Ministerstwo Infrastruktury wraz z zespołem eksperckim przygotowało założenia Horyzontalnego Rozkładu Jazdy (HRJ), czyli długofalowej siatki połączeń kolejowych dla całej Polski. Projekt zakłada wprowadzenie bardziej regularnych godzin odjazdów, lepszą koordynację przesiadek oraz planowanie oferty przewozowej z wieloletnim wyprzedzeniem.
Według autorów projektu pociągi na głównych trasach miałyby kursować w powtarzalnych cyklach, np. co 30 minut, godzinę lub dwie godziny. Celem jest ograniczenie przypadkowości rozkładów i ułatwienie pasażerom planowania podróży.
Regularne odjazdy i skoordynowane przesiadki
HRJ ma objąć nie tylko połączenia dalekobieżne, ale również ruch regionalny i aglomeracyjny. Założeniem jest tworzenie tzw. węzłów przesiadkowych, w których pociągi różnych kategorii miałyby przyjeżdżać w zbliżonym czasie. Ma to skrócić oczekiwanie na przesiadki i ułatwić podróże między mniejszymi miastami a największymi ośrodkami.
W pracach nad projektem uczestniczyli przedstawiciele 16 wojewódzkich organizatorów transportu, Zarządu Transportu Miejskiego w Warszawie oraz Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Zaktualizowany dokument uwzględnia ponad 2,5 tys. uwag zgłoszonych podczas konsultacji społecznych i branżowych.
Jak podaje Port Polska, część zgłoszeń przełożyła się na zmiany w planowanej siatce połączeń, m.in. zwiększenie liczby ekspresowych relacji przez Kalisz i Sieradz czy uwzględnienie połączenia z Kotliny Kłodzkiej przez Nysę i Opole w kierunku Warszawy.
Kolej dużych prędkości jako element systemu
Jednym z fundamentów planowanego układu ma być linia kolejowa „Y”, łącząca Warszawę, nowe lotnisko, Łódź, Wrocław i Poznań. Zgodnie z obecnymi założeniami jej uruchomienie przewidywane jest w 2035 r.
Wraz z Centralną Magistralą Kolejową oraz planowaną trasą CMK Północ linia ma tworzyć podstawę krajowej sieci kolei dużych prędkości. Na najbardziej obciążonych odcinkach pociągi miałyby kursować nawet co 30 minut, a następnie kontynuować jazdę w kierunku m.in. Szczecina, Białegostoku, Lublina, Pragi i Berlina.
Projekt przewiduje również nowe połączenia AeroExpress między Warszawą, nowym lotniskiem i Łodzią. Według przedstawionych planów mogłyby one ruszyć w 2032 r., wraz z otwarciem lotniska. Pociągi miałyby zatrzymywać się m.in. w Brzezinach i obsługiwać przystanki w łódzkim tunelu średnicowym.
Więcej połączeń także dla średnich miast
HRJ ma obejmować nie tylko największe aglomeracje. W planowanej siatce uwzględniono regularne połączenia m.in. dla Grudziądza, Żar, Żagania, Chojnic i Łomży. W przypadku Łomży zakładane są połączenia z Warszawą co dwie godziny.
Autorzy projektu deklarują, że docelowo każdy powiat ma uzyskać dostęp do połączeń dalekobieżnych – bezpośrednio albo przez skoordynowane połączenia regionalne i autobusowe.
Według prognoz przedstawionych przez Ministerstwo Infrastruktury liczba pasażerów korzystających z pociągów dalekobieżnych może wzrosnąć z 89 mln w 2025 r. do ponad 140 mln w 2035 r. Realizacja tego scenariusza będzie jednak zależeć zarówno od rozbudowy infrastruktury, jak i dostępności taboru oraz finansowania przewozów.
