Rosnące zainteresowanie fotowoltaiką, pompami ciepła i magazynami energii to trend, który przyspiesza wraz z transformacją energetyczną i wysokimi cenami energii elektrycznej. Jednak wraz z boomem inwestycyjnym szybko rośnie liczba skarg od konsumentów rozczarowanych nieuczciwymi praktykami sprzedawców. Prezes UOKiK Tomasz Chróstny poinformował o najnowszych działaniach wobec firm, które – zamiast realnych oszczędności – oferowały kruczki prawne, wprowadzające w błąd materiały marketingowe i agresywny telemarketing. Zarzuty postawiono czterem przedsiębiorstwom: EPG (Energia Plus Gaz), Revolt Energy, PEGK i Centrum Dotacji OZE. Spółka Sunday Polska otrzymała ponad milion złotych kary.
Rynek OZE dynamicznie rośnie – ale rośnie też ryzyko nadużyć
Według UOKiK, część firm wykorzystuje niski poziom wiedzy klientów na temat fotowoltaiki, pomp ciepła i systemów dotacyjnych, obiecując gwarantowane oszczędności i ekspresową realizację inwestycji. W praktyce umowy zawierały zapisy asymetryczne, przerzucające całe ryzyko na konsumenta, a działania marketingowe – np. pisma stylizowane na urzędowe – sugerowały oficjalne wsparcie państwa.
„Nie będziemy akceptować sytuacji, w których przedsiębiorca wykorzystuje brak doświadczenia konsumentów i nadużywa ich zaufania. Zielona transformacja jest szansą, ale tylko pod warunkiem uczciwości rynku” – podkreśla prezes UOKiK Tomasz Chróstny.
Nieuczciwe umowy: wysokie kary, brak odpowiedzialności firm
EPG i Revolt Energy stosowały zapisy umowne umożliwiające naliczanie kar sięgających nawet 30 proc. wartości instalacji, jeśli klient zrezygnował po 14 dniach lub nie przekazał dokumentów w terminie. Jednocześnie firmy mogły odstąpić od umowy bez konsekwencji, np. w razie „braku możliwości technicznych”, mimo że to sprzedawca odpowiada za audyt przed zawarciem kontraktu.
Revolt Energy dodatkowo zabezpieczała się prawem zatrzymania całej zaliczki, przesuwania terminów montażu „z uwagi na pogodę” czy „brak komponentów”, a także wyłączała odpowiedzialność za rzeczywiste efekty energetyczne instalacji. Realne ryzyko po stronie klienta – korzyści po stronie firmy.
Marketing podszyty pod urzędowe instytucje
PEGK dostarczała mieszkańcom ulotki i zawiadomienia stylizowane na dokumenty gminne, bez jasnej informacji, że są to komercyjne materiały reklamowe. Straszono wzrostem cen prądu nawet o 300 proc., wzywano do „pilnego kontaktu”.
Centrum Dotacji OZE (dawniej Eko Centrum) prowadziło natomiast losowy i nielegalny telemarketing, dzwoniąc do konsumentów bez zgody i podając się za „dział dotacji unijnych”. Wrażenie oficjalnego źródła + natychmiastowa oferta sprzedażowa = klasyczna pułapka presji czasowej.
Sunday Polska ukarana na ponad milion złotych
Najdalej idące działania UOKiK objęły Sunday Polska, która stosowała m.in.:
- bezterminowe odwlekanie realizacji instalacji („warunki atmosferyczne” bez końcowych dat),
- zmiany wykonawcy instalacji bez zgody klienta,
- dodatkowe koszty montażu mimo wcześniejszych oględzin technicznych,
- wyłączenie prawa do odstąpienia od umowy bez kary,
- uznawanie za „istotne” tylko takich wad, które uniemożliwiały całkowicie korzystanie z instalacji.
Kara: 1 011 516 zł. Decyzja nie jest prawomocna.
