Z danych opublikowanych 20 listopada przez brytyjski urząd statystyczny Office for National Statistics (ONS) wynika, że koszty odsetkowe rządu centralnego zwiększyły się o 2,8 mld funtów w porównaniu z październikiem 2025 r. Wzrost ten był jednym z czynników zwiększających wydatki publiczne.
W październiku wydatki całego sektora publicznego przekroczyły jego dochody o 17 mld funtów. Deficyt był o 800 mln funtów, czyli 5,2 proc., wyższy niż rok wcześniej. Był to trzeci najwyższy wynik dla października od rozpoczęcia miesięcznych pomiarów w 1993 r.
Inflacja zwiększyła koszty obsługi obligacji o 4,2 mld funtów
Istotną część październikowych kosztów odsetkowych stanowił wzrost wartości zobowiązań z obligacji indeksowanych inflacją. Według ONS odpowiadał on za 4,2 mld funtów z łącznej kwoty 11,2 mld funtów.
Wielka Brytania finansuje swoje potrzeby pożyczkowe przede wszystkim poprzez emisję obligacji skarbowych, określanych jako gilts. Część z nich jest indeksowana wskaźnikiem cen detalicznych RPI (Retail Prices Index). W przypadku tych papierów wzrost inflacji zwiększa kwotę zobowiązania wobec inwestorów, a tym samym koszty odsetkowe ujmowane w statystykach finansów publicznych.
Październikowy wzrost kosztów związanych z indeksacją wynikał przede wszystkim ze zwiększenia wskaźnika RPI o 0,6 proc. między lipcem a sierpniem 2026 r. Mechanizm indeksacji działa z opóźnieniem, dlatego zmiany inflacji z wcześniejszych miesięcy wpływają na późniejsze odczyty kosztów obsługi długu.
Kwota 11,2 mld funtów nie oznacza, że rząd wypłacił w październiku tyle gotówki posiadaczom obligacji. W przypadku papierów indeksowanych inflacją wzrost zobowiązania jest ujmowany stopniowo, natomiast odpowiadająca mu kwota jest wypłacana przy wykupie obligacji. ONS wykazuje ten koszt w momencie jego naliczenia.
Październik 2026 r. był dopiero dziewiątym miesiącem od 1997 r., w którym naliczone koszty odsetkowe przekroczyły 10 mld funtów.
8,4
11,2
Dług publiczny Wielkiej Brytanii przekroczył 3 bln funtów
Na koniec października 2026 r. dług netto brytyjskiego sektora publicznego wynosił 3058,3 mld funtów, o 161,6 mld funtów więcej niż rok wcześniej. Granicę 3 bln funtów przekroczył po raz pierwszy we wrześniu 2026 r.
Relacja długu do PKB wzrosła w ciągu roku o 1,9 pkt proc., do 95,8 proc. Według ONS jest to poziom ostatnio obserwowany na początku lat 60. XX wieku.
Publikowana przez ONS miara długu netto obejmuje zobowiązania sektora publicznego wobec krajowego sektora prywatnego i podmiotów zagranicznych, pomniejszone o aktywa płynne. Nie jest więc tożsama z sumą wszystkich zobowiązań finansowych państwa.
Wzrost nominalnej wartości długu oznacza większą kwotę zobowiązań pozostających do obsługi. Koszty odsetkowe zależą jednak również od warunków finansowania, terminów zapadalności obligacji oraz zmian inflacji wpływających na papiery indeksowane RPI.
Deficyt od kwietnia jest niższy o 7,3 mld funtów
Pomimo wzrostu kosztów odsetkowych deficyt sektora publicznego w pierwszych siedmiu miesiącach brytyjskiego roku finansowego był mniejszy niż rok wcześniej.
Od kwietnia do października 2026 r. wyniósł 111,3 mld funtów, co oznacza spadek o 7,3 mld funtów, czyli 6,1 proc. w porównaniu z analogicznym okresem poprzedniego roku. W relacji do PKB deficyt narastająco wyniósł 3,5 proc., o 0,3 pkt proc. mniej niż rok wcześniej.
W tym samym okresie koszty odsetkowe rządu centralnego wzrosły z 67,0 mld do 71,9 mld funtów, czyli o 7,4 proc. Wzrost liczony od początku roku finansowego był więc znacznie mniejszy niż październikowe 33,4 proc.
W samym październiku dochody bieżące rządu centralnego zwiększyły się o 6,7 mld funtów, do 93,6 mld funtów. Wpływy podatkowe wzrosły o 4,9 mld funtów, do 69,4 mld funtów, a ze składek na ubezpieczenia społeczne o 1,5 mld funtów, do 17,9 mld funtów.
Jednocześnie bieżące wydatki rządu centralnego wzrosły o 7 mld funtów, do 99,3 mld funtów. Oprócz wyższych odsetek zwiększyły się wydatki na świadczenia społeczne oraz zakup towarów i usług.
Deficyt przekracza marcową prognozę OBR
Choć deficyt narastająco zmniejszył się w porównaniu z poprzednim rokiem, pozostaje wyższy od wcześniejszych założeń brytyjskiego urzędu odpowiedzialnego za prognozy budżetowe.
Według ONS deficyt od kwietnia do października był o 3,3 mld funtów większy, niż zakładała marcowa prognoza Office for Budget Responsibility (OBR). W samym październiku przekroczył prognozę o 800 mln funtów.
ONS porównuje bieżące wyniki z marcową prognozą, ponieważ szczegółowe miesięczne dane odpowiadające nowszej prognozie OBR z 28 października nie były jeszcze dostępne w chwili publikacji komunikatu.
Wstępne szacunki ONS mogą być aktualizowane w kolejnych miesiącach, gdy napływają pełniejsze informacje o dochodach i wydatkach sektora publicznego. W najnowszej publikacji wcześniejszy szacunek deficytu za okres kwiecień–wrzesień obniżono o 3,6 mld funtów, do 94,3 mld funtów.
Źródło
Office for National Statistics, Public sector finances, UK: October 2026, 20 listopada 2026 r.



