12 tej konwencji stwierdza, że program komputerowy może być traktowany jako utwór literacki, artystyczny lub naukowy, jednakże § 14.2 tego Komentarza precyzuje, że opłaty za jego używanie dla potrzeb własnych ponoszone przez użytkownika końcowego w celu zapewnienia możliwości korzystania z programu nie stanowią należności licencyjnych.

Spółka na poparcie swego stanowiska przytoczyła wydaną przez Dyrektora KIS interpretację z dnia 18 lipca 2018 r., w której ustosunkował się on do ponoszonych przez wnioskodawcę opłat z tytułu nabycia licencji do korzystania z oprogramowania komputerowego od brytyjskiego i niemieckiego kontrahenta: „Zakupiona przez Wnioskodawcę licencja na programy komputerowe umożliwia korzystanie z oprogramowania wyłącznie na jej własne potrzeby zgodnie z ich przeznaczeniem (…) Uzyskana licencja na korzystanie z programu wskazuje, że jest to tzw. licencja końcowego użytkownika. (…) świadczenia wypłacane przez Wnioskodawcę (…) nie mieszczą się w definicji należności licencyjnych i nie podlegają one opodatkowaniu w Polsce podatkiem dochodowym na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych” (sygn. IPPB5/423-418/14-5/S/PW).

Przesłanka posiadania zakładu w drugim umawiającym się państwie

Ponieważ ponoszone przez spółkę opłaty licencyjne za korzystanie z oprogramowania komputerowego nie podlegają regulacji art. 12 polsko-niemieckiej UPO, zastosowanie do uzyskiwanych przez niemiecką spółkę dochodów licencyjnych powinien mieć art. 7 tej umowy. Zgodnie z jego treścią: „Zyski przedsiębiorstwa Umawiającego się Państwa podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie, chyba że przedsiębiorstwo prowadzi działalność gospodarczą w drugim Umawiającym się Państwie poprzez położony tam zakład” (Dz.U. z 2005 r. nr 12, poz. 90).

Mając na uwadze fakt, iż niemiecka spółka-babka nie prowadzi na terenie Polski zakładu, jak i ww. interpretację przepisów Modelowej konwencji OECD oraz polsko-niemieckiej UPO, polska spółka-wnuczka zajęła stanowisko, że nie musi pobierać podatku u źródła z tytułu wypłacanych należności za korzystanie z licencji do oprogramowania komputerowego.

Usługi IT nie mają charakteru doradczego

Fakt nieposiadania na terenie Polski zakładu przez niemiecką spółkę-babkę posłużył także polskiej spółce za argument, zgodnie z art. 7 UPO, do niepobierania podatku u źródła w zakresie nabywania usług wsparcia informatycznego. Usługi te nie mieszczą się bowiem w katalogu świadczeń objętych obowiązkiem jego pobierania, wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 2a ustawy o CIT, zarówno zgodnie z przytoczonymi interpretacjami podatkowymi (sygn. 0114-KDIP3-1.4011.282.2017.2.IF z 19.10.2017 r. oraz 0111-KDIB1-2.4010.384.2017.2.BG z 18.01.2018 r. i IBPB-1-2/4510-470/16/MS z 28.06.2016 r.), jak i słownikowym rozumieniem „usług IT”. Trudno bowiem usługom tym przypisać charakter doradczy, skoro ich świadczeniodawca nie będzie udzielał wnioskodawcy porad. Nie stanowią również usług przetwarzania danych, bo przetwarzać to – jak wskazuje słownik PWN – porządkować, zabezpieczać, archiwizować oraz udostępniać zbiory danych, a także opracowywać zbiory danych. A świadczone przez spółkę niemiecką usługi nie spełniają ww. funkcji.

Licencje podlegają podatkowi u źródła, ale jednak nie podlegają

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przyznał, że usługi IT nie podlegają dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 2a ustawy o CIT. Zatem w związku z treścią art. 7 UPO osiągane z ich tytułu przez niemiecką spółkę przychody, w braku posiadania przez nią na terenie Polski zakładu, będą podlegały opodatkowaniu wyłącznie na terenie Niemiec.

Co do kwestii oprogramowania, organ poinformował, że Polska złożyła w Komentarzu do modelowej konwencji OECD w sprawie podatku od dochodu i majątku, w pkt 43, zastrzeżenie do art. 12 tej Konwencji, zgodnie z którym zastrzega sobie prawo traktowania i opodatkowania jako należności licencyjnych wszelkich dochodów z tytułu oprogramowania, które nie pochodzą z całkowitego przekazania praw do oprogramowania, w tym także dochodów z tytułu użytkowania lub prawa do użytkowania praw autorskich objętych programem komputerowym. Jednakże zastrzeżenie to nie obejmuje swą mocą użytkownika końcowego.

„…należy zatem uznać, że należności z tytułu użytkowania lub prawa do użytkowania programu komputerowego mieszczą się w definicji należności licencyjnych zawartych w art. 12 ust. 3 umowy polsko-niemieckiej. (…) Wnioskodawca nie ma prawa do kopiowania, powielania na potrzeby osób trzecich, modyfikowania oraz rozpowszechniania zakupionego programu komputerowego lub dostępu do baz. Wnioskodawca jest użytkownikiem końcowym (…) Zakres uprawnień nabywcy do korzystania z oprogramowania komputerowego i baz danych jest ograniczony jedynie do wykorzystania ich na własne potrzeby, w określonym czasie. W związku z powyższym nie dochodzi do przeniesienia praw autorskich ani do przekazania tych praw do używania Wnioskodawcy, a co za tym idzie należności za korzystanie z aplikacji IFS oraz oprogramowania Oracle nie są należnościami licencyjnymi w rozumieniu przepisów ww. umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania” (interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 16 sierpnia 2019 r., sygn. 0111-KDIB2-3.4010.164.2019.2.HK).

Audyt prawno-podatkowy zapewni realizację celów

Współpraca między podmiotami powiązanymi w zakresie korzystania ze wsparcia oferowanego przez wyspecjalizowane w danej dziedzinie jednostki grupy kapitałowej jest powszechnym, uzasadnionym ekonomicznie działaniem. Samodzielne próby podejmowania działań w tych dziedzinach bądź korzystanie z zewnętrznych usług podmiotów trzecich mogą generować znacznie wyższe koszty, lub wpływać na spowolnienie działalności przedsiębiorstwa.

Przygotowując umowy współpracy, umowy zakupu usług oraz planując cały proces optymalizacji działalności przedsiębiorstwa, należy to robić nie tylko przez pryzmat krajowego prawa podatkowego, ale i umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, a przede wszystkim międzynarodowych standardów podatkowych i konwencji. Tak, jak w przytoczonym przykładzie, może to uchronić przed nadmiernymi ciężarami podatkowymi. Zwłaszcza gdy dokona się precyzyjnego z punktu widzenia prawno-podatkowego określenia zakresu świadczonych między podmiotami powiązanymi usług czy też jak w ww. przypadku licencji – zapewni udostępnianie jej wyłącznie użytkownikowi noszącemu – w rozumieniu prawa podatkowego – miano użytkownika końcowego.

Autor: radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

Siła złotego po TSUE

Zgodnie z oczekiwaniami, dzisiejszy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) – istotny w kontekście kredytów frankowych – jest korzystny dla frankowiczów.

Co stwierdził TSUE?

Zgodnie z komunikatem prasowym po decyzji TSUE ws. C-260/18 Kamil Dziubak i Justyna Dziubak przeciwko Raiffeisen Bank International AG: “W zawartych w Polsce umowach kredytu indeksowanego do waluty obcej, nieuczciwe warunki umowy dotyczące różnic kursowych nie mogą być zastąpione przepisami ogólnymi polskiego prawa cywilnego”. I dalej “Jeżeli po usunięciu nieuczciwych warunków charakter i główny przedmiot tych umów może ulec zmianie w zakresie, w jakim nie podlegałyby one już indeksacji do waluty obcej równocześnie podlegając stopie oprocentowania opartej na stopie obowiązującej w odniesieniu do tej waluty, prawo Unii nie stoi na przeszkodzie unieważnieniu tych umów”.

Co oznacza decyzja TSUE?

Decyzja TSUE oznacza, że posiadacze kredytów indeksowanych do CHF zawierających niezgodne z prawem zapisy mogą z większą pewnością ubiegać się o unieważnienie umów kredytowych. Wygląda na to, że decyzje w kwestii tego, czy w takiej sytuacji należy unieważnić całą umowę kredytową, zostawić ją w mocy (za zgodą dłużnika), czy też zastosować inne rozwiązanie (np. przewalutowanie kredytu po kursie zaciągnięcia przy zastosowaniu stopy LIBOR CHF) najpewniej będą musiały podjąć jednak polskie sądy.

W kontekście wyroku TSUE warto wspomnieć, że odnosi się on do kredytów indeksowanych, czyli części zawieranych w Polsce kredytów frankowych. Wielu prawników komentujących wyrok TSUE sugeruje jednak, że otwiera on drogę do walki w sądach o unieważnienie kredytu również kredytobiorcom posiadającym kredyty denominowane w CHF.

Niekorzystny dla banków wyrok TSUE oznacza niemałe koszty, które będą musiały ponieść te instytucje, w których istotną część portfela kredytowego stanowią kredyty frankowe. Najbardziej zaangażowanymi w kredyty frankowe bankami są Getin Noble Bank, Bank Millennium oraz mBank, jednak lista banków jest dłuższa.

Jak zareagował rynek?

Zgodnie z naszą opinią skala obaw rynku związana z wyrokiem TSUE była przesadna. Rynek zareagował w myśl zasady „kupuj plotki, sprzedawaj fakty”, a złoty po ogłoszeniu wyroku TSUE doświadczył umocnienia, w pełni odrabiając straty, których doświadczył po informacji z dnia 20 października, kiedy poznaliśmy datę ogłoszenia wyroku TSUE.

Kurs EUR/PLN (wrzesień ‘19-październik ‘19)

Kurs EUR PLNŹródło: Bloomberg Data: 03/10/19

Dziś wyraźnie wzrósł również wolumen obrotu akcjami banków zaangażowanych w kredyty frankowe. Zmienność na rynku w okolicy ogłoszenia wyroku była wyjątkowo duża. Po jego ogłoszeniu ceny akcji części „frankowych” banków wzrosły.

Ceny akcji mBanku (lewa oś) oraz Banku Millennium (prawa oś) (03/10/19)

Ceny akcji mBankuŹródło: Bloomberg Data: 03/10/19

Zachowanie to nie jest jednak regułą – cena akcji mniej zaangażowanego w kredyty frankowe od banków wymienionych powyżej, PKO BP spada. Na czerwono świeci się dziś również indeks WIG-Banki (w którym największy udział ma właśnie wspomniany PKO BP).

Cena akcji PKO BP (lewa oś) i indeks WIG-Banki (prawa oś) (03/10/19)

Cena akcji PKO BPŹródło: Bloomberg Data: 03/10/19

Jak na wyrok zapatrują się regulatorzy?

Polski złoty, jeszcze wczoraj pozytywnie reagował na retorykę prezesa Narodowego Banku Polskiego, Adama Glapińskiego, który podczas konferencji prasowej po spotkaniu Rady Polityki Pieniężnej sugerował, że kwestia wyroku TSUE nie budzi w nim większych obaw.

Dziś rynki obiegł również komunikat prasowy Komisji Nadzoru Finansowego, którego ton jest uspokajający. Cytując jego fragment: „W ocenie Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) sektor bankowy w Polsce jest dobrze skapitalizowany i bezpieczny. Polityka realizowana od długiego czasu przez Komisję i inne instytucje sieci bezpieczeństwa finansowego spowodowała, że banki z dużym udziałem kredytów walutowych zostały zobowiązane do posiadania odpowiednich kapitałów, co jest czynnikiem ograniczającym ryzyko związane z tymi kredytami”.

Co dalej z polskim złotym?

Jak wspominaliśmy wcześniej, naszym zdaniem w dłuższym terminie rozwiązanie problemu kredytów frankowych, ciągnącego się za sektorem od lat nie powinno negatywnie przekładać się na zachowanie polskiej waluty. Ostatecznie zniknie bowiem problem, który był jednym z kluczowych wewnętrznych czynników ryzyka, wpływających na pewną niechęć inwestorów do polskiego złotego w ostatnich latach.

W kolejnych dniach optyka inwestorów powinna się zmienić – spodziewamy się, że na pierwszy plan najpewniej znów wysunie się sytuacja zewnętrzna, znaczenie w kontekście zachowania złotego powinno mieć również nastawienie inwestorów do perspektyw działań Rady Polityki Pieniężnej. Liczymy, że kolejne kwartały przyniosą poprawę sentymentu względem aktywów ryzykownych. W przeciwieństwie do części rynku nie spodziewamy się również luzowania polityki pieniężnej ze strony Rady Polityki Pieniężnej w kolejnych latach, a raczej sytuacji zgoła odwrotnej. W związku z powyższym cały czas liczymy na umocnienie polskiej waluty w relacji do euro i dolara amerykańskiego w kolejnych kwartałach.

Autor: Roman Ziruk, Ebury Polska

TSUE umocnił złotego

Polski złoty miał wczoraj wyjątkowo dobry dzień. Notowaniom polskiej waluty mocno pomogła decyzja Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który wsparł frankowiczów w walce z nieuczciwymi zapisami umów kredytowych, ale równocześnie nie pogrążył polskiego systemu bankowego.

Werdykt korzystny nie tylko dla kredytów indeksowanych?

Rozmawiając o wyroku, warto wspomnieć, że formalnie nie dotyczy on wszystkich pożyczek frankowych. Zasadniczo odnosi się tylko do jednego ich rodzaju, czyli indeksowanych do waluty. Jest to rodzaj kredytu, w którym kwota zobowiązania podana jest w złotych, ale wypłacana w walucie obcej przeliczanej od razu na PLN. Takie rozwiązanie pozwalało na podpięcie kredytu pod stawki LIBOR zamiast WIBOR i odwzorowywanie jego wartości w walucie. Warto nadmienić, że ten mechanizm pojawiał się również w pożyczkach w innych walutach niż CHF i wyrok dotyczy także tych produktów. Teoretycznie decyzja Trybunału nie odnosi się do drugiego typu kredytów, w których kwota zadłużenia była podana od razu w obcej walucie (denominowanych). Trzeba podkreślić, że nie bez powodu używamy tu słowa “teoretycznie”. Orzeczenie TSUE to tylko (i aż) wskazówka dla polskich sądów. Dopiero praktyka naszej temidy, czyli sposób i zakres realizacji zaleceń, które znalazły się w uzasadnieniu do tej decyzji, da nam ostateczną odpowiedź, jak szeroko zamierzają je stosować sędziowie. Dopiero wtedy zobaczymy też, jak układają się relacje finansowe banku z klientem po operacji anulowania kredytu.

Niespodziewana siła złotego

Po wczorajszej decyzji najbardziej niezadowoleni byli eksporterzy. PLN bardzo szybko zaczął ruch umacniający go względem głównych walut. Euro staniało o 3 grosze z 4,36 zł na 4,33 zł. Jeszcze mocniej staniał frank, bo aż o 4 grosze z 3,99 zł na 3,95 zł. Jest to miła niespodzianka dla posiadaczy kredytów denominowanych, którzy (przynajmniej na razie) nie są bezpośrednimi beneficjentami wyroku TSUE. Dolar i funt straciły na wartości względem złotego odpowiednio 4 i 3 grosze. Na warszawskim parkiecie w górę szła też większość banków, aczkolwiek nie wszystkie. Powodem takiej reakcji rynków jest uniknięcie przez Polskę najczarniejszego scenariusza dla systemu bankowego. Wiele osób obawiało się go po wcześniejszym komentarzu rzecznika Trybunału (z reguły jego stanowisko jest bardzo zbliżone do ostatecznych rozstrzygnięć).

Słabsze dane z USA

Inwestorzy czekali na dobry moment, aby zamknąć inwestycje w dolara. Nie wiadomo, czy wczoraj była najlepsza chwila, ale wielu z niej skorzystało. Pretekstem do przeceny USD były najnowsze amerykańskie odczyty. O godzinie 16:00 poznaliśmy wyniki zamówień na dobra oraz indeks ISM. Zamówienia były niemal dokładnie równe przewidywaniom, ale zdecydowanie gorzej wypadł indeks ISM. Spadł on od ostatniego badania o 6,3 pkt, przy czym analitycy oczekiwali spadku o zaledwie 2,5 punktu. Efektem tych danych było umocnienie się euro względem dolara i właśnie dlatego wczoraj PLN zyskał bardziej względem USD niż EUR.

Dzisiaj w kalendarzu danych makroekonomicznych warto zwrócić uwagę na:

  • 14:30 – USA – handel zagraniczny,
  • 14:30 – USA – rynek pracy,
  • 20:00 – USA – wystąpienie szefa FED.

Maciej Przygórzewski – główny analityk w Internetowykantor.pl

Firmy branży IT chcą powołania Instytucji ds. Rozwoju Sztucznej Inteligencji

Nawet 30-procentowy roczny wzrost działalności i miliard złotych obrotów, a do tego eksport większości swoich usług. W bieżącej działalności polskich MŚP z sektora IT obok wielu sukcesów nie brakuje jednak wyzwań. Aby wzmocnić głos krajowych firm IT, reprezentujących strategiczny dla Polski sektor gospodarki, powołana została Organizacja Pracodawców Usług IT (ang. Software Development Association Poland – SoDA). Związek postuluje m.in. powołanie współpracującej z biznesem i przez niego współfinansowanej instytucji naukowej zajmującej się badaniami nad sztuczną inteligencją. Jednak niewystarczająca współpraca środowisk naukowych z biznesem to nie jedyne wyzwania, z którymi mierzą się firmy programistyczne. Debata im poświęcona odbędzie się w trakcie 9. Europejskiego Kongresu MŚP w Katowicach.

Polskie software housy dobrze sobie radzą

Wedle szacunków około 1000 polskich firm kwalifikuje się do miana producenta oprogramowania. Według szacunków skupiającej takie przedsiębiorstwa Organizacji Pracodawców Usług IT pracuje w nich nawet 50 tys. pracowników. Spośród ponad 250 tysięcy, które w naszym kraju pracują jako programiści. Polscy producenci oprogramowania skutecznie konkurują na zagranicznych rynkach. Osiągają spektakularne sukcesy, a ich współpraca z zagranicznymi klientami trwa nawet po 20 lat. Szacuje się, że ich łączne roczne obroty kształtują się na poziomie ok. 1 mld PLN. Firmy te notują wzrosty przekraczające nawet 30 proc. (r/r), a większość swoich usług (70 proc.) eksportują.

Jednak polskie firmy programistyczne odczuwają coraz silniejszą presję ze strony konkurencji z krajów, które również oferują ciekawe rozwiązania IT, a także jak np. Bułgaria czy Rumunia niższe koszty.

– Mamy dobrych inżynierów i dobre rozwiązania, lecz trzeba ten potencjał nieustannie umiejętnie promować. Jeśli chcemy utrzymać dobrą pozycję na światowych rynkach, to musimy o to zabiegać. Nie bez znaczenia są również kwestie lobbowania za rozwiązaniami, które będą pomocne w pokonaniu najważniejszych barier utrudniających rozwój polskiej branży IT – mówi Michał Sztanga, dyrektor zarządzający Future Processing, jednej z firm członkowskich Organizacji Pracodawców Usług IT.

Organizacja Pracodawców Usług IT głosem branży

Głosem MŚP polskiego sektora IT jest Organizacja Pracodawców Usług IT (ang. Software Development Association Poland – SoDA). W organizacji, powołanej w 2018 roku, zrzeszone są 63 firmy, choć przedsiębiorstw w nieformalnej sieci jest już kilkaset.
– Impulsem do powołania związku była między innymi chęć nawiązania współpracy pomiędzy firmami o podobnym profilu i podobnych wyzwaniach, dzięki której możemy wspierać się w bieżącej działalności operacyjnej. Chcemy, aby dzięki takiemu zjednoczeniu głos firm mających niebagatelny udział w budowie nowoczesnej polskiej gospodarki był bardziej słyszalny wśród decydentów. Branża IT to przecież jeden ze strategicznych kierunków jej rozwoju – mówi Bartosz Majewski, prezes SoDA, oraz własnej firmy Codibly. – Posługujemy się angielskim odpowiednikiem nazwy ze względu na międzynarodowe środowisko, w jakim funkcjonujemy. Promujemy polskie firmy za granicą i stąd potrzeba posługiwania się zrozumiałą na całym świecie marką – dodaje.

Problemy polskich producentów oprogramowania – problemami polskiej gospodarki

Mimo odnoszonych sukcesów polska branża IT ma również swoje bolączki. Pomimo ogromnego potencjału, produkuje wartość intelektualną dla firm zachodnich, pozycjonując się tym samym dość nisko na drabinie wartości dodanej. W opinii SoDA jedną z najważniejszych kwestii jest niewystarczająca współpraca środowisk naukowych z biznesem. Dlatego organizacja postuluje powołanie ściśle współpracującej z firmami i współfinansowanej przez przedsiębiorców, instytucji naukowej, która będzie zajmować się badaniami nad sztuczną inteligencją.

– Współpraca biznesu i nauki jest niezbędna, jeżeli chcemy mówić o większej wartości dodanej, a w szczególności o rozwijaniu innowacyjnych produktów. Efekty tej kooperacji wykorzystywane byłyby przy opracowywaniu innowacyjnych na światową skalę rozwiązań z wielu dziedzin, takich jak FinTech i Przemysł 4.0, między innymi w zakresie elektromobilności oraz e-Commerce.

Widzimy również potrzebę utworzenia instytucji w Polsce zajmującej się rozwojem sztucznej inteligencji – mówi Konrad Weiske, wiceprezes SoDA oraz Chief Executive Officer w Spyrosoft.

Skupieni w SoDA przedstawiciele firm programistycznych postulują także rozważenie wprowadzenia zmian przeciwdziałających wzrostowi kosztów w branży. To pozwoliłoby polskim firmom na zgromadzenie środków finansowych na inwestycje w najbardziej zaawansowane technologie umożliwiające utrzymanie się na rynku, dalsze zwiększanie wartości dodanej oraz tworzenie własnych produktów, które staną się produktem eksportowym polskiej branży IT.

Innym palącym problemem są też stale rosnące koszty pracy programistów, co już teraz doprowadza do utraty konkurencyjności zarówno firm polskich, jak i ulokowanych w Polsce oddziałów zachodnich firm.

– W przeciągu kilku lat będzie to skutkowało negatywnymi dla gospodarki naszego kraju zjawiskami. Przenoszeniem miejsc pracy do krajów o niższych kosztach na przykład do Indii, Filipin, Wietnamu, na Ukrainę, Białoruś czy do Rumunii. Obawiamy się również stagnacji zarobków w branży, a tym samym wyhamowania wzrostu zamożności tysięcy polskich rodzin, a także zmniejszeniem ilości dobrze płatnych miejsc pracy w Polsce – mówi Konrad Weiske.

Barierą w rozwoju jest również ograniczony dostęp do pracowników.

– Zasadnym a jednocześnie korzystnym dla budżetu państwa rozwiązaniem byłoby stworzenie „programu wprowadzającego” dla osób chcących się przebranżowić i rozwijać zawodowo jako programiści. Koszty zatrudnienia byłyby w pierwszym roku równo podzielone pomiędzy państwo i pracodawcę. Taki wydatek, będący de facto inwestycją, szybko zwróciłby się w formie wpływów z podatków CIT, PIT i VAT. Korzyścią dla firm IT byłaby możliwość bardziej dynamicznego rozwoju, dzięki zatrudnieniu większej liczby pracowników – ocenia Konrad Weiske.

Przedsiębiorcy doceniają działania prowadzone w ramach programu GovTech m.in. w obszarze przetargów publicznych.

– Rząd, dzięki działaniom programu, wychodzi naprzeciw potrzebom Software house-ów. Liczymy na pogłębienie przynoszącej konstruktywne rozwiązania współpracy, dlatego przedstawicieli GovTech nie mogło zabraknąć na organizowanej przez Organizację Pracodawców Usług IT konferencji, która towarzyszyć będzie Europejskiemu Kongresowi MŚP w Katowicach – wyjaśnia Bartosz Majewski, prezes SoDA.

SoDA zaprasza na EKMŚP w Katowicach

Podczas Konferencji SoDA poznamy także doświadczenia firm i osób tworzących podstawy sukcesu polskiego sektora IT, w szczególności z perspektywy MŚP. Uczestnikami będą polscy przedsiębiorcy prowadzący działalność na rynkach poza Polską oraz zagraniczni specjaliści. W trakcie wydarzenia zaprezentowany zostanie również Raport Fundacji Kronenberga dotyczący branży IT. Konferencja odbędzie się 18 października 2019, w trakcie trzeciego dnia Europejskiego Kongresu MŚP w Katowicach.
***

Relacja z VII edycji IT Future Expo

26 września na stadionie Legii w Warszawie odbyła się VII edycja dorocznego spotkania elity polskiego IT, poświęcona technologiom dla biznesu. Każdy z nas miał szansę dowiedzieć się, co naprawdę napędza branżę IT. Firmy prezentowały aktualne trendy w rozwoju technologii dla biznesu. Jak co roku, uczestnicy mogli wymienić się doświadczeniami oraz pozyskać cenną wiedzę oraz nowych Partnerów Biznesowych.

W targach wzięło udział szerokie gremium ekspertów i specjalistów z całej branży IT. Dzięki temu, udało nam się stworzyć idealną atmosferę networkingową. Wyselekcjonowane grono Liderów IT oraz kluczowych ekspertów branżowych, umożliwiło uczestnikom wymianę merytorycznej i trudno dostępnej wiedzy.

Oprócz firm z Polski, w roli wystawców zaprezentowały się również firmy z zagranicy, co bez wątpienia sprzyjało licznej frekwencji. IT Future Expo jest imprezą międzynarodową, co raz bardziej rozpoznawalną i cenioną również na rynkach zagranicznych.

25  września, inauguracją targów była jak zawsze – Gala IT Future Awards, która wyłoniła najlepsze rozwiązania i usługi IT na polskiej arenie informatycznej. Już po raz szósty, firmy technologiczne przystąpiły do wielkiej rywalizacji o miano Lidera IT.
Kolejna edycja Konkursu
, była podsumowaniem dokonań całej branży technologicznej w bieżącym roku.

Laureaci dowiedzieli się o swoim zwycięstwie podczas Gali IT Future Awards 25 września na Stadionie Legii. Wówczas odebrali statuetki za dokonane osiągnięcia. Goście wydarzenia mieli okazję poznać przodujące firmy sektora IT w Polsce i Europie, a także spotkać przedstawicieli kadry zarządzającej oraz innych, ważnych reprezentantów otoczenia branży informatycznej.IT Future_2019_mm_822 IT Future_2019_mm_772 IT Future_2019_mm_759 IT Future_2019_mm_480 IT Future_2019_mm_173 IT Future_2019_mm_833

 Niezmiernie miło jest nam przedstawić tegorocznych Laureatów Konkursu Liderzy IT 2019:

? AI FORCE 1 z produktem Chatbot – Panel Trenera, narzędzie do wirtualizacji pracowników, w kategorii BI Trends
? Pirxon z produktem Pirxon Robot w kategorii BPM Leader
? 3S Data Center z produktem 3S Cloud2B Backup w kategorii Cloud Computing
? Agraf Systemy Interaktywne z Monitorem Interaktywnym Newline VN w kategorii Computer & Equipment Technology
? HSC z z systemem okablowania strukturalnego AIM FUTURE-PATCH TKM wraz z oprogramowaniem DCIM PATCH MANAGER w kategorii Data Center Leader
? Samito – formerly SaveCart z produktem rozpoznawania obrazów dla e-commerce w kategorii E-commerce Innovation
? wfirma.pl – Księgowość Online z produktem wFirma.pl w kategorii ERP Trends
? CRIF India z produktem Credit Check System Wymiany Informacji, w kategorii Industry Dedicated IT Solutions
? ATEN Poland z produktem ATEN KVM over IP Matrix System w kategorii Infrastructure Innovation
? Cloudware Polska Sp. z o.o. z produktem Next Vision One w kategorii Innowacja Roku 2019
? Cypherdog Security z produktem Cypherdog w kategorii IT Security
? Matrix42_de z produktem Matrix42 Workspace Management w kategorii IT Services Leader
? SOTI Inc. z produktem SOTI ONE Platform – Enterprise Mobility Management w kategorii Mobile Trends
? Archman z produktem Business Navigator w kategorii Workflow Management

Gratulujemy wygranej i życzymy dalszych sukcesów!

Jak co roku, kluczowym punktem merytorycznym podczas Gali IT Future Awards była Debata Liderów Branżowych – Bezpieczeństwo w erze cyfrowej transformacji. W debacie wzięło udział 6 Panelistów. Moderatorem był Pan Damian Klimas.

Po wnikliwej dyskusji odbył się bankiet, w trakcie którego Goście mieli czas na zacieśnienie relacji biznesowych i chwilę relaksu.

Wieczór został wzbogacony o część artystyczną. W tym roku, swym pięknym głosem oczarowała widownię Patrycja Malinowska. Wokalistka wprowadziła uczestników w przyjemny nastrój i choć na chwilę zmniejszyła napięcie, które towarzyszyło w oczekiwaniu na wyniki konkursu Liderzy IT 2019.

Podczas samych targów, uczestnicy mogli zdobyć cenne informacje m.in. z zakresu cyberbezpieczeństwa, przetwarzania danych, infrastruktury IT, elektronicznego obiegu dokumentów, czy złożonych procesów biznesowych. Wystawcy dzielili się swoimi doświadczeniami, chętnie udzielali porad i odpowiadali na pytania techniczne.

Jak co roku, tradycją była strefa 3D, gdzie uczestnicy mogli podziwiać technologie drukarek 3D.

Gościem Specjalnym eventu był znany Autor Bloga – Artur Kurasiński, który przybliżył nam tematykę sztucznej inteligencji. Słuchacze mogli dowiedzieć się dlaczego tak wiele osób boi się sztucznej inteligencji o co niesie za sobą ta technologia w przyszłości dla całej populacji jak i biznesu. Prelegent przedstawił fakty oraz mity dotyczące AI.

Wydarzenie odbyło się pod Patronatem Honorowym Ministerstwa Cyfryzacji, Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii, a także Polskiego Towarzystwa Informatycznego.

Sponsorem Strategicznym targów była firma Archman, która przygotowała zjawiskowe stoisko wystawiennicze, co bez wątpienia przykuło uwagę odwiedzających. Pan Marcin Kowalski – Prezes firmy Archman, podczas swojego wystąpienia, opowiedział o budowie aplikacji biznesowych. Prelekcja była na wysokim poziomie merytorycznym, o czym świadczyła frekwencja słuchaczy.

Wydarzeniem wiodącym pod względem merytorycznym, był niewątpliwie IT Future Congress. Nie zabrakło prelekcji z zakresu bezpieczeństwa IT, data center, BPM, czy sztucznej inteligencji. Pan Michał Kurek rozpoczął wykład inauguracyjny i przykuł uwagę słuchaczy prelekcją o metodach ochrony przed zaawansowanymi cyberatakami. Bardzo dobrze ocenioną prelekcją wśród uczestników był wykład Pana Grzegorza Filarowskiego z firmy LOG Systems, który opowiedział o wzroście roli systemów ITSM w działach biznesowych.

Najbardziej kluczowym punktem kongresu była Debata – Czy warto robotyzować procesy biznesowe? Moderatorem był Pan Jarosław Żeliński, a w dynamicznej dyskusji wzięli udział Paneliści:

  • Wojciech Szremski, RPA CoE Head / Schaeffler Global Services
  • Sebastian Drzewiecki, Dyrektor Zarządzający – GSK
  • Agnieszka Belowska-Gosławska, Group Head of Robotics – Nordea Bank Abp
  • Marcin Basaj, Dyrektor IT- Fraikin
  • Michał Marlinga, Senior Vice President – Citi
  • Marcin Kowalski, Prezes Zarządu – Archman Sp. z o.o.
  • Jan Karasek, Partner, Management Consulting – KPMG Advisory Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k.

Wszechstronne spektrum zagadnień poruszonych podczas kongresu, przyciągnęło bardzo liczne grono odpowiednio stargetowanych odbiorców.

Tegoroczną edycję targów odwiedzili m.in.: Dyrektorzy IT, IT Managerowie, osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo IT, Właściciele firm, a także Prezesi i Członkowie Zarządów. Wśród uczestników znaleźli się przedstawiciele wielu branż m.in.:

  • Administracji Publicznej
  • Energii i Surowców
  • Finansów
  • FMCG oraz Retail
  • Motoryzacji
  • Nauki i Edukacji
  • Przemysłu i Produkcji
  • Telekomunikacji
  • Transportu

Taki dobór grupy docelowej sprawił, iż łatwiej było nawiązywać relacje biznesowe Wystawcom. A poniżej kilka opinii:

Jesteśmy bardzo zadowoleni z targów. Nawiązaliśmy wiele nowych kontaktów i przeprowadziliśmy ciekawe rozmowy na temat nowych, potencjalnych projektów. Umiejscowienie naszego stoiska było bardzo dobre. Wszystko co zamówiliśmy było na miejscu. Dziękujemy za organizację i przygotowanie targów. innovaphone AG

Bardzo dziękuję za kolejny rok goszczenia nas na tak fajnym wydarzeniu. Zmianę miejsca targów oceniam bardzo pozytywnie. W moim subiektywnym odczuciu było więcej odwiedzających 🙂 Gratuluję organizacji. MTT Polska

Ogólnie stwierdzamy, że były to pierwsze targi, po których mamy konkretne spotkania handlowe i początki dyskusji z kilkoma znaczącymi sieciami handlowymi, na których nam najbardziej zależy. Xnet Communications, Ltd.

W imieniu Organizatora – Wszystkim Wystawcom oraz zwycięzcom Konkursu życzymy samych sukcesów w dalszej pracy i doskonaleniu swoich rozwiązań, a Sponsorom i Patronom Medialnym dziękujemy za wsparcie imprezy! Dziękujemy za liczne przybycie oraz aktywne uczestnictwo wszystkim Zwiedzającym i Słuchaczom i do zobaczenia już niebawem!

Wykup samochodu z leasingu na cele osobiste bez podatku

Osoby fizyczne, prowadzące działalność gospodarczą, użytkujące samochody osobowe w ramach leasingu operacyjnego na koniec okresu umowy stają przed decyzją odnośnie do wyboru sposobu wykupu pojazdu. Możliwości są zależne od umowy leasingu, ale najczęściej spotykany jest wykup pojazdu „na firmę”, czyli do dalszego wykorzystywania w działalności. Większość firm oferuje także możliwość wykupu tzw. prywatnego, tj. na cele osobiste podatnika. Decyzja dokonana w momencie wykupu ma istotny wpływ na dalsze rozliczenia podatkowe związane z użytkowaniem pojazdu oraz jego sprzedaż. W związku z tym każdorazowo decyzja o wykupie pojazdu powinna zostać dokładnie przemyślana, zwłaszcza pod kątem wynikających z niej efektów podatkowych.

Wykup pojazdu „na firmę”

W przypadku wykupu pojazdu do celów prowadzenia dalszej działalności gospodarczej kwestia rozliczenia podatkowego zależy od sposobu użytkowania samochodu.

Jeżeli samochód ma być wykorzystywany jedynie na potrzeby działalności gospodarczej, podatnik będzie mógł co do zasady odliczyć pełną kwotę podatku VAT związaną z zakupem oraz kosztami eksploatacji pojazdu. Niezbędne jest jednak poinformowanie urzędu o wykorzystaniu samochodu osobowego jedynie na potrzeby działalności gospodarczej oraz prowadzenie odpowiedniej ewidencji. Dobrą praktyką jest także przygotowanie odpowiedniego regulaminu/instrukcji wykluczającej możliwość użytku mieszanego, tzn. także na cele prywatne, gdyż w przeciwnym razie nawet jednorazowe wykorzystanie na cele prywatne może skutkować zakwestionowaniem przez ograny podatkowe odliczenia VAT w całości.

W przypadku wykorzystania pojazdu na cele mieszane tj. na potrzeby działalności gospodarczej oraz prywatne podatnik co do zasady ma prawo do odliczenia 50% VAT naliczonego, wykazanego na fakturach za zakup pojazdu oraz materiałów i usług związanych z eksploatacją. Nie trzeba przy tym prowadzić żadnej ewidencji oraz udowadniać, że wydatek został poniesiony w związku z działalnością gospodarczą.

W przypadku sprzedaży samochodu osobowego wykupionego „na firmę” powstaje konieczność odpowiedniego opodatkowania VAT transakcji. Nie ma przy tym znaczenia, czy pojazd wykorzystywany był tylko do działalności gospodarczej, czy do użytku mieszanego. W efekcie wartość pojazdu powinna uwzględniać opodatkowanie VAT wg stawki 23%. Ponadto należy odprowadzić podatek dochodowy od sprzedaży pojazdu. Jeżeli więc wartość pojazdu to 61 500 zł, to kwota netto wyniesie 50 000 zł. Należy ją jeszcze pomniejszyć o efekt podatku dochodowego (załóżmy 18%) i w efekcie kwota, jaka pozostaje podatnikowi po rozliczeniu podatków to 41 000 zł.

Wykup na cele osobiste

Część firm leasingowych umożliwia podatnikowi wykup używanego samochodu osobowego na cele osobiste. W takim przypadku opodatkowanie transakcji wygląda inaczej. Warto wskazać, że taka możliwość dotyczy głównie osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, gdyż w tym przypadku stroną umowy jest co do zasady ta sama osoba.

W przypadku wykupu na cele osobiste podatnika nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT z faktury sprzedaży wystawionej przez firmę leasingową. Potwierdza to interpretacja Dyrektora KIS z dnia 15 maja 2018 r. (sygn. 0115-KDIT1-2.4012.231.2018.1.RS). Jest to też zgodne z podstawową zasadą odliczenia VAT naliczonego, wyrażoną w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, tj. brak prawa do odliczenia w sytuacji, gdy wydatek nie był związany z działalnością opodatkowaną.

Należy podkreślić, że w przypadku zakupu pojazdu na cele osobiste podatnika, nie będzie on także uprawniony do odliczenia podatku VAT od zakupu materiałów i usług eksploatacyjnych, jak np. paliwo, naprawy, myjnia itp.

Ponadto, jeżeli w istocie wykupiony po zakończeniu umowy leasingu operacyjnego samochód nie będzie stanowił składnika majątku firmy, to przychód uzyskany ze sprzedaży tego samochodu nie będzie stanowił przychodu z działalności gospodarczej. Zbycie samochodu zgodnie ze stanowiskiem fiskusa wyrażonym m.in. w interpretacji indywidualnej z dnia 3 lipca 2019 (sygn. 0115-KDIT2-3.4011.259.2019.1.JG) należy zakwalifikować do źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czyli do odpłatnego zbycia rzeczy. W takiej sytuacji przychód nie powstanie, jeżeli zbycie rzeczy będzie miało miejsce po upływie pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło jej nabycie (wykup z leasingu). Natomiast w przypadku sprzedaży przedmiotowego samochodu przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło jego nabycie (wykup z leasingu), powstanie obowiązek podatkowy na podstawie ww. przepisu. Dodatkowo sprzedaż pojazdu z majątku osobistego podatnika nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT.

Przykładowo, jeżeli wartość pojazdu wynosi 61 500 zł, to w przypadku sprzedaży z majątku osobistego po upływie pół roku od zakupu pojazdu od firmy leasingowej będzie można sprzedać go za 61 500 zł bez konieczności zapłaty podatku VAT oraz podatku dochodowego. Nabywca będzie zobowiązany uiścić jedynie podatek od czynności cywilnoprawnych. Przy sprzedaży przed upływem półrocznego okresu należy pamiętać o konieczności zapłaty podatku dochodowego wg odpowiedniej stawki.

Podsumowanie

Kwestia wykupu pojazdu od firmy leasingowej jest wielowątkowa. Pod uwagę należy wziąć nie tylko kwotę wykupu, ale także sposób użytkowania pojazdu po wykupie, utratę wartości w czasie oraz decyzję o ewentualnej sprzedaży. Odpowiednia analiza skutków podatkowych może przynieść podatnikowi znaczne oszczędności podatkowe. Warto przy tej okazji skonsultować się z doradcą podatkowym, który przedstawi szczegółowo wpływ podatków na dany sposób wykupu pojazdu.

Autor:

radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.