Podczas pandemii wzrosła liczba cyberataków. 70 proc. Polaków się ich obawia, ale co trzeci nie zabezpiecza komputera i telefonu nawet hasłem

Rosnąca popularność zakupów online, praca zdalna i wzrost wykorzystania kanałów online w ostatnich miesiącach sprzyjają cyberprzestępczości. Jak podawało FBI, od początku pandemii liczba incydentów w sieci wzrosła aż o 400 proc. Wprawdzie 70 proc. Polaków zdaje sobie sprawę z niebezpieczeństwa i obawia się, że źródłem wycieku danych będzie ich komputer lub telefon, jednak co trzeci internauta nie zabezpiecza swojego komputera hasłem. – Kanał cyfrowy w czasie pandemii stał się dominujący, więc przestępcy mają więcej okazji, żeby nas zaatakować – mówi dr Piotr Majewski z Wyższej Szkoły Bankowej w Toruniu.

Pandemia sprzyja cyberprzestępczości, ponieważ pracujemy zdalnie, zdalnie kontaktujemy się z urzędami i w ten sam sposób się uczymy. Kanał cyfrowy stał się dominujący, więc przestępcy mają więcej okazji, żeby nas zaatakować – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes dr Piotr Majewski z Instytutu Finansów i Rachunkowości w Wyższej Szkole Bankowej w Toruniu.

Pandemia koronawirusa i spowodowane nią obostrzenia w kontaktach sprawiły, że życie zawodowe i prywatne Polaków przeniosło się do internetu. Komunikacja zdalna zastąpiła spotkania twarzą w twarz, instytucje publiczne i urzędy administracji zachęcają do korzystania z e-usług, a korporacje oddelegowały pracowników na home office. Badanie ARC Rynek i Opinia na zlecenie Gumtree.pl i Randstad Polska pokazało, że już w kwietniu br. na skutek koronakryzysu ponad 3/4 pracowników umysłowych w Polsce przeszło na pracę zdalną.

Nowa rzeczywistość zmieniła też sposób, w jaki Polacy korzystają z internetu czy robią zakupy. Jak pokazuje wrześniowe badanie „Polacy w pandemii” Dentsu Aegis, 49 proc. deklaruje, że obecnie częściej niż przed pandemią kupuje w internecie. Handel w sieci i z dostawą do domu stał się alternatywą dla tradycyjnych zakupów związanych z kontaktem społecznym.

– Okres izolacji sprzyjał robieniu zakupów przez internet, wiele rzeczy codziennego użytku kupowaliśmy zdalnie, transakcje odbywały się częściej. W efekcie podawaliśmy też dane kart płatniczych, stosowaliśmy metody płatności, z których wcześniej nie korzystaliśmy. Ta zwiększona częstotliwość – w połączeniu z uśpioną czujnością – może sprzyjać cyberatakom – wskazuje ekspert.

Jak wynika z sierpniowego badania KRD i serwisu ChronPESEL.pl, 3/4 Polaków obawia się utraty danych osobowych w wyniku działalności oszustów w internecie. Prawie 70 proc. boi się, że źródłem wycieku będzie ich komputer lub telefon. Jednocześnie co trzeci internauta w Polsce nie zabezpiecza swojego komputera hasłem. Połowa nie aktualizuje na bieżąco oprogramowania, a prawie 20 proc. nie używa programów antywirusowych.

Przyzwyczailiśmy się, że większość naszych kontaktów stała się cyfrowa. Za pomocą komputera i telefonu rozmawiamy ze znajomymi, robimy zakupy, wykonujemy obowiązki służbowe. Przez to niejako tracimy czujność, ponieważ tak często wymieniamy się danymi i informacjami z innymi osobami, że czasami zapominamy o stosowaniu zasad bezpieczeństwa i przestajemy uważać na zagrożenia – mówi Piotr Majewski.

Również kwietniowe badanie Maison & Partners na zlecenie Biura Informacji Kredytowej potwierdza, że Polacy od początku pandemii znacznie częściej korzystają z poczty elektronicznej, portali społecznościowych i komunikatorów, a ponad połowa uważa, że może to prowadzić do większej liczby prób wyłudzeń kredytów czy pożyczek. Aż 40 proc. miało styczność z podejrzanym mailingiem, a 27 proc. przyznaje, że zdarzyło im się otrzymać mailem prośbę o kliknięcie linku lub pobranie pliku.

Cyberprzestępczość bazuje na braku kontaktu face to face. Jedna z podstawowych metod to podszywanie się pod osobę bądź instytucję, a wiele osób nie ma doświadczeń w zdalnej pracy czy zdalnych kontaktach i nie zdążyła jeszcze nauczyć się zasad bezpieczeństwa – mówi ekspert WSB w Toruniu.

Jak wskazuje, do najczęściej stosowanych przez cyberprzestępców metod należy tzw. phishing, czyli rozsyłanie sfabrykowanych maili i stron internetowych, które mają skłonić np. do podania danych osobowych czy przekazania środków finansowych.

Wciąż bardzo popularną metodą jest także socjotechnika, czyli wywieranie wpływu na osobę tak, aby ona np. podała hasło do skrzynki mailowej, portalu społecznościowego czy dane dostępowe do konta – mówi Piotr Majewski.

Jak podawało FBI w kwietniu tego roku, liczba incydentów online zgłaszanych do internetowego centrum zgłaszania przestępstw (IC3) wzrosła o 400 proc. w stosunku do sytuacji sprzed pandemii.

Istnieje wiele sprawdzonych sposobów na minimalizację ryzyka cyberataku, należą do nich dbanie o silne hasło i częsta jego zmiana, sprawdzanie tożsamości osób i stron internetowych, z którymi mamy do czynienia, oraz dbałość o to, żeby nasz komputer był wylogowany, kiedy go nie używamy, żeby żadne wrażliwe dane nie znajdowały się na monitorze – podkreśla ekspert.

Tylko 1,2 proc. z 12 mln alergików w Polsce jest poddawanych odczulaniu. Powodem jest brak refundacji leków

Odczulanie polega na podawaniu pacjentowi niewielkich dawek alergenów, na które z czasem organizm uzyskuje tolerancję. To jedyna metoda, która zwalcza przyczyny alergii, a nie tylko łagodzi jej dokuczliwe symptomy, jak to ma miejsce w przypadku objawowego leczenia farmakologicznego. Pozwala zapobiec rozwojowi cięższych postaci alergii, jest bezpieczna i nieuciążliwa – zwłaszcza w postaci tabletek pod język, które chory może stosować samodzielnie w domu. Ta forma w Polsce nie jest refundowana, co powoduje, że niewielki odsetek pacjentów poddaje się leczeniu. Obecnie spośród 12 mln osób cierpiących na choroby alergiczne odczula się tylko około 1,2 proc. chorych.

Pylenie drzew liściastych zaczyna się w styczniu i trwa do późnego lata. Alergizują m.in. leszczyna, olcha, dąb i brzoza, która jest najczęstszym powodem alergii pyłkowej. Szacuje się, że uczulenie na Bet v 1, czyli główny alergen pyłku brzozy, ma ponad 100 mln osób w Europie. Od maja do połowy lipca przypada też okres pylenia traw (w tym żyta), których jest w Polsce ok. 200 gatunków.

– Klasyczne objawy alergii na pyłki drzew to wodnisty katar, bardzo nieprzyjemny dla chorego, uczucie zatykania nosa i uciążliwe kichanie napadowe. Leczenie objawowe powoduje dodatkowo senność, zaburzenia koncentracji, kłopoty z nauką i pracą, a więc upośledza jakość życia. Druga grupa to objawy ze strony oczu – zapalenie spojówek, zaczerwienienie, swędzenie i obrzęk. W sezonie pylenia drzew w tej grupie pacjentów mogą też wystąpić typowe objawy astmy – od napadowego kaszlu po świszczący oddech czy duszność napadową. To są objawy wspólne dla różnych alergii i występują również u osób uczulonych na pyłki drzew – mówi agencji Newseria Biznes prof. dr hab. n. med. Marita Nittner-Marszalska z Kliniki Chorób Wewnętrznych, Pneumonologii i Alergologii Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu.

Reakcje alergiczne są nasilone zwłaszcza wiosną i latem, w suche i gorące dni. Co istotne, w wyniku reakcji krzyżowej osoby uczulone np. na pyłki traw mogą odczuwać objawy alergii też po zjedzeniu produktów mącznych, otrębów czy pomidorów.

Alergolodzy mają do dyspozycji szeroki wachlarz farmaceutyków, ale klasyczne leczenie farmakologiczne polega tylko na łagodzeniu dokuczliwych objawów. Jedyną terapią, która zwalcza jej przyczynę, jest odczulanie, czyli immunoterapia alergenowa. Polega na podawaniu pacjentowi niewielkich dawek alergenów, na które z czasem organizm uzyskuje tolerancję.

– Obecnie stosujemy terapie całoroczne, ponieważ długotrwały kontakt ze szczepionką zawierającą alergen powoduje, że układ odpornościowy nabiera tolerancji w lepszym stopniu. Okołosezonowe odczulanie też jest skuteczne, więc u pacjentów, którzy nie mają czasu czy możliwości poddania się całorocznej terapii, stosujemy ten schemat terapii – mówi prof. dr hab. n. med. Marek Jutel, prezydent Europejskiej Akademii Alergologii i Immunologii Klinicznej, kierownik Katedry Immunologii Klinicznej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. – Jeśli rozpoczniemy odczulanie przed sezonem pylenia, to pacjent już w kolejnym sezonie powinien odczuć wyraźną poprawę. Wiemy też, że im dłużej odczulamy, tym efekt jest z roku na rok coraz lepszy.

– Immunoterapia alergenowa powoduje, że pacjent uczulony na pyłek, u którego występowały objawy nadreaktywności, zaczyna go tolerować. Zatem po immunoterapii układ odpornościowy nabiera zdolności ignorowania tego alergenu – mówi prof. Marita Nittner-Marszalska.

Nierozpoznana lub nieleczona alergia może prowadzić do powikłań i cięższych schorzeń, takich jak astma oskrzelowa czy POChP (przewlekła obturacyjna choroba płuc). Odczulanie pozwala temu zapobiec i hamuje rozwój cięższych chorób alergicznych. Ta terapia jest stosowana od lat, bezpieczna na tyle, że w przypadku niektórych alergenów można ją rozpocząć już u dzieci, które ukończyły piąty rok życia.

Immunoterapię stosuje się zwykle przez trzy do pięciu lat. W porównaniu z leczeniem farmakologicznym, które wielu pacjentów musi kontynuować przez całe życie, jest to stosunkowo krótki czas. Odczulanie może być podawane w dwóch formach: w zastrzykach bądź podjęzykowo (w kroplach lub tabletkach).

– Nie jest to zbyt uciążliwe. W przypadku immunoterapii iniekcyjnej [w zastrzykach – red.] odstępy pomiędzy podaniami kolejnych dawek szczepionki wynoszą od czterech do ośmiu tygodni. Z kolei w przypadku immunoterapii podjęzykowej pacjent stosuje ją raz dziennie pod język – wyjaśnia prof. Marek Jutel.

Efektywność tych metod jest prawie taka sama, ale zaletą terapii doustnej jest to, że można stosować ją samodzielnie w domu, a do alergologa trzeba zgłosić się raz na trzy miesiące.

W Polsce immunoterapia podjęzykowa nie jest refundowana, więc pacjenci mają trudniejszy dostęp do tej formy terapii. Jednak lekarze wskazują, że jej upowszechnienie może skłonić większą liczbę pacjentów do poddania się takiemu leczeniu.

– Problemem jest cena podjęzykowych immunoterapii i brak refundacji. Głównie z tego powodu one nie są w Polsce bardzo popularne. Ta sytuacja mogłaby się zmienić, gdyby szczepionki były refundowane. Nie zawsze też możemy zaoferować pacjentowi szczepionkę iniekcyjną. Istnieje duża grupa pacjentów, którzy nie mogą lub nie chcą otrzymywać iniekcji i którzy w związku z tym powinni stosować immunoterapię w formie tabletek czy kropli podjęzykowych – mówi prezydent Europejskiej Akademii Alergologii i Immunologii Klinicznej

– Immunoterapia to metoda, która powinna być szeroko dostępna i stosowana, bo nie mamy innej metody przyczynowej – dodaje prof. Marita Nittner-Marszalska.

Alergie są określane mianem epidemii XXI wieku. Według Światowej Organizacji Alergii (WAO) u 30–40 proc. całej populacji występuje co najmniej jedno ze schorzeń alergicznych. Z kolei WHO podaje, że zajmują one już trzecią pozycję na liście najczęstszych chorób przewlekłych. Według danych przytaczanych przez NFZ w Polsce na alergie cierpi w sumie około 12 mln osób, z których 8 mln ma alergiczny nieżyt nosa, a ponad 4 mln walczy z astmą, najczęściej mającą właśnie podłoże alergiczne.


Materiał powstał w ramach kampanii edukacyjnej. Więcej informacji na stronie Facebooka: Zerwij z alergią wybierz zdrowie.

Zerwij z alergią, wybierz zdrowie.

Sztuczna inteligencja coraz śmielej wkracza do administracji publicznej. Polska musi jednak gonić bogatsze kraje UE we wdrożeniach SI

Już nie tylko wielkie korporacje technologiczne, lecz także sektor publiczny rozwija i coraz częściej wykorzystuje sztuczną inteligencję – wynika z raportu „Iloraz sztucznej inteligencji”. Pandemia koronawirusa pokazała, że rewolucja oparta na SI przyniesie ludzkości nowe możliwości rozwoju. W wielu krajach rządy sięgnęły po pomoc sztucznej inteligencji, aby przewidzieć kierunki rozwoju pandemii. Wdrożenia w administracji to jednak dłuższy proces. – Jesteśmy skazani na wdrożenia sztucznej inteligencji – mówi Małgorzata Bonikowska, prezes ośrodka THINKTANK i Centrum Stosunków Międzynarodowych.

– Dużo się dzieje w temacie sztucznej inteligencji, ale mniej w sektorze publicznym niż w biznesie. Ma to swoje przyczyny, gdyż sektor publiczny to zamówienia publiczne, to pewne dodatkowe procedury i opór materii. Jednak jesteśmy skazani na to, żeby technologie były w naszym życiu i żeby te wdrożenia się dokonywały. Pandemia to przyspieszyła, aczkolwiek widzimy, że idzie to dość wolno, bo jest mnóstwo oporów, nieznajomości, braku wyobrażenia o takich wdrożeniach czy braku możliwości dokonywania zamówień – mówi agencji Newseria Innowacje Małgorzata Bonikowska.

Raport „Iloraz sztucznej inteligencji” przygotowany przez ośrodek THINKTANK wskazuje, że potencjał rozwoju SI rośnie z dnia na dzień. Po najnowsze rozwiązania technologiczne sięgają nie tylko największe korporacje, lecz również rządy czy instytucje publiczne. Europa Środkowo-Wschodnia dopiero goni w tym zakresie najbogatsze kraje Unii. Nie brakuje jednak innowacyjnych rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji stosowanych w sektorze publicznym.

– Raport pokazuje, że jest duża różnica pomiędzy stanem zaawansowania takich wdrożeń w Europie Środkowo-Wschodniej a pozostałą częścią Unii Europejskiej. U nas jest dziesięciokrotnie mniej takich przykładów niż w Europie Zachodniej – wskazuje prezes ośrodka THINKTANK i Centrum Stosunków Międzynarodowych.

Na Łotwie realizowany jest projekt, który dzięki sztucznej inteligencji ma opracować nową, opartą na analizie dużych zbiorów danych metodę wczesnego diagnozowania i leczenia raka płuc. W Rumunii SI usprawnia wypłatę środków unijnych dla rolników. W Chorwacji z kolei w sądach wykorzystuje się rozwiązanie oparte na sztucznej inteligencji, które precyzyjnie konwertuje dokumenty dźwiękowe na edytowalne teksty. W Polsce przykładem może być Grupa LOTOS, gdzie wszystkie kluczowe procesy biznesowe są sterowane przez systemy IT i OT. Dodatkowo obecnie do zwiększenia opłacalności przerobu ropy naftowej spółka sięgnęła po rozwiązania chmurowe wspierane przez sztuczną inteligencję.

– Sztuczna inteligencja to jest nic innego jak umożliwienie instytucjom lepszego procedowania i procesowania swojej wiedzy, pochodzącej z wewnątrz albo łatwo pozyskanej z zewnątrz. Poprzez komputery i algorytmy tę wiedzę można bardzo szybko zdobyć, ale też przeanalizować i wyciągnąć z tego wnioski. Można też wielokrotnie przyspieszyć procesy zarządcze i procesy pozyskiwania informacji – tłumaczy ekspertka.

Ranking gotowości rządów do wprowadzenia SI opracowany przez Oxford Insights i Międzynarodowe Centrum Badań nad Rozwojem (IDRC) ocenia, że Polska zajmuje 27. miejsce pod względem przygotowania do użycia sztucznej inteligencji w  świadczeniu usług publicznych. Nasz kraj może więc już wkrótce wykorzystywać SI na szeroką skalę także w instytucjach publicznych.

– To, co przeszkadza, to przede wszystkim trudność w sformułowaniu zamówienia. Trzeba wypuścić przetarg, sformułować specyfikację. Ciężko jest to zrobić, kiedy mówimy o rzeczach zupełnie nowych i niewiele osób ma z tym jakiekolwiek doświadczenia. Drugą przeszkodą jest ta natury mentalnej. Nawet jak nas coś ciekawi, to nie zawsze widzimy praktyczne zastosowanie w naszej organizacji, przełożenie tego na konkretną sytuację, a w administracji publicznej jest to trudniejsze niż w firmach – wskazuje Małgorzata Bonikowska.

Sztuczna inteligencja daje ogromne możliwości, ale stanowi też zagrożenie. Nawet w krajach, które są liderami w rozwoju i zastosowaniach SI, regulacje są obecnie dopiero na etapie wypracowywania założeń.

– Pojawia się problem, gdzie jest ta granica, od której maszyna może podjąć decyzję np. nieetyczną. Ona może być słuszna z punktu widzenia opłacalności, monetyzowania, racjonalności, ale może być nieetyczna, niemoralna – zaznacza prezes ośrodka THINKTANK i Centrum Stosunków Międzynarodowych.

Nobel przyznany za badania nad czarnymi dziurami. Przełomowe odkrycia pozwolą poznać przeszłość Wszechświata

W 2020 roku Nagroda Nobla w dziedzinie fizyki trafiła do trójki badaczy zaangażowanych w badania związane z wyjaśnieniem fenomenu czarnych dziur. Komitet docenił duet naukowców odpowiedzialnych za obserwacyjne potwierdzenie istnienia supermasywnej czarnej dziury w centrum galaktyki Drogi Mlecznej oraz fizyka, który opracował matematyczny wzór procesu powstawania czarnej dziury z zapadających się gwiazd.

– Połowę Nagrody Nobla dostał fizyk teoretyk i matematyk Roger Penrose za badania nad czarnymi dziurami. Drugą połowę otrzymali dwaj astronomowie, którzy obserwując ruchy gwiazd w pobliżu centrum galaktyki, zrekonstruowali źródło pola grawitacyjnego odpowiedzialne za ten ruch. Tym źródłem jest bardzo ciężki i bardzo mały obiekt, czyli coś, co dobrze pasuje do opisu czarnej dziury – mówi agencji informacyjnej Newseria Innowacje dr hab. Andrzej Dragan z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.

Teorie o istnieniu obiektów kosmicznych tak masywnych, że są w stanie pochłaniać nawet światło słoneczne, rozważano już pod koniec XVIII wieku. Jednak dopiero sformułowanie ogólnej teorii względności przez Alberta Einsteina dopuściło istnienie obiektów tego typu. W 1965 roku Roger Penrose przekuł teorię w dowód matematyczny i zaprezentował wzór, który potwierdzał proces powstawania czarnych dziur, za co został właśnie wyróżniony Nagrodą Nobla w dziedzinie fizyki.

Wkład Reinharda Genzela oraz Andrei Ghezy w badania nad zjawiskiem czarnych dziur polegał zaś na udowodnieniu, że za powłoką pyłową w gęstym centrum naszej galaktyki znajduje się grupa gwiazd okrążająca z dużą prędkością masywny obiekt ulokowany w samym jej centrum. W toku badań udało się ustalić, że jest nim supermasywna czarna dziura Sagittarius A*. To odkrycie pozwoliło z kolei ustalić, że wszystkie galaktyki o dużej masie orbitują wokół supermasywnej czarnej dziury.

– Czarna dziura w centrum naszej galaktyki ma masę mniej więcej 5 mln mas Słońca i jest obiektem punktowym, czyli czymś, co jest nieskończenie małe. Wokół tej czarnej dziury rozciąga się horyzont zdarzeń. Przekroczenie tej powierzchni to bilet w jedną stronę, nie można wrócić zza horyzontu. Na nim zatrzymuje się czas i dzieją się różne dziwne rzeczy. Są to bardzo abstrakcyjne obiekty i właśnie dzięki badaniom Penrose’a i obserwacjom dwóch pozostałych laureatów wiemy, że takie rzeczy rzeczywiście istnieją i są całkiem namacalne i obecne w naszej galaktyce – wyjaśnia ekspert.

Na przestrzeni ostatnich kilku lat dokonano wielu ważnych odkryć związanych z czarnymi dziurami. Jedno z najgłośniejszych było związane z premierą filmu „Intelstellar”. Na potrzeby tej produkcji reżyser Christopher Nolan zatrudnił w roli eksperta fizyka Kipa Thorne’a, który miał za zadanie wypracować matematyczny model zachowania cząsteczek krążących wokół czarnej dziury. Obliczenia posłużyły do stworzenia wiernej, wielkoskalowej rekonstrukcji czarnej dziury z podwójnym dyskiem akrecyjnym.

Z kolei w 2019 roku po raz pierwszy udało się sfotografować obraz wokół czarnej dziury za pośrednictwem Teleskopu Horyzontu Zdarzeń (Event Horizon Telescope). EHT składa się z ośmiu naziemnych radioteleskopów zaprojektowanych specjalnie z myślą o badaniu czarnych dziur. Obserwacje przeprowadzone w galaktyce Messier 87 pozwoliły zaprezentować pierwsze dowody wizualne na istnienie supermasywnych czarnych dziur w centrach galaktyk.

– Często badania naukowe prowadzą do nieoczekiwanych zastosowań, które trudno przewidzieć. Dzięki znajomości fizyki czarnych dziur możemy używać ich do badania bardzo odległych obszarów kosmosu, które są niedostępne w jakikolwiek inny sposób. Zazwyczaj bada się światło dochodzące do nas z gwiazd, ale często jest ono zaburzone przez materię, która znajduje się po drodze. Natomiast czarne dziury zderzając się, emitują fale grawitacyjne, które możemy obserwować. I te fale grawitacyjne mogą nam posłużyć do stworzenia mapy radarowej, która pozwoli powiedzieć, gdzie co jest, jaka jest struktura Wszechświata czy jaki jest rozkład materii – wskazuje dr Andrzej Dragan.

65 proc. użytkowników mobile gamingu w Europie to kobiety

Ponad połowa z 2,3 mld graczy mobilnych na świecie gra częściej niż 10 razy w tygodniu. Zdecydowana większość ma więcej niż 34 lata[1]. Są więc dojrzałymi konsumentami, samodzielnie podejmującymi decyzje zakupowe. Jeśli dodamy do tego fakt, że spędzają przed ekranem telefonu lub tabletu średnio 3,5 h dziennie, a przez 11 proc. tego czasu grają w gry mobilne, to okazuje się, że warto szukać klienta online właśnie wśród gamerów.[2] Najciekawsze jest jednak to, że blisko 7 na 10 użytkowników mobile gamingu w Europie to… kobiety.[3] W Polsce różnica między płciami nie jest jeszcze tak wyraźna (52 proc. panie i 48 proc. panowie), ale prognozy wskazują na to, że te dysproporcje będą się pogłębiać.[4] Marki, które w porę zauważą ten potencjał mogą zyskać sporą przewagę konkurencyjną w tym środowisku reklamowym. Co tak właściwie wiemy o kobietach-graczach i dokąd zmierza mobile gaming w wydaniu kobiecym?

Czy kobiety lubią gry na telefonie?

Obecność kobiet w branży mobile gaming to trend, który od kilku lat stopniowo się umacniał. Jednak teraz nie wystarczy już stwierdzić, że coraz więcej pań gra w gry na urządzeniach mobilnych. Kobiet w tym segmencie rozrywki mobile jest w Polsce aż ponad 6 milionów więcej niż mężczyzn. Według danych od GWI 19 mln pań w wieku 25-34 lata spędza czas na grach mobilnych. Podczas gdy panowie stanowią grupę w podobnym przedziale wiekowym, ale reprezentowaną przez nieco ponad 12,5 mln graczy.

– Do tej pory rynek mobile gaming szacowany był głównie na poziomie analizy przychodów generowanych w określonych latach oraz kierunków rozwoju. Mniej uwagi poświęcano na realną charakterystykę odbiorców czy profili użytkowników. Zdarzały się oczywiście artykuły trendowe wskazujące na rosnącą rolę kobiet-graczy w mobile gamingu, jednak przekaz nie był dostatecznie mocny, by wywołać poruszenie w branży. Dlaczego? Liczba dotycząca pań, które grają na urządzeniach mobilnych nie będzie robić wrażenia, dopóki nie zestawimy jej z liczbą panów, którzy lubią mobile gaming i chętnie z niego korzystają w wolnym czasie. Dopiero wtedy wyraźnie rysuje się stereotyp, który zazwyczaj przysłania fakty. Graczem jest mężczyzna, a gry to strzelanki. Nic bardziej mylnego. Tutaj rządzą kobiety i to one właśnie powinny być w centrum zainteresowania marek, które chcą się pokazać w grach na urządzeniach mobilnych w różnych formatach reklamowych, a obecność brandów skierowanych do pań w sektorze mobile gaming może przynieść realną przewagę nad konkurencją mówi  Michał Pietruszka, Head of Mobile Product, Mobiem Polska.

W co grają panie w wersji mobile?

Symulacje to najczęstszy kobiecy wybór. Na ten rodzaj gry decyduje się ponad 54 proc. pań. Podczas gdy na męskiej liście zajmują one dopiero 6 miejsce. Panowie wolą między innymi gry strategiczne, sportowe, wyścigi oraz „strzelanki” i przygodowe gry akcji. Dwie ostatnie pozycje wybiera odpowiednio 70 proc. i 71,6 proc. graczy. Kobiety również lubią spędzać czas na przygodowych grach, decyduje się na nie ponad 53 proc. pań, ale zaraz za nimi są puzzle – 52,2 proc. – oraz gry karciane z wynikiem 40,9 proc. Natomiast na short liście u panów znajdziemy jeszcze sztuki walki (37 proc.) oraz gry określane mianem survival (33,9 proc.).[5] Męskim światem wydają się rządzić potrzeby związane z wyładowaniem emocji, działaniem strategicznym, rywalizacją i próbowaniem swoich sił w trudnych warunkach. Kobiety kierują się innymi potrzebami – logicznym rozwiązywaniem zagadek, myśleniem przestrzennym, empatią. To, co łączy obie płci, to wysoka pozycja gier przygodowych. Jednak pamiętajmy, że przygoda przygodzie nie równa. Fabuła gry akcji zazwyczaj bywa inna w mobile gamingu selekcjonowanym przez panie i panów. To tak jakbyśmy chcieli porównać dawne bestsellery, czyli przechodzenie plansz w Mario Bross to wartka akcja widziana kobiecym okiem, a survival w Minecraft to namiastka „kina akcji” po męsku. Czy na pewno nic się dzisiaj nie zmieniło w postrzeganiu graczy jako konsumentów?

– Mimo że na świecie jest około miliard kobiet grających w gry, to można pokusić się o stwierdzenie, że marketing gier wideo jest nadal mocno nakierowany na męską publiczność. Panie zawsze grały, ale dawniej po prostu nie były większością, a na początku największą popularnością cieszyły się strzelanki oraz gry akcji i te związane ze sportem. Z tych początkowo najczęściej korzystali mężczyźni, dlatego siła promocji przeważała na rzecz męskiego odbiorcy. Reklam gier określanych jako „męskie” jest nadal więcej niż puzzli i łamigłówek. Jednak w branży następuje pewne przełamanie. Coraz więcej mówi się o tym, że to płeć piękna tworzy mobile gaming. Tak jest również w Polsce i reklamodawcy powoli dojrzewają do tego faktu. W Mobiem nie widzimy wprawdzie znaczącej dysproporcji wśród zleceniodawców przekazów promocyjnych, ale w skali globalnej już tak – mówi Magdalena Wąsikowska-Gal, Maketing Manager, Mobiem.

Mobile gaming według kobiet – jak wykorzystać ten potencjał?

Na szczęście branża zdaje się coraz bardziej rozumieć, że istnieją różne sposoby konsumowania gier i królujące do tej pory produkcje oparte na strzelaniu, niszczeniu i walce z wrogiem stoją obok takich, które pozwalają się odstresować poprzez łączenie kropek, puzzli czy zanurzenie się w innym świecie – Ponadto kobiety są cierpliwymi i wyrozumiałymi odbiorcami. Na przykład badania przeprowadzone w USA pokazują, że mamy – gracze doceniają niektóre reklamy nowych produktów i brandów, których wcześniej nie znały. Przyznają, że lubią oglądać promocyjne filmy i obrazy swoich ulubionych marek, a 27 proc. z nich przyznało, że są pytane przez znajomych o rekomendację reklamowanego w grach produktu.[6] Badania są po to, by czerpać z nich dane, analizować i lepiej poznawać swoich klientów. Mobile gaming dostarcza w ostatnim czasie mnóstwo zaskakujących liczb kształtujących ten segment rozrywki. Warto na nie zwrócić uwagę dodaje Michał Pietruszka.

Skoro do 2022 roku gry na telefony komórkowe i tablety będą stanowić blisko 50 proc. całego rynku gier, to znaczy, że jest, o co walczyć.[7] Dodatkowo według badań gracze zwracają uwagę na reklamy częściej w grach mobilnych (41 proc.) niż w Internecie (17 proc.), prasie (15 proc.) czy na billboardach (15 proc.).[8] Dlatego reklamy wideo, w szczególności te z dodatkowymi bonusami, które można odtwarzać w grach są tak popularne, a powodzenie kampanii coraz bardziej zależy nie tylko od rodzaju gry, ale również dedykowanego odbiorcy. Według raportu Bizzard Media najlepszymi konsumentami treści w produkcjach mobile gaming są kobiety, które postrzegają gry jako ważną rozrywkę, a tym samym część ich codzienności i są nastawione na zaangażowanie marki w mediach społecznościowych. Kobiety podejmują nawet 80 proc. decyzji zakupowych, wśród nich są matki, które grają codziennie i napędzają segment mobile gaming. Dlatego reklamodawcy w przyszłości mogą porzucić faworyzowanie płci męskiej nad kobietami i uwzględniać w strategiach marketingowych grupę docelową złożoną z pań. Świadome marki będą potrafiły elastycznie dostosować się do realiów i umiejętnie te dane wykorzystać, by dotrzeć jak najbliżej swojego klienta.

[1] Mediakix, dane za 2020 r.

[2] eMarketer, statystyki 2020 r.

[3] Statista, wrzesień 2020 r. – dane dot. Regionu EMEA

[4] Dane Mobiem

[5] Najnowsze dane GWI, wrzesień 2020.

[6] Gaming. It’s all about the mums. Are brands listening? Czerwiec 2020.

[7] Mobile gaming industry game trends 2020.

[8] Your guide to mobile game marketing in 2020.

Od polskiego startupu do międzynarodowego serwisu – 10 lat Clicktrans

Clicktrans to serwis, który łączy osoby i firmy poszukujące transportu większych rzeczy z przewoźnikami. Polski serwis wystartował w 2010 roku, a obecnie działa w całej Europie, świętując 10-lecie działalności. Z serwisu skorzystało już ponad pół miliona osób z całej Europy.

Od startupu do międzynarodowego serwisu. Taką drogę przeszli założyciele Clicktrans: Michał Brzeziński i Agnieszka Korzeniewska. Powód powstania platformy był wręcz typowy dla świata startupów – Clicktrans miał być odpowiedzią na pewną potrzebę.

Ponad 10 lat temu szukałem sposobu na transport mebli z południa Polski do Trójmiasta. Okazało się, że nie było to ani proste, ani tanie. Zaczęliśmy rozwijać Clicktrans, bo na rynku brakowało właśnie serwisu dla klientów indywidualnych, którzy chcą po prostu zlecić transport nietypowych rzeczy, których nie zabierze kurier, takich jak samochód, motocykl czy meble – wspomina Michał Brzeziński, CEO i co-founder Clicktrans.

Jednak to co się wydarzyło później, przerosło najśmielsze oczekiwania. Serwis nie tylko z powodzeniem przyjął się w Polsce, ale jego twórcy uruchomili wersje platformy dedykowane klientom z Wielkiej Brytanii, Hiszpanii i Niemiec, a w przygotowaniu są już serwisy dla kolejnych państw. Po 10 latach działalności w bazie serwisu znajduje się ponad 57 tysięcy przewoźników, a użytkownicy Clicktrans wystawili już niemal 1,2 miliona zleceń transportowych. Obecnie co trzecie zlecenie publikuje użytkownik z zagranicy. Klienci, którzy raz skorzystali z Clicktrans, chętnie wracają z kolejnymi zleceniami. Niektórzy z nich wystawili ich setki. Przewoźnicy z Clicktrans transportowali duże i nietypowe ładunki nie tylko do wszystkich państw Europy, ale także do tak odległych miejsc, jak Angola, Wietnam czy Kuwejt.

Ważnym czynnikiem dla rozwoju Clicktrans był prężnie działający rynek transportu drogowego w Polsce. Warto pamiętać, że polskie firmy transportowe przewożą najwięcej ładunków w Unii Europejskiej. Dla wielu z nich nasz serwis szybko okazał się wartościowym źródłem zleceń. Ponadto kluczowa dla rozwoju platformy jest idea bardziej ekologicznego transportu. Clicktrans łączy osoby, które szukają transportu z przewoźnikami, jadącymi w tym samym kierunku. Dzięki temu przewoźnik zdobywa zlecenie po drodze, co zmniejsza koszty i ogranicza emisję CO2. Od początku istnienia serwisu nasi przewoźnicy zapobiegli emisji prawie 28 mln kg CO2! W Clicktrans ekologia i oszczędzanie idą w parze – dodaje Agnieszka Korzeniewska, co-founder Clicktrans.

Obecnie działania Clicktrans wspiera Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Dzięki środkom z NCBR Clicktrans planuje zrewolucjonizować proces zlecania transportu w całej Europie.

Santander Bank Polska wydłuża okres spłaty kredytów dla małych firm

Santander Bank Polska proponuje swoim klientom z segmentu MŚP wydłużenie okresu kredytowania o 6 lub 12 miesięcy. To nowe udogodnienie dla tych, którzy nadal pozostają w trudnej sytuacji finansowej, spowodowanej skutkami epidemii COVID-19.

Wiemy, że zmienność przychodów jest codziennością, z którą mierzą się przedsiębiorcy. Nowe raty po okresie odroczenia mogą okazać się zbyt dużym obciążeniem. Dlatego wprowadziliśmy rozwiązania, które, mamy nadzieję, pomogą firmom w trudnym okresie – komentuje Bogusław Brudło, dyrektor Departamentu Restrukturyzacji Kredytów MŚP.

Bank przygotował dwie propozycje.

  • Klienci, którzy wcześniej skorzystali z odroczenia spłaty rat, mogą wydłużyć okres spłaty swojego kredytu o 6 miesięcy. Pozwoli to obniżyć przyszłe raty i przywrócić ich wysokość do poziomu zbliżonego do tego, sprzed COVID-19. Z tego rozwiązania mogą skorzystać firmy z kredytem obrotowym, inwestycyjnym, kredytem biznes ekspres i biznes ekspres hipoteka (jeśli umowa kredytu została zawarta do 13 marca 2020 r). Wniosek o wydłużenie okresu spłaty kredytu o 6 miesięcy można złożyć do 31.10.2020 r. Szczegóły oraz warunki dostępne są na stronie: pl/splatakredytu.
  • Ponadto klienci firmowi mogą skorzystać z wydłużenia kredytowania o 12 miesięcy. Dodatkowo przez pierwszy rok ich rata kapitałowa będzie wynosić 50% wysokości rat z pozostałego okresu spłaty. Rozwiązanie to skierowane jest do klientów spłacających swoje kredyty od minimum 12 miesięcy. Oferta jest niezależna od wcześniejszych udogodnień, które bank wprowadził podczas pandemii.

Główna korzyść dla firm, które zdecydują się na wydłużenie okresu spłaty kredytu, to niższe raty kredytowe w nowym harmonogramie spłat, przygotowanym po zmianie warunków umowy kredytowej.

Bank udostępnia również symulator spłaty raty kredytu na stronie z opisem oferty – santander.pl/nizszarata. Klienci firmowi, zanim złożą wniosek, mogą sprawdzić orientacyjnie jak zmienią się raty po zmianie warunków umowy.

Klienci, którzy prowadzą jednoosobowe działalności gospodarcze mogą składać wnioski w swojej bankowości elektronicznej, oddziale, bądź przez infolinię. Natomiast klienci, których firmy mają inne formy organizacyjno-prawne mogą skorzystać z propozycji tylko w oddziale – w trakcie jednej wizyty.

Przedsiębiorcy mają dosyć samowoli urzędników i coraz częściej domagają się wyjaśnienia, czy organy miały prawo przetrzymywać należne im zwroty VAT

Przez blisko 2 lata urząd skarbowy przedłużał i przetrzymywał wykazany przez spółkę zwrot VAT. Wreszcie, w wyniku zakończenia postępowania podatkowego wydał decyzję, w której zamiast zwrotu, określił wysokość zobowiązania podatkowego spółki, jak i dodatkowe zobowiązanie w VAT. Spółka wniosła zażalenie do organu II instancji, ale ten, z uwagi na fakt, że naczelnik US zakończył postępowanie wydaniem decyzji wymiarowej, umorzył postępowanie odwoławcze, jako bezprzedmiotowe. Spółka wniosła skargę do sądu, który stanął po jej stronie, bo jak stwierdził, przeciwne stanowisko stanowiłoby przyzwolenie na pozbawioną sądowej kontroli samowolę organów.

Umorzenie postępowania odwoławczego

W styczniu 2018 r. przedsiębiorca złożył deklarację podatkową VAT-7 za grudzień 2017 r. z wykazaną do zwrotu nadwyżką podatku od towarów i usług naliczonego nad należnym. Wniósł o zwrot podatku w 25-dniowym terminie. Naczelnik urzędu skarbowego wszczął w spółce kontrolę podatkową oraz przedłużył termin zwrotu podatku do kwietnia 2019 r. W styczniu 2019 r. przedsiębiorca wniósł zażalenie na przedłużanie przez organ terminu zwrotu VAT, które dyrektor izby administracji skarbowej rozpoznał… w listopadzie 2019 roku, a więc dopiero 10 miesięcy później. Co jednak dla przedsiębiorcy najważniejsze, organ II instancji rozpoznał to zażalenie na jego niekorzyść, umarzając postępowanie odwoławcze.

Organ odwoławczy uznał zażalenie za bezprzedmiotowe

Dyrektor izby administracji skarbowej poinformował w uzasadnieniu swojego postanowienia, że naczelnik urzędu skarbowego we wrześniu 2019 r. wydał decyzję określającą spółce zobowiązanie podatkowe za grudzień 2017 r. w wysokości innej niż wykazał to przedsiębiorca w deklaracji oraz dodatkowe zobowiązanie podatkowe. W obliczu tego, przywołując przepis art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, uznał rozpoznawanie zażalenia na przedłużanie terminu zwrotu VAT za bezprzedmiotowe. Jednocześnie ocenił, że naczelnik urzędu skarbowego zasadnie przedłużał termin zwrotu podatku, bowiem wymagała tego konieczność kontynuowania kontroli podatkowej.

Brak oceny merytorycznej słuszności przedłużania terminu zwrotu VAT

W złożonej do sądu administracyjnego skardze spółka zarzuciła organowi odwoławczemu, że powinien, wydając swoje postanowienie, uwzględnić stan faktyczny z dnia wydawania przez naczelnika urzędu skarbowego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT, a nie kierując się stanem faktycznym istniejącym w dacie rozpatrywania zażalenia. Przedsiębiorca zauważył również, że organ II instancji powinien podjąć ocenę merytoryczną słuszności przedłużania terminu zwrotu VAT przez organ I instancji, a nie zasadności samego zwrotu.

Organy podatkowe nie mogą działać poza kontrolą sądową

WSA w Poznaniu zgodził się z argumentacją spółki. Potwierdził, że organ odwoławczy podejmując swoje rozstrzygnięcie powinien uwzględnić stan faktyczny z dnia wydawania postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT przez naczelnika urzędu skarbowego, a więc rozpoznać wniesione przez spółkę zażalenie merytorycznie. Sąd zaznaczył, że choć istotą dwuinstancyjności postępowania jest rozpoznawanie każdej sprawy dwukrotnie, to w tej konkretnej sprawie wyjątkowo organ II instancji nie ma takiej kompetencji. Drugie rozpoznanie tej sprawy oznaczałoby, że organ odwoławczy może rozstrzygać o przedłużeniu terminu zwrotu VAT, a nie ma do tego prawa, tak jak nie ma prawa do wystawienia tytułu wykonawczego, czy nadania NIP-u. Organ odwoławczy może więc tylko aprobować rozstrzygnięcie w tym przedmiocie dokonane przez uprawniony do tego podmiot, czyli przez naczelnika urzędu skarbowego, lub je negować. Natomiast taka ocena jest możliwa jedynie na moment podjęcia przez naczelnika tego rozstrzygnięcia.

WSA zgodził się ze skarżącą, że skoro wbrew regule natychmiastowości zwrotu VAT, jego termin został przedłużony, to ma ona prawo domagać się od organu odwoławczego oceny legalności takiego przedłużania przez organ I instancji. Następnie taka ocena będzie podlegać kontroli sądowej. Bez tego, doszłoby do nieuprawnionej samowoli organów podatkowych w rozstrzyganiu spraw w przedmiocie ustalania terminów zwrotów VAT. Uchylając zaskarżone postanowienia dyrektora izby administracji skarbowej, poznański sąd orzekł:

„…procedura nie może stwarzać fikcji ochrony praw podatnika (tutaj prawa własności), nie może też dawać pola do działania organom podatkowym z pominięciem kontroli sądowej. (…) Umarzanie postępowania zażaleniowego w sprawie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług przez organ odwoławczy za każdym razem, oznaczałoby przyznanie organom podatkowym możliwości działania poza rzeczywistą kontrolą sądową” (wyrok z 30 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Po 56/20).

Przedsiębiorcy mają dość

Coraz częściej przedsiębiorcy domagają się kontroli i nadzoru nad działaniami urzędników i nie poprzestają na zakończeniu przez nich postępowań, czy kontroli podatkowych. W wyroku z 7 maja 2020 r., łódzki sąd przyznał rację przedsiębiorcy, który pomimo odzyskania zwrotu VAT, domagał się zbadania, czy urzędnicy mieli w ogóle prawo przetrzymywać należne firmie pieniądze, a co czynili przez ponad 2 lata. Jak trafnie zauważył w tamtej sprawie sąd: „Nie chodzi jedynie o zwrot VAT z odsetkami (…), lecz również rekompensatę szkód, które w czasie takiego przetrzymywania mogły zaistnieć” (sygn. akt I SA/Łd 831/19).

Autor: radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

Grupa Kapitałowa INPRO podsumowała wyniki sprzedaży za III kw. 2020 r.

Grupa Kapitałowa INPRO podsumowała wyniki sprzedaży za III kwartał 2020 roku. Od lipca do września bieżącego roku Grupa zrealizowała przedsprzedaż (rozumianą jako liczbę podpisanych umów przedwstępnych netto) na poziomie 193 umów, co stanowi o 112 % więcej niż w II kwartale 2020 roku oraz jedynie 12% mniej niż w analogicznym okresie roku ubiegłego. Jednocześnie Grupa INPRO w III kwartale br. przekazała łącznie 144 lokale, czyli o 73% więcej niż rok wcześniej.

W III kwartale 2020 roku Grupa INPRO zrealizowała przedsprzedaż netto na poziomie 193 umów, co stanowi jedynie o 12% mniej niż w analogicznym okresie poprzedniego roku. Narastająco po trzech kwartałach br. Grupa podpisała 474 umowy, w porównaniu do 584 umów zawartych w pierwszych trzech kwartałach ubiegłego roku.

Jednocześnie przez 9 miesięcy 2020 r. Grupa przekazała łącznie 417 lokali, w porównaniu do 256 sztuk w analogicznym okresie roku ubiegłego, co stanowi wzrost o 63%. W samym III kwartale Grupa przekazała 144 lokale w porównaniu do 83 sztuk rok wcześniej. W całym 2020 roku Grupa INPRO planuje oddać do użytkowania ponad 900 lokali. Dla porównania w 2019 roku przekazała łącznie 538 lokali.

„Wyniki sprzedaży w trzecim kwartale oceniamy pozytywnie. W porównaniu do drugiego kwartału udało nam się podpisać ponad dwukrotnie więcej umów. Obserwujemy zadowalający wzrost popytu na mieszkania, który jest już zbliżony do okresu sprzed pandemii. Mamy nadzieję, że trend się utrzyma w kolejnych okresach. Niskie stopy procentowe powodują, że wiele osób szuka bezpiecznego produktu, który pozwala zabezpieczyć wolne środki finansowe na przyszłość. Duże znaczenie ma też nasza oferta, która jest atrakcyjna biorąc pod uwagę relację ceny mieszkań do lokalizacji i standardu” – powiedział Rafał Zdebski, Dyrektor handlowy w INPRO S.A

W aktualnej ofercie Grupa INPRO posiada ponad 400 mieszkań, domów oraz lokali użytkowych.

Opłaty drogowe w 2020 roku

Właściciele firm transportowych szukają oszczędność np. przez programowanie dla swoich kierowców tras bez opłat drogowych. Czasami jednak ominięcie myta jest nie do uniknięcia. Z kolei 2020 rok przyniósł sporo zmian w opłatach drogowych w Europie – podwyżki nie wynikają jednak z sytuacji epidemicznej, ale z wcześniejszych planów lokalnych regulatorów. Jak kształtuje się więc krajobraz opłat drogowych w Europie i poza nią? Czy możemy spodziewać się kolejnych podwyżek?

2020 rok przyniósł większe ceny winiety

Wzrost kosztów dotyczy m.in. na Węgrzech. W zależności od liczby osi kierowcy zapłacą od 48 do prawie 150 euro za jazdę autostradami i od 93 euro za używanie dróg głównych. Rozliczenie w Austrii ze względu na klasę emisji i liczbę osi to koszt od 0,19650 do 0,47018 euro za kilometr. W zależności od regionu kraju, poruszając się po Belgii zapłacimy 0,154 do 0,308 euro za kilometr. Znacząco wzrosła też cena eurowiniety, która obowiązuje w Danii, Szwecji, Holandii i Luksemburgu. Bez względu na kategorię pojazdu, dzienna stawka wynosi 12 euro, to wzrost aż o 4 euro w stosunku do obowiązujących kiedyś 8 euro. W Czechach natomiast wraz ze wzrostem stawek zwiększono też liczbę płatnych odcinków. U naszych południowych sąsiadów należy przygotować się na wydatek rzędu od 1,58 do 9,95 euro za kilometr (ceny są uzależnione od liczby osi i terminów przejazdów – najdrożej jest w piątek między 15:00 i 20:00). To nie jedyna zmiana jeżeli chodzi o winiety w Czechach. Od 2021 roku zmieni się sposób pobierania opłat drogowych w tym kraju. Zamiast tradycyjnej nalepki, kierowcy będą rozliczali się z myta za pomocą aplikacji mobilnej. Co ważne, tym razem czeski parlament nie zdecydował się na podniesienie cen. Powodem jest duża liczba przeprowadzanych na tamtejszych autostradach remontów.

– Zdecydowana większość floty polskich przewoźników, to pojazdy spełniające normy emisji spalin Euro VI, co wpływa na wysokość opłat. W przypadku Niemiec różnica opłaty za kilometr między Euro VI i Euro V EEV dla pojazdu powyżej 18 ton o czterech osiach wynosi 0,011 euro, co przy 10 tys. pokonanych kilometrów miesięcznie da oszczędność w wysokości 110 euro. Dla floty 50 pojazdów roczna oszczędność to około 50 tys. euro, czyli kwota, która pozwoli na zakup dwóch nowych standardowych naczep kurtynowych. W branży transportowej, biorąc pod uwagę efekt skali, liczy się każdy eurocent, a im większa flota, tym większe oszczędności – zauważa Tomasz Czyż, ekspert INELO oraz systemu telematycznego GBox, monitorującego ponad 30 tys. ciężarówek jeżdżących po UE.

Ekspert dodaje również, że do szukania oszczędności przez przewoźników przyczynia się coraz szczelniejszy system poboru opłat.

– W ostatnich miesiącach sporo mówi się o naciskach ze strony UE na Niemcy, w związku z przedłużeniem ich decyzji, o zwolnieniu z myta pojazdów zasilanych gazem – mówi Czyż, nawiązując do konfliktu między Niemcami i Komisją Europejską, która uznała, że zwolnienie ciężarówek na gaz z opłat do 2023 roku przez Niemców jest niezgodne z unijnymi przepisami regulującymi kwestię poboru opłat drogowych. Zmuszenie Niemiec do zmiany zapisów oznaczałoby kłopoty dla przewoźników, którzy opierali swój model biznesowy na zwolnieniu z myta i utratę zleceń dla firm dostosowujących pojazdy do spalania gazu ziemnego. – Firmy transportowe dostrzegły tu szansę na oszczędności i zaczęły rozbudowywać flotę o pojazdy zasilane paliwem alternatywnym – dodaje Tomasz Czyż.

Mimo wszystko przewoźnicy zdają się podążać za trendem przestawiania tradycyjnie zasilanych ciężarówek na te, w których stosuje się LNG, czyli skroplony gaz ziemny. To z jednej strony oszczędność (pojazdy na paliwa alternatywne mogą liczyć na ulgowe opłaty drogowe), a z drugiej konieczność. W myśl przepisów przyjętych przez Unię Europejską emisja CO2 z samochodów ma do 2030 roku zostać zmniejszona o 40%. Oznacza to, że prędzej czy później ciężarówki będą musiały stać się bardziej ekologiczne.

Za wschodnią granicą

Korzystanie z płatnych odcinków w Rosji to koszt 2,20 rubla za kilometr. Od 1 lutego 2021 roku ta kwota wzrośnie do 2,35 rubla. Myto na terenie Federacji Rosyjskiej jest pobierane w ramach największego i najbardziej kompleksowego systemu Płaton, który indeksuje się co roku uwzględniając inflację. Na temat dalszych podwyżek Rosja milczy. Jeżeli nastąpią, nie będą raczej podyktowane poziomem emisji spalin (w tej chwili nie jest to czynnik wpływający na wysokość myta). O uiszczeniu opłaty pod żadnym pozorem nie mogą zapomnieć przewoźnicy wjeżdżający do Rosji, o ile nie chcą się narazić na mandaty. Wszystko za sprawą uprawnień, jakie w obszarze kontroli zagranicznych transportowców otrzymała Federalna Agencja Drogowa Rosawtodor od Ministerstwa Transportu. Przełom może czekać także przewoźników jeżdżących do Ukrainy, której przedstawiciele twierdzą, że przejazdy ciężarówkowe pozostawiają na tamtejszych drogach zbyt duże szkody, żeby dalej były darmowe. Brak jednak w tym zakresie konkretnych planów.

Ile starych kredytów mieszkaniowych mamy jeszcze do spłaty?

KNF niedawno podał ciekawe informacje o starszych kredytach mieszkaniowych. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl sprawdzili, czy Polacy mają do spłacenia jeszcze sporo długów z lat pierwszego boomu mieszkaniowego.

Komisja Nadzoru Finansowego niedawno opublikowała ciekawe informacje na temat sytuacji krajowych banków w 2019 r. Te dane ze zrozumiałych względów nie obejmują skutków koronawirusowego kryzysu. Mimo tego, wydają się one całkiem ciekawe. Przykładem mogą być informacje dotyczące starszego zadłużenia mieszkaniowego naszych rodaków oraz tempa spłaty zobowiązań. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl postanowili zaprezentować kilka interesujących statystyk powiązanych z tymi kwestiami.

Warto przede wszystkim spojrzeć na informacje dotyczące pozostałego zadłużenia z tytułu kredytów mieszkaniowych w PLN. Wedle danych KNF, posiadacze kredytów „złotówkowych” z poszczególnych roczników łącznie mają do spłacenia następujące kwoty:Ile starych długów mają jeszcze Polacy do spłaty

Warto pamiętać, że w przypadku kredytów bez waloryzacji do waluty obcej analizowanie takiego salda długów (w PLN) jest łatwiejsze. Wspomniana kwota nie zależy bowiem od aktualnych notowań walut obcych (głównie franka oraz euro).

Ogólnie rzecz biorąc, posiadacze kredytów mieszkaniowych w PLN pod koniec 2019 r. mieli jeszcze do spłaty 312 mld zł. Jeżeli zaś chodzi o kredyty rozliczane według kursu waluty obcej, to zdecydowaną większość ich wartości bilansowej (121 mld zł) generowały „hipoteki” uzależnione od kursu CHF (98 mld zł). Dane KNF-u potwierdzają, że Polacy spłacili już zdecydowaną większość (ok. 70%) „złotówkowego” zadłużenia mieszkaniowego z lat 2007 – 2008. Problem wciąż stanowią kredyty „frankowe” udzielone w tym okresie.

Autor: Andrzej Prajsnar, ekspert portalu RynekPierwotny.pl

Prospołeczne sieci handlowe roku wybrane

Lidl, Dino, Kaufland, Żabka, Selgros, Castorama, IKEA, Media Expert, Rossmann i Pepco to, według konsumentów, najbardziej prospołeczne marki handlowe w kraju. Nagroda w ich imieniu została przyznana w ramach jednej z czterech kategorii I edycji programu „BLIX AWARDS – WYBÓR KONSUMENTÓW”. Ubiegłoroczną aktywność 84 sieci oceniło przeszło 80 tys. Polaków, wydając łącznie we wszystkich kategoriach ponad 3 mln opinii.

W kategorii „Prospołeczna Sieć Roku” konsumenci wybrali, która sieć handlowa w ub.r. wykazywała najbardziej przyjazne podejście do klientów i prezentowała dodatkowe wartości, np. proekologiczne. Ankietowani zwracali uwagę też na to, czy dany podmiot prowadził działania wspierające swoich interesariuszy, związane m.in. ze Społeczną Odpowiedzialnością Biznesu. Odpowiedzi 80 tys. konsumentów były zbierane i analizowane przez ponad pół roku.

W grupie Dyskontów Polacy najbardziej ufają w tej kwestii Lidlowi. – Jesteśmy dumni, że zostaliśmy „Prospołeczną siecią roku”. Cieszy nas fakt, że tak duża liczba konsumentów dostrzega naszą aktywność. Zamierzamy dalej pracować w ramach strategii REset Plastic, ograniczającej zużycie plastiku. Nasz kolejny projekt będzie dotyczył produktów kosmetycznych marek własnych wolnych od mikroplastiku – mówi Aleksandra Robaszkiewicz, Head of Corporate Communications w Lidl Polska.

Z kolei w grupie Supermarketów Polacy docenili Dino. Jak wyjaśnia Beata Orcholska z Rady Programowej BLIX AWARDS, konsumenci zauważyli, że sieć działa blisko lokalnej społeczności. Do tego ankietowani wskazywali, że rozwija swoje placówki w mniejszych miejscowościach i na obrzeżach dużych miast. Według badanych, dostosowanie asortymentu do miejscowych potrzeb jest dużym atutem tej sieci.

Wśród Hipermarketów najwyższe uznanie zdobył Kaufland. – Cieszy nas fakt, że nasze starania zostały docenione przez tak dużą grupę Polaków. Zgodnie z hasłem „Zróbmy to razem” zachęcamy do wspólnych działań wszystkich interesariuszy. Angażujemy się w sprawy całego kraju i poszczególnych regionów. Przeciwdziałamy marnowaniu żywności i redukujemy zużycie plastiku. Podejmujemy również inicjatywy z myślą o najmłodszych, np. „Stołówka z klasą” i „Eko od dziecka” – wymienia Maja Szewczyk, Dyrektor Działu Komunikacji Korporacyjnej sieci Kaufland.

W formacie Convenience pierwsze miejsce zajęła Żabka. Jak informuje sieć, jej sklepy funkcjonują w bliskich relacjach z lokalnymi społecznościami. Tylko w ub.r. przeznaczyły na ich wsparcie łącznie prawie 7 mln zł. Ponadto sieć pomaga młodym ludziom, m.in. poprzez program „Bezpieczny Staż”, ale też oferując stypendia najzdolniejszym dzieciom swoich franczyzobiorców, współpracowników oraz pracowników. Dlatego z radością została przyjęta informacja o przyznanym wyróżnieniu.

Największą uwagę Polaków w grupie Cash&Carry zwrócił Selgros. – Zdaniem konsumentów, głównym wyróżnikiem tej sieci jest lokalność działań. Zauważona została również aktywność proekologiczna – zaznacza Beata Orcholska.

Natomiast w grupie Artykuły budowlane wygrała Castorama. Klienci uznali, że ta sieć była dla nich najbardziej przyjazna w zeszłym roku. Prowadziła wobec nich m.in. jasną i czytelną politykę sprzedażową.

Najwyższe miejsce w grupie Wyposażenie domu zdobyła IKEA. Według konsumentów, ta firma od wielu lat buduje dobre relacje międzyludzkie, dbając o wystrój i atmosferę w domach rodzinnych. Polacy dostrzegli też, że wprowadziła wiele rozwiązań ekologicznych, nie tylko w zakresie mebli czy sprzętów. W swoich sklepach stosuje też liczne rozwiązania przyjazne środowisku.

W kanale RTV-AGD zwycięstwo przypadło sieci Media Expert. Dr Krzysztof Łuczak z Rady Programowej BLIX AWARDS tłumaczy, że konsumenci w badaniu stwierdzili, że w ubiegłym roku ta sieć najlepiej prezentowała wartości prospołeczne. Miała najbardziej przyjazne podejście do konsumenta, w tym rzetelnie przedstawiała oferty.

Wśród Drogerii pierwsze miejsce zajął Rossmann. – Nagroda w programie dowodzi tylko jednego – to, co robimy, ma sens. Fakt, że konsumenci dostrzegają nasze prospołeczne podejście, jest dla nas dużym wyróżnieniem i po raz kolejny pokazuje, że nasza komunikacja z klientami idealnie trafia w punkt – stwierdza Agata Nowakowska, Rzecznik Prasowy sieci Rossmann.

Natomiast w ostatniej grupie – Artykuły dla dzieci – Polacy wskazali Pepco. – Około 40% dostępnych u nas produktów jest przeznaczonych dla dzieci. Z badań wynika, że ponad połowa polskich mam uważa nasze sklepy za najtańsze miejsce, w którym może robić tego typu zakupy.

Z myślą o dzieciach wychodzimy jeszcze dalej, poza działania czysto sprzedażowe, prowadząc projekty wspierające ich rozwój. Współpracujemy z wieloma organizacjami pozarządowymi, które działają m.in. w zakresie efektywnej organizacji czasu wolnego najmłodszych. Cieszymy się z tego, że uczestnicy programu docenili wszystkie starania – komentuje Katarzyna Wilczewska, Corporate Communication Manager z sieci Pepco.

Organizatorem programu „BLIX AWARDS – WYBÓR KONSUMENTÓW” jest Grupa BLIX, będąca operatorem największych na rynku aplikacji mobilnych agregujących promocje w obszarze konsumenckim (tj. BLIX, Zdrowe Zakupy i Qpony). Każdego miesiąca korzysta z nich średnio ponad 2,5 mln Polaków. „Prospołeczna Sieć Roku” to jedna z czterech kategorii wyróżnionych w tej edycji programu.

Badanie: Filantropia w Polsce 2020 – rośnie dobroczynność Polaków i oczekiwania względem biznesu

Trwający kryzys covidowy uświadomił Polakom, jak ważne jest zaangażowanie filantropijne społeczeństwa i biznesu – wynika z raportu „Filantropia w CEE 2020”, w którym po raz pierwszy oceniono potencjał filantropijny Polski i innych krajów Europy Środkowo-Wschodniej. W badaniu 39% naszych rodaków potwierdziło, że pandemia zmieniła ich zachowania w obszarze dobroczynności – dziś liczba pomagających Polaków wynosi 51%. Jednocześnie zwiększyły się oczekiwania względem firm – 56% z nas chce kupować produkty marek społecznie odpowiedzialnych, a 47% – wyraża gotowość zapłacenia za nie wyższej ceny.

Choć nadal daleko nam do skali pomagania, jaką charakteryzują się najbardziej dojrzałe rynki na świecie, coraz więcej Polaków wspiera dobroczynność oraz firmy prowadzące działania filantropijne. Tak wynika z badania „Filantropia w CEE 2020”, zrealizowanego przez Kantar na zlecenie Social Impact Alliance for Central & Eastern Europe. Zgodnie z analizą ekspertów, tylko w bieżącym roku środki finansowe na cele dobroczynne przekazała ponad połowa Polaków (51%) – średnia wpłata przypadająca na jednego mieszkańca wyniosła 180 zł.

Porównując wysokość wpłat do średniego miesięcznego wynagrodzenia Polaków widzimy, że rocznie na filantropię przeznaczają oni zaledwie 0,5% swoich zarobków. Mimo stosunkowo niewielkich wpłat, dla prawie 70% darczyńców niezwykle ważny jest tzw. impact, czyli świadomość tego, jak zmienia się otoczenie pod wpływem ich działań – mówi Anna Korzeniewska z Social Impact Alliance for Central & Eastern Europe.

Podkreślmy, że potencjał filantropijny Polski wśród darczyńców indywidualnych wynosi 1,9 mld Euro, z czego ok. 1 mld Euro przekazujemy już dziś.

Mamy 10 lat na realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDGs)

25 września minęło 5 lat od momentu przyjęcia przez Zgromadzenie ONZ rezolucji 70/1 „Przekształcanie naszego świata: Agenda na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030”. Ten historyczny dokument podpisany jednogłośnie przez 193 kraje UN, przedstawił 17 celów zrównoważonego rozwoju, które mają na celu mobilizowanie globalnych wysiłków na rzecz eliminowania ubóstwa, wspierania pokoju, ochrony praw i godności ludzi oraz ochrony planety.

Dziś stoimy przed ogromnym wyzwaniem, którego realizacja jest możliwa tylko przy sprawnej współpracy pomiędzy rządami, biznesem, organizacjami społecznymi oraz społeczeństwem. Sygnałem, że obrany kierunek jest słuszny, jest rosnąca świadomość i liczba aktywnych filantropów indywidualnych i korporacyjnych, którzy chcą mądrze korzystać ze swoich pieniędzy, czasu i wiedzy – mówi Kamil Wyszkowski, Prezes Rady / Przedstawiciel Global Compact Network Poland.

Dodajmy, że według mieszkańców krajów Europy Środkowo-Wschodniej, osiąganie Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDGs) powinno być wspierane przede wszystkim przez administrację publiczną. Jednak zapytani o to, kto faktycznie je realizuje, respondenci zdecydowanie rzadziej wskazywali rządy, doceniając za to rolę organizacji społecznych, biznesu i darczyńców indywidualnych. Jak mówi Łukasz Kolano, Co-Chair UNGC Regional Network Council Chair (Eastern Europe and Middle East), Executive Director Global Compact Network Poland: – Na drodze do sukcesu kluczowe znaczenie ma angażowanie kapitału prywatnego, pochodzącego od osób indywidualnych i biznesu. Istotne jest wielkostronne forum dialogu tak, aby pomagać biznesowi i społeczeństwu identyfikować problemy oraz wskazywać ścieżki do ich rozwiązywania. Przeznaczane przez otoczenie środki muszą efektywnie pracować na rzecz zmian społecznych, szczególnie że zasoby, którymi dysponujemy, zawsze będą ograniczone w stosunku do wielości wyzwań, z którymi mierzy się świat. Dlatego ważne jest przejście od pomagania reaktywnego, bazującego na emocjach, do filantropii strategicznej, której towarzyszy maksymalizacja trwałego, długoterminowego wpływu społecznego.

Rosną oczekiwania Polaków względem odpowiedzialnych społecznie firm

Wydaje się, że to zaangażowanie filantropijne społeczeństwa zmieniła pandemia – tak twierdzi 39% mieszkańców Polski. Dla około 15% był to moment przełomowy, aby zacząć wspierać różne inicjatywy, choć wcześniej tego nie robili. Poza tym Polacy za najważniejsze kierunki uznają walkę o poprawę dobrostanu społecznego i jakości życia.

Jako mieszkańcy CEE mamy wysokie oczekiwania względem biznesu. Zgodnie z raportem, dziś aż dwie trzecie z nas uważa, że firmy powinny angażować się w działania CSR. Co więcej, aż 56% Polaków woli kupować produkty marek społecznie odpowiedzialnych, a 47% jest gotowych zapłacić za nie więcej.filantropia_sdgs

Coraz głośniej podkreślane przez społeczeństwo oczekiwania i mocniejsze naciski z każdej strony na ograniczanie wpływu na środowisko i klimat wymagają na biznesie  jeszcze aktywniejszego udziału w rozwoju społecznym, głównie poprzez działania ze sfery społecznej odpowiedzialności. Dziś konsumenci doceniają firmy, które dbają o zaangażowanie społeczne i w mądry, rozsądny sposób przeznaczają część zysków na cele społeczne. Szczególnie doceniają aktywność na rzecz lokalnego otoczenia. Uznają, że to biznes, bardziej niż rząd i politycy, ma większą szansę rozwiązywać problemy społeczne – mówi Przemysław Oczyp, Prezes Go Responsible.filantropia_biznes

Zaangażowanie kapitału prywatnego oraz wpływ społeczeństwa na biznes zauważalny jest już od dawna. A to daje dużą szansę na dalszy rozwój filantropii. – Kryteria społeczne i środowiskowe są coraz ważniejszym czynnikiem przy podejmowaniu decyzji zakupowych i inwestycyjnych, co składania firmy do skutecznych, regularnych i przede wszystkim konstruktywnych działań z obszaru CSR. Z badania jasno wynika, że społeczeństwo – a więc klienci, konsumenci, pracownicy i inwestorzy mają wysokie oczekiwania od firm. Jeśli uda nam się zidentyfikować i zlikwidować bariery prawno-podatkowe, z którymi firmy się mierzą w realizacji działalności społecznej, powinniśmy odnotować wzrost środków przeznaczanych na dobroczynność – podsumowuje Anna Korzeniewska.

Raport „Filantropia w CEE 2020” został przygotowany przez Kantar na zlecenie Social Impact Alliance for Central & Eastern Europe. Badaniem objęto mieszkańców czterech krajów: Polski, Węgier, Czech i Słowacji. Na każdym rynku zrealizowanych zostało 600 wywiadów z osobami w wieku 18-65 lat z odwzorowaniem struktury demograficznej społeczeństw ze względu na wiek, płeć i wielkość miejsca zamieszkania. Metoda zbierania danych: CAWI. Źródło: https://ceeimpact.org/research2020-pl

Polacy chcą zostać na home office, ale produktywność pracy spada

Ostatnie dane portalu analitycznego Statista wskazują, że znaczna grupa Polaków postrzega pracę zdalną jako mniej wydajną formę wykonywania obowiązków służbowych. Równocześnie tylko co dziesiąty zatrudniony chciałby powrotu do biura na stałe. Firmy stanęły przed wyzwaniem, jak spełnić oczekiwania pracowników i utrzymać efektywność procesów, rentowność i konkurencyjność?

Według opublikowanych w sierpniu badań renomowanej firmy analitycznej Statista, wśród pracowników w wieku 40-59 lat, co czwarty przyznaje, że efektywność jego pracy spadła w związku z pracą z domu w czasie pandemii COVID-19. Niewiele lepiej sytuacja wygląda w grupie wiekowej 25-39 lat: tutaj spadek efektywności stwierdziło 16 proc. badanych.

Z drugiej strony, według badań Manpower Group i HRLink, tylko co dziesiąty pracownik w Polsce chciałby wrócić z home-office do biura na stałe. Aż 88 proc. respondentów chciałoby wykonywać pracę z domu. W ślad za tymi trendami idą zmiany w prawie – trwają przygotowania do nowelizacji Kodeksu Pracy i wprowadzenie do niego szeroko pojętej pracy zdalnej.

– Obecnie pracownicy dają nam sygnał, że dotychczasowy model home office, często wprowadzany na szybko jako chwilowa taktyka pozwalająca utrzymać ciągłość działania, powoli się wyczerpuje – mówi Konrad Łucka, IT Services Director, z firmy S&T. – Dziś widać już, że w wielu obszarach niełatwo jest realizować określone procesy z domu z taką samą efektywnością, jak z biura. Tymczasem praca wykonywana poza firmą może być równie wydajna, jak ta świadczona w trybie stacjonarnym. Wymaga to jednak wypracowania nowych kompetencji managerskich, jak też odpowiedniego dostosowania procesów i wsparcia oraz zabezpieczenia ich nowoczesnymi narzędziami IT.

Globalne wyzwanie

Utrzymanie efektywności pracy to sprawdzian, z którym mierzą się firmy na całym świecie. Zwraca na niego uwagę również OECD. Opublikowany 7 września 2020 roku pakiet zaleceń Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju wskazuje, że instytucje i polityki powinny wywierać pozytywny wpływ na produktywność pracowników na wiele sposobów. Jednym z nich jest zapewnienie odpowiedniej infrastruktury IT – bezpiecznej, niezawodnej i sprawnie działającej. Według OECD konieczne jest wprowadzenie dodatkowych regulacji w zakresie ochrony informacji, aby zapewnić pracownikom prawo do prywatności i zminimalizować ryzyko wycieku danych.

Bezpieczeństwo przede wszystkim

Masowe, przeprowadzane często ad hoc przejście na model pracy zdalnej boleśnie uświadomiło nam, jak niski był stopień przygotowania wielu firm czy instytucji do tego wyzwania. Dotyczy to zwłaszcza tak krytycznego obszaru, jakim jest bezpieczeństwo informatyczne. Gdy w maju bieżącego roku firma Bitdefender postanowiła sprawdzić wpływ pandemii na cyberbezpieczeństwo, połowa badanych specjalistów z tego obszaru przyznała, że ich organizacje nie miały planu awaryjnego na wypadek zaistniałej sytuacji. Jednocześnie aż 86 proc. z nich potwierdziło, że w ostatnim okresie wzrosła częstotliwość cyberataków!

– Nie da się ukryć, że wprowadzony w marcu lockdown postawił firmy przed olbrzymim wyzwaniem, jakim było stworzenie odpornego na ataki, bezpiecznego cyfrowego środowiska pracy. Ze względu na preferowany wówczas model pracy, jedynie najbardziej świadome i rozwinięte organizacje miały wdrożone rozwiązania pozwalające zapewnić odpowiedni poziom ochrony – tłumaczy Tomasz Lorek, End-User Computing Sales Specialist z VMware – Dziś jesteśmy bogatsi w doświadczenia i wiedzę, jak optymalnie organizować najważniejsze procesy i tworzyć funkcjonalne oraz bezpieczne środowiska pracy zdalnej. Zaprojektowane pod kątem obsługi wszystkich trzech modeli współpracy: tradycyjnego, hybrydowego i w pełni zdalnego oraz zbudowane w oparciu o rozwiązania i usługi renomowanych dostawców, są gwarantem efektywności i bezpieczeństwa – dodaje.

Helpdesk vs. home office

O wydolności biznesowej firm funkcjonujących w trybie pracy zdalnej decydują w dużej mierze także zakres, jakość i skuteczność wsparcia technicznego pracowników. Sprzęt i oprogramowanie bywają zawodne, a interwencja nie jest taka prosta, gdy potrzebujący pomocy pracownik znajduje się na drugim końcu miasta.

Wsparcie użytkowników w zapewnieniu niezawodnego działania sprzętu na którym pracują, ma bezpośrednie przełożenie na ich produktywność i płynność wykonywania obowiązków służbowych. Absolutna podstawa to zapewnienie proaktywnego oraz reaktywnego wsparcia dla wszystkich pracujących, zarówno zdalnie, jak i lokalnie – mówi Konrad Łucka z S&T. W dobie pracy zdalnej wsparcie techniczne jest tak samo niezbędne, jak wcześniej, z tą różnicą, że aktualnie trzeba go udzielać w rozproszonej strukturze. Nie jest to łatwe zadanie, jednak dzięki nowoczesnym, chmurowym platformom do zarządzania punktami końcowymi i zdalnej obsłudze informatycznej, jak najbardziej wykonalne.

Finansowanie

Spadki produktywności i zmiany w modelu pracy mają poważne konsekwencje. Trend uwzględniający pracę zdalną w modelach funkcjonowania przedsiębiorstw jest jednak bardzo silny i niemal na pewno pozostanie ona z nami na dłużej. Aby się przystosować, firmy muszą zweryfikować sposób korzystania z infrastruktury i narzędzi IT. W ślad za koniecznością zmian idą także modele finansowania produktów i usług IT.

– Konieczność zapewnienia wsparcia technicznego, dobór odpowiedniego oprogramowania i infrastruktury czy edukacja pracowników w zakresie kompetencji cyfrowych to inwestycja, która dla wielu organizacji jest w tej chwili koniecznością, ale z pewnością przyniesie zyski w długim terminie. Na rynku mamy wiele opcji do wyboru, od inwestycji we własną infrastrukturę, wykorzystanie usług finansowych po korzystanie z modeli w pełni usługowych – mówi Marek Hojda, Indirect Sales Manager z firmy Hewlett Packard Enterprise. – Warto pamiętać, że reorganizacja, która nas czeka nie wydarzy się na chwilę. Właśnie teraz budujemy rzeczywistość, która powinna uodpornić biznes na zawirowania w przyszłości.

Narzędzia do walki z kryzysem

O optymalnych sposobach reakcji przedsiębiorstw na kryzys gospodarczy rozmawiamy z Mariuszem Grajdą, partnerem zarządzającym firmy doradczej MGW CCG.

Czym aktualny kryzys gospodarczy różni się od poprzednich?

Obserwacja historii ogólnoświatowych kryzysów gospodarczych prowadzi do ciekawych wniosków. Na przykład wielki kryzys z lat 30. ubiegłego wieku doprowadził do spadku indeksów giełdowych o ponad 90 proc. i ogarnął praktycznie całą światową gospodarkę. W wyniku upadku instytucji finansowych konsekwencje poniosły nawet dobrze funkcjonujące przedsiębiorstwa. Jednak od tego czasu znacznie wzrosła nasza wiedza o procesach rządzących gospodarką i sytuacjom kryzysowym możemy zapobiegać zarówno na poziomie władz państwowych,  jak i w ramach formułowania strategii poszczególnych przedsiębiorstw. Między innymi dlatego ogromny krach giełdowy z roku 1987 odbił się głównie na branży inwestycyjnej, w roku 2001 dotknięty został głównie przegrzany sektor dotcomów, a w roku 2008 branża nieruchomości i związana z nią część sektora finansów.

Obecny kryzys jest jeszcze bardziej selektywny. Dość szybko okazało się, że dotyczy on tylko niektórych gałęzi gospodarki, inne pozostawiając nietknięte, jeszcze innym dając nowe możliwości rozwoju. Oznacza to, że dla przedsiębiorstw ważne jak nigdy staje się zarządzanie strategiczne. Muszą one przeanalizować aktualne zjawiska w otoczeniu gospodarczym i dostosować do nich swoje strategie rynkowe. Firmy dotknięte kryzysem muszą znaleźć odpowiedni sposób na przetrwanie. Z kolei ci przedsiębiorcy, którzy dzięki kryzysowi dostali niespodziewaną szansę, muszą szybko zrozumieć przyczyny swojego sukcesu, bo w przeciwnym wypadku będzie on dla nich trwał bardzo krótko.

W takim razie jakie konkretne działania powinni podjąć przedsiębiorcy?

Oczywiście zależą one od sytuacji, w jakiej znalazła się firma w wyniku kryzysu. Wpływ pandemii na poszczególne sektory gospodarki został w bardzo ciekawy sposób zobrazowany przez macierz sporządzoną przez międzynarodową firmę konsultingową Roland Berger. Jest ona stworzona nieco na wzór słynnej macierzy BCG i dzieli poszczególne sektory gospodarki na cztery grupy w zależności od ich krótkoterminowej sytuacji płynnościowej i długoterminowej prognozy rentowności.

Bezdyskusyjnie w najlepszej sytuacji są firmy z branży medycznej, szczególnie te zajmujące się nowymi technologiami, a także sektor handlu detalicznego dobrami szybko zbywalnymi, cała branża e-commerce, przedsiębiorstwa dostarczające narzędzia typu CRM czy rozwijające nowe technologie związane z płatnościami. Są one określane jako „gwiazdy”. Ich perspektywy wzrostu są korzystne zarówno w krótkim, jak i w długim okresie. Oczywistym elementem strategii tych przedsiębiorstw powinno być zwiększenie wydatków marketingowych w celu pozyskania nowych klientów. Ponadto muszą one zacząć myśleć o ucieczce przed konkurencją poprzez inwestycje w rozwój aktualnych i nowych produktów.

Dość istotną grupę stanowią przedsiębiorstwa potocznie określane jako „tygrysy w klatkach”. Ich sytuacja finansowa stała się niezbyt dobra wskutek kryzysu, jednak perspektywy na przyszłość mogą być oceniane jako dobre. Do takich przedsiębiorstw należą między innymi firmy logistyczne, pożyczkowe czy motoryzacyjne. Tygrysy w klatkach, aby przetrwać, są zmuszone przeprowadzić aktywne działania dostosowawcze, takie jak zamrożenie lub redukcja wydatków czy poprawa jakości oferowanych dóbr i usług. Powinny także spróbować w kreatywny sposób użyć swoje zasoby, gdyż część z nich może być niewykorzystana w wyniku przestojów związanych z pandemią. W sytuacji analogicznej do tygrysów są „potencjalni pacjenci”. To firmy, które dobrze funkcjonują dzięki kontraktom zawartym przed epidemią, ale gdy skończą ich realizację, mogą nie otrzymać następnych. Przykładem mogą być firmy budowlane. Obie grupy przedsiębiorstw, aby przetrwać ciężkie czasy, mogą zdecydować się na próbę restrukturyzacji zadłużenia.

Niestety, istnieje również dosyć istotna grupa „pacjentów w stanie ciężkim”. Są to firmy z sektora turystycznego zajmujące się organizacją imprez masowych, a także część sektora detalicznego (z wyłączeniem firm zajmujących się dobrami szybko zbywalnymi). Zarówno aktualna sytuacja płynnościowa, jak i długoterminowe perspektywy są dla tych przedsiębiorstw bardzo niekorzystne. W tej sytuacji najczęściej potrzebna jest głęboka restrukturyzacja przedsiębiorstwa. Jej elementami z reguły są redukcje personelu, rezygnacja z kosztów związanych z wynajmem powierzchni handlowych i biurowych oraz całkowite lub częściowe przejście na model pracy z domu. Konieczne może być również poszukiwanie nowych rynków albo wręcz zupełna zmiana branży, w jakiej działa przedsiębiorstwo, w miarę możliwości z wykorzystaniem aktualnie dostępnych zasobów.

Co robić, gdy przestajemy kontrolować sytuacją finansową przedsiębiorstwa?

Gdy sytuacja jest bardzo trudna, przede wszystkim należy ją uporządkować. Nie możemy dopuścić  do tego, aby przedsiębiorstwem zaczął rządzić chaos. Z jednej strony cały czas musimy aktywnie poszukiwać metod zwiększenia przychodów i ograniczenia kosztów. Z drugiej, musimy pamiętać, że środki prawne przysługują nie tylko wierzycielom. Również dłużnicy mają do dyspozycji skuteczne narzędzia, które powinny być użyte bez wahania, aby ratować firmę przed upadkiem. W szczególności mam tutaj na myśli uregulowania dotyczące postępowań restrukturyzacyjnych.

Nowa ustawa „Prawo restrukturyzacyjne” funkcjonuje od stycznia 2016 roku. Z jej przepisów mogą korzystać wszystkie podmioty gospodarcze, również prowadzone w formie działalności jednoosobowych. Obecnie na mocy przepisów tarczy antykryzysowej otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego przebiega bardzo sprawnie i może się odbyć bez udziału sądu. Natychmiastowa korzyść dla przedsiębiorcy znajdującego się w kłopotach finansowych polega na tym, że na okres trwania postępowania następuje zawieszenie obowiązku spłaty zobowiązań, nie można też dokonywać żadnych egzekucji na poczet zobowiązań objętych postępowaniem ani wypowiedzieć umów o kluczowym znaczeniu dla dłużnika (np. umów kredytowych bądź umów najmu).

Jak chętnie przedsiębiorcy korzystają z tych przepisów?

Z całą pewnością możemy więc uznać, że z punktu widzenia długoterminowego interesu przedsiębiorcy obowiązujące prawo restrukturyzacyjne stanowi znacznie skuteczniejsze narzędzie dla odbudowy firmy niż jakakolwiek dostępna forma państwowego dofinansowania. Dzięki przerwie w regulowaniu zobowiązań, przedsiębiorstwo może uporządkować swoją sytuację i zaplanować proces odzyskiwania równowagi. W konsekwencji może to ułatwić późniejsze rozmowy z wierzycielami.

Należy jednak zauważyć, że w ostatnim czasie odnotowujemy wzrost ilości podmiotów decydujących się na otwarcie postępowań restrukturyzacyjnych. Ma to zapewne związek z utrzymującą się w pewnych sektorach słabą sytuacją rynkową. Rośnie również zainteresowanie uproszczoną formą postępowania restrukturyzacyjnego, wprowadzoną czasowo do polskiego porządku prawnego (do 30.06.2021 r.).

Jakie inne korzyści może odnieść przedsiębiorca w wyniku postępowania restrukturyzacyjnego?

O tym decydują sami wierzyciele, głosując nad przedstawioną im propozycją. Planem minimum powinno być osiągnięcie porozumienia umożliwiającego wierzycielowi spłatę zobowiązań w ratach dostosowanych do jego możliwości. Elementem ugody może też być umorzenie części zobowiązań, na przykład odsetek lub kar umownych.

Trzeba pamiętać, iż samo postępowanie restrukturyzacyjne jest jednym z narzędzi, bądź mówiąc inaczej, platformą umożliwiającą opracowanie i zaimplementowanie działań, jakie są niezbędne do przywrócenia rentowności firmy bądź uzdrowienia jej płynności. Kluczowym zagadnieniem jest jednak skuteczne zdiagnozowanie prawdziwych powodów złej sytuacji firmy, a w następstwie stworzenie spójnego, opartego o zweryfikowane dane planu restrukturyzacji oraz jego późniejsze wdrożenie. Dzięki postępowaniu restrukturyzacyjnemu, przedsiębiorca i grono doradzających mu ekspertów może skupić się na wprowadzaniu niezbędnych zmian, a nie na „próbie ucieczki przed wierzycielami”. Ostateczną korzyścią z postępowania jest więc skuteczne wdrożenie planu restrukturyzacji, a także poprawa efektywności działania przedsiębiorstwa. Niejednokrotnie zaczyna ono funkcjonować lepiej niż przed kryzysem, mając jednocześnie zrestrukturyzowane zadłużenie.

Przedsiębiorca w trakcie kryzysu jest często poddany presji. Trudno mu obiektywnie ocenić przyczyny sytuacji kryzysowej. Może też mieć problemy z opracowaniem i sfinansowaniem planu wyjścia z niekorzystnej sytuacji. Jak rozwiązać ten problem?

W procesie restrukturyzacji przedsiębiorstwo winno współpracować z profesjonalnie przygotowanym podmiotem wyposażonym w niezbędną wiedzę na temat postępowań restrukturyzacyjnych oraz z szerokim zespołem ekspertów, którzy będą umieli ocenić przyczyny złej sytuacji, stworzyć odpowiedni program i pomóc go wdrożyć.  Obserwując wiele procesów restrukturyzacyjnych mogę stwierdzić, iż taka współpraca jest kluczowa dla rozwiązania problemów firmy i odzyskania przez nią pozycji rynkowej. Dlatego warto poświęcić trochę czasu na wybranie właściwego partnera do takiego procesu.

Oczywistym jest też fakt, że proces restrukturyzacji pociąga za sobą koszty. W sytuacji, w której znajdują się takie firmy, trudno liczyć na możliwość udzielenia im pożyczki przez banki komercyjne. Dlatego też z dużym zadowoleniem odnotowaliśmy wejście w ostatnich dniach w życie ustawy o pomocy publicznej w celu ratowania lub restrukturyzacji przedsiębiorców. Na jej podstawie przedsiębiorcy mogą uzyskać wsparcie finansowe przeznaczone na pokrycie bieżących kosztów funkcjonowania, opracowanie analiz niezbędnych do sporządzenia planu restrukturyzacji, kosztów opracowania planu restrukturyzacji oraz kosztów jego wdrożenia. Obecnie obserwujemy spore zainteresowanie przedsiębiorców tym rodzajem pomocy finansowej, wyrażające się dużą ilością spraw, jakie w ich imieniu prowadzimy.

W dłuższej perspektywie skutecznie przeprowadzone postępowania restrukturyzacyjne są korzystne zarówno dla dłużników, jak i dla wierzycieli. Bez wątpienia w najbliższej przyszłości będą stanowić bardzo ważny element procesu odzyskiwania równowagi przez polską gospodarkę.

Badanie: pracujący w Polsce cudzoziemcy rzadziej patrzą w kierunku Niemiec

Choć wielu zatrudnionych w Polsce obcokrajowców wciąż wyraża chęć pracy w Niemczech, zainteresowanie migracją zarobkową do innych krajów niż Polska w trakcie pandemii zmalało. Świadczą o tym wyniki badania socjologicznego „Pracownik zagraniczny w dobie pandemii”, przeprowadzonego przez EWL S.A. oraz Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego.

Ponad 79% zatrudnionych w naszym kraju cudzoziemców poleci pracę w Polsce swoim znajomym i bliskim. Nie poleci jej jedynie 2,5% badanych. Badanie także pokazało, że dziewięciu z dziesięciu zatrudnionych w Polsce obcokrajowców jest zadowolonych ze swojej decyzji o pozostaniu bądź przybyciu do Polski.

Ponadto, pandemia koronawirusa sprawiła, że zainteresowanie wśród migrantów zatrudnieniem w innych niż Polska państwach zagranicznych zmalało. Jeżeli za ofertami pracy w innych niż Polska państwach rozglądało się przed pandemią ponad 31% respondentów, to po jej wybuchu skala ta zmniejszyła się do prawie 19%.

Wśród krajów, w których chcieliby pracować zatrudnieni obecnie w Polsce migranci zarobkowi, przodują Niemcy (58,5%), Polska zaś uplasowała się na drugim miejscu z wynikiem 57%. Ponad dwukrotnie mniej chciałoby pracować w Czechach (28%). Do czołowej piątki wymarzonych kierunków migracji zarobkowej weszły także Norwegia oraz USA. Dla porównania, w Rosji obecnie chce pracować jedynie 2% migrantów zarobkowych zatrudnionych w naszym kraju.

„Skuteczność działań podnoszących atrakcyjność Polski dla migrantów zarobkowych staje się bowiem tym wyższa, im bardziej konsekwentnie się do tych działań wspólnie odnosimy. Poczynając od procesów legislacyjnych i dalszej liberalizacji procedur dla migrantów krótko- i długookresowych, poprzez rolę agencji pośrednictwa pracy w budowaniu transparentnych procesów rekrutacyjnych, na pracodawcach kończąc. Wszyscy powinniśmy czuć się odpowiedzialni za polski rynek pracy i jego konkurencyjność na arenie międzynarodowej” – komentuje wyniki badania Andrzej Korkus, prezes EWL. S.A.EWL Pracownicy zagranicznie w dobie pandemii 2

EWL Pracownicy zagranicznie w dobie pandemii

Druga edycja badania socjologicznego „Pracownik zagraniczny w dobie pandemii” została przeprowadzona w sierpniu i wrześniu 2020 roku przez EWL S.A. oraz Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego. Metodą CAWI (Computer Assisted Web Interview) przebadanych zostało 610 pracujących w Polsce cudzoziemców, głównie z Ukrainy, Białorusi, Mołdawii i Gruzji.

Nowy sposób leczenia stwardnienia guzowatego u najmłodszych pacjentów z dofinansowaniem ABM

Zespół lekarzy z Instytutu „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka”, dzięki finansowaniu Agencji Badań Medycznych zbada nowy sposób leczenia stwardnienia guzowatego u najmłodszych pacjentów, polegający na profilaktycznym zastosowaniu leku hamującego rozwój guzów niemal zaraz po urodzeniu dziecka oraz występowanie padaczki.

Wprowadzanie nowych leków dla chorych na choroby rzadkie jest utrudnione nie tylko z powodu ograniczonej wiedzy na temat tych schorzeń, ale także ze względu na mniejsze zainteresowanie producentów leków. W konsekwencji pacjenci z rzadkimi schorzeniami, takimi jak stwardnienie guzowate (SG), mają mniejsze szanse na skuteczne leczenie. Szansą dla nich są niekomercyjne badania kliniczne, czyli takie, w których to lekarze podejmują się badań nowych leków, bez udziału firm farmaceutycznych.

Obecnie, jedno na 6 tysięcy dzieci rodzi się ze stwardnieniem guzowatym. W wyniku mutacji w SG dochodzi w wielu narządach do rozwoju guzów, najczęściej powoli rosnących i łagodnych, ale mogących powodować poważne konsekwencje. Guzy rozwijające się w mózgu prowadzą do padaczki, która zazwyczaj rozpoczyna się już u kilkumiesięcznego niemowlęcia i dotyczy niemal wszystkich chorych z SG. Padaczka rozwijająca się w tak wczesnym okresie życia ma niekorzystny wpływ na dojrzewający mózg i wiąże się z wysokim ryzykiem rozwoju niepełnosprawności intelektualnej i zaburzeń autystycznych. Dodatkowym problemem jest częsta lekooporność pacjentów z taką padaczką.

Już podczas rutynowego badania ultrasonograficznego u płodu z SG można zobaczyć guzy w sercu. Umożliwia to wczesną diagnozę choroby i objęcie dziecka specjalistyczną opieką. Dzięki temu opracowano metodę leczenia przeciwpadaczkowego przed napadami u dzieci z SG, co znacząco zmniejszyło ciężkość padaczki i ryzyko niepełnosprawności intelektualnej. Leczenie takie nie ma jednak wpływu na rozwój guzów w stwardnieniu guzowatym. W kolejnych miesiącach i latach u chorych guzy rosną w nerkach, wątrobie, siatkówce oka, czy na skórze.

W wybranym przez Agencję Badań Medycznych badaniu zastosowane będzie nie tylko innowacyjne leczenie, ale także wykonane zostaną badania zmierzające do lepszego poznania mechanizmów rozwoju padaczki i nowotworów. Będzie to możliwe między innymi dzięki zastosowaniu nowatorskich rozwiązań bioinformatycznych, co ma szczególne znaczenie właśnie w badaniach nad chorobami rzadkimi. Dzieci uczestniczące w badaniu będą leczone od pierwszego miesiąca życia do ukończenia drugiego roku życia, czyli do zakończenia okresu najbardziej dynamicznego rozwoju mózgu.

Badanie wykonywane będzie we współpracy z Warszawskim Uniwersytetem Medycznym, Uniwersytetem Medycznym w Łodzi, Uniwersytetem Harvarda w US oraz analitykami i informatykami z firmy Transition Technologies.

Trump wraca do gry. Nie ma przełomu w negocjacjach ws. brexitu

Szybka rekonwalescencja Trumpa i kontynuacja rozmów dotyczących fiskalnego pakietu ratunkowego dla amerykańskiej gospodarki przywróciły zatracony w końcówce ubiegłego tygodnia entuzjazm inwestorów. Ruch wytracił jednak impet. Uważamy, że rwany, chimeryczny handel zdominuje rynki w najbliższych tygodniach i w związku z tym spodziewamy się schłodzenia optymistycznych nastrojów na dzisiejszej sesji.

Zachorowanie Prezydenta USA na koronawirusa, jego hospitalizacja i niepokojące doniesienia o stanie zdrowia wywołały zamieszanie. Rynki zostały zmuszone do wycenienia sporej dawki politycznej niepewności. Skalę reakcji i odwrotu od ryzykownych inwestycji wzmogło to, że wszystko odgrywało się tuż przed weekendem. Stawki bukmacherskie sugerują, że szanse na reelekcję mocno stopniały. W tej sytuacji szybki powrót do zdrowia i Białego Domu może stać się osią kampanii wyborczej – sposobem na mobilizację wyborców w Stanach, gdzie Republikanie nie są jeszcze na straconej pozycji.

Doniesienia o postępie w negocjacjach dotyczących pakietu fiskalnego wzmocniły rajd ryzykownych walut i aktywów (potężne odbicie surowców energetycznych, silne wzrosty na Wall Street i odwrót od dolara), ale wiele wskazuje, że jest to przedwczesna euforia. Owszem: telefoniczne negocjacje między spiker Pelosi a Sekretarzem Skarbu Mnuchinem trwały godzinę. Owszem: rozmowy będą dziś kontynuowane. Owszem: naciski na Mnuchina by zbliżył się do oczekiwań Demokratów na pewno nie słabną. Wręcz przeciwnie: zepchnięty do defensywy Trump potrzebuje porozumienia jeszcze bardziej niż do tej pory. Tyle tylko, że impas trwa od tygodni, przecież dodatkowe zasiłki dla bezrobotnych wygasły jeszcze w sierpniu. Zakładamy, że strony dojdą po porozumienia, ale Demokraci będą nadal stawiać twarde warunki.

Na starcie tygodnia EUR/USD zbliżył się do 1,18, ale nie naruszył tej bariery. Naszym scenariuszem bazowym jest utrzymywanie się tendencji horyzontalnej. W rezultacie widzimy wysokie prawdopodobieństwo odreagowania wczorajszego wzrostu i cofnięcia się kursu w bardzo istotne okolice 1,1750. Warto zwrócić uwagę na zagrożonego korektą dolara australijskiego. AUD/USD ponownie flirtował z 0,72 i wymazał około połowę spadków z ostatniego miesiąca oraz 2/3 ubiegłotygodniowego załamania. Fiasko wyjścia notowań na wyższe pułapy rodzi ryzyko głębszego cofnięcia. Przy schłodzeniu poniedziałkowej euforii i przejściu inwestorów do trybu wyczekiwania EUR/PLN będzie mieć utrudnione zadanie oderwania się od 4,50 i zejścia na niższe pułapy. Dostają tylko bilet na przejażdżkę kolejką górską. Sobotnie spotkanie premiera Wielkiej Brytanii Johnsona z szefową Komisji Europejskiej von der Leyen nie przyniosło przełomu w negocjacjach. Obie strony podkreślają znaczenie znalezienia porozumienia, ale chyba tak samo wysoko cenią istotność swoich żądań w kwestii m.in. rybołówstwa i pomocy publicznej. Politycy zgodzili się na zintensyfikowanie rozmów z terminem końcowym 15 października. W skrócie, deadline pozostaje, choć na tym etapie można było spodziewać się większego progresu. Sądzę, że jeśli nic nie wniosły weekendowe rozmowy, do samego 15 października może się wiele nie zmienić, choć szumu medialnego nie będzie brakować. Dla funta może oznaczać to trend boczny, ale z szeroką amplitudą wahań.

Konrad Białas
Dom Maklerski TMS Brokers S.A.

Wartość gotówki i inwestycji Grupy INC wzrosła o ponad 16 mln zł w III kw. 2020

Grupa INC opublikowała wybrane szacunkowe dane finansowe na koniec III kwartału. W tym kwartale Grupa odnotowała istotny wzrost wartości inwestycji kapitałowych oraz zwiększyła pozycję gotówkową, pomimo realizacji 8 nowych inwestycji. Aktualnie Grupa INC posiada 47,0 mln zł w środkach pieniężnych i inwestycjach krótkoterminowych, względem 30,8 mln zł na koniec czerwca br., w tym 9,0 mln zł gotówki (+1,0 mln zł kw/kw). Grupa skutecznie wykorzystuje sprzyjające otoczenie rynkowe i kontynuuje dynamiczny rozwój. Obecnie realizuje kilkanaście umów, a kolejnych 20 ma podpisanych lub na zaawansowanym etapie negocjacji. Większość z nich dotyczy pozyskania kapitału lub wprowadzenia do obrotu spółek w 2021 r.

– Za nami kolejny udany kwartał, który pokazuje słuszność realizowanej strategii rozwoju. To nie tylko kontynuacja trendu związanego z dobrą sytuacją na rynku kapitałowym, ale również widzimy pierwsze efekty przebudowania strategii działania i skokowego rozwoju biznesu. Patrząc na wynik po dziewięciu miesiącach, możemy liczyć na rekordowy rok w historii spółki. Co ważne, skupiamy się na długofalowym budowaniu biznesu. Aktualnie realizujemy kilkanaście projektów, ale już teraz mamy podpisane umowy lub jesteśmy na zaawansowanym etapie negocjacji około 20 projektów na 2021 r. – komentuje Paweł Śliwiński, prezes INC.

Wraz z przyjętą w połowie marca strategią rozwoju, Grupa INC zakłada osiągnięcie pozycji krajowego lidera w kompleksowej obsłudze małych i średnich spółek poszukujących finansowania na rozwój na rynku kapitałowym. Jednym z fundamentów planu rozwoju INC są zdywersyfikowane źródła przychodów z działalności doradczo – transakcyjnej i inwestycyjnej. Grupa planuje również rozszerzyć działalność poza Polską.

– Liczba podpisanych i negocjowanych umów oraz nowych inwestycji pokazuje, że na biznes INC można patrzeć trochę podobnie jak na działalność deweloperską. Nasze nowe umowy to pipeline projektów, które systematycznie i z sukcesem realizujemy – doradzając oraz pomagając pozyskać finansowanie. Często mamy udziały w spółkach, z którymi współpracujemy. Pozyskiwanie nowych klientów przypomina w pewnym sensie budowanie banku ziemi i realizację projektów nieruchomościowych przez deweloperów. Wynik budujemy w oparciu o realizację projektów, jednak podobnie jak na rynku nieruchomości, jeśli jest dobry rynek to zarabiamy więcej. – mówi Paweł Śliwiński.

Na dzień 30 września 2020 r. INC wraz ze spółkami, w których jest 100% akcjonariuszem, tj. Domem Maklerskim INC oraz INC Private Equity ASI, posiadała łącznie: 7,3 mln zł środków pieniężnych (wzrost o 2,1 mln zł w kwartał), 22,3 mln zł inwestycji kapitałowych w spółkach notowanych, niezaliczanych do grupy kapitałowej (+7,5 mln zł kw/kw) oraz 0,2 mln zł inwestycji poza rynkiem publicznym. Łącznie to prawie 30 mln zł i aż o 47% więcej niż na koniec II kwartału br.

Wraz z funduszem Carpathia Capital, Grupa INC dysponowała na koniec kwartału prawie 9 mln zł gotówki oraz papierami wartościowymi na kwotę 38 mln zł. W ostatnich 3 miesiącach Grupa INC zainwestowała też w 8 nowych podmiotów, zarówno typu „growth” charakteryzujących się dużym potencjałem wzrostu z uwagi na ich wysokie zaawansowanie technologiczne (branża gamingowa oraz IT), ale również w projekty „value” reprezentowane przez branże tradycyjne (sektor produkcyjno-handlowy oraz budownictwo).

– Giełda nadal jest w centrum zainteresowania inwestorów, czego dowodem są m.in. rekordowe obroty. Tylko w samym wrześniu inwestorzy wygenerowali 1,3 mld zł obrotów na NewConenct, czyli ponad 7-krotnie więcej niż rok wcześniej. – dodaje Paweł Śliwiński.

Bezpieczeństwo prawne managera – zbiór dobrych praktyk zarządczych

W przededniu spodziewanej drugiej fali pandemii koronawirusa, uwagę opinii publicznej zwrócił projekt tzw. „ustawy o bezkarności urzędniczej”, który wpłynął do sejmu. Projekt ten zawiera kontratyp, wyłączający przestępność czynu wobec osób, które w celu przeciwdziałania COVID-19 naruszyły obowiązki służbowe lub obowiązujące przepisy, jeżeli działały w interesie społecznym i  bez naruszenia tych obowiązków lub przepisów podjęte działanie nie byłoby możliwe lub byłoby istotnie utrudnione.

Na podobny bonus od prawodawcy nie mogą jednak liczyć managerowie, którzy muszą podejmować pod presją czasu trudne decyzje, obarczone dużym ryzykiem gospodarczym. Legislator nie zdecydował się na ustawowe wyłączenie lub złagodzenie odpowiedzialności karnej managerów, którzy w celu przeciwdziałania ekonomicznym skutkom COVID-19 w swojej organizacji, podejmują decyzje, które mogą być następnie oceniane pod kątem realizacji przez nich znamion przestępstwa z art. 296 k.k. – przestępstwa niegospodarności. Znamię przedmiotowe w/w przestępstwa polega na nadużyciu udzielonych uprawnień lub niedopełnieniu obowiązku. Sprawcą omawianego czynu zabronionego może być osoba, zobowiązana do zajmowania się sprawami majątkowymi lub działalnością gospodarczą osoby fizycznej, prawnej albo jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej – to jest m.in.: członek zarządu, prokurent, pełnomocnik, osoba pełniąca funkcję kierowniczą. Warunkiem odpowiedzialności za przestępstwo niegospodarności jest wystąpienie skutku w postaci wyrządzenia znacznej szkody w majątku zarządzanego podmiotu (co najmniej 200 tysięcy złotych).

Z perspektywy granic odpowiedzialności prawnokarnej managera, istotne znaczenie ma dominująca teza orzecznicza wyrażona w wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 29 lutego 2012 r. (sygn. akt: II Aka 28/12): „Podejmując decyzje gospodarcze, przedsiębiorca ma obowiązek ocenić ewentualne ryzyko związane z tymi decyzjami. Stopień przewidywanego ryzyka często ma dla niego decydujące znaczenie przy podjęciu decyzji gospodarczej. Ponosząc odpowiedzialność prawną za podjęte decyzje, przedsiębiorca nie może bagatelizować ryzyka gospodarczego, a przeciwnie powinien być przygotowany na wszelkie niebezpieczeństwa wynikające ze specyfiki obrotu gospodarczego i być w stanie, przed podjęciem każdej decyzji, zlokalizować ewentualne źródła ryzyka

Manager ma więc obowiązek dokonania oceny ryzyka gospodarczego decyzji przed jej podjęciem. Powstaje jednak pytanie: czy w tych ekstraordynaryjnych czasach możliwym jest wszechstronne rozpatrzenie ryzyk przed podjęciem decyzji? Jest to z całą pewnością spore wyzwanie, które stoi przed managerami. W niniejszym artykule skatalogowano istotne zasady pracy managera, dzięki stosowaniu których może on zminimalizować ryzyko poniesienia odpowiedzialności karnej oraz podejmowania nietrafnych decyzji.

Po pierwsze: Deleguj i rozwijaj kompetencje zespołu

Manager, jak każdy człowiek, nie może wiedzieć i robić wszystkiego. Naczelną zasadą w zakresie limitowania odpowiedzialności karnej managerów jest umiejętne delegowanie zadań „w dół”. Manager powinien należycie zarządzać procesem podejmowania decyzji w obszarze, którym zarządza. Fakt, iż ktoś odpowiada za dany dział w organizacji nie oznacza, że musi podpisywać się pod każdą decyzją, tym bardziej, iż merytorycznie nie jest możliwe by był autorem każdej z nich.

Rolą managera jest między innymi dochowanie należytej staranności w wyborze członków swojego zespołu, którzy swoim wykształceniem oraz doświadczeniem będą gwarantować należyte wykonywanie swoich obowiązków. Warto zadbać o stworzenie regulaminu organizacyjnego, z którego będzie wynikał katalog obowiązków i uprawnień poszczególnych managerów oraz pracowników. Dzięki rozsądnemu podziałowi obowiązków i uprawnień w organizacji, proces decyzyjny będzie transparentny i bezpieczny, albowiem odpowiedzialność będzie szła za faktycznym autorem decyzji. Przydatnym narzędziem, którego nadal brakuje w wielu organizacjach (szczególnie tych, które nie posiadają własnej komórki czy działu HR) są opisy stanowisk. Są to dokumenty zawierające nie tylko zakres obowiązków pracownika, ale także opisujące zakres odpowiedzialności każdej osoby z zespołu.

Najczęstszą przyczyną, dla której managerowie nie delegują uprawnień „w dół” jest ich obawa o niską jakość, efektywność bądź wydłużony czas wykonania zadania przez podwładnego (wedle zasady: „Zrobię to szybciej sam, niż komuś wytłumaczę, jak ma to zrobić”). Aby uniknąć sytuacji, w której przeciążony zadaniami i odpowiedzialnością manager zacznie popełniać błędy, należy zadbać o odpowiednie wdrożenie pracowników na stanowiska oraz przede wszystkim rozwijać ich kompetencje, tak, aby mogli w jak największym stopniu odciążyć przełożonego z codziennych obowiązków.

Po drugie: Dokumentuj

Każdy manager powinien zdawać sobie sprawę, że jego decyzje będą oceniane przez różne grupy interesariuszy nawet po kilku latach od ich podjęcia. Manager, który podejmował wówczas decyzje, może już nie pracować w organizacji. Należy być gotowym do obrony swoich racji w ewentualnym postępowaniu karnym zainicjowanym np. przez nowy zarząd.

Świadomość tego, że osoby z zewnątrz (np. w osobie prokuratora lub audytora) po upływie nierzadko długiego czasu od danego zdarzenia gospodarczego będą je badać, powinno skłonić każdego managera do należytej dokumentacji procesu podejmowania danej decyzji. Oznacza to między innymi, iż manager powinien należycie zarządzać procesem konsultowania, opiniowania decyzji. Jeżeli dana decyzja dotyczy kilku obszarów organizacji, co zwykle występuje, należy zadbać o pozyskanie pisemnych, mailowych stanowisk innych jednostek firmy. Przy podejmowaniu istotnych decyzji w organizacji, manager powinien zastanowić się nad zleceniem ekspertyzy zewnętrznej.

Prokurator kiedy otrzyma zawiadomienie o przestępstwie przeczyta w nim o rzekomym skutku w postaci wyrządzenia znacznej szkody majątkowej, za którego ma być odpowiedzialny manager. Oczywiście dowody załączone do takiego zawiadomienia prawdopodobnie będą jednostronne, wskazujące na winę managera. W takiej sytuacji warunkiem podjęcia skutecznej obrony jest uprzednie należyte udokumentowanie danej czynności. Każdy mail, każdy dokument ma znaczenie. Warto o tym pamiętać.

Czy jednak w dobie pandemii koronawirusa można zachować wysokie standardy w zakresie oceny każdej decyzji zarządczej? Nie, dlatego w przypadku konieczności podjęcia szybkiej decyzji, angażującej znaczne środki zarządzanego podmiotu, warto następczo, dla własnego bezpieczeństwa, sporządzić notatkę, w której należy opisać w jakich warunkach podejmowano decyzję, jakie były jej determinanty i wreszcie jakie były ewentualne powody niemożliwości zachowania obowiązujących w organizacji procedur lub zasad.

Po trzecie: Korzystaj z dostępnych narzędzi wspierających zdalne zarządzanie

Pierwsza fala pandemii koronawirusa przekonała część najbardziej zagorzałych przeciwników pracy zdalnej, że prowadzenie przedsiębiorstwa czy instytucji zza ekranu domowego komputera jest możliwe. Oczywiście, powoduje to szereg trudności, także w procesie zarządzania pracą zespołu: w tym kontrolowania jakości wykonywanych zadań, monitorowania rzeczywistej wydajności pracowników itd. Na tę potrzebę odpowiada branża IT, która współcześnie zapewnia szeroki dostęp do prostych i użytecznych narzędzi wspierających managerów w zarządzaniu pracą zdalną. Wspomniane aplikacje najczęściej dostępne zarówno przez komputer, jak i smartfon, pozwalają nie tylko na precyzyjne delegowanie zadań, ale także na bieżące monitorowanie postępów, komunikację zdalną czy raportowanie pracy. Aby właściwie delegować zadania i uprawnienia, szczególnie w przypadku pracy zdalnej, należy zadbać o właściwą organizację pracy, precyzyjną komunikację, w tym właściwy dobór narzędzia do komunikowania się z zespołem. Wysoce niewskazane jest używanie kilku kanałów komunikacji jednocześnie, bez wyraźnego sprecyzowania, do jakich rodzajów komunikacji służy dany kanał. Co istotne dla liderów, wspomniane aplikacje dają także możliwość archiwizowania wyników pracy, dyskusji czy komentarzy, dzięki czemu świetnie sprawdzają się jako narzędzia dokumentowania procesu decyzyjnego, o którym wspomniano powyżej.

Ze sprawowaniem funkcji kierowniczych w organizacji skorelowana jest istotna odpowiedzialność prawna. Stosowanie wyżej przytoczonych zasad w codziennej pracy managerów z całą pewnością wpływanie pozytywnie na ich bezpieczeństwo prawne.

Autorzy:

Dawid Rasiński – adwokat, partner zarządzający w kancelarii Karbowski Rasiński & PartnersDawid Rasiński – adwokat, partner zarządzający w kancelarii Karbowski Rasiński & Partners, specjalista z zakresu compliance oraz prawa karnego gospodarczego;


Bruno Żółtowski – psycholog biznesu specjalizujący się w rozwijaniu kompetencji menedżerskich, wspólnik w SILLEOBruno Żółtowski – psycholog biznesu specjalizujący się w rozwijaniu kompetencji menedżerskich, wspólnik w SILLEO sp. z o.o.

Joe Biden zwiększa przewagę nad Donaldem Trumpem

Najnowsze sondaże wskazują na dynamiczny wzrost przewagi Joe Bidena nad Donaldem Trumpem w wyścigu o fotel prezydenta USA. Według sondażu przeprowadzonego dla „WSJ” i stacji NBC News kandydat demokratów może liczyć na 53% głosów, a ubiegający się o reelekcję urzędujący prezydent USA tylko na 39%. Wspomniane badanie zostało przeprowadzone po wtorkowej debacie między kandydatami na prezydenta, ale przed podaniem do publiczności informacji o zakażeniu się koronawirusem przez Trumpa.

Drugi sondaż został opublikowany w niedzielę przez agencje Reuters. Wynika z niego, że Biden w skali kraju może liczyć na poparcie 51% wyborców, z kolei Donald Trump – 41%. Badanie, wykonane dla Reuters, było przeprowadzone już po przekazaniu opinii publicznej wiadomości o zdiagnozowaniu SARS-CoV-2 u Donalda Trumpa. Sytuacja wskazuje, że prawdopodobieństwo zmiany gospodarza Białego Domu jest bardzo wysokie.

Poza tym według szacunku GUS inflacja CPI w Polsce wzrosła we wrześniu do 3,2% r/r z 2,9% r/r miesiąc wcześniej. Dane okazały się wyższe od oczekiwań analityków. Lokomotywą wzrostu inflacji okazał się komponent bazowy, czyli CPI po wyłączeniu cen żywności i energii.

Na koniec ubiegłego tygodnia GPW w Warszawie zanotowała wzrost. Indeks szerokiego rynku WIG w skali tygodnia zyskał na wartości 1,55%. Notowania największych spółek (tworzących indeks WIG20) zyskały 1,39%. Z kolei indeksy małych i średnich spółek zakończyły tydzień następująco: sWIG80 wzmocnił się o 0,46%, a mWIG40 o 2,15%.

W bieżącym tygodniu uwaga inwestorów będzie skupiona zarówno na danych i wiadomościach z USA, jak i z Polski. We wtorek (06.10.2020) poznamy bilans handlu zagranicznego USA. W środę (07.10.2020) po posiedzeniu Rady Polityki Pieniężnej RP poznamy decyzję w sprawie stóp procentowych. Poza tym będzie opublikowany protokół posiedzenia FOMC. Z kolei w czwartek (08.10.2020) poznamy liczbę nowych wniosków o zasiłek dla bezrobotnych w Stanach Zjednoczonych.

Departament Zarządzania i Analiz
SUPERFUND TFI S.A.

Koronawirus wywołuje u Polaków niepewność. Co trzeci spodziewa się nasilenia pandemii albo obawia o swoje dochody

Dla co trzeciego Polaka największym wyzwaniem jest w tej chwili niepewność dotycząca przyszłych dochodów czy ryzyka utraty pracy, a 28 proc. wskazuje na brak stabilizacji. Z kolei 36 proc. obawia się nasilenia pandemii w ciągu najbliższych sześciu miesięcy – pokazuje wrześniowe badanie Dentsu Polska. Wynika z niego też, że dwie grupy społeczne, które najdotkliwiej odczuły pandemię, to osoby starsze i kobiety, zdecydowanie gorzej oceniające swoją sytuacje finansową i zawodową. Kolejny raz potwierdza się też, że przez COVID-19 duża część aktywności zakupowej Polaków przeniosła się do e-commerce’u – w tej chwili ten kanał wybiera 49 proc. konsumentów.

– Sytuacja finansowa gospodarstw domowych w trakcie pandemii zdecydowanie się pogorszyła. Na początku jesieni widzimy lekką poprawę sytuacji albo raczej jej stabilizację. Zdążyliśmy się już przyzwyczaić do pandemii, do niepewności, a nasze plany są krótkoterminowe – nie robimy już długoterminowych, wieloletnich planów, staramy się na bieżąco reagować na zmiany – mówi agencji Newseria Biznes Paulina Gadowska, senior research specialist w Dentsu.

Grupa komunikacyjna Dentsu niemal od początku pandemii COVID-19 bada jej wpływ na nastroje, budżet, plany i zwyczaje zakupowe Polaków. Jak wynika z wrześniowej, III tury badania przeprowadzonego na grupie 1 tys. respondentów, 43 proc. z nich jednoznacznie ocenia, że sytuacja finansowa ich gospodarstwa pogorszyła się w odniesieniu do stanu sprzed pandemii. Zmiany w sferze finansowej dotkliwiej odczuwają kobiety, wśród których na pogorszenie swojej sytuacji wskazuje aż 49 proc. (w porównaniu do 37 proc. mężczyzn).

Kobiety nieznacznie gorzej oceniają też swoje perspektywy zawodowe. 40 proc. z nich uważa, że pogorszyły się one w porównaniu z okresem sprzed pandemii (versus 35 proc. mężczyzn). Z kolei w podziale na grupy wiekowe wpływ koronawirusa na swoją sytuację finansową i zawodową dotkliwiej odczuwają „millenialsi” (25–39 lat) oraz „igreki” (40–59 lat). W porównaniu z nimi generacja Z, czyli obecni 18–24-latkowie, oceniają ją nieco lepiej.

36 proc. badanych obawia się nasilenia pandemii w ciągu najbliższych sześciu miesięcy. W tej grupie przeważają zwłaszcza kobiety (41 proc.) i osoby najstarsze (40 proc.). Może to wynikać z faktu, że obie te grupy społeczne pandemia  dotknęła najsilniej: kobiety ze względu na wzrost obciążeń opiekuńczo-wychowawczych i ograniczeń finansowych, natomiast przedstawiciele starszej grupy w wieku 40–59 lat są najbardziej narażeni na negatywne zdrowotne skutki wirusa.

– Cały czas dominuje dosyć duża niepewność. Ponad połowa badanych nadal nie jest w stanie określić, w którą stronę pójdzie pandemia, czy sytuacja finansowa ich gospodarstwa domowego się poprawi, czy ulegnie pogorszeniu – mówi Paulina Gadowska.

Niemal co trzeci badany wskazuje, że największym wyzwaniem jest w tej chwili niepewność dotycząca przyszłych dochodów czy możliwości utraty pracy, a 28 proc. wskazuje na brak stabilizacji.

We wrześniowym badaniu prawie połowa Polaków (48 proc.) zadeklarowała, że ich wydatki są obecnie na takim samym poziomie jak przed pandemią. Co czwarta osoba je zwiększyła, a 27 proc. badanych stara się je ograniczać.

– Konsumenci nie są jednak bardzo pesymistyczni co do dalszego rozwoju sytuacji. Większość spodziewa się powrotu do poziomu wydatków sprzed pandemii w ciągu najbliższych 24 miesięcy – wskazuje senior research specialist w Dentsu.

Nadal jednak istnieje spora grupa osób (30 proc. ogółu badanych z obniżonymi wydatkami), która pozostaje w niepewności i nie wie, czego może się spodziewać w najbliższym czasie.

Dane z badania Dentsu po raz kolejny potwierdzają też, że w związku z pandemią duża część wydatków zakupowych Polaków przeniosła się do sieci. We wrześniu prawie połowa konsumentów zadeklarowała, że obecnie częściej wybiera ten kanał zakupowy.

– Liczba internautów kupujących online jest już na poziomie 73 proc. i w tym roku mieliśmy rekordowy wzrost – na poziomie 11 pkt proc. COVID-19 mocno przełożył się na wzrost znaczenia e-commerce’u, ponieważ przełamał nasze bariery. Nie boimy się już płacić online, zamawiamy w sieci także produkty spożywcze – mówi Patrycja Kościołowska, strateg digitalowy w Dentsu. – Jeżeli chodzi o naszych klientów, którzy działają w obszarze digitalu, my również odnotowaliśmy ogromne wzrosty, nawet kilkusetprocentowe, ruchu, zamówień, przychodów, jak również bazy CRM.

W trakcie twardego lockdownu Polacy przekonali się do zakupów online z dostawą do domu, które są alternatywą dla tych tradycyjnych, związanych z kontaktem społecznym. Nadal jednak zwracają uwagę na pewne bariery, które utrudniają im kupowanie w sieci.

– Możemy je podzielić na trzy obszary. Pierwszym jest sam proces zakupowy i tutaj konsumenci oczekują ułatwień: chcą zamawiać bez rejestracji, chcą darmowej i szybkiej dostawy oraz bezpłatnych zwrotów. Drugim kluczowym obszarem jest możliwość komunikacji pomiędzy konsumentem a marką, ponieważ stojąc już przed ostatecznym wyborem w sklepie online, często klienci potrzebują skontaktować się ze sklepem. Tutaj pomocnymi narzędziami mogą być np. call center, czat na stronie czy komunikator w social mediach. Trzecim obszarem, o którym coraz częściej mówią konsumenci w badaniach, jest personalizacja produktów i usług, zarówno pod kątem komunikacji marketingowej, jak i pod kątem treści, które są następnie serwowane na stronie – wskazuje Patrycja Kościołowska.

Jak wynika z wrześniowego badania, polscy konsumenci oczekują od marek i sklepów, z którymi mają styczność, przede wszystkim darmowej dostawy (50 proc.), obniżek cen (51 proc.), szybkiej dostawy (46 proc.), zapewniania dostępności produktów i usług (34 proc.) oraz dbałości o higienę i sterylność (41 proc.).

– Najważniejszym czynnikiem wciąż jest jednak cena. Konsumenci w badaniach mówią wprost, że jeżeli w internecie będzie ona niższa, to będą częściej zamawiać online – mówi strateg digitalowy w Dentsu.

Co ciekawe, w tej chwili już tylko 15 proc. polskich konsumentów oczekuje, że sklepy i marki będą zaangażowane społecznie (np. udzielając pomocy finansowej dla medyków i lekarzy). W porównaniu z pierwszą turą tego badania z marca br. ten odsetek spadł radykalnie z 38 proc.

Planowane regulacje prawne dotyczące rynku telekomunikacyjnego mogą wykluczyć z polskiego rynku niektórych inwestorów. Szczególnie dotyczy to firm z Chin

Polska jest otwarta na inwestycje zagraniczne, ale regulacje prawne, które pojawiły się w ostatnim czasie w obszarze telekomunikacji, zmierzają do wykluczenia niektórych inwestorów z polskiego rynku – ocenia dr hab. Maciej Rogalski, profesor Uczelni Łazarskiego. Mowa o niedawno przygotowanym projekcie zmiany ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, który mógłby spowodować dyskryminację podmiotów np. z Chin, jeśli wszedłby w życie w proponowanym kształcie. – Regulacje powinny być stanowione dla wszystkich takie same, a każdy podmiot powinien mieć równe szanse – mówi ekspert.

– Co do zasady Polska jest zainteresowana, aby inwestycje zagraniczne były na jak najwyższym poziomie. Regulacje unijne, a także umowy międzynarodowe zobowiązują do odpowiedniego podejścia w zakresie inwestycji, w znaczeniu równego traktowania wszystkich zainteresowanych podmiotów. Z drugiej strony w ostatnim czasie pojawiły się projekty regulacji, które będą zmierzać do wykluczenia niektórych inwestorów z polskiego rynku – wskazuje w rozmowie z agencją Newseria Biznes dr hab. Maciej Rogalski, profesor Uczelni Łazarskiego, radca prawny w kancelarii Rogalski i Wspólnicy.

Z danych Narodowego Banku Polskiego wynika, że w ubiegłym roku wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Polsce wyniosła blisko 41,7 mld zł, podczas gdy w 2018 roku było to 57,7 mld zł. Na podstawie analiz przeprowadzonych przez Centralny Ośrodek Informacji Gospodarczej wynika, że na koniec maja w KRS było aktywnych ponad 87,2 tys. spółek z udziałem kapitału zagranicznego. W ubiegłym roku powstało ich blisko 8,9 tys., a do końca maja tego roku – nieco ponad 3 tys.

 Czy dostęp do polskiego rynku jest taki sam dla wszystkich inwestorów? Gdybym otrzymał to pytanie kilkanaście miesięcy temu, nie miałbym wątpliwości, że tak. Jakiś czas temu pojawiły się jednak koncepcje, które przybrały w ostatnich miesiącach formę propozycji regulacji prawnych i które powodują, że nie można już tak powiedzieć. Mam tu na myśli inwestorów z Azji, a konkretnie Chin, a przykładem tych regulacji mogą być te dotyczące rynku telekomunikacyjnego, gdzie przygotowane projekty mogą spowodować wykluczenie takich inwestorów – podkreśla profesor Uczelni Łazarskiego,

Zgodnie z założeniami projekt ustawy o KSC ma zapewnić odpowiedni poziom cyberbezpieczeństwa. To zaś ma być zrealizowane przez przeprowadzenie oceny dostawców sprzętu i oprogramowania na podstawie m.in. stopnia i rodzaju powiązań tego dostawcy z państwem jego pochodzenia, prawodawstwa państwa w zakresie ochrony praw obywatelskich i praw człowieka czy ingerencji państwa w swobodę działalności gospodarczej dostawcy.

– Regulacje powinny w równy sposób traktować wszystkich, nie powinny być przygotowywane pod konkretnych inwestorów czy podmioty. Niestety pojawiły się projekty, które mogą stwarzać wrażenie, że są przygotowywane z określonym założeniem, pod określonych dostawców. To nie jest dobre podejście, każdy podmiot powinien mieć równe szanse, a jeżeli je wykorzysta, powinien móc inwestować – przekonuje dr hab. Maciej Rogalski

Zapisy dotyczące przestrzegania praw człowieka w nowelizacji ustawy o KSC mogą wykluczyć chińskie firmy technologiczne, w tym koncern Huawei, jednego z głównych dostawców infrastruktury 5G. Tymczasem według eksperta, dopóki nie ma dowodów na sprzeczne z prawem czy zagrażające bezpieczeństwu postępowanie producentów, ograniczenia dla sprzedaży jego produktów czy wykluczanie go z rynku budzi poważne wątpliwości.

 Na rynku europejskim, także w regulacjach Unii Europejskiej, jest przewidziana możliwość przeprowadzania tzw. certyfikacji, czyli weryfikacji pod względem technicznym dopuszczalności z perspektywy bezpieczeństwa danego sprzętu – przypomina ekspert z Uczelni Łazarskiego. – Nie ma przeszkód, ażeby ten mechanizm był stosowany także w Polsce. Tym bardziej że trudno teraz o produkt, który by pochodził tylko z jednego kraju. Weźmy na przykład samochody czy komputery. Dlatego powinniśmy zmienić podejście i koncentrować się na produkcie, a nie na kraju pochodzenia.

Jak wskazuje, rynek usług cyfrowych jest regulowany przepisami unijnymi i to ich polska legislacja powinna się trzymać.

– Polska jako kraj członkowski Unii Europejskiej musiała zaimplementować szereg dyrektyw, m.in. Europejski kodeks łączności elektronicznej – bardzo duży akt, który wdraża regulacje dotyczące rynku świadczenia usług elektronicznych. Nie ma więc dużego pola do znajdowania rozwiązań odbiegających od tych unijnych. Poprzez implementację wspomnianego kodeksu czy innych aktów prawnych w zakresie przeprowadzania certyfikacji, handlu elektronicznego można stworzyć system prawny, który daje podstawy do działania na nim wszystkich podmiotów: przedsiębiorców telekomunikacyjnych, producentów sprzętu czy dostawcy usług, jeżeli spełniają wymagania określone tymi przepisami – tłumaczy dr Maciej Rogalski.

Wzrasta współczynnik umieralności na raka piersi. Sytuacja jest alarmująca, a Polki wciąż zbyt rzadko wykonują samobadanie

Rak piersi jest najczęściej występującym nowotworem wśród Polek. Co roku taką diagnozę słyszy ponad 18 tys. kobiet, a co trzeci przypadek tego nowotworu kończy się śmiercią. Dzieje się tak, ponieważ często rak piersi wciąż jest wykrywany w zaawansowanym stadium, a Polki nadal zbyt rzadko się badają. Sytuację pogorszyła pandemia, bo przez nią wiele kobiet odwołało lub przesunęło wizyty u specjalisty. Tymczasem diagnoza we wczesnym stadium, kiedy zmiany w piersi są niewielkie, daje prawie 100-procentową szansę na wyleczenie. O tym m.in. ma przypomnieć kobietom – jak i ich partnerom – piąta odsłona kampanii „BreastFit. Kobiecy biust. Męska sprawa”.

– W Polsce mamy do czynienia z bardzo niepokojącą sytuacją. Liczba nowych przypadków zachorowań na raka piersi jest coraz większa. Wzrost zachorowań obserwowany jest także w innych krajach europejskich, do których poziomu cywilizacyjnego aspirujemy, natomiast tam stale spadają współczynniki umieralności. Z kolei w Polsce wzrostom współczynników zapadalności na raka piersi towarzyszy również wzrost współczynników umieralności. Mamy ogromny problem w skali całej populacji – mówi agencji Newseria Biznes prof. dr hab. n. med. Tadeusz Pieńkowski z Kliniki Onkologii i Hematologii Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA w Warszawie.

Rak piersi jest najczęściej występującym nowotworem wśród kobiet. Często nadal wykrywany jest na zbyt późnym etapie. Wynika to m.in. z faktu, że Polki nadal zbyt rzadko wykonują badania diagnostyczne i samobadanie piersi, które pozwala zauważyć pierwsze niepokojące zmiany.

Badania przeprowadzone przez Novartis Oncology i Fundację OnkoCafe – Razem Lepiej w ramach tegorocznej edycji kampanii „BreastFit. Kobiecy biust. Męska sprawa” pokazują, że Polacy wiedzą, w jaki sposób diagnozuje się raka piersi – deklaruje tak 85 proc. respondentów (wśród kobiet odsetek wynosi 93 proc.). 20 proc. wciąż jednak nie wie, jak prawidłowo wykonać samobadanie. Zbyt rzadko zgłaszają się na badania specjalistyczne – USG piersi czy mammografię. W tym roku na te niepokojąco niskie statystyki wpłynie również pandemia.

Dostęp do wielu badań i procedur medycznych niezwiązanych z walką z koronawirusem został ograniczony, część placówek w ogóle pozostawała zamknięta. W efekcie drastycznie spadł też dostęp do diagnostyki i badań przesiewowych umożliwiających wykrycie raka piersi. Na to nakłada się również lęk przed wizytą w placówce medycznej. Z powodu pandemii co czwarta respondentka odwołała lub przesunęła termin umówionych badań, a 13 proc. pań w ogóle nie umówiło wizyty.

– W danej jednostce czasu zostało wykonanych mniej badań, niż było wykonywanych normalnie. Co za tym idzie, nastąpi też opóźnienie w rozpoznaniu bliżej nam w tej chwili nieznanej liczby kobiet, które niestety zachorowały – mówi prof. Tadeusz Pieńkowski.

– Wciąż nie wszystkie kobiety wykonują samobadania. Nie robi tego jedna na pięć kobiet, a co czwarta nie wykonuje także USG piersi – podkreśla Reinier Schlatmann, prezes Philips w krajach Europy Środkowo-Wschodniej. – Jesteśmy dumni, że dzięki wsparciu Fundacji Philips możemy uczestniczyć w tak ważnej inicjatywie i wspierać dostęp do badania USG, tak istotnego w kontekście profilaktyki raka piersi oraz poprawy rokowań pacjentek, szczególnie w tym trudnym czasie pandemii – mówi Reinier Schlatmann, prezes Philipsa w Europie Środkowej i Wschodniej.

Diagnoza we wczesnym stadium, kiedy zmiany są niewielkie, daje prawie 100-procentową szansę na wyleczenie. Dlatego też w ramach tegorocznej kampanii, dzięki wsparciu Fundacji Philips, tysiąc Polek w całym kraju będzie mogło skorzystać z bezpłatnego badania USG piersi. To o tyle istotne, że dostęp do świadczeń medycznych wciąż jest różny w poszczególnych regionach kraju. W niektórych miastach na USG piersi czeka się trzy-cztery miesiące, a w przypadku nowotworu piersi jest to zdecydowanie zbyt długi czas.

 Wyniki leczenia w ogromnym stopniu zależą od zaawansowania nowotworu, czyli od wielkości i lokalizacji zmian w momencie podejmowania leczenia. Mammografia umożliwia zdiagnozowanie raka na dwa–trzy lata, zanim jest on możliwy do wykrycia za pomocą badania palpacyjnego. To jest podstawowe narzędzie, dzięki któremu w krajach europejskich kobiety rzadziej umierają z powodu raka piersi. Sama mammografia to jednak za mało, ona musi być powiązana z łatwo dostępnym systemem kompetentnego leczenia, który umożliwia wykorzystanie wszystkich szans, jakie dają współczesne technologie medyczne – mówi prof. Tadeusz Pieńkowski.

– Jako organizacje pacjenckie musimy pracować nad tym, żeby zmniejszyć w Polsce liczbę przypadków raka piersi wykrywanych w zaawansowanym stadium, co oczywiście przekłada się na przeżywalność pacjentek z tym nowotworem. W Polsce niestety jest ona wciąż niższa niż w sąsiednich krajach Europy – dodaje Anna Kupiecka, prezes Fundacji OnkoCafe – Razem Lepiej.

Aby zwiększyć świadomość Polek w zakresie profilaktyki i konieczności wykonywania badań diagnostycznych już piąty rok z rzędu organizowana jest kampania „BreastFit. Kobiecy biust. Męska sprawa”. Jest ona skierowana również do mężczyzn i ma na celu podkreślenie roli męskiego wsparcia w trakcie choroby oraz zachęcaniu bliskich kobiet do regularnych badań.

– Główne przesłania kampanii to wsparcie kobiet z rakiem piersi i mężczyzn, których kobiety chorują, ale przede wszystkim apel: „Kobiety, badajcie się!”. Chcemy zachęcić społeczeństwo, aby się zainteresowało profilaktyką raka piersi. Jak pokazują nasze badania, odsetek osób świadomych tego, jak i kiedy należy badać piersi, jest nadal zbyt mały – wskazuje Anna Kupiecka.

– Od pięciu lat Novartis jest głównym partnerem tej kampanii. Edukacja pacjenta i leczenie to dwa elementy, które ze sobą współistnieją. Wyedukowany pacjent, który rozumie swoją chorobę i lepiej komunikuje się z lekarzem, jest dla niego partnerem, lepiej poddaje się leczeniu, co w przypadku takich chorób jak zaawansowany rak piersi ma ogromne znaczenie – dodaje Aneta Poznańska, dyrektor ds. komunikacji i relacji zewnętrznych w Novartis.

Kampania „BreastFit. Kobiecy biust. Męska sprawa” zwraca uwagę na fakt, że kobiety chore na raka piersi potrzebują – obok właściwego leczenia – również wsparcia swoich bliskich i partnerów. A ci są zainteresowani, aby je wspierać.

– Naszą kampanią budujemy świadomość społeczną na temat roli i wagi zaangażowania mężczyzny w życie kobiety w kontekście jej zdrowia. Ma on być silnym wsparciem – mówi Anna Kupiecka. – Dotychczasowe kampanie pokazują nam, że mężczyźni są zainteresowani, chcą być zaangażowani, chcą być mocnym wsparciem w procesie leczenia kobiety. Ogromny procent mężczyzn wchodzących na stronę edukacyjną kampanii jest po 35. roku życia.

– Co roku nowotwory piersi rozpoznaje się u ok. 18 tys. kobiet, a co trzeci przypadek kończy się śmiercią. Działania edukacyjne, a także dostęp do diagnostyki oraz leczenia to podstawa, by zmienić te statystyki. Pamiętajmy też o tym, że my mężczyźni możemy odegrać tu istotną rolę – dodaje Reinier Schlatmann z Philipsa.

Zaangażowanie mężczyzn ma symbolizować także przygotowywany co roku kalendarz „Power of Community” z udziałem sportowców oraz ambasadorów kampanii, m.in. Qczaja, Modnego Taty czy Jakuba Popławskiego. Dochód z jego sprzedaży przeznaczony jest na wsparcie kobiet z zaawansowanym stadium raka piersi i ich bliskich. Kalendarz można kupić na stronie kampanii www.breastfit.onkocafe.pl/kalendarz.

Pandemia może spopularyzować e-learning na polskich uczelniach. Potrzebne są jednak środki i właściwe prawo

Z początkiem października rozpoczął się rok akademicki, a studenci wrócili na zajęcia na uczelniach. Przez pandemię COVID-19 większość z nich będzie jednak wspomagać tradycyjne nauczanie e-learningiem. Platformy i kursy w tej formule są już prawie powszechnie dostępne, ale nie na każdej uczelni. Wiele do życzenia pozostawia np. jakość materiałów dydaktycznych. Jak wskazuje ekspertka z Wyższej Szkoły Bankowej w Opolu, dr Anna Zięty, barierą utrudniającą rozwój e-learningu akademickiego w Polsce jest też brak nakładów finansowych i właściwych rozwiązań prawnych. – Warto zastanowić się nad zmianami w legislacji, żeby uregulować ten proces – podkreśla.

– Praktycznie na każdej uczelni działają różne kursy i platformy e-learningowe, z których studenci mogą korzystać, ale oczywiście w formule blended learningowej, czyli mieszanej. Zazwyczaj e-learning wspomaga proces dydaktyczny i tradycyjne zajęcia – mówi agencji Newseria Biznes dr Anna Zięty, metodyk i wykładowca Wyższej Szkoły Bankowej w Opolu. – E-learning, podobnie jak mikronauczanie, rapid learning czy mobile learning, to przyszłość. Uważam, że po pandemii nie wróci wyłącznie standardowa forma zajęć, do jakiej byliśmy przyzwyczajeni. Technologia bardzo mocno weszła w proces dydaktyczny i będzie się dynamicznie rozwijać.

Wbrew pozorom w Polsce nauczanie zdalne ma długą tradycję, a e-learning jest jego częścią. Jego początki sięgają 2000 roku, a w kolejnych latach szybko się rozwijał na krajowych uczelniach. Pierwsze eksperymenty związane z e-learningiem prowadziły m.in. Polski Uniwersytet Wirtualny, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej czy Politechnika Warszawska. Często były to inicjatywy oddolne, szerzone przez pasjonatów technologii, którzy na uczelniach zaczęli eksperymentować z open source’ową platformą Moodle i za jej pomocą prowadzili kształcenie. Z drugiej strony nauczyciele akademiccy wyjeżdżali do USA czy Wielkiej Brytanii i tam zdobywali doświadczenie od kolegów po fachu, którzy wprowadzili już bardziej zaawansowany e-learning. Tego typu praktyki były podejmowane np. przez PUW czy Wyższą Szkołę Bankową.

Jak zauważa ekspertka WSB w Opolu, w Polsce wciąż istnieje jednak kilka barier, które utrudniają rozwój e-learningu akademickiego.

– Przed e-learningiem stoi szereg wyzwań i problemów. Można je pogrupować na kilka obszarów: problemy związane z mentalnością ludzi, jakością treści multimedialnych, technologiczne, związane z oprogramowaniem, aplikacjami i sprzętem, a także problemy natury bardziej psychologicznej, jak np. te związane z motywacją  wymienia.

Wyzwaniem jest np. zaangażowanie samych studentów w formule e-learningowej. Z badań wynika, że jest to znacznie trudniejsze niż w przypadku tradycyjnego nauczania. Problemem są także same materiały, które trzeba w odpowiedni sposób przygotować i udostępnić.

– Wykładowcom często brakuje kompetencji cyfrowych niezbędnych przy projektowaniu zaawansowanych kursów e-learningowych  mówi dr Anna Zięty. – Czasem na uczelniach nie ma takich działów, które zatrudniają metodyka, grafika i programistę zajmujących się projektowaniem kursów. Sporym problemem są też nakłady finansowe – uczelnie nie mają tak dużych środków jak korporacje i nie mogą sobie pozwolić na stworzenie profesjonalnego środowiska e-learningowego.

Co istotne, w Polsce od strony prawnej nie ma możliwości prowadzenia studiów całkowicie w formule e-learningowej. W przepisach funkcjonuje jedynie rozwiązanie blended learningowe, czyli mieszane łączenie zajęć tradycyjnych ze zdalnymi.

– W kolejnych dokumentach i ustawach były określane proporcje zajęć, które mogą być prowadzone w tej formule, czy to 40, 60, czy 80 proc., w zależności od specyfiki uczelni. Nigdy nie mieliśmy w prawie prawdziwego e-learningu, a kolejne ustawy ograniczały się tylko do procentów i ewentualnie punktów ECTS, bo zajęcia zdalne nie mogą w toku nauczania przekraczać 50 proc. punktów ECTS – wskazuje wykładowca Wyższej Szkoły Bankowej w Opolu.

Jak podkreśla, polskie prawodawstwo nigdy nie poruszyło też innych kwestii związanych z e-learningiem, dotyczących np. standardów tworzenia materiałów czy odpowiedzialności za wyniki kształcenia w tej formule. Co więcej, według obecnych przepisów dotyczących kształcenia akademickiego studenci i tak muszą zdawać egzaminy tradycyjnie w siedzibie bądź filii uczelni. To często jest utrudnieniem dla osób, które np. mieszkają za granicą albo borykają się z niepełnosprawnościami.

– Warto byłoby przyjrzeć się tym regulacjom prawnym i zastanowić się nad pewnymi zmianami, aby uregulować proces e-learningowy. Należałoby pomyśleć o szkoleniach kadry akademickiej, zatrudnieniu osób znających się na standardach metodycznych, które pozwalałyby na realizację takich studiów zdalnych. Wreszcie warto popracować nad atrakcyjnymi treściami dydaktycznymi, które zaangażują studentów – dodaje dr Anna Zięty.

Jak zaznacza, uczelnie mogą czerpać przykłady z rynku korporacyjnego, gdzie e-learning jest znacznie lepiej rozwinięty.

– Szkolenia korporacyjne często przypominają pod względem fabuły film bądź gry komputerowe. Mają rozwinięte scenariusze i są one mocno osadzone w technologii, wykorzystują rzeczywistość wirtualną czy chatboty. Tutaj i nakład ludzki, technologiczny czy finansowy znacznie przewyższa możliwości uczelniane, więc warto by było skorzystać z tych dobrych praktyk korporacyjnych i różne rzeczy implementować na uczelniach – postuluje ekspertka.

Wdrożenie autonomicznego transportu publicznego jest nieuniknione. Może przynieść miliardowe oszczędności

Autonomiczne mikrobusy pojawiły się już na ulicach polskich miast. W województwie dolnośląskim nieczynne torowiska kolejowe zostaną przekształcone w trasy dla pojazdów autonomicznych. Jak twierdzą specjaliści, autonomizacja transportu jest procesem nieuniknionym, ale wciąż towarzyszą mu wątpliwości, związane chociażby z bezpieczeństwem i zabezpieczeniem rynku pracy. Tymczasem oszczędności wynikające z autonomizacji transportu mogłyby w Polsce sięgać kwoty kilkudziesięciu miliardów złotych.

– Autonomiczne systemy transportu publicznego pojawiły się już w miastach. Mamy do czynienia z systemami metra, w których czasami wciąż są maszyniści, ale tylko po to, żeby zwiększać subiektywne odczucie bezpieczeństwa u pasażerów. Na lotniskach mamy systemy, które łączą terminale. W przypadku tramwaju w wielu systemach na świecie jesteśmy o mały krok lub w zasadzie na etapie wdrażania. Autobusy, ze względu na to, że też poruszają się konkretnym korytarzem, mogą przejść duże zmiany, może nie na wszystkich liniach i korytarzach, ale to również jest możliwe – wymienia w rozmowie z agencją Newseria Innowacje Łukasz Franek, dyrektor Zarządu Transportu Publicznego w Krakowie.

Specjalne trasy dla autonomicznego transportu planuje wybudować zarząd województwa dolnośląskiego. Mają one powstać po wyasfaltowaniu nieczynnych torowisk kolejowych, na których wznawianie ruchu pociągów nie miałoby sensu ekonomicznego. Pieniądze na inwestycję będą pochodzić z Krajowego Programu Odbudowy. Takie podejście do kwestii inwestycji w transport autonomiczny pozwala na uniknięcie barier wynikających z polskiego prawa. Chodzi o zapis, który umożliwia korzystanie z pojazdów autonomicznych wyłącznie na wydzielonej infrastrukturze, co wyklucza ich ruch po drogach publicznych.

– Autonomizacja w pewnym obszarze transportowym, może jeszcze niezamkniętym, nastąpi. Jak szeroko, to będzie wynikało z odpowiedzi na pytania, które wciąż są otwarte, przede wszystkim pod kątem bezpieczeństwa i efektywności. Celem jest podniesienie bezpieczeństwa i redukcja kosztów, z uwzględnieniem kosztów społecznych. Są przykłady z przeszłości, może nie autonomizacji, ale automatyzacji dystrybucji biletów, gdzie kasy w Londynie, w których siedzieli ludzie i sprzedawali bilety, zamieniono na automaty. Było taniej, jest bardziej efektywnie, ale tysiące ludzi straciło pracę. Trzeba o tym pamiętać, że automatyzacja czy autonomizacja również niesie takie ryzyko – przestrzega Łukasz Franek.

Tymczasem pojazdy autonomiczne są testowane w transporcie publicznym w wielu miastach na świecie. W Phoenix w amerykańskiej Arizonie testowane były autonomiczne taksówki, które obsługiwała spółka zależna od Google. Autonomiczne mikrobusy pojawiły się już w ubiegłym roku na ulicy Karwieńskiej w Gdańsku, gdzie we wrześniu dowoziły pasażerów do tamtejszego ZOO. Z kolei autonomiczne tramwaje od Siemensa testowane były w Poczdamie, a te produkowane przez Newag, Cybid i Medcom – w Krakowie.

– Kraków zawsze stara się być miastem, które myśli o wszystkich nowinkach. Staramy się być w pierwszym rzędzie tych, którzy otwierają nowe drzwi i rozdziały. Obecnie zastanawiamy się nad metrem. Jesteśmy miastem, gdzie w wielu miejscach tramwaj mógłby być autonomiczny. Dzisiaj testujemy już takie rozwiązania. Kupujemy tramwaj, który może przejechać bez trakcji. Są obszary, gdzie spokojnie można by myśleć o autobusowych liniach – zapowiada dyrektor Zarządu Transportu Publicznego w Krakowie.

Autonomizacja szybciej niż na lądzie postępuje w powietrzu. Jak twierdzą eksperci, autonomizacja w lotnictwie jest dużo łatwiejsza do wdrożenia pod względem bezpieczeństwa niż na lądzie.

– W powietrzu nie ma kolizji poza zderzeniami z ptakami. Na lądzie wygląda to już zupełnie inaczej. Tu jesteśmy na początku wielu otwartych pytań o to, w jaki sposób sterować odpowiedzialnością z punktu widzenia ewentualnych wypadków, w jaki sposób kształtować później przestrzeń. Bo stałoby się niedobrze, gdyby autonomiczne pojazdy odwróciły naturalny bieg przekształcania naszych miast w przestrzeń współdzieloną, inkluzywną, gdzie wszyscy dowolnie się przemieszczają, w obarierkowane korytarze, w których każdy ma swoich kilka metrów kwadratowych – wskazuje Łukasz Franek.

Z raportu sporządzonego przez Polski Instytut Ekonomiczny i Ministerstwo Infrastruktury wynika, że całkowita automatyzacja ruchu mogłaby dać nawet 51 mld zł oszczędności z tytułu uratowanego życia i zdrowia jego uczestników. Automatyzacja transportu ciężarowego może przynieść oszczędności sięgające nawet 4,9 mld zł w wyniku poprawy bezpieczeństwa drogowego. Oszczędności dla branży logistycznej wynikające z niższych kosztów pracy oraz kosztów paliwa mogą wynieść nawet 2,4 mld zł rocznie.

Latające taksówki mogą wyruszyć nawet za pięć lat. Do szerszego wykorzystania dronów w transporcie pasażerów czy chorych niezbędne są jednak odpowiednie regulacje

Agencje bezpieczeństwa lotniczego na całym świecie pracują nad przepisami dotyczącymi latających taksówek. Największe firmy zakładają, że będą gotowe do uruchomienia usługi latających taksówek w ciągu najbliższych 5–10 lat. Aby jednak się pojawiły na szeroką skalę, a drony mogły zdominować transport, potrzebne są odpowiednie przepisy. Już teraz trwają testy do oceny ryzyka lotów dronami. – Konieczne są ramy prawne i system informatyczny, który zarządza lokalizacją dronów – przekonuje Kazimierz Karolczak, przewodniczący Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

– Mamy futurystyczną wizję latających dronów w przestrzeni powietrznej naszego miasta – mówi agencji Newseria Innowacje Kazimierz Karolczak. – Ale w naszym bieżącym interesie, w którym podejmujemy działania związane z dronami, jest zapewnienie bezpieczeństwa naszym mieszkańcom po to, by móc w pełni wykorzystać tę technologię.

Agencje bezpieczeństwa lotniczego na całym świecie opracowują przepisy dotyczące latających taksówek. Także największe firmy zapowiadają, że będą gotowe do uruchomienia takich pojazdów w ciągu najbliższych 5–10 lat.

W Europie regulator lotniczy EASA przygotowuje zestaw testów w celu zapewnienia bezpieczeństwa zarówno pojazdów, jak i oprogramowania, które będzie je obsługiwać. EASA chce się też upewnić, że oprogramowanie używane przez taksówki jest zgodne z wymaganym poziomem niezawodności. Z kolei w Wielkiej Brytanii Urząd Lotnictwa Cywilnego stworzył wirtualną przestrzeń, w której latające firmy taksówkarskie mogą testować swoją technologię, a chiński organ nadzoru upoważnił kilka firm do zbadania standardów zdatności do lotu i certyfikacji do końca roku.

– Zastosowania biznesowe będą wymagały użycia dronów, które często będą ważyć kilkadziesiąt–kilkaset kilogramów. Mówiąc o powietrznych taksówkach, można wyobrazić sobie coś w rodzaju autonomicznie latającego quasi-samochodu, który akurat zamiast kół ma śmigła. W tym przypadku musi być stuprocentowa pewność, że to jest bezpieczne – podkreśla przewodniczący Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

W Polsce szacuje się, że może latać nawet 250 tys. dronów. W większości to niewielkie i lekkie maszyny, o zastosowaniu komercyjnym. Przyspieszają jednak prace nad większymi dronami. Mogłyby pełnić wiele funkcji – znalazłyby zastosowanie w transporcie, ale też w medycynie, zastąpiłyby karetki, np. latając do wypadków drogowych. Aby było to jednak możliwe, konieczne jest stworzenie odpowiednich ram prawnych, które uregulowałyby ich stosowanie. Istotna jest zwłaszcza kwestia bezpieczeństwa, aby uniknąć kolizji z samolotami.

– Kiedy widzimy samoloty, to cały czas mamy przekonanie, że są bezpieczne. Samolot jest obserwowany przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej, ma ścisłe procedury, pilot wie, co robi. I takie same procedury muszą powstać w lotnictwie dronów, operator musi wiedzieć, co robi, ma uprawnienia do kierowania dronem, a system informatyczny, IT czy rozwiązania technologiczne użyte do jego produkcji są przetestowane. I te wszystkie komponenty zapewniają bezpieczeństwo dla wszystkich użytkowników – przekonuje ekspert.

W Wielkiej Brytanii powstaje pilotażowa autostrada dla dronów. Początkowo będzie miała kilka kilometrów długości, a samo rozwiązanie ma być testowane. Zwiększy bezpieczeństwo lotów dronami, pozwoli uniknąć ich kolizji z samolotami. Jeśli się sprawdzi – cały kraj będzie objęty taką podniebną siatką autostrad. Wówczas podobne autostrady mogą powstać w innych krajach europejskich. Podobne rozwiązanie szykuje Polska Agencja Żeglugi Powietrznej.

– W przestrzeni powietrznej w przypadku dronów mówimy o wysokości do 150 metrów. Musi powstać system informatyczny, który zarządza ich lokalizacją i umożliwi ewentualne zmuszenie drona do wylądowania w bezpiecznych warunkach. System musi zapewnić, że drony nie będą na kursie kolizyjnym. To jest szereg rozwiązań technologicznych, ale żeby je technologiczne stworzyć, muszą być opracowane ramy prawne – ocenia Kazimierz Karolczak.

Od nowego roku latanie dronem będzie wymagać znajomości nowych przepisów w całej Unii Europejskiej. Dotyczy to jednak lżejszych pojazdów, w niedalekiej przyszłości podobne przepisy będą dotyczyć dużych maszyn do zastosowania w transporcie czy ratownictwie.

– W interesie społeczeństwa jest zapewnienie, by organy państwa pilnowały bezpieczeństwa, a technologie wykorzystywane przez firmy, start-upy nie naruszały norm społecznych i tych granic bezpieczeństwa, które sobie wyznaczamy – mówi przewodniczący Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

Nowa polityka energetyczna Polski. Co z górnictwem?

Pojawił się nowy projekt polityki energetycznej dla Polski do 2040 roku. Nie został jeszcze przyjęty przez rząd, ale wniósł do dyskusji o dekarbonizacji ważne, realistyczne dane. Według nowych założeń udział węgla w polskim miksie energetycznym ma w 2040 roku spaść nawet do 11%. To ogromna różnica – zważywszy, że aktualnie aż 70% prądu pozyskujemy ze spalania węgla. To pokazuje, jak zaawansowana jest w Europie strategia dekarbonizacji. Polska już bierze w niej udział – czy tego chce, czy nie – a w najbliższych dekadach udział zielonych źródeł energii będzie się znacznie powiększał. Jak do tej sytuacji mają się postulaty górników, którzy prowadzą kolejny strajk?

– Dekarbonizacja już trwa, będzie postępować i prawdopodobnie nie ma od niej odwrotu. To jest jasny sygnał do związkowców górniczych, że ich postulaty mogą być niemożliwe do zrealizowania. Na przykład żądanie powrotu do projektu węglowej elektrowni Ostrołęka C, która po przejęciu przez PKN Orlen i Energę zmieniła profil z węglowego na gazowy – powiedział serwisowi eNewsroom Wojciech Jakóbik, redaktor naczelny portalu BiznesAlert.pl. – Nowy projekt polityki energetycznej Polski do 2040 roku jest takim głosem otrzeźwienia. Zobaczymy, jak zareaguje na nią aktyw związkowy, a razem z nim aktyw polityczny – i jak to się skończy w świetle rekonstrukcji rządu – analizuje Jakóbik.

Stan zdrowia Trumpa w centrum uwagi rynków

Wieści o pozytywnym teście prezydenta USA na COVID-19 miały umiarkowany wpływ na rynek walutowy, a już z początkiem tego tygodnia nastroje nieco się poprawiły. Co czeka nas w najbliższych dniach?

Chociaż sentyment do ryzyka w poprzednim tygodniu nie był jednoznaczny, to ruchy związane z rebalansowaniem portfeli na koniec kwartału tym razem zaszkodziły amerykańskiej walucie. Piątkowe wieści o tym, że Donald Trump uzyskał pozytywny wynik testu na COVID-19 i został hospitalizowany miały umiarkowany wpływ na rynek walutowy. Na początku handlu w tym tygodniu nastroje rynkowe uległy nieznacznej poprawie za sprawą wieści z niedzieli sugerujących, że Trump może zostać zwolniony ze szpitala już w poniedziałek.

W tym tygodniu rynki minuta po minucie będą śledzić stan zdrowia prezydenta Trumpa. Wobec braku istotniejszych publikacji z kluczowych obszarów walutowych spodziewamy się, że najwięcej uwagi przyniesie publikacja „minutek” z ostatnich posiedzeń Rezerwy Federalnej (środa) i Europejskiego Banku Centralnego (czwartek).  Nastroje na rynkach może wesprzeć potwierdzenie ostatniego wzrostu przewagi Joe Bidena nad Donaldem Trumpem w sondażach, gdyż zmniejszyłoby nieco ryzyko sporu wyborczego.

PLN

Mimo zbliżenia się złotego do psychologicznej granicy 4,60 w parze z euro w miniony wtorek, polska waluta zakończyła tydzień umocnieniem. Jego skalę w ujęciu tygodniowym nieco ograniczyło lekkie pogorszenie globalnego sentymentu w piątek, ale i tak był to imponujący rajd. Spodziewamy się docelowej aprecjacji złotego, jednak nie wykluczamy całkowicie możliwości krótkoterminowego osłabienia tej waluty. Bardzo dużo będzie zależało od globalnego sentymentu do ryzyka, a w kolejnych tygodniach nie zabraknie okazji, które mogą ponownie wywołać jego silne wahania w obydwie strony.

Ostatnie dane z gospodarki i rewizja ratingu Polski dokonana przez agencję S&P nie skupiły na sobie specjalnej uwagi. Istotniejsze obecnie są wieści z frontu walki z pandemią, które niestety nie są pozytywne. Końcówka minionego tygodnia przyniosła kolejny rekord liczby nowych zakażeń w Polsce, a w ostatnim czasie rośnie również dzienna liczba zgonów.

W tym tygodniu czeka nas jednodniowe spotkanie decyzyjne RPP. Jego znaczenie powinno być jednak niewielkie, pomimo ostatniego wzrostu inflacji. Istotniejsze będzie spotkanie w listopadzie, przy okazji którego poznamy nowe oczekiwania Narodowego Banku Polskiego dotyczące perspektyw gospodarczych.

EUR

Kluczowym wydarzeniem minionego tygodnia w strefie euro była kolejna deflacyjna niespodzianka, o której dowiedzieliśmy się przy okazji publikacji raportu o inflacji. Inflacja niespodziewanie spadła do -0,3%. Ponownie spadła również kluczowa miara bazowej dynamiki cen, która nie uwzględnia zmian cen żywności i energii (charakteryzujących się największymi wahaniami). We wrześniu osiągnęła ona poziom 0,2% i była najniższa w historii odczytów.

Publikacja podsumowania dyskusji ze spotkania EBC w tym tygodniu zyskuje na znaczeniu, gdyż prognozy inflacji zdają się coraz bardziej odbiegać od rzeczywistości. O ile nie dojdzie do istotnego wzrostu inflacji w najbliższym czasie, to w dalszej części roku EBC może wysłać rynkom gołębi sygnał.

USD

Zeszłotygodniowa publikacja raportu z amerykańskiego rynku pracy została nieco przyćmiona przez informacje, że Donald Trump i niektórzy bliscy współpracownicy uzyskali pozytywny wynik testu na obecność koronawirusa, w związku z czym udali się albo do szpitala, albo na izolację. W momencie pisania wygląda na to, że Trump niedługo opuści szpital, jednak wpływ choroby na harmonogram jego kampanii wyborczej stanowi niewiadomą.

Co zaś tyczy się wspomnianego piątkowego raportu z rynku pracy, był on nieco rozczarowujący. We wrześniu zatrudnienie wzrosło mniej niż oczekiwano. Stopa bezrobocia spadła bardziej, co jednak miało spory związek z opuszczaniem przez pracowników rynku pracy, co nie jest szczególnie zdrowym zjawiskiem. W górę zrewidowano jednak dane dotyczące zatrudnienia w poprzednich dwóch miesiącach i ogólny wydźwięk publikacji nadal sugeruje szybką poprawę sytuacji na rynku pracy w USA, która jednak postępuje z bardzo niskiego punku i utraciła część swojego pędu.

GBP

Wygląda na to, że podobnie jak miało to miejsce poprzednio, i tym razem porozumienie ws. Brexitu uda się osiągnąć w ostatnim momencie. Obie strony negocjacji zdają się zbliżać do siebie, jednak poważne przeszkody pozostają. Chodzi zwłaszcza o kwestie limitów połowów i ustanowienie egzekwowalnego mechanizmu rozwiązywania sporów.

Wieści o tym, że poczyniono wystarczające postępy, by wydłużyć negocjacje o miesiąc, są zachęcające i sugerują, że porozumienie może być zawarte na początku listopada. Pozwoliłoby to uniknąć scenariusza braku porozumienia, którego obawiają się rynki.

W tym tygodniu nie czeka nas wiele publikacji makro z Wielkiej Brytanii, w związku z czym handel brytyjską walutą prawdopodobnie zdominują wieści dotyczące negocjacji. Widzimy szanse na dalsze, umiarkowane umocnienie brytyjskiej waluty w parze z dolarem amerykańskim, gdyż prawdopodobieństwo Brexitu „bez umowy” naszym zdaniem spadło.

CHF

Frank szwajcarski zakończył ubiegły tydzień jedynie lekkim umocnieniem w parze z euro. Radził sobie jednak dobrze w porównaniu do pozostałych walut safe haven, które uległy wyprzedaży: USD i JPY.

Dane z gospodarki Szwajcarii, jakie poznaliśmy w poprzednim tygodniu, były mieszane, jednak w ujęciu ogólnym dość rozczarowujące. Podobnie jak w innych krajach europejskich, wygląda na to, że poprawa aktywności gospodarczej utraciła swój pęd. Po początkowym, silnym jej wzroście, prawdopodobnie musimy przyzwyczaić się do bardziej stopniowej poprawy, zwłaszcza biorąc pod uwagę pogorszenie w koronawirusowych statystykach. Niemniej są też pozytywne wieści: najważniejsze krajowe dane sentymentowe, w tym wskaźnik wyprzedzający KOF, przebiły konsensus, pokazując we wrześniu wzrost w relacji do poprzedniego miesiąca do najwyższego poziomu od dekady.

Ten tydzień nie będzie obfitował w publikacje makro ze Szwajcarii. W czwartek poznamy odczyt stopy bezrobocia we wrześniu, który zgodnie z oczekiwaniami ma pokazać stabilizację.

Autorzy: Enrique Diaz-Alvarez, Matthew Ryan, Roman Ziruk – analitycy Ebury

Ustawa o zawodzie farmaceuty, czy o regulacji rynku

We wtorek 6 października Sejmowa Komisja Zdrowia rozpocznie prace nad rządowym projektem ustawy o zawodzie farmaceuty (UoZF). W czasie prac w podkomisji, do projektu trafiły zapisy, które umożliwią Inspekcji Farmaceutycznej arbitralną decyzją urzędniczą zamknąć każdą hurtownię farmaceutyczną, aptekę i punkt apteczny w Polsce. Wzbudziło to protest organizacji pracodawców, które apelują o powrót do pierwotnej, rządowej wersji projektu.

W wyniku prac Podkomisji nadzwyczajnej do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o zawodzie farmaceuty, treść projektu znacznie się zmieniła. Zostały przyjęte poprawki, które stwarzają liczne ryzyka dla podmiotów prowadzących apteki w Polsce, dla samych farmaceutów, a także dla pacjentów. Wynika to m.in. z wprowadzenia mechanizmów dyskrecjonalnego pozbywania się z rynku podmiotów prowadzących obrót lekami oraz z faktycznego przekazania części kontroli nad rynkiem samorządowi aptekarskiemu. Przedmiotowe poprawki zmieniają charakter ustawy, która z regulacji sposobu wykonywania zawodu zmienia się w prawo regulujące rynek apteczny, dające organom Inspekcji Farmaceutycznej narzędzia do zupełnie arbitralnego ingerowania w jego kształt – czytamy w stanowisku podpisanym przez Business Centre Club, Konfederację Lewiatan, Związek Przedsiębiorców i Pracodawców, Izbę Gospodarczą Właścicieli Punktów Aptecznych i Aptek oraz Związek Pracodawców Aptecznych PharmaNET.

Pierwsza z omawianych wyżej poprawek modyfikuje przesłanki fakultatywnego cofania zezwolenia: pierwotnie projekt przewidywał, że zezwolenie można cofnąć, jeśli podmiot prowadzący aptekę uporczywie narusza samodzielność zawodową farmaceuty. Poprawka rezygnuje z przesłanki uporczywości, a więc otwiera możliwość wszczęcia procedury przeciw przedsiębiorcy nawet w przypadku niepotwierdzonego podejrzenia pojedynczego naruszenia.

Cofnięcie zezwolenia to niezwykle radykalny środek – kończy ono na zawsze działalność apteki, hurtowni czy punktu aptecznego. Ich pracownicy tracą pracę, pacjenci muszą znaleźć nowe miejsce zaopatrzenia w leki (z uwagi na ograniczenia w otwieraniu nowych aptek szanse na zastąpienie zamkniętej apteki są minimalne). Dlatego właśnie potrzebny jest wymóg uporczywości: dopiero powtarzające się i udokumentowane naruszenia będą mogły stanowić podstawę do zastosowania tak radykalnej sankcji. Brak tego wymogu może doprowadzić do sytuacji, w której zwykłe nieporozumienie pomiędzy farmaceutą a podmiotem prowadzącym aptekę może stać się powodem cofnięcia zezwolenia. Sporadyczne spory na linii pracodawca-pracownik są czymś normalnym i czasami będą się zdarzać. Niestety przy takim sformułowaniu przepisu będą mogły stać się pretekstem do cofnięcia zezwolenia. Druga poprawka, która uzupełnia tę pierwszą, wprowadza możliwość unieruchomienia apteki, punktu aptecznego lub hurtowni farmaceutycznej na trzy miesiące pod rygorem natychmiastowej wykonalności – zanim ukarany podmiot będzie miał szanse odwołać się do organu II instancji, działalność jego przedsiębiorstwa zostanie wstrzymana.

Cofnięcie zezwolenia wzmocnione możliwością natychmiastowego zamknięcia placówki na podstawie arbitralnej decyzji urzędnika tworzy mieszankę wybuchową. Urzędnik będzie mógł zamknąć każdą aptekę, punkt apteczny czy hurtownię na podstawie błahych, niesprawdzonych przesłanek, a przedsiębiorca nie będzie mógł się od decyzji odwołać. Co warte podkreślenia, unieruchomienie apteki, punktu aptecznego lub hurtowni na trzy miesiące w praktyce oznacza jej zamknięcie na zawsze – koszty prowadzenia tego typu placówek, zestawione z ich rentownością powodują, że unieruchomienie jej na kwartał oznacza bankructwo właściciela.

Obawy organizacji pracodawców wynikają przede wszystkim z nieprecyzyjnego, a przez to dającego dużą sferę do interpretacji, brzmienia proponowanych przepisów. Od lat angażujemy się w nagłaśnianie problemu arbitralnego stosowania prawa przez organy Inspekcji Farmaceutycznej. Główny Inspektor Farmaceutyczny oraz Wojewódzcy Inspektorzy Farmaceutyczni często dowolnie nakładają kary na przedsiębiorców (w tym cofając im zezwolenia), za działania niemające nawet pozorów naruszeń prawa. Do tego zdarza się im ignorować orzecznictwo sądów administracyjnych – w skrajnych wypadkach potrafią wydać decyzję wbrew utrwalonej linii orzeczniczej NSA. Często działają w tym zakresie ramię w ramię z samorządem aptekarskim. Wejście w życie opisanych poprawek byłoby niebezpieczne nawet gdybyśmy mieli do czynienia z ostrożnie działającym i w pełni niezależnym od samorządu aptekarskiego nadzorem farmaceutycznym, pilnującym aby nie przekraczać swoich kompetencji. Również wtedy tak nieprecyzyjne przepisy rodziłyby ryzyko arbitralności i naruszeń Konstytucji Biznesu, która gwarantuje każdemu przedsiębiorcy pewność stosowania prawa oraz równe i bezstronne traktowanie – czytamy w stanowisku organizacji.

W całej sprawie kluczowym wydaje się fakt, że fundamentalne terminy „samodzielność” oraz „niezależność” nie mają definicji ustawowych. Nie mamy wątpliwości, że te kwestie będą przedmiotem specjalnych uchwał samorządu aptekarskiego (vide: uchwała dotycząca franczyzy Krajowego Zjazdu Aptekarzy), które – jak wielokrotnie pokazała praktyka – pod przykrywką ochrony zawodu stanowią narzędzie do walki z konkurencją. Tym samym część przedsiębiorców działających na rynku będzie mogła wykorzystywać swoje uprawnienia do walki z pozostałymi podmiotami (szczególnie, że kierownicy aptek oraz pozostali farmaceuci pozostają pod władztwem swojego samorządu).

W tym kontekście nie bez znaczenia jest także fakt, że Inspektorzy Farmaceutyczni to także farmaceuci, więc wpływ decyzji czy uchwał ich własnej korporacji nie może pozostać bez znaczenia. Pojawiają się zasadne pytania czy uchwały samorządu nie będą wytycznymi dla farmaceutów pełniących funkcje publiczne (podlegających korporacyjnemu sądownictwu dyscyplinarnemu) i czy takie działanie nie oznacza wpływu samorządu zawodowego na urzędników państwowych?

Develia sprzedała 358 lokali w III kw. 2020 roku

Develia sprzedała w III kw. 2020 r. na podstawie umów deweloperskich i przedwstępnych 358 lokali, co oznacza wzrost o 15% w porównaniu z analogicznym okresem ubiegłego roku. Spółka przekazała 264 lokale, czyli o 151% więcej niż przed rokiem.

Deweloper ma również zawarte 308 umów rezerwacyjnych, które po podjęciu decyzji przez klientów mogą przekształcić się w umowy deweloperskie w najbliższym okresie.

– W trzecim kwartale obserwowaliśmy zdecydowane odbicie dynamiki sprzedaży po słabszym okresie spowodowanym lockdownem w I pół. 2020 r. Klienci coraz chętniej podejmują decyzje zakupowe. Liczymy na dobry IV kwartał, w osiągnięciu satysfakcjonującej sprzedaży powinna pomóc wysoka liczba rezerwacji – 308 lokali oraz plany wprowadzenia do oferty kolejnych inwestycji – mówi Paweł Ruszczak, p.o. prezesa Develii.

Od początku roku Develia sprzedała 781 lokali, wobec 928 w I-III kw. 2019 r. Przekazania w okresie styczeń – wrzesień 2020 r. wyniosły 746 lokali wobec 1778 rok wcześniej. Duża różnica w liczbie przekazywanych mieszkań jest pochodną harmonogramu kończenia inwestycji.

W III kw. 2020 r. najwięcej mieszkań znalazło nabywców w Gdańsku (128) i w Warszawie (96), a było to konsekwencją m.in. wprowadzenia do sprzedaży Baltea Apartments i kolejnego etapu osiedla Mała Praga.

Zmiana daty Europejskiego Kongresu Mobilności Pracy

Komitet Organizacyjny podjął decyzję o przełożeniu Europejskiego Kongresu Mobilności Pracy na nowy termin: 20-21 maja 2021 r.

Wydarzenie ponownie odbędzie się w przestrzeniach Centrum Kongresowego ICE Kraków.

Decyzja nasza podyktowana jest pandemią wirusa SARS-CoV-2, wywołującego COVID-19.

Ryzyko ograniczeń w gromadzeniu się nadal występuje, a wskazania instytucji koordynujących działania w zakresie COVID-19 wykluczają organizację EKMP w październiku br.  Mamy nadzieję, iż zmiana daty pozwoli wszystkim uczestnikom na udział w nim bez żadnych obostrzeń i ograniczeń.

Pracownicy z zagranicy w dobie pandemii – wyniki badania

Badanie: pomimo konieczności zmiany miejsca pracy lub branży zatrudnienia, pracownicy zagraniczni nie żałują, że pozostali w Polsce na czas pandemii.Pracownik zagraniczny w dobie pandemii 3

Pracownik zagraniczny w dobie pandemii 2

Pracownik zagraniczny w dobie pandemii

Ponad 92% pracowników zagranicznych, którzy zdecydowali się pozostać w Polsce po wybuchu pandemii, jest zadowolonych z podjętej decyzji. Przeciwnego zdania jest jedynie 1,6% cudzoziemców. Świadczą o tym wyniki badania socjologicznego „Pracownik zagraniczny w dobie pandemii”, przeprowadzonego przez EWL S.A. oraz Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego.

W przypadku migrantów, którzy przyjechali do Polski już w trakcie pandemii, również można spotkać się głównie z pozytywną oceną decyzji o przybyciu do naszego kraju. Według badania, przeszło 89% respondentów nie żałuje swojej decyzji o przyjeździe i podjęciu pracy w Polsce po 14 marca 2020 roku. Żałuje tego jedynie nieco ponad 2% respondentów.

Niemniej jednak, pandemia koronawirusa oraz wprowadzone w Polsce ograniczenia uderzyły także w migrantów zarobkowych. Niemal 40% cudzoziemców, którzy pozostali w naszym kraju po wybuchu pandemii, zostało zmuszonych, by w jej trakcie zmienić zakład pracy, a niemal 1/3 – branżę zatrudnienia.

Ponadto, badanie pokazało, że z automatycznego przedłużenia pozwolenia na legalny pobyt i pracę w Polsce, zaproponowanego przez polski rząd w trakcie pandemii koronawirusa, skorzystało już ponad 42% pracujących cudzoziemców. W przyszłości z tego rozwiązania zamierza skorzystać kolejne 30% pracowników zagranicznych.
„Uzyskane dane pozwalają nam patrzeć w przyszłość z optymizmem. To samo tyczy się wdrożonych w tym roku przez polski rząd działań systemowych, które wraz z zaangażowaniem ze strony polskiego biznesu pozwoliły na zatrzymanie znacznej części migrantów na rynku. Szereg udogodnień wprowadzonych w tym pełnym wyzwań okresie przełożył się także na lepsze nastroje wśród samych pracowników zagranicznych” – komentuje wyniki badania Andrzej Korkus, prezes EWL S.A.

Druga edycja badania socjologicznego „Pracownik zagraniczny w dobie pandemii”, została przeprowadzona w sierpniu i wrześniu 2020 roku przez EWL S.A. oraz Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego. Metodą CAWI (Computer Assisted Web Interview) przebadanych zostało 610 pracujących w Polsce cudzoziemców, głównie z Ukrainy, Białorusi, Mołdawii i Gruzji.

Ukraiński VIPol został laureatem nagrody Top Polish Brands dla najlepszej firmy rekrutacyjnej w Polsce

VIPol jest agencją pracy tymczasowej, którą w 2011 r. założył w Warszawie Wadim Krawczenko. Filie spółki znajdują się również w Kijowie, Mińsku, Kiszyniowie i Berlinie. Z usług VIPol korzysta wiele dużych korporacji, m.in. WARS S.A. i LG Electronics Poland.

Ukraińska firma z siedzibą w Polsce została uznana za najlepszą spośród 8 tys. agencji zarządzających zasobami ludzkimi, specjalizujących się w poszukiwaniu pracowników z Ukrainy dla polskich firm. VIPol ukierunkowany jest na pozyskiwanie dyplomowanych specjalistów z Ukrainy z ponad 30 branż, m.in. inżynieryjno-przemysłowej, telekomunikacyjnej, spożywczej, restauracyjnej czy usługowej. Firma zapewnia fachową rekrutację, szkolenie w ramach certyfikatów UE, własną szkołę językową oraz profesjonalne wsparcie psychologiczne.

„VIPol – +widzimy wszystkich, pomagamy wszystkim+ – to credo, na którym wyrósł czołowy lider rynku” – podkreśla Milena Gołda, organizatorka Gali Top Polish Brands oraz współzałożycielka CEOworld Magazine i redaktor naczelna polskiej edycji magazynu.

VIPol, firma z wieloletnim doświadczeniem w obsłudze klientów biznesowych tworzy nowe standardy pracy agencji rekrutacyjnej. Klientom biznesowym oferuje system CRM oraz usługę call center. Wszyscy pracownicy spółki mają wyższe wykształcenie: 36 dyplomów wyższych uczelni z 4 krajów oraz 5 stopni biznesowych MBA. Gorąca linia 24/7 agencji obsługuje ponad 5 tys. połączeń miesięcznie w czterech językach.

Wadim Krawczenko, prezes zarządu VIPol sp. z o.o.
Wadim Krawczenko, prezes zarządu VIPol sp. z o.o.

„Dostarczymy każdego specjalistę, ale nie podpiszemy każdej umowy. Umowa nie może zawierać zapisów dyskryminujących naszych pracowników. Muszą być zapewnione równe warunki pracy dla wszystkich. My ze swojej strony załatwiamy niezbędne pozwolenia i zapewniamy pracownikom warunki bytowe. Wszystko zgodnie z prawem” – zaznacza Wadim Krawczenko, prezes zarządu VIPol sp. z o.o.

Spółka zatrudnia pracowników u siebie, a następnie leasinguje ich firmom. Dla polskich przedsiębiorstw stanowi to duże ułatwienie. Jest to również znaczące wsparcie dla polskiej gospodarki – w 2019 r. pracownicy sprowadzeni przez ViPol zarobili łącznie ok. 1 mld zł, a podatki oraz składki ZUS od tej kwoty zostały odprowadzone do budżetu państwa.

Zdaniem prezesa zarządu VIPol sp. z o.o. Polska przechodzi kryzysy znacznie lepiej niż inne kraje i aktualnie oferuje najlepsze w Unii Europejskiej warunki do zatrudnienia cudzoziemców z Ukrainy, Białorusi, Rosji czy Mołdawii. Jedynym mankamentem jest – według Krawczenki – długi czas oczekiwania na zezwolenie na pracę, wynoszący obecnie 50 dni.

Wymóg posiadania przez pracowników dyplomów akceptowanych na terenie UE, firma rozwiązuje poprzez organizowanie szkoleń. Wadim Krawczenko podaje przykład spawacza z dyplomem kijowskiego Instytutu Spawalnictwa Elektrycznego im. EO Patona. „Najlepszy instytut na świecie, ale nie ma certyfikatu UE. W tej sytuacji zatrudniamy absolwenta Instytutu na stanowisku pomocnika spawacza i wysyłamy go na szkolenie. A kiedy otrzyma dyplom honorowany na terenie Unii, zmieniamy jego stanowisko pracy na spawacza” – wyjaśnia prezes zarządu spółki.

Polscy pracodawcy oczekują znajomości języka polskiego na odpowiednim poziomie, dlatego ViPol stworzył własną szkołę językową, która zapewnia kursy profilowane pod kątem branży, w jakiej dany pracownik podejmie zatrudnienie. Dotyczy to np. specjalistów z branży farmaceutycznej czy inżynierów. Dzięki temu coraz więcej firm decyduje się na współpracę z VIPol.

„Wszyscy pracownicy posiadają odpowiednie doświadczenie i odpowiednie kwalifikacje” – podkreślają Sławomir i Elżbieta Wiesiak, właściciele spółki Janex.

„VIPol wykazuje się sprawnością i szybkością działania, a także zrozumieniem potrzeb klienta i elastycznością we współpracy” – zaznacza Artur Kowalczyk, prezes zarządu WARS S.A.

„Terminowość i niezawodność to cechy, które w przypadku dostawców usług z obszaru HR uznajemy za kluczowe i niewątpliwie VIPol się nimi charakteryzuje” – stwierdza Andrzej Ciesielski, dyrektor Departamentu HRD & GA w LG Electronics Poland.

„VIPol to pewność, że praca zostanie wykonana na najwyższym poziomie i na czas” – dodaje Milena Wojtczak, kierownik Działu Kadr i Płac HIT Electronics Poland Sp. z o.o.

VIPol stosuje wiele innowacyjnych rozwiązań z zakresu technologii cyfrowej w procesie rekrutacji oraz późniejszego zatrudnienia.

Spółka nie pobiera od pracowników prowizji za znalezienie pracy, opierając dochody firmy wyłącznie na marży, którą płaci firma wynajmująca pracowników od VIPol. Wadim Krawczenko zdecydował o tym już w momencie założenia agencji w Warszawie.

„Moi przyjaciele, partnerzy na Ukrainie, pytali: +Co ty robisz? My wszyscy na tym zarabiamy. Zabierasz nam chleb.+ A ja odpowiadałem, że będę zatrudniał bezpłatnie. I już nie mam tych przyjaciół. Zabrałem im chleb i zabrałem im ludzi, bo poszli do mnie” – wyjaśnił prezes zarządu.

Spółka jest również głównym sponsorem juniorskiego klubu piłki nożnej KS Delta – 600 warszawskich „diabełków”, klubu, gdzie pierwsze kroki w sportowej karierze stawiał m.in. Robert Lewandowski.

VIPol to firma rodzinna. Wadimowi pomaga w pracy „prawa i lewa ręka”, czyli żona Natalia – dyrektor finansowa spółki oraz córka Iryna, odpowiedzialna za wyszukiwanie nowych klientów i przygotowywanie kontraktów.

Ryzyko pogłębienia kryzysu epidemiologicznego osłabia GIP60

Spora przecena akcji mająca miejsce na początku września w wielu miejscach na świecie potwierdziła, że rynki akcji – nie tylko w Polsce – ciągle znajdują się pod presją pogłębienia kryzysu epidemiologicznego. Związane z tym ryzyko obciąża również akcje polskich firm produkcyjnych. We wrześniu Giełdowy Indeks Produkcji (GIP60) spadł do 778,7 punktów, co oznacza miesięczny spadek wartości o 3,68%. 

Analitycy z DSR podsumowali Giełdowy Indeks Produkcji (GIP) za miesiąc wrzesień. W poniższym komunikacie dr Maciej Zaręba – analityk i współtwórca GIP, z DSR S.A. pisze:

“Wrześniowa korekta dotknęła niemal wszystkie rynki akcji, zdradzając tym samym ukryte napięcie związane z nieustającą niepewnością względem dalszego rozwoju sytuacji epidemiologicznej. Spadki dotknęły m.in. amerykańskie indeksy S&P500 (we wrześniu -4,5%) i NASDAQ Composite (-5,7%), ale także niemiecki DAX (prawie -2%), francuski CAC40 (ponad 2% spadek), czy azjatyckie Hang Seng (-6,8%) i STI-INDEX (prawie 2% spadek), oraz większość pozostałych.

Warszawskie indeksy giełdowe w przeważającej większości dostosowały się do otoczenia. Indeks szerokiego rynku WIG stracił we wrześniu 4,3%, indeks WIG20 zanotował spadek o 5,5%, a indeks małych spółek SWIG80 stracił 3,4% wartości. W tym samym czasie GIP60 spadł o 30 punktów do poziomu 778,7 i w porównaniu z końcem sierpnia zanotował miesięczny spadek wartości o 3,68%. Kurs GIP60 spadał systematycznie przez większą część miesiąca, a wzrosty powróciły dopiero na kilka ostatnich dni.

W przekroju branżowym najwięcej tracili producenci z branż: motoryzacyjnej, tworzyw sztucznych i przemysłu lekkiego, dla których średni miesięczny spadek przekroczył 7%. Natomiast wśród liderów wzrostów przeważali producenci materiałów budowlanych – aż połowa spółek z TOP10 wrześniowego rankingu GIP60 pochodziła z tej branży. Średni miesięczny zwrot z inwestycji w spółki z tej grupy wyniósł 9,26% i wynika to głównie z upublicznienia dobrych wyników z pierwszej połowy br. Dobrze radzili sobie również producenci mebli (średnio +6,9% m/m) oraz producenci z branży chemicznej (+3,24%).

2020 rok należy do Mercatora

Zwycięstwo wrześniowej klasyfikacji GIP60 po raz kolejny w tym roku przypadło spółce Mercator Medical S.A. za miesięczny wzrost ceny akcji o 36,61%. Jako producent rękawic, materiałów opatrunkowych i odzieży jednorazowej Mercator stał się jednym z największych beneficjentów sytuacji wywołanej pandemią koronawirusa, co oczywiście przełożyło się na imponujący wzrost akcji (prawie 6000% od grudnia 2019 roku).

Drugie miejsce dla producenta materiałów budowlanych spółki Libet S.A. za 30,55% wzrost wartości akcji. Wrocławski producent kostki brukowej i płyt tarasowych to kolejna spółka, dla której 2020 rok przyniósł wiele dobrego. Po długiej restrukturyzacji, której początki sięgają paru lat wstecz, wyniki spółki ustabilizowały się, co wreszcie dostrzegli inwestorzy, których popyt zwiększył wartość rynkową spółki ponad 10-krotnie.

Najniższy stopień podium wrześniowej klasyfikacji GIP60 przypadł spółce Introl S.A. za 26,22% wzrost wartości akcji. Akcje spółki gwałtownie podrożały chwilę po ogłoszeniu wyników spółki za pierwsze półrocze 2020 roku. 6,5 mln zł zysku netto w porównaniu z prawie milionową stratą w analogicznym okresie ubiegłego roku to jedna z tych informacji z raportu okresowego, które wpłynęły na zmianę postrzegania możliwości spółki przez inwestorów. Spośród pozostałych informacji dostępnych w raporcie okresowym spółki, które mają charakter prowzrostowy wyróżnić należy przede wszystkim poprawę przepływów operacyjnych i solidną redukcję zobowiązań.

Quo Vadis kapitale?

Akcje polskich producentów odrabiają straty wywołane pandemią koronawirusa prawie nieprzerwanie od połowy marca. W tym czasie poza okresami intensywnego wzrostu, zdarzały się również solidne spadki (pierwsze sesje maja i czerwca) oraz okresy utrzymującego się przez wiele sesji trendu bocznego, który zwykle doprowadzał do powolnej redukcji cen akcji. Właśnie z tym ostatnim mamy do czynienia mniej więcej od połowy sierpnia, kiedy to indeksowi udało się po raz pierwszy przebić roczne maksimum z początku stycznia. W konsekwencji dotychczasowe tempo odrabiania strat przez GIP60 pozostawia wiele do życzenia i z pewnością nie przypomina litery „V”, gdyż tąpnięcie trwające 3 tygodnie odrabiamy już prawie 7 miesiąc. Nie jest to najszybsze tempo nawet porównaniu z lokalnymi NCINDEX (odrobił straty 3 razy szybciej od GIP60) i SWIG80 (dwa razy szybciej), ale też nie najwolniejsze porównując np. z WIG i WIG20, które obecnie znajdują się mniej więcej w połowie drogi.

Niewielkie odbicie GIP60 z końca września wzbudza nadzieję na dalszą poprawę wyceny rynkowej polskich producentów. Analiza tegorocznego sentymentu inwestorów względem rodzimych producentów pozwala wierzyć, że w przypadku wzrostu kapitalizacji na GPW indeks GIP60 będzie jednym z liderów wzrostu. Żeby jednak tak się stało, strumień kapitałowy wpływający na GPW musi zwiększyć swój nurt, co nie jest takie pewne i niestety w dużej mierze ciągle zależy od sytuacji epidemiologicznej w kraju i za granicą.”

Urząd do Spraw Cudzoziemców organizuje spotkania informacyjne ws. Brexitu

W październiku i listopadzie odbędzie się sześć spotkań informacyjnych dla obywateli Wielkiej Brytanii mieszkających w Polsce. Głównym tematem rozmów będą prawa pobytowe Brytyjczyków po 31 grudnia 2020 r., czyli zakończeniu okresu przejściowego określonego w umowie o wystąpieniu z UE. Wydarzenia organizowane przez Urząd do Spraw Cudzoziemców odbędą się w Krakowie, Wrocławiu, Gdańsku, Katowicach, Poznaniu i Warszawie.

Wielka Brytania opuściła Unię Europejską o północy 31 stycznia br. na podstawie umowy o wystąpieniu. Dokument ten zawiera przepisy regulujące zasady pobytu obywateli Wielkiej Brytanii w Polsce ustanawiając m.in. okres przejściowy obowiązujący do 31 grudnia 2020 r. W jego trakcie zasady pobytu oraz pracy obywateli Wielkiej Brytanii i członków ich rodzin w Polsce pozostają bez zmian.

Prawom i zasadom pobytowym obywateli Wielkiej Brytanii w Polsce po zakończeniu okresu przejściowego poświęcone będą spotkania informacyjne, które odbędą się 19 października w Krakowie, 26 października we Wrocławiu, 5 listopada w Gdańsku, 9 listopada w Katowicach, 17 listopada w Poznaniu oraz 19 listopada w Warszawie. Szczegółowe informacje o wydarzeniach dostępne są na stronie internetowej Urzędu do Spraw Cudzoziemców: www.udsc.gov.pl.

Udział w spotkaniach jest bezpłatny ale konieczna jest rejestracja i okazanie dokumentu tożsamości przy wejściu. Podczas wydarzeń obowiązywać będą zasady reżimu sanitarnego – limit miejsc, obowiązek zakrywania ust i nosa, zachowanie odpowiedniego dystansu.

Obecnie nieco ponad 6,3 tys. obywateli Wielkiej Brytanii posiada zarejestrowany pobyt lub dokument potwierdzający prawo stałego pobytu w Polsce. Najwięcej osób zarejestrowało swój pobyt w województwach: mazowieckim – 2,2 tys. osób, małopolskim – 990 os., dolnośląskim – 570 os., śląskim – 480 os. oraz pomorskim – 470 os.

Grafologia exploitów – nowe narzędzie do walki z cyberprzestępcami

Eksperci firmy Check Point opracowali nowatorską technikę identyfikacji twórców exploitów wykorzystujących luki w oprogramowaniu. W ten sposób zidentyfikowali działania dwójki czołowych autorów exploitów zero day, pracujących dla organizacji cyberprzestępczych z różnych zakątków świata. Czy nowa metoda pozwoli lepiej walczyć z cyberprzestępczością? 

Aby powstało złośliwe oprogramowanie, hakerzy najpierw poszukują luk w legalnym oprogramowaniu. Potem tworzą łatkę lub poprawkę, która jeszcze nie istnieje (tzw. luka typu zero-day). Twórcy exploitów to wyspecjalizowani programiści wyszukujący wspomniane luki w oprogramowaniu oraz piszący odpowiednie kody pozwalające je wykorzystać. Zwykle sprzedają swój kod tym, którzy zaoferują największą kwotę, a następnie wykorzystają je w złośliwym oprogramowaniu rozprowadzanym po całym świecie.

Tymczasem eksperci firmy Check Point odkryli nowatorską metodę identyfikacji i śledzenia twórców exploitów, która może pozwolić na zmniejszenie przepływu nowych i krytycznych exploitów zero-day. Specjaliści znaleźli identyfikatory, które można powiązać z konkretnymi twórcami exploitów, analizując kod i szukając określonych cech w sposobie, w jaki został napisany. To analogiczna praca do zadań grafologa analizującego pismo odręczne lub badacza odcisków palców – wyjaśniają przedstawiciele Check Pointa.

Korzystając ze wspomnianych metod analitycznych, badacze Check Point Research odkryli powiązania między exploitami, które okazały się dziełem jednego z najbardziej aktywnych twórców exploitów dla jądra Windows, zwanego „Volodya” lub „BuggiCorp”. “Volodya” sprzedaje exploity zarówno dla luk zero-day, jak i krytycznych. Firma Check Point Research wykazała, że jego działalność trwa co najmniej od 2015 roku i jest autorem 11 różnych exploitów dla jądra systemu Windows. Niektórzy z jego klientów to twórcy programów typu crimeware, takich jak Dreambot i Magniber, jak również grupy hakerskie Turla i APT28, które najprawdopodobniej są powiązane z Rosją.

Drugi przeanalizowany przez Check Pointa programista i sprzedawca exploitów to „PlayBit”, znany również jako „luxor2008”. Jak do tej pory eksperci z Check Pointa byli w stanie znaleźć 5 różnych exploitów, które zostały opracowane przez PlayBit i sprzedane czołowym grupom przestępczym, takim jak REvil i Maze. Obie grupy są znane z tworzenia osławionego oprogramowania ransomware.

Itay Cohen, badacz złośliwego oprogramowania w Check Point, zauważa, że ten projekt badawczy pozwoli uzyskać rzadkie informacje o tym, jak działa czarny rynek exploitów.

-Gdy znajdujemy lukę w zabezpieczeniach, demonstrujemy jej wagę, zgłaszamy ją do odpowiedniego dostawcy i upewniamy się, że została załatana, aby nie stanowiła zagrożenia. W przypadku osób handlujących exploitami historia jest zupełnie inna. Dla nich znalezienie luki to dopiero początek prac. Muszą swobodnie wykorzystywać ją na jak największej liczbie wersji oprogramowania i platform, aby zarabiać na niej w sposób satysfakcjonujący – wskazuje Itay Cohen.

-Nasze badanie zapewnia wgląd w proces tworzenia exploitów oraz w ich rynek, na którym działają również państwa narodowe. Uważamy, że ta metodologia badawcza może posłużyć do zidentyfikowania kolejnych twórców exploitów. Zalecamy również innym badaczom wypróbowanie naszej techniki i przyjęcie jej jako dodatkowego narzędzia w swoim arsenale – dodaje ekspert Check Pointa.

Spadek bezrobocia w USA. S&P utrzymała rating Polski

Pomimo gwałtownego wzrostu deficytu budżetowego rating Polski nie uległ zmianie. Utrzymana została również stabilna perspektywa, co daje dużo spokoju na przyszłość. Gdyby doszło do obniżki, prawdopodobnie odbiłoby się to negatywnie na kosztach kredytowania się emisją obligacji przez Polskę.

S&P utrzymała rating

W piątek poznaliśmy decyzję agencji ratingowej S&P. Utrzymała ona zarówno rating Polski, jak również jego stabilną perspektywę. Główną siłą naszego kraju jest słabość w radzeniu sobie z kryzysem u innych państw Unii. Spadek PKB w naszym kraju ma być najniższy lub jednym z najniższych w Europie. Agencja zwraca uwagę na wzrost długu publicznego, co ciekawe, pojawia się informacja o jego stabilizacji poniżej 60% PKB i tylko przejściowym wzroście. Patrząc jednak na plan budżetu na 2021 i utrzymanie wzrostu wydatków scenariusz ten wydaje się bardzo optymistyczny. Złoty przyjął ten komunikat bardzo spokojnie.

Spadek bezrobocia w USA

Piątek to kolejne lepsze dane z USA. Bezrobocie – pierwszy raz od początku pandemii w USA i niespodziewanie dużego wystrzału – wyniosło poniżej 8%. Powodem szybkiego spadku jest odtwarzanie miejsc pracy. Szczególnie dobrze widać to w sektorze prywatnym, gdzie przybyło 877 tysięcy miejsc pracy. Co ciekawe, pomimo relatywnie wysokiego bezrobocia nie ucierpiały pensje Amerykanów. Średnia godzinowa płaca rośnie o 4,7%. Warto jednak mieć z tyłu głowy informację, że spora część wzrostu bezrobocia to nisko wykwalifikowani pracownicy, co podnosi średnią płacę pracujących. Dolar zachowywał się stabilnie, utrzymując parytet wymiany dolara i siedemnastu centów za euro.

Indeksy z Europy

Poznaliśmy dzisiaj dane na temat indeksów PMI z Europy. Są to dane finalne będące uzupełnieniem wstępnych. Łączny indeks dla Strefy Euro wyniósł jednak 48 pkt, czyli aż 0,4 pkt powyżej oczekiwań. Lepiej wypadła również Wielka Brytania. Rosnący optymizm pokazuje, że menedżerowie coraz mniej boją się ponownego lockdownu, a raczej starają się prowadzić biznes w nowych realiach.

Dzisiaj dzień wolny w Chinach, a w kalendarzu danych makroekonomicznych brak ważnych odczytów.

Maciej Przygórzewski – główny analityk w InternetowyKantor.pl

Sezon wakacyjny 2020 – wojny o maseczki, pracodawcy ignorujący przepisy i kwarantanna jako powód zwolnienia

– To był najbardziej pracowity sezon od trzech lat – przyznaje Prezes Stowarzyszenia STOP Nieuczciwym Pracodawcom Małgorzata Marczulewska. Od początku czerwca do końca września stowarzyszenie odebrało blisko sto zgłoszeń od pracowników z całej Polski. To więcej niż w latach ubiegłych, ale i tematyka zgłaszanych problemów zdecydowanie się zmieniła. Kilka spraw zostało rozwiązanych bardzo szybko, kilka drogą mediacji. Nie brakowało jednak także przypadków, gdy niezbędne były konsultacje z prawnikami stowarzyszenia.

  • Od początku czerwca do końca września stowarzyszenie STOP Nieuczciwym Pracodawcom odebrało blisko 100 telefonów, maili i wiadomości w mediach społecznościowych dotyczących skarg pracowników
  • W tym sezonie zdecydowanie więcej tematów dotyczyło sytuacji związanych z pandemią koronawirusa niż np. ze skargami na szefów, którzy nie wywiązują się ze swoich zobowiązań finansowych względem pracownika
  • Najwięcej kontrowersji budziły… maseczki. Konflikty o nie w ostatnim czasie dominują w wiadomościach do naszego stowarzyszenia. Zdarzyły się także tematy np. prawa pracownika na kwarantannie

Sezon pod znakiem pandemii koronawirusa. Wojny o maseczki, pracodawcy ignorujący przepisy i kwarantanna jako powód zwolnienia

Jak mówi Prezes Stowarzyszenia STOP Nieuczciwym Pracodawcom Małgorzata Marczulewska to lato było inne niż wszystkie, bo zdecydowanie częściej pojawiały się wiadomości i telefony dotyczące np. konieczności noszenia maseczek czy spraw związanych z organizacją pracy w czasie pandemii niż np. skargi o nieregularnie wypłacane wynagrodzenia czy konieczność pracy w godzinach nadliczbowych bez odpowiedniego rozliczenia.  – Wojny maseczkowe to zdecydowanie motyw przewodni tegorocznych wakacji. Całe mnóstwo wiadomości i skarg na zachowanie klientów wobec pracowników. Otrzymywaliśmy informacje o regularnych awanturach, groźbach czy nawet nagrywaniu filmów i wrzucaniem ich do Internetu bez zgody ekspedientów czy pracowników punktów handlowych – mówi Prezes Małgorzata Marczulewska. – Gdy otrzymywaliśmy takie skargi staraliśmy się wytłumaczyć pracownikowi, że to w obowiązku pracodawcy leży zapewnienie im bezpieczeństwa. Często spotykaliśmy się z odpowiedziami, że przedsiębiorcy np. godzą się na brak maseczek w sklepach, by nie utracić klientów. Przepisy porządkowe w kurortach wakacyjnych traktowane były jako formalność, której przestrzeganie nie jest obligatoryjne. Pojawiały się także skargi na pracodawców, którzy nie zaopatrywali pracowników w środki ochrony czy nawet odliczali z wynagrodzenia pracowników koszt przyłbic i maseczek – mówi Prezes Małgorzata Marczulewska.

– Interweniowaliśmy razem z naszymi prawnikami w dwóch przypadkach. Raz gdy pracownica została zwolniona, gdy okazało się, że musi iść na kwarantannę. Pracodawca stwierdził, że skoro doszło do takiej sytuacji to jest zwolniona natychmiast. Drugi raz gdy pracodawca w punkcie gastronomicznym stwierdził, że pracownica „wygląda jakby była chora” i zasugerował jej, że ma wrócić do domu. Następnego dnia zwolnił ją z pracy – mówi Małgorzata Marczulewska.

Mniejsza ilość zgłoszeń o braku wypłat, ale pojawiały się przypadki „płacenia w ratach” czy nagłych obniżek stawek godzinowych

Zdarzały się sytuacje gdy stowarzyszenie musiało interweniować w tematach dominujących w minionych sezonach. Wciąż nie brakuje przedsiębiorców, którzy nie traktują pracowników sezonowych uczciwie: – Takich zgłoszeń było kilka, ale mówiąc szczerze, biorąc pod uwagę trudną sytuację gospodarczą myśleliśmy, że będzie więcej. Interweniowaliśmy w przypadku jednej z restauracji w mniejszej miejscowości wakacyjnej, która została zamknięta z dnia na dzień na przełomie lipca i sierpnia, a pracownicy pozostali bez wypłat. Pojawiały się także zgłoszenia od pracowników, którzy np. dostali tylko część wynagrodzenia lub pracodawca prosił, by rozliczyć się „za całe wakacje” na koniec sezonu – mówi Małgorzata Marczulewska. – Ciekawym przypadkiem był także jeden z hoteli, który z dnia na dzień obniżył znacząco stawkę godzinową swoim pracownikom. Zaczynali pracę zarabiając 15 złotych netto za godzinę, a tydzień po podpisaniu umowy została ona zmniejszona do 12 złotych bez żadnego wyjaśnienia. Co ciekawe, pracownicy dowiadywali się o tym dopiero w dniu wypłaty – mówi Prezes Małgorzata Marczulewska. W takich przypadkach nasze stowarzyszenie zawsze oferuje pomoc prawników, mediatorów czy windykatorów z którymi współpracujemy.

Coraz częściej pojawiają się także skargi na relację pracodawca-pracownik w kontekście pracy zdalnej. Ten temat jednak nie ma charaktery typowo sezonowego, stąd rozwiniemy go w kolejnych tygodniach. Zgłoszeń pojawia się tutaj więcej niż w ostatnich miesiącach.

Badanie Mastercard: Polacy bardziej doceniają okolicznych sprzedawców i lokalną społeczność

  • 82% konsumentów w Polsce woli kupować od przedsiębiorców, których zna, a 77% ufa poradom lokalnych sprzedawców
  • Najchętniej odwiedzane przez Polaków miejsca w sąsiedztwie to: szkoły, parki, piekarnie i najbliższe sklepy osiedlowe
  • Polacy doceniają też więzi sąsiedzkie: dziś 64% chętniej mówi sąsiadom „dzień dobry”, 51% odbiera dla nich przesyłki kurierskie, a 16% ma klucze do domu sąsiada

Z badania[1] opublikowanego przez Mastercard wynika, że dziś 80% polskich konsumentów chętniej niż rok temu robi zakupy w swojej najbliższej okolicy.

Polscy przedsiębiorcy mocno odczuli kryzys związany z pandemią Covid-19, co osłabiło ich możliwość wspierania wzrostu gospodarczego w kraju. Biorąc jednak pod uwagę wysoki poziom zaufania do lokalnych sprzedawców, jaki wyłania się z badania Mastercard, sektor MŚP wkrótce może znów się rozwijać, pomagając w ożywieniu lokalnej gospodarki. Mastercard dodatkowo pomaga je przyspieszyć, m.in. za pośrednictwem kampanii edukacyjnej i programu akceleracyjnego wspierających małe firmy w Polsce w cyfrowej transformacji.

Jak pokazują wyniki badania, lokalnych przedsiębiorców wspierają polscy konsumenci, a 47% z nich deklaruje, że powodem ich większych wydatków u sprzedawców z sąsiedztwa jest chęć pomocy miejscowemu biznesowi w wyjściu z kryzysu. Inne często podawane powody to wygoda (55%), zaufanie do porad osób ze swojej społeczności (33%), odnowienie relacji z okolicznymi sprzedawcami (32%) czy lepsza jakość produktów i usług (24%).

Dwie trzecie (66%) polskich ankietowanych przyznaje, że po wybuchu pandemii Covid-19 na nowo odkryło zalety okolicznych sklepów, głównie ze względu na bliższą lokalizację, ważną przy ograniczeniach w przemieszczaniu się (52%), oraz na mniejsze kolejki niż w dużych supermarketach (45%).

82% Polaków przyznaje też, że woli kupować od przedsiębiorców, których zna, a 77%, że ufa poradom lokalnych sprzedawców.

Ponadto od czasu wiosennego zamrożenia gospodarki na znaczeniu zyskały więzi z lokalną społecznością. Dziś 64% Polaków chętniej mówi sąsiadom „dzień dobry”, 51% odbiera od kuriera przesyłki dla sąsiadów, 16% ma zapasowe klucze do domu sąsiada i tyle samo należy do grupy sąsiedzkiej w serwisie społecznościowym WhatsApp.

Z badań wynika również, że szkoły, parki, główne ulice w sąsiedztwie, piekarnie i sklepy osiedlowe to pięć najważniejszych miejsc spajających obecnie społeczność lokalną.

Najchętniej odwiedzane miejsca w okolicy:

1) Szkoła

2)  Park

3) Główna ulica w sąsiedztwie

4) Piekarnia

5) Sklep osiedlowy

6) Poczta

7) Kawiarnia

8) Fryzjer

9) Klub sportowy/siłownia

10) Bar

 

„W ostatnich miesiącach byliśmy świadkami skokowego wzrostu handlu w e-commerce. Nasze najnowsze badanie pokazuje jednak równoległy trend zakupowy, polegający na zwiększeniu wydatków u sprzedawców z sąsiedztwa. Oba te zjawiska dają szansę na wzmocnienie małej przedsiębiorczości i szybsze wyjście z kryzysu gospodarczego, dlatego obydwa warto wspierać.” – powiedział Bartosz Ciołkowski, dyrektor generalny na Polskę, Czechy i Słowację, Mastercard Europe.Mastercard_Trust_Infographic_Europe

[1] Badanie zrealizowane przez niezależną firmę badawczą OnePoll, na próbie 13 000 osób dorosłych ankietowanych z 16 krajów, w tym w Polsce, we wrześniu 2020 r.