Aby zgodnie z RODO przekazać dane do państwa trzeciego – konieczne jest zastosowanie odpowiedniego mechanizmu transferu danych. Wybór mechanizmu transferu wymaga przeprowadzenia kilkuetapowej analizy oraz jej udokumentowania (aby zapewnić zgodność z zasadą rozliczalności). Stosowne regulacje znajdują się Rozdziale V RODO.

Należy jednak pamiętać, iż w pierwszej kolejności jednak – przekazywanie danych do państw trzecich powinno zostać ocenione przez pryzmat zgodności z ogólnymi zasadami ochrony danych osobowych, a dopiero potem – przez pryzmat zgodności z przepisami Rozdziału V.

Poniżej przedstawiamy najważniejsze etapy wyboru mechanizmu transferu danych do państw trzecich:

1. Czy odbiorca danych znajduje się w państwie trzecim?

Przed transferem danych do innego państwa, należy upewnić się, czy odbiorca danych znajduje się w państwie trzecim. Państwo trzecie w rozumieniu RODO to państwo spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG tworzą państwa Unii Europejskiej oraz Islandia, Liechtenstein i Norwegia). Warto zwrócić szczególną uwagę na współpracę z odbiorcami danych z Wielkiej Brytanii. W momencie wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej, Wielka Brytania najprawdopodobniej stanie się państwem trzecim.

Prezes UODO wskazuje, iż na wypadek Brexitu, każdy administrator lub podmiot przetwarzający, którzy obecnie przekazują dane do Wielkiej Brytanii, powinni:

• zidentyfikować, jakie dane, w jakich celach i na jakiej podstawie prawnej są obecnie przekazywane do Wielkiej Brytanii;
• zdecydować, czy te transfery będą kontynuowane po Brexicie;
• wybrać i wdrożyć odpowiedni mechanizm, bądź podstawę prawną umożliwiającą przekazywanie danych;
• w razie potrzeby zmodyfikować wewnętrzną dokumentację przetwarzania danych, w tym rejestr czynności przetwarzania, klauzule informacyjne, istniejące wiążące reguły korporacyjne; a także –
  śledzić informacje dotyczące przebiegu procesu wyjścia Wielkiej Brytanii z UE, gdyż nie jest jeszcze pewne na jakich zasadach to nastąpi, co może mieć wpływ na obowiązki związane z transferem danych.[1]

2. Czy Komisja Europejska wydała decyzję stwierdzającą odpowiedni stopień ochrony?

Kolejnym krokiem jest wybór mechanizmu transferu danych do państwa trzeciego. W pierwszej kolejności należy sprawdzić, czy Komisja Europejska (KE) wydała decyzję potwierdzającą, że państwo trzecie zapewnia odpowiedni stopień ochrony. Dzięki takiej decyzji przekazywanie danych nie jest obwarowane dodatkowymi wymogami – w szczególności nie wymaga zezwolenia właściwego organu nadzoru ani wdrożenia szczególnych zabezpieczeń. Decyzje Komisji publikowane są w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Aktualnie KE wydała takie decyzje w stosunku do następujących państw: Andora, Argentyna, Kanada, Wyspy Owcze, Guernsey, Izrael, Wyspa Man, Japonia, Jersey, Nowa Zelandia, Szwajcaria, Urugwaj oraz USA (w ramach Privacy Shield)[2].

3. Czy podmiot przekazujący dane zapewnia odpowiednie zabezpieczenia?

W przypadku braku decyzji KE, administrator lub podmiot przetwarzający mogą przekazać dane osobowe do państwa trzeciego wyłącznie, gdy zapewnią odpowiednie zabezpieczenia, i pod warunkiem, że obowiązują egzekwowalne prawa osób, których dane dotyczą, i skuteczne środki ochrony prawnej. Celem jest zapewnienie analogicznej ochrony podmiotowi danych, jaka przysługiwałaby mu w sytuacji przetwarzania jego danych wewnątrz Unii Europejskiej.

Do odpowiednich zabezpieczeń należą:

Wiążące reguły korporacyjne – czyli ustalone w ramach międzynarodowych grup przedsiębiorców zasady transferu danych, zatwierdzone przez organ nadzorczy, zgodnie z mechanizmem spójności; wiążące reguły korporacyjne są tworzone na potrzeby konkretnej grupy.

Standardowe klauzule ochrony danych – są to standardowe klauzule umowne przyjęte przez Komisję Europejską lub przez organ nadzorczy i zatwierdzone przez KE. Klauzule te powinny zostać zawarte w umowie z odbiorcą danych; mogą one stanowić element innej umowy, np. o świadczenie usług. Klauzule publikowane są w formie decyzji KE w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Zatwierdzone kodeksy postępowania – są to kodeksy postępowania mające pomóc we właściwym stosowaniu RODO, opracowane przez zrzeszenia i inne podmioty reprezentujące określone kategorie przedsiębiorców. Zastosowanie tego mechanizmu polega na zaakceptowaniu i przyjęciu takiego kodeksu przez podmiot z państwa trzeciego będący odbiorcą danych. Kodeks postępowania może być uznany za „odpowiednie zabezpieczenie” dopiero po zatwierdzeniu go przez właściwy organ nadzoru. Aktualnie w Polsce żaden ze zgłoszonych kodeksów nie został formalnie zatwierdzony przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Zatwierdzony mechanizm certyfikacji – czyli uzyskanie przez odbiorcę danych w państwie trzecim certyfikacji, mającej świadczyć o zgodności operacji przetwarzania z RODO.

Przekazanie danych w oparciu o wskazane powyżej zabezpieczenia nie będzie wymagać zgód organów nadzorczych.

Klauzule umowne między podmiotem przekazującym dane a odbiorcą danych w państwie trzecim – mechanizm ten polega na zawarciu w umowie odpowiednich klauzul umownych zapewniających bezpieczeństwo danych osobowych oraz skuteczną realizację praw podmiotów danych. Niemniej jednak transfer danych z wykorzystaniem tego mechanizmu wymaga dodatkowego zezwolenia właściwego organu nadzoru.

Podmiot planujący przekazanie danych osobowych do państw trzecich powinien przeanalizować, które z odpowiednich zabezpieczeń może znaleźć zastosowanie w określonej sytuacji. Wybór będzie zależał od tego, czy przekazanie danych odbywa się w ramach grupy przedsiębiorstw, czy odbiorca danych legitymuje się zatwierdzonym certyfikatem albo czy zechce podpisać umowę zawierającą odpowiednie klauzule ochrony danych bądź przyjąć właściwy kodeks postępowania. Oprócz wdrożenia odpowiednich zabezpieczeń należy dodatkowo zapewnić, iż transfer danych nie wpłynie negatywnie na możliwość skutecznego egzekwowania praw podmiotów danych.

Autorzy:

• Agata Jankowska-Galińska, Radca prawny, Senior Managing Associate Deloitte Legal
• Julia Rojewska, Senior Associate, Aplikantka adwokacka Deloitte Legal

[1] https://uodo.gov.pl/pl/138/665
[2] https://ec.europa.eu/info/law/law-topic/data-protection/international-dimension-data-protection/adequacy-decisions_en#relatedlinks

Auxilia S.A., Spółka notowana na rynku NewConnect od stycznia 2016 r., działająca na rynku odszkodowawczym, wypracowała ponad 1,37 mln zł zysku netto w 2 kw. 2019 r. na poziomie skonsolidowanym przy przychodach netto ze sprzedaży w kwocie blisko 3,89 mln zł. Grupa notuje wyraźną poprawę wyników finansowych dzięki skalowaniu działań sprzedażowych oraz optymalizacji kosztów funkcjonowania.

Spółka osiągnęła na poziomie skonsolidowanym w 2 kw. 2019 r. ponad 1.371 tys. zł zysku netto, a jej przychody netto ze sprzedaży wyniosły 3.889 tys. zł. W analogicznym okresie ub. roku skonsolidowany zysk netto Auxilia S.A. sięgnął 430 tys. zł przy przychodach netto ze sprzedaży w wysokości 2.726 tys. zł. Po dwóch kwartałach 2019 r. zysk netto Grupy przekracza 2.575 tys. zł wobec 685 tys. zł rok wcześniej, a przychody netto ze sprzedaży wzrosły do 7.528 tys. zł z 5.600 tys. zł. Istotna poprawa wyników finansowych Spółki to efekt prowadzenia skutecznej polityki sprzedażowej oraz redukcji kosztów działalności. Zarząd Auxilia S.A. bardzo dobrze ocenia osiągnięte wyniki i liczy na ich dalszy wzrost.

„Jesteśmy niezwykle usatysfakcjonowani wypracowanymi przez Grupę wynikami finansowymi, bowiem wykazują one bardzo dużą progresję w ujęciu rdr. Skalowanie działań sprzedażowych, rozszerzanie oferty oraz optymalizowanie kosztów działalności przyniosło oczekiwane rezultaty i zaowocowało znaczącym wzrostem rentowności. W kolejnych kwartałach będziemy dążyli do utrzymania pozytywnego trendu poprzez kontynuowanie dotychczasowych działań. Jesteśmy przekonani, że wpłynie to bardzo dobrze na budowanie wartości całej Grupy, co będzie miało odzwierciedlenie w naszej wycenie rynkowej.” – podkreśla Kamila Barszczewska, V-ce Prezes Zarządu Spółki AUXILIA S.A.

W drugim kwartale br. Emitent kontynuował nawiązaną współpracę z PHI Wierzytelności S.A. opartą na ramowej umowie o współpracy w ramach quasi-sekurytyzacyjnego modelu monetyzacji portfela wierzytelności z segmentu odszkodowań dla biznesu, co służy skróceniu cyklu konwersji gotówki w sprawach, w których nie występuje element wypłaty odszkodowania na etapie polubownym. Spółka dokonała tym samym kolejnych transakcji zbycia wierzytelności poprzez cesję wierzytelności odszkodowawczych o łącznej szacunkowej wartości sięgającej ok. 1,75 mln zł.

Auxilia S.A. skutecznie skaluje działania sprzedażowe w obszarze odszkodowań dla biznesu oraz w zakresie testowo wprowadzonej w minionym roku usługi abonamentowej dla klientów biznesowych. Przekłada się to zarówno na wzrost wartości zakontraktowanego portfela roszczeń odszkodowawczych dla biznesu, jak i wzrost liczby sprzedanych umów oraz generowanych przychodów. Spółka pracuje również nad rozszerzeniem oferty produktowej w zakresie odszkodowań dla biznesu na kolejne sektory branżowe oraz zmodyfikowała i dostosowała funkcjonujący w ramach Grupy Kapitałowej System Utrzymania Klienta do aktualnych wymogów rynkowych oraz potrzeb klientów.

„Nasza współpraca z PHI Wierzytelności S.A. przebiega bardzo dobrze i w drugim kwartale zrealizowaliśmy z tym podmiotem kolejne transakcje o wartości ok. 1,75 mln zł. Skalowanie działań sprzedażowych pozwala nam zwiększać zakontraktowany portfel roszczeń odszkodowawczych dla biznesu oraz liczbę podpisywanych umów. Chcemy rozszerzać naszą ofertę produktową w zakresie odszkodowań dla biznesu na kolejne sektory branżowe. W tym kwartale zaplanowaliśmy działania mające na celu testowanie sprzedaży nowego produktu. Optymalizujemy też proces zarządzania strukturą sprzedażową, aby efektywniej wykorzystywać posiadane zasoby oraz pracujemy nad pozycjonowaniem marki Auxilia w Internecie przy użyciu narzędzi content marketingu.” – dodaje Kamila Barszczewska.

Auxilia S.A. zakończyła 2018 rok skonsolidowanym zyskiem netto w wysokości ponad 1,33 mln zł, a jej przychody netto ze sprzedaży wyniosły w minionym roku blisko 11 mln zł. W pierwszym kwartale tego roku Spółka zaktualizowała strategię rozwoju, zgodnie z którą będzie się ona koncentrowała na aktywności w segmentach rynku, w których zidentyfikowano istnienie wysokowartościowych należności wymagających: innowacyjnego rozwiązania prawnego lub ekonomicznego, specjalistycznej wiedzy lub zapotrzebowania na kapitał przy opracowaniu strategii, metodologii działań czy też przy wdrożeniu dochodzenia należności. Strategia Grupy Kapitałowej Auxilia S.A. zakłada dalszy rozwój dotychczas prowadzonej działalności w kilku najważniejszych obszarach, do których można zaliczyć: obszar sprzedaży, obszar oferty produktowej, obszar finansów, obszar obsługi prawnej oraz obszar procesów wewnętrznych.

Zarząd Spółki przyjął również politykę dywidendową, której głównym założeniem w zakresie rekomendowania WZA wypłaty dywidendy jest realizowanie przez Spółkę wypłat stosownie do wielkości wypracowanego zysku i możliwości finansowych. Zgodnie z przyjętą polityką, jeśli Spółka osiągnie wystarczające wyniki finansowe, to Zarząd będzie corocznie przedkładał WZA propozycję podziału zysku z uwzględnieniem przeznaczenia części lub całości zysku na wypłatę dywidendy.

Ponad połowa rodaków kupuje głównie na promocjach, dwóch na pięciu nie zaparkuje jeśli trzeba będzie za to zapłacić, a co trzeci nie wyciągnie grosza na napiwek. Wielu też nie zrobi zakupów przez internet jeśli trzeba będzie dołożyć za dostawę, nie poczęstuje papierosem i nie wrzuci do puszki na pomoc humanitarną, ale na zaproszenie gości prawie każdy znajdzie pieniądze – wynika z badania „Zwyczaje finansowe Polaków” przeprowadzonego przez Quality Watch dla BIG InfoMonitor. Powód? Nie stać nas, takie mamy nawyki, jesteśmy oszczędni, skąpi, przerastają nas rosnące koszty życia, albo przytłaczają długi. Sprawdziliśmy, z czym i u kogo jest najtrudniej.

Choć rosną wynagrodzenia, pakiety socjalne, bezrobocie jest rekordowo niskie i sytuacja na rynku pracy sprzyja pracownikom, to jednak budżety domowe wielu Polaków wciąż kuleją, a wyższe zarobki często nie przekładają się na oszczędności. Jak pokazuje cykliczne badanie CBOS na temat zadowolenia Polaków z życia w różnych jego sferach, co dziesiąty rodak jest niezadowolony ze swoich perspektyw finansowych na najbliższy czas, a aż 40 proc. liczy na poprawę swojej sytuacji finansowej jeszcze w tym roku. Zadowolenie w tym obszarze jest więc umiarkowane. Cały czas wiele osób musi myśleć co zrobić, aby na wszystko wystarczyło. Wpływa to na codzienne zachowania, kształtuje nawyki zakupowe i zachowania związanie z wydawaniem pieniędzy. Zdarza się, że zakorzenione przez lata przyzwyczajenia biorą górę nawet wtedy, gdy na konto wpływa już znacznie więcej.

Promocje najbardziej lubią panie i mieszkańcy Podkarpacia

Jak wynika z badania zrealizowanego dla BIG InfoMonitor przez Quality Watch, ponad połowa Polaków (52 proc.) przyznaje, że kupuje głównie na promocjach. Miłośnicy okazji i obniżek przeważają niemal w każdej grupie wiekowej i w każdym województwie. Na czele znalazły się jednak Podkarpacie (57 proc.) i Śląsk (56 proc.), a jeśli chodzi o płeć, to polowanie na promocje zdecydowanie jest domeną kobiet (59 proc.).

Na płatne parkowanie najbardziej żal pieniędzy młodym kierowcom

Na pewno większość respondentów chciałaby też darmowego miejsca parkingowego dla swojego samochodu, bo aż 40 proc. badanych jeździ do chwili, aż znajdzie miejsce, gdzie można samochód postawić bez opłat. Pieniędzy na parking, szczególnie żal młodym, poczatkującym kierowcom, między 18 a 24 rokiem życia (48 proc.). W tym akurat przypadku wiele oczywiście zależy m.in. od miejsca zamieszkania i opłat jakie trzeba tam ponosić. Jeśli chodzi o szukanie darmowych miejsc do parkowania – robi to 50 proc. respondentów – wyróżniają się mieszkańcy Pomorza, na drugim biegunie jest woj. zachodniopomorskie – 24 proc.

Z którymi zwyczajami się utożsamiasz?

O napiwek najtrudniej w Kujawsko-Pomorskiem

W zestawieniu zwyczajów i sposobów na ograniczenie wydatków, po zakupach na promocjach i parkowaniu za darmo, na trzecim miejscu, znalazł się zwyczaj nie dawania napiwków. Nie wręcza ich w ogóle 1/3 badanych, w tym aż co druga osoba w wieku 18-24 lat (49 proc.) oraz 45 proc. emerytów. Szanse kelnera wyraźnie rosną jeśli klienci mają między 35 a 54 lata. Pracujący jako kelnerzy w województwach kujawsko-pomorskim, zachodniopomorskim oraz wielkopolskim  (kolejno 42 proc. i po 40 proc.), mogą nie dostawać napiwków, zaś już na Podlasiu zdecydowanie częściej (23 proc.).

Papierosami nie częstują panowie po 64 roku życia

Inny sposób na oszczędności – wskazany przez co piątego badanego – to odmowa poczęstowania papierosem. Biorąc pod uwagę, że pali ok. jednej trzeciej dorosłego społeczeństwa, to jest to bardzo wysoki wynik. Widać, że w przypadku tak drogiego nałogu nie ma już miejsca na szczodrobliwość. Swoich papierosów bardziej pożałują innym palaczom panowie (27 proc.), niż panie ( 17 proc.). A już niemal na pewno nie wyciągną paczki mężczyźni po 64 roku życia z regionu kujawsko-pomorskiego, bo właśnie po 64 roku życia i w tym województwie chęć dzielenia się papierosami jest najniższa. Ale już młodzi, między 18 a 24 rokiem życia (14 proc.), również skorzy oszczędzać na różne sposoby, papierosa akurat by nie odmówili, szczególnie jeśli mieszkają na Mazowszu czy w Świętokrzyskiem.

Nie każdy chce dać pieniądze na cele charytatywne

Skromne budżety, przekonania, czy też po prostu skąpstwo sprawiają także, że niemal jeden na pięciu rodaków nie sięgnie po pieniądze na cele charytatywne oraz społeczne. Do pomocy nieco trudniej przekonać mężczyzn – 22 proc. oraz osoby starsze (65-74 lata) – 25 proc. Chęcią pomagania różnimy się również w zależności od miejsca zamieszkania. Z badania wynika, że najtrudniej będzie zakończyć sukcesem zbiórkę pieniędzy na cele społeczne i charytatywne na Warmii i Mazurach (29 proc. niechętnych do finansowania takich akcji), a najwięcej osób gotowych się dzielić jest w województwie łódzkim (13 proc. przeciwników).

W poszukiwaniu darmowych przesyłek

Na czym jeszcze można zaoszczędzić? Na opłacie za dostawę zakupów zrobionych w sieci. Wirtualne sklepy powinny wziąć pod uwagę, że co szósty rodak szuka opcji, w której nie musi płacić i stara się szukać do skutku. Wśród 16 proc. zwolenników takiego cięcia kosztów są zarówno kobiety jak i mężczyźni, najczęściej między 35 a 44 rokiem życia. Co może wydać się zaskakujące, najrzadziej zwracają uwagę na darmową dostawę e-zakupów osoby między 18 a 24 rokiem życia. Statystycznie najczęściej kupuje w sieci tylko wtedy, gdy przesyłka jest za darmo ten, kto mieszka w Opolskiem (31 proc.), podczas gdy osoby ze świętokrzyskiego przywiązują do tego niewielką wagę (8 proc.).

Polska gościnność i „happy hours” górą u kobiet i najmłodszych

Nie ma wątpliwości, że przyjmowanie gości potrafi być kosztowne. Czy to przyjęcie, domówka czy choćby zaproszenie na kawę, trzeba się przygotować i mieć na poczęstunek. Jednak polska gościnność wciąż górą nad finansami, bo z myślą o zmniejszeniu wydatków, nie wpuści do domu gości jedynie 13 proc. badanych. Im młodsza osoba, tym bardziej towarzyska i to bez względu na koszty. A jeśli jest kobietą, to już zaproszenie niemal pewne. Znaczenie ma także region, na Podkarpaciu i w Wielkopolsce chętnych do oszczędzania na gościach jest najmniej, tylko po 7 proc., ale już na Dolnym Śląsku niemal co piąty mieszkaniec deklaruje, że gości nie zaprasza.

Swoich zwolenników – 12 proc., mają też tzw. „happy hours”, czyli oferta restauracji w określonych godzinach, w ciągu których obowiązują niższe ceny na określone menu. Choć w Polsce to wciąż rzadkość, jeśli się pojawia, częściej zwracają uwagę na „happy hours” kobiety oraz osoby do 34 roku życia.

Lepiej zarabiamy, ale też coraz bardziej się zadłużamy

W opinii ekspertów BIG InfoMonitor, następstwa zachowań finansowych Polaków mogą być uzależnione od wielu czynników. Wśród nich na pewno znajdują się problemy finansowe związane z popełnionymi wcześniej błędami, czy też nieprzemyślanymi decyzjami. Jak wynika z danych zgromadzonych w Rejestrze Dłużników BIG InfoMonitor, prawie 9 proc. populacji dorosłych Polaków, czyli co jedenasty rodak ma jakieś zobowiązania, których nie jest w stanie spłacać w terminie. Są to m.in. czynsz, rachunek za telefon i internet, telewizję kablową, alimenty, koszty sądowe, kara za jazdę bez ważnego biletu, raty za zakupiony sprzęt RTV lub AGD czy też raty pożyczek i kredytów, głównie konsumpcyjnych. W pierwszym półroczu liczba niesolidnych dłużników zwiększyła się o ponad 18 tys. do blisko 2,8 mln osób. Z tego niemal dwie trzecie stanowią mężczyźni, może właśnie dlatego panowie częściej są skłonni zaoszczędzić na częstowaniu papierosami, udzielaniu pomocy i zapraszaniu gości, przynajmniej w deklaracjach.

_{*Badanie zrealizowane na zlecenie BIG InfoMonitor przez Quality Watch, techniką komputerowo wspomaganych wywiadów internetowych (CAWI) na reprezentatywnej próbie 1296 dorosłych mieszkańców Polski, listopad 2018 r.}

Według badania Hiper-Com Poland i Grupy Mobilnej Qpony-Blix, aż 90% konsumentów kupuje art. szkolne w sierpniu. Prawie połowa z nich odkłada je na ostatni tydzień wakacji, bo liczy na lepsze promocje. Jednak o wyborze konkretnych produktów zadecyduje ich jakość – 36%. Mniej ważne będą rabaty – 19%, a także ceny – 11%. Dość istotny będzie wygląd – 14%. Ciekawe jest też to, że większość ankietowanych zamierza kompletować wyprawki nawet w 3-4 placówkach. Rodzice najchętniej będą kierowali się do hipermarketów i dyskontów. I tam też rozegra się główna walka o przejęcie tegorocznego budżetu Polaków.

Zakupy last minute

Większość konsumentów deklaruje zakup art. szkolnych w sierpniu. Aż 46% odkłada to na ostatni tydzień wakacji. Tylko 9% badanych nabyło już takie produkty w lipcu. Katarzyna Grochowska, Project Manager w Hiper-Com Poland, przypomina, że w okresie wakacji pojawiają się wydatki związane z wyjazdami urlopowymi. Dlatego rodzice wolą zaczekać z kupnem wyprawki do końca sezonu.

– To jest okazjonalny zakup, który od lat mobilizuje cały handel. Niektórzy pracownicy bywają poddawani szkoleniom pod kątem doradztwa w zakresie produktów szkolnych. Klienci są więc pewni, że nie muszą specjalnie zabiegać o towar, który czeka niemal w każdym sklepie. To przejaw zaufania do rynku – komentuje dr Maria Andrzej Faliński, prezes Stowarzyszenia Forum Dialogu Gospodarczego.

Ankietowani, którzy mają jeszcze tego typu zakupy przed sobą, czekają głównie na atrakcyjne promocje – 51%. Marcin Lenkiewicz, wiceprezes Grupy Mobilnej Qpony-Blix, potwierdza, że na przełomie sierpnia i września większość sieci handlowych oferuje art. szkolne w najlepszych cenach. Jednak konsumenci muszą również liczyć się z tym, że asortyment będzie już nieco „przebrany”. Wymagający klienci powinni to wziąć pod uwagę.

– Okres zakupów przyborów szkolnych występuje sezonowo. Zarówno producenci, jak i sprzedawcy zdają sobie sprawę z tego, że jeśli nie pozbędą się tego typu towarów najpóźniej początkiem września, to będą zmuszeni ponosić koszty składowania ich przez kolejny rok. To skutkuje najkorzystniejszymi promocjami – zwraca uwagę Justyna Lewandowska z Hiper-Com Poland.

W lipcu konsumenci nie mieli czasu na takie zakupy. Tak twierdzi 21% badanych. Brakowało też dobrych promocji – 13%. I był mały wybór asortymentu – 11%. Dr Faliński wyjaśnia, że handel nie chce, by produkty zalegały na półkach zbyt wcześnie, gdy nie interesują klientów. To generowałoby duże straty.

– Promocje na powrót do szkoły pojawiają się już w drugiej połowie lipca, ale jest ich zdecydowanie mniej niż w sierpniu. Dopiero pod koniec wakacji sieci handlowe zachęcają klientów do tego typu zakupów. Prezentują swoje oferty nie tylko w dedykowanych modułach na okładkach gazetek, ale również przygotowują specjalne publikacje o tej tematyce – dodaje ekspert z Grupy Mobilnej Qpony-Blix.

Oczekiwania klientów

Z badania wynika, że jakość jest szczególnie ważna dla klientów – 36%. Ankietowani zwracają również uwagę na promocje – 19%, a także na wygląd przyborów – 14%. Mniej istotne są dla nich ostateczne ceny – 11%. Z jednej strony konsumenci oczekują dobrego gatunku, a z drugiej – obniżek. Dr Faliński uważa, że te wymagania się nie wykluczają. Polacy chcą kupić dużo funkcjonalnych i estetycznych produktów za jak najmniej pieniędzy. Jak mówi Marcin Lenkiewicz, to tzw. złoty środek.

– Programy socjalne widocznie podniosły poziom zamożności społeczeństwa. Wiele rodzin może teraz wydać więcej pieniędzy na wyprawkę dla dziecka. Jednak dla części klientów, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach, głównym czynnikiem warunkującym zakup danego artykułu wciąż będzie cena. Polacy z założenia są oszczędni, ale coraz bardziej stawiają na jakość, bo lepsze gatunkowo produkty dłużej im służą. I to właśnie się opłaca – podkreśla Justyna Lewandowska.

Z kolei ekonomista Marek Zuber stwierdza, że powodem zwiększenia istotności jakości towaru przy decyzjach zakupowych jest poprawa sytuacji finansowej polskich rodzin. Jednak programy socjalne nie są jedyną przyczyną takiego stanu rzeczy. Zdaniem eksperta, większe znaczenie ma wzrost pensji i poprawa dostępności pracy. W ciągu ostatnich pięciu lat minimalne wynagrodzenie wzrosło o ponad 35%, a średnie – o przeszło 30%. Więcej środków do dyspozycji oznacza zmianę preferencji klientów.

– Już w zeszłym roku widoczny był efekt 500 plus. W br. możliwości zakupowe polskich rodzin jeszcze bardziej wzrosły wraz z wynagrodzeniami rodziców i emeryturami dziadków. Spodziewam się, że tym razem sieci handlowe odnotują zdecydowanie większe zyski niż w poprzednich latach – przewiduje dr Maria Andrzej Faliński.

Liczba i typy sklepów

Aż 43% badanych zadeklarowało, że będzie kompletowało wyprawkę szkolną dla dziecka w 3 placówkach. Z kolei 27% wymieniło 4 sklepy. Mniej osób będzie robiło zakupy w 1 miejscu lub w 2 punktach sprzedaży – po 11%. To oznacza, że większość klientów odwiedzi kilka sieci handlowych. Jak wynika z obserwacji Marcina Lenkiewicza, Polacy nie są lojalnymi shopperami. Lubią mieć możliwość wyboru i porównania cen w różnych kanałach sprzedaży.

– Kryteria wyboru akcesoriów szkolnych mogą być rozmaite w zależności od rodzaju produktu i wieku ucznia. Czasem wystarczającym argumentem jest atrakcyjna cena, ale np. w przypadku plecaków ważniejsze może być bezpieczeństwo. Trzeba też dodać, że w jednym sklepie nie zawsze udaje się skomponować całą wyprawkę, odpowiadającą oczekiwaniom rodzica i dziecka. Dlatego konsumenci odwiedzają kilka placówek, czasem pod wpływem impulsu lub przy okazji innych zakupów – zauważa Elżbieta Szarejko z Centrum Monitorowania Rynku (CMR).

Według wskazań, konsumenci wybierają się głównie do hipermarketów – 39%, a także do dyskontów – 27%. Na trzecim miejscu są hurtownie – 13%. Poza pierwszą trójką znalazły się sieci convenience – 9%, supermarkety – 5%, jak również cash&carry – 5%. Katarzyna Grochowska zaznacza, że sklepy o największej powierzchni zapewniają klientom najszerszy asortyment. Dyskonty w tym okresie również oferują przybory szkolne w atrakcyjnych cenach, ale w zdecydowanie mniejszej ilości. W pozostałych formatach wybór też będzie węższy niż w hipermarketach, a ceny powinny być wyższe niż w dyskontach.

– Udział hipermarketów mógłby być większy, ale w mniejszych miejscowościach po prostu ich nie ma. Supermarket – o ile jest w najbliższej okolicy – oferuje zwykle droższy asortyment. Dlatego spora grupa konsumentów zostanie niejako skazana na dyskont, który zresztą jak co roku będzie nieźle przygotowany na tzw. szkolne żniwa – podsumowuje dr Faliński.

Badanie zostało zrealizowane przez międzynarodową firmę Hiper-Com Poland i Grupę Mobilną Qpony-Blix w dniach 05-16.08.2019. Odbyło się na terenie 10 dużych miast, tj. Gdańska, Szczecina, Bydgoszczy, Białegostoku, Poznania, Warszawy, Łodzi, Wrocławia, Katowic i Krakowa oraz ich najbliższych okolic, w tym 11 średnich i mniejszych miejscowości. Analizą objęto 49 hipermarketów, 47 dyskontów, 42 supermarkety i 49 sieci convenience oraz 47 sklepów typu cash&carry. Łącznie przeprowadzono 1006 wywiadów bezpośrednich w 234 placówkach. Wśród ankietowanych było 58% kobiet i 42% mężczyzn, w wieku od 18 do 49 lat.

Jackson Hole miało być dla rynków najważniejszym wydarzeniem ubiegłego tygodnia, ale „wymiana ognia” między Chinami i Trumpem przyćmiła wszystko. Cła odwetowe Chin szybko spotkały się z ostrą kontrą USA, a rynki doświadczyły kolejnego uderzenia awersji do ryzyka. Tylko po to, by dziś rano usłyszeć od Trumpa, że „Chiny dzwoniły i chcą wznowić rozmowy handlowe”.

Który to już raz jesteśmy świadkami histerii Trumpa, kiedy sprawy nie idą po jego myśli? W piątek dwukrotnie przekonaliśmy się, co oznacza niezadowolenie prezydenta USA, jeśli jego „wola” nie jest respektowana. Najpierw Trump skrytykował szefa Fed, kiedy jego przemówienie w Jackson Hole nie wywołało silnego osłabienia dolara. Prezydent retorycznie zapytał, kto jest „naszym” większym wrogiem, szef Fed Jay Powell czy prezydent Chin Xi? Później Trump podniósł wojnę handlową z Chinami na wyższy poziom. Chiny zakomunikowały nowe cła na towary z USA warte 75 mld USD, na co Trump odpowiedział podwyższeniem ceł z 25 proc. do 30 proc. na warte 250 mld USD towary. Dodatkowo cła na warte 300 mld USD towary zostały podwyższone z 10 proc. do 15 proc. W efekcie w nowy tydzień rynki wchodziły z nasileniem awersji do ryzyka i ucieczki w stronę JPY i złota. Tylko po to, aby przed rozpoczęciem sesji w Europie usłyszeć od Trumpa, że Chiny chcą wznowienia rozmów handlowych.

Pierwotna panika została złagodzona, ale przysłowiowe mleko się rozlało. Inwestorzy nie będą dyskontować ostatniej eskalacji wojny handlowej jako wyraz taktycznego blefu. Muszą wyceniać faktyczny wzrost ceł i zakłócenia w handlu międzynarodowym niezależnie od tego, kto z czym do kogo później zadzwonił. Ponadto jest jeden czynnik, który nie maleje po dzisiejszym komunikacie o telefonie z Pekinu. To nieobliczalność Trumpa, który bynajmniej nie myśli o ekonomicznych konsekwencjach swoich działań. Piątkowe załamanie S&P500 o prawie 3 proc. nie bierze się z obaw o zakłócenie dostaw z Chin. Trump rozważa też nakazanie amerykańskim firmom wycofanie się z produkcji w Chinach. I dla każdego jest jasne, że nie obędzie się to bezkosztowo. Wydaje się, że perspektyw wojny handlowej nie można oceniać z użyciem ekonomicznie racjonalnych zasad. Efekty uboczne dla gospodarki USA mogą być poważne i wymagać zdecydowanej reakcji Fed. Rynek zakładający 100 pb obniżek do przyszłego roku nie musi być daleki od czekającej nas rzeczywistości, nawet jeśli sam Fed nie chce jeszcze tego przyznać. A jeśli Jay Powell i reszta FOMC będzie się opierał presji luzowania, furia Trumpa i tutaj może zostać szybko przekuta w akty wykonawcze. Jest to scenariusz wyraźnie negatywny dla USD, nawet jeśli krótkoterminowo dolar zyskuje kosztem walut ryzykownych.

Konrad Białas
Dom Maklerski TMS Brokers S.A.

• 26 sierpnia tego roku na GPW po raz pierwszy zadebiutowały certyfikaty strukturyzowane, których emitentem jest Goldman Sachs International
• Instrumentami bazowymi są indeksy: WIG20, STOXX Europe 600 Automobiles & Parts Price EUR oraz Nikkei 225
• Goldman Sachs International jest szóstym emitentem produktów strukturyzowanych notowanych na GPW

26 sierpnia 2019 r. do obrotu giełdowego trafiły trzy nowe certyfikaty strukturyzowane wyemitowane przez Goldman Sachs International. Instrumentami bazowymi są indeksy: WIG20, STOXX Europe 600 Automobiles & Parts Price EUR oraz Nikkei 225.

– W ostatnim czasie obserwujemy ożywienie na rynku certyfikatów strukturyzowanych na GPW, które nas cieszy. Świadczy o tym m.in. wzrost zainteresowania nowych emitentów wprowadzaniem kolejnych produktów strukturyzowanych do obrotu. Z kolei inwestorzy doceniają notowane na rynku wtórnym instrumenty ze względu na płynność, bieżącą wycenę i możliwość zamknięcia pozycji podczas każdej sesji giełdowej. Giełdowy rynek instrumentów strukturyzowanych stanowi bardzo interesującą propozycję, szczególnie dla inwestorów indywidualnych. Kupując odpowiedni instrument strukturyzowany na GPW, inwestor może mieć ekspozycję na zmiany cen różnych aktywów bazowych: surowców, metali szlachetnych, towarów rolnych, zagranicznych akcji, czy indeksów giełd zagranicznych. O płynność i wycenę instrumentów na tym rynku dbają animatorzy obrotu, czyli uznane instytucje finansowe, ułatwiając inwestorom zawarcie transakcji – mówi Piotr Borowski, Członek Zarządu GPW.

– Cieszymy się, że możemy rozszerzyć swoją obecność w Polscę wprowadzając do obrotu na warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych certyfikaty strukturyzowane, których emitentem jest Goldman Sachs International. To okazja, by zwiększyć stopień zaznajomienia rynku z produktami strukturyzowanymi oraz zacieśnić współpracę z lokalnymi dystrybutorami – mówi Radovan Radman, Dyrektor Zarządzający w Dziale Instrumentów Finansowych Goldman Sachs.

Do obrotu giełdowego zostały wprowadzone trzy certyfikaty z terminem ostatniego notowania przypadającym na: maj 2024r. (WIG20), lipiec 2024 r. (STOXX Europe 600 Automobiles & Parts Price EUR) i sierpień 2024 r. (Nikkei 225). Cena emisyjna każdego wyniosła 100 PLN. Nowy instrument będzie notowany na GPW w Systemie Animatora Rynku. Dystrybutorem certyfikatu jest Alior Bank.

– Dokładamy wszelkich starań, aby oferta Private Banking spełniała indywidulane potrzeby i oczekiwania naszych klientów oraz wykraczała poza powszechnie dostępne standardy. Dbamy o to, aby dostarczać nowoczesne rozwiązania dla inwestorów, co umożliwia współpraca z jednym z największych banków inwestycyjnych na świecie jakim jest Goldman Sachs. Oferowane rozwiązania przez Goldman Sachs i Alior Bank dają możliwość dywersyfikacji portfela inwestycyjnego, szeroki dostęp do rynków, a także ekspozycję na trudno dostępne indeksy. Mamy nadzieję, że produkty tego emitenta otworzą perspektywy i będą spełniały oczekiwania naszych inwestorów – mówi Dariusz Szwed, Wiceprezes Zarządu Alior Banku.

Od sierpnia br. Karol Wyka objął stanowisko członka zarządu HB Reavis Poland. Ponadto, nadal będzie on pełnił funkcję dyrektora ds. wynajmu dbającego o relacje z obecnymi i potencjalnymi klientami, dla których HB Reavis tworzy nowoczesne i zdrowe środowiska pracy.

Cieszę się, że Karol dołączył do zarządu. Jego bogate doświadczenie, trwałe relacje z klientami i wiedza o rynku nieruchomości odegrały kluczową rolę w dynamicznym rozwoju naszej firmy. Jestem przekonany, że obecność Karola w strukturach zarządczych skutecznie przyczyni się do kolejnych sukcesów HB Reavis w Polsce.
-skomentował nominację Peter Pecnik, prezes zarządu HB Reavis Poland.

Karol Wyka posiada dziesięcioletnie doświadczenie zawodowe i bogatą wiedzę w dziedzinie nieruchomości komercyjnych. Związany ze spółką od 2013 roku, pracował nad wieloma znaczącymi transakcjami z firmami, które działają lub wkrótce przeniosą swoje siedziby do biurowców HB Reavis. Wśród jego zadań pozostaje zarządzanie 12-osobowym zespołem odpowiedzialnym za wynajem powierzchni we wszystkich budynkach HB Reavis, w tym kampusu biurowego Forest oraz wielofunkcyjnego kompleksu Varso Place. Na kilka miesięcy przed ukończeniem hotelowa wieża Varso 1 jest już wynajęta w 85%, a sąsiedni biurowiec Varso 2 może pochwalić się 75% poziomem wynajęcia.

Zanim dołączył do zespołu HB Reavis, pracował w firmie doradczej Nuvalu Polska. Jest absolwentem Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie oraz stypendystą Uniwersytetu Otago w Nowej Zelandii.

Poza Wyką, w warszawskich strukturach zarządu HB Reavis znajduje się prezes firmy Peter Pecnik oraz członek zarządu Sebastian Proć, który nadzoruje pracę działu akwizycji, a od sierpnia br. sprawuje również pieczę nad działem developmentu odpowiedzialnym za realizację projektów w Polsce. Stanowisko kierownicze w polskim oddziale HB Reavis piastuje również Jadwiga Kosińska, która zarządza budowlanym ramieniem firmy – HB Reavis Construction.

Z powodu nieprecyzyjnych zapisów dotyczących walutowania i niezgodnych z prawem klauzul, umowy kredytów we franku szwajcarskim są dzisiaj wyniszczające dla kredytobiorców. Po umocnieniu się waluty szwajcarskiej w stosunku do polskiej złotówki raty kredytów bardzo wzrosły, a tysiące ludzi mieszkało w domach zagrożonych odebraniem przez bank. Horror „frankowiczów” trwa do dzisiaj, mimo przygotowanej ustawy o odwalutowaniu kredytów we franku i wprowadzonej ustawy restrukturyzującej – która pozwala na wydłużenie spłaty kredytu lub nawet na umorzenie długu. Przeciwko tym działaniom od lat bowiem lobbują bankowcy, a lipcowe nowelizacje ustawy restrukturyzacyjnej wywołały kolejną falę sprzeciwu. Banki utrzymują, że odwalutowanie lub restrukturyzacja kredytów frankowych może doprowadzić do ich bankructwa. Eksperci twierdzą jednak, że to gołosłowne argumenty.

– Nikt nie przedstawił opinii publicznej rzetelnego, niezależnego raportu, określającego skutki tego rodzaju działań. Nie ma raportu, który by pokazał, że nastąpi destabilizacja banków albo pojawi się konieczność ich dokapitalizowania. Banki szantażują obywateli i polityków – grożąc, że upadną pod ciężarem własnej niekompetencji – powiedział serwisowi eNewsroom profesor Witold Modzelewski, profesor nauk prawnych, ekonomista i były wiceminister finansów. –  Nie wiemy, jakie będą skutki odwalutowania. Wiemy jednak na pewno, że kwoty podawane przez banki są niewiarygodne, bo nie zostały potwierdzone przez żaden niezależny raport. Jeżeli ktoś przedstawi opinii publicznej nie uwikłany w interesy sektora bankowego raport o skutkach odwalutowania, będziemy mogli rzetelnie dyskutować o tym problemie. Na razie słuchamy narracji jednej ze stron, która nie chce oddać pieniędzy otrzymanych niezgodnie z prawem – podsumowuje Modzelewski.

Przedsiębiorcy prowadzący firmy otwarte na rynek zagraniczny na co dzień posługiwać muszą się nie tylko walutą polską, ale także walutami obcymi. Chcąc dokonać przewalutowania określonej sumy pieniędzy właściciele wybierają z reguły tradycyjne metody wymiany franków CHF na złotówki PLN. Dlatego też w tym celu udają się do placówki bankowej lub pobliskiego kantoru. Wbrew ogólnie panującym przekonaniom dokonywanie transakcji między krajowych związanych z usługami importu bądź eksportu mogą być jeszcze tańsze. 

Szwajcaria jest pięknym i bogatym krajem, który większości z nas kojarzy się głównie z popularnymi kredytami hipotecznymi we frankach chętnie zaciąganymi przez naszych obywateli. Wiele polskich firm prowadzi także interesy z lokalnymi kontrahentami co po części zmusza ich do regularnej wymiany PLN na CHF i odwrotnie. Koszty związane z opłatami przewalutowania franka zwłaszcza w sytuacji, kiedy dysponujemy dużą sumą pieniędzy są niestety często bardzo wysokie. Przedsiębiorcy poszukujący sposobu na obniżenie tych kosztów coraz częściej decydują się na zamianę tradycyjnych stacjonarnych kantorów na nowoczesne platformy wymiany walut. Jednym z zaufanych serwisów jest Walutomat, umożliwiająca przeprowadzanie transakcji w trybie online. Oferta przystosowana jest zarówno do klientów indywidualnych, jak i firm. Jeżeli chodzi o prowizję to wynosi ona jedynie 0,2 %, z kolei cała transakcja wymiany franków odbywa się za pośrednictwem platformy bez konieczności opuszczania biura.

Zastanawiasz się jaka jest aktualna cena szwajcarskiego franka? Odpowiedź na to pytanie znajdziesz na stronie internetowej https://www.walutomat.pl/kursy-walut/chf-pln/. Dostępne tam informacje z pewnością są dużym ułatwieniem dla użytkowników korzystających z platform wymiany walu. Dzięki posiadaniu tej wiedzy będziemy pewni, że postępujemy w sposób racjonalny i odpowiedzialny co w przypadku prowadzenia własnej działalności gospodarczej jest kwestią obowiązkową.

Niezależnie od tego, czy jesteś właścicielem małej firmy czy też dużego przedsiębiorstwa zajmującego się handlem zagranicznym to umiejętnie przeprowadzanie poszczególnych transakcji, w tym wymiany waluty szwajcarskiej CHF na polską PLN i odwrotnie – PLN na CHF jest kluczem do sukcesu. Korzystanie z usług kantoru internetowego jest rewelacyjnym sposobem na ograniczenie kosztów związanych z przewalutowaniem do zbędnego minimum. Co więcej przedsiębiorcy oszczędzają nie tylko pieniądze, ale także i czas.

Detaliczne obligacje skarbowe cieszą się wzięciem. Co jest niepokojące, to wciąż bardzo duża popularność obligacji trzymiesięcznych – 31% sprzedaży i dwuletnich – 21,4% sprzedaży. Ich dość niskie oprocentowanie, odpowiednio 1,5% i 2,1% w skali roku, powoduje, że większość inwestorów może na tych papierach.

Chodzi o to, że w wyniku działania inflacji siła nabywcza pieniędzy zainwestowanych w te papiery najprawdopodobniej stopnieje, a więc po zakończeniu inwestycji za kapitał wraz z odsetkami będzie można kupić mniej niż dziś. Czemu więc te papiery cieszą się aż tak dużą popularnością? Ich przewagą jest przede wszystkim krótki horyzont inwestycyjny, stałe oprocentowanie i brak konieczności czasochłonnego polowania na promocyjne oferty bankowych depozytów. Obligacje detaliczne można bowiem kupić przez internet poświęcając na cały proces zaledwie kilka minut.

Cieszyć powinien rosnący popyt na obligacje o dłuższej zapadalności. W tym przypadku oprocentowanie znane jest tylko dla pierwszego roku, a w kolejnych wyznaczane jest poprzez dodanie marży do wskaźnika inflacji raportowanego przez GUS.

– W efekcie papiery te są dobrą tarczą przed utratą wartości przez oszczędności. I tak w lipcu obligacje czteroletnie odpowiadały za ponad 1/3 całej sprzedaży papierów detalicznych (36,2%). Ich zaletą jest to, że po pierwszym roku oszczędzania z oprocentowaniem na poziomie 2,4% można dzięki nim zarobić 1,25 pkt. proc. ponad inflację – mówi w rozmowie z MarketNews24 Bartosz Turek, główny analityk HRE Investments. – Realnie papiery te chronią więc wartość nabywczą oszczędności póki inflacja nie przekroczy poziomu 6,6%.

Jeszcze lepiej sprawdzają się w tej roli papiery dziesięcioletnie. Te są w pierwszym roku oprocentowanie na 2,7%, ale potem ich oprocentowanie wynosi 1,5 pkt. proc. ponad inflację. Dzięki temu ich posiadacz po uwzględnieniu tzw. podatku Belki realnie zarabia póki inflacja nie przekroczy poziomu 7,9%.

Wciąż niewielką popularności cieszą się za to obligacje rodzinne – sześcioletnie i dwunastoletnie. Na nie w lipcu Polacy wydali niecałe 6 mln złotych. Choć są to papiery o najwyższym oprocentowaniu, to niestety skorzystać z nich mogą tylko beneficjenci programu 500+, a do tego kupić je można tylko za kwotę otrzymaną w ramach tego świadczenia.

Skala sprzedaży wszystkich detalicznych obligacji skarbowych jest co najmniej imponująca. Pomimo wakacji – z reguły nie sprzyjających oszczędzaniu – w samym tylko lipcu br. Polacy kupili aż 15 milionów 712 tysięcy 311 detalicznych obligacji skarbowych o łącznej wartości ponad 1,57 mld złotych.

Inwestorzy powątpiewają w szanse na uratowanie globalnego ożywienia i kolejne słabe dane będą ich w tym myśleniu utwierdzać. Duża niepewność wokół czynników geopolitycznych będzie napędzać pesymizm, ale też oczekiwania na kolektywną odpowiedź banków centralnych i polityki fiskalnej. Szanse na zrywy optymizmu nie są wykluczone, ale raczej nie należy ich szukać w kalendarzu publikacji. Zagrożenia czają się w niemieckim Ifo, zamówieniach na dobra trwale, indeksie nastrojów konsumentów i Chicago PMI z USA oraz PKB z Kanady.

Przyszły tydzień: zamówienia na dobra trwałe, nastroje konsumentów i biznesu w USA, Ifo z Niemiec, HICP z Eurolandu, PKB, CPI z Polski, CAPEX z Australii, PKB z Kanady

USA

W USA regionalne wskaźniki koniunktury (pon, wt, pt) dadzą pierwsze wskazówki, jak zaostrzanie polityki handlowej z Chinami przekłada się na perspektywy przemysłu wytwórczego. Zamówienia na dobra trwałe (pon) będą dobrym wskaźnikiem dotychczasowej kondycji gospodarki i chęci inwestycyjnych firm, choć jeszcze sprzed eskalacji wojen handlowych. Sytuację po stronie konsumenckiej pozwolą ocenić indeks Conference Board (wt) i Uniwersytetu Michigan (pt). Rozczarowujące dane będą miały większe oddziaływanie.

Strefa euro

W Eurolandzie główna uwaga będzie na niemieckim Ifo (pon) i inflacji HICP (pt). Za nami w tym miesiącu najniższy od czasów kryzysu ZEW, ale też lekkie odbicie PMI. Ogólnie jednak indeks klimatu biznesu Ifo nie pokaże pokrzepiających wskazań; z drugiej strony rynek nie oczekuje niczego dobrego. Inflacja w Eurolandzie dalej pozostaje dużo poniżej celu EBC (1 proc. vs 2 proc.) – kolejny powód, by nie zwlekać z luzowaniem monetarnym. Perspektywa dużego pakietu monetarnego EBC jest kotwicą dla EUR, która nie pozwala na wyskok nad powierzchnie.

Wielka Brytania

Przed nami w teorii cichy tydzień po stronie wydarzeń z Wielkiej Brytanii, choć na weekendowym szczycie G7 we Francji temat irlandzkiego backstopu będzie jednym z gorętszych tematów. W minionych dniach rynek funta ożywił się na spekulacjach o możliwym ukłonie UE w stronę alternatywnych rozwiązań, ale w naszej ocenie rynek nadinterpretuje wysyłane sygnały i nie widzimy podstaw do obniżenia ryzyka bezumownego brexitu. Funt jest za wysoko.

Polska

W Polsce oczekujemy wyciszenia presji inflacyjnej (pt) po ostatniej fali wzrostowej, choć traktujemy to jako stan przed dalszym wzrostem w stronę 3 proc. do końca roku. W szczegółowych szacunkach PKB (pt) interesujący będzie wkład inwestycji i konsumpcji we wzrost. Dane powinny mieć marginalny wpływ na złotego, gdzie widzimy dalsze podwyższone ryzyko negatywnej reakcji na załamanie sentymentu. Dalej jednak traktujemy to jako fundamentalnie nieuzasadniony stan przejściowy i w kolejnych tygodniach oczekujemy powrotu w stronę 4,30 za euro.

Japonia

Prognozy dla produkcji przemysłowej z Japonii (pt) zakładają płaski odczyt m/m, co oznacza dalsze osłabienie w wartościach rocznych. Mimo to sierpień i wrzesień mogą jeszcze przynieść ożywienie produkcji pod wyprzedające zamówienia przed październikową podwyżką VAT. Oczyszczając jednak dane ze zdarzeń nadzwyczajnych, gospodarka podlega pod pogorszenie sytuacji globalnej i będzie wzrastała presja na Bank Japonii. Ale bez jednoznacznej reakcji BoJ, rynek nie zrezygnuje z transferów w stronę JPY w trybie risk-off.

Australia i Nowa Zelandia

W Australii wydatki na inwestycje przedsiębiorstw (czw) pozwolą ocenić chęci firm do rozwoju biznesu i relatywnie stare dane (za II kw.) jeszcze mogą zaskakiwać pozytywnie. Lipcowe pozwolenia na budowę (pt) domów pokażą, czy rynek odbija po zastoju z pierwszego półrocza. Będą do ostatnie wskazania przed wrześniowym posiedzeniem RBA, na którym nie spodziewamy się obniżki stopy kasowej. Mimo to pozycja aussie jest bardzo krucha. W Nowej Zelandii bilans handlowy (pon) i pozwolenia na budowę (pt) raczej nie wybiją się ponad wpływ generalnego sentymentu.

Kanada

W Kanadzie czerwcowy odczyt PKB (pt) może jeszcze pokazać względne optymistyczny obraz gospodarki, jednak obecnie ważniejsze są zagrożenia dla przyszłego ożywienia z tytułu eskalacji wojen handlowych. Stąd dobry odczyt może być tylko przejściowym przerywnikiem, jeśli generalny sentyment pozostanie negatywny dla ryzykownych aktywów, w tym walut surowcowych. Pole do aprecjacji CAD bynajmniej nie leży w rękach czynników lokalnych.

Konrad Białas
Dom Maklerski TMS Brokers S.A.

Minister Sprawiedliwości Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro zwrócił się do Krajowej Rady Sądownictwa z apelem o przygotowanie kodeksu etyki, który będzie regulował zachowanie sędziów w internetowych mediach społecznościowych. Inicjatywa ma na celu oczyszczenie środowiska sędziowskiego z zachowań niegodnych przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości.

– Sprawowane godności sędziego to wielki przywilej, ale też ograniczenia. Jednym z nich powinna stać się zasada szczególnej powściągliwości w korzystaniu z mediów społecznościowych – podkreśla Zbigniew Ziobro.

Minister wyraża przekonanie, że Krajowa Rada Sądownictwa jest właściwym gremium do opracowania specjalnego kodeksu etycznego, we współpracy z samymi sędziami i wszystkimi środowiskami prawniczymi. W ocenie Zbigniewa Ziobro, w kodeksie powinny znaleźć się oczekiwane przez społeczeństwo regulacje, które będą przeciwdziałać łamaniu przez sędziów zasady apartyjności i apolityczności. Zasady etyczne, jak sądzi minister, nie mogą zezwalać na anonimowe angażowanie się sędziów w mediach społecznościowych i komentowanie wyroków, w tym własnych. Obywatele oczekują też, by sędziowie nie posługiwali się nienawistnym językiem, nie używali wulgaryzmów, nie publikowali obscenicznych zdjęć i nie przekraczali granic dobrego smaku.

Propozycja Ministra Sprawiedliwości związana jest z koniecznością uporządkowania sytuacji w środowisku sędziowskim. Zarówno związanej z tym, że niektórzy sędziowie, pracujący dotąd w Ministerstwie Sprawiedliwości, pomylili role, do jakich zostali powołani, jak też z licznymi przypadkami wypowiedzi o charakterze manifestów politycznych. Przykłady takich zachowań sędziów to porównanie pracy CBA do metod stalinowskich, przyrównanie prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego do Adolfa Hitlera, wzywanie do zemsty na sędziach zaangażowanych w reformę sądownictwa, grożenie kandydatom do Sądu Najwyższego, że zostaną rozliczeni „za zamach na państwo”, czy oferowanie na Twitterze – osobie podającej się za znanego dziennikarza – pomocy w zwalczaniu jednej z partii politycznych.

W związku z pojawiającymi się często niepełnymi informacjami, w zakresie nowych stawek podatków i ulg dla młodych, warto przypomnieć jakie stawki podatkowe obowiązują w 2019 roku. Poniżej odpowiadamy na pytania, czy PIT dla młodych stanowi nową stawkę podatkową, czy nie.

Podstawowe progi podatkowe – skala podatkowa

Według obowiązujących w 2019 roku stawek skali podatkowej, podatek zależny jest od podstawy obliczenia podatku w złotych i wynosi odpowiednio:

• dla kwoty do 85 528 zł (pierwszy próg podatkowy) 18 % minus kwota zmniejszająca podatek;
• dla kwoty ponad 85 528 zł (drugi próg podatkowy) 15 395,04 zł plus 32 % nadwyżki ponad 85 528 zł minus kwota zmniejszająca podatek.

Obecnie możliwości kwoty zmniejszające podatek kształtują się w zależności od uzyskanego dochodu i ustawodawca ustalił je na następujące sumy:

• do kwoty dochodu 8000 zł – kwota zmniejszająca podatek to 1440 zł;
• od kwoty dochodu 8000 do 13 000 złotych – kwota zmniejszająca podatek wynika z obliczenia 1 440 zł pomniejszonego o kwotę obliczoną według wzoru: 883 zł 98 gr × (podstawa obliczenia podatku – 8 000 zł) ÷ 5 000 zł;
• od kwoty dochodu 13 000 do 85 528 złotych – kwota zmniejszająca podatek to 556,02 zł;
• od kwoty dochodu 85 528 do 127 000 złotych – kwota zmniejszająca podatek wynika z obliczenia 556 zł 02 gr pomniejszone o kwotę obliczoną według wzoru: 556 zł 02 gr × (podstawa obliczenia podatku – 85 528 zł) ÷ 41 472 zł.

Inne stawki podatku

Ustawodawca ustanowił 19 % podatek od dochodów:

• z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej (w przypadku złożenia odpowiedniego oświadczenia);
• od dochodów z kapitałów pieniężnych;
• od dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw;
• od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej;
• od dochodów z niezrealizowanych zysków, gdy ustalana jest wartość podatkowa składnika majątku.

Dodatkowo, możliwe jest stosowanie stawki 5% podatku, od kwalifikowanego dochodu z odpowiednich (kwalifikowanych) praw własności intelektualnej.

Stawki ryczałtowe dla przychodów ewidencjonowanych

Dokładne stawki podatkowe oraz odpowiedni opis kategorii, czy też zaliczanych do nich działalności należy weryfikować bezpośrednio w aktach prawnych. Można jednak podać zgeneralizowane, główne kategorie, których dotyczyć będą odpowiednie stawki podatku. Są to:

• 20 % dla tak zwanych wolnych zawodów;
• 17 % dla przychodów dla niektórych usług niematerialnych (m.in. pośrednictwo w handlu hurtowym, hoteli, wynajmu samochodów osobowych itp.);
• 12,5 % dla przychodów z najmu i o podobnym charakterze, w przypadku nadwyżki ponad 100 000 zł, oraz dla niektórych usług gastronomicznych związanych ze sprzedażą napojów alkoholowych;
• 8,5 % dla przychodów z niektórych usług, najmu i umów o podobnym charakterze do kwoty limitu maksymalnego 100 000 zł;
• 5,5 % dla przychodów z działalności wytwórczej oraz robót budowlanych;
• 3,0 % dla przychodów z usług w handlu, oraz części gastronomii, a także dla odsetek od środków na rachunkach bankowych;
• 2 % dla przychodów ze sprzedaży produktów roślinnych i zwierzęcych, z własnych upraw lub hodowli, pod warunkiem, że będą przetworzone w sposób inny niż przemysłowy.

PIT dla młodych nie jest nową stawką podatkową

Od 1 sierpnia 2019 roku ustawodawca wprowadził nowy program wspierania młodych pracowników (w rozumieniu stosunków pracy oraz umów zlecenia). Nowy, tak zwany „PIT zerowy”, polega w dużym uproszczeniu na zwolnieniu z podatku dochodowego osób fizycznych, które nie ukończyły jeszcze 26 roku życia. Dodatkowo, wprowadzono limit do kwoty 85 528 zł. Po przekroczeniu tej kwoty, nadwyżka będzie opodatkowywana według skali podatkowej. Zerowy PIT dla młodych nie jest jednak nowym progiem podatkowym, a nową ulgą podatkową.

Sympozjum bankierów centralnych w Jackson Hole to zawsze okazja to wyznaczania kierunku dla polityki pieniężnej, choć przedstawiciele instytucji monetarnych nie zawsze z niej korzystają. Oczekiwania przed inauguracyjnym przemówieniem szefa Fed. J. Powella sugerują gołębi wydźwięk, ale pośród inwestorów panuje ostrożne podejście na wypadek, gdyby oczywiste nie było oczywiste. Wszystko dlatego, że Powell chciałby zadowolić wszystkich (rynek, frakcje w Fed, Trumpa), co jest jednak niemożliwe.

O zaplanowanym na 16:00 polskiego czasu wystąpieniu Powella mówi się od początku tygodnia i nie można mu odebrać istotności. Ton wypowiedzi Powella powinien być wyraźnie inny od jego ostatniego wystąpienia na konferencji po posiedzeniu FOMC 31 lipca. Wówczas twierdził on, że gospodarka wprawdzie doświadcza osłabienia aktywności, ale ogólnie wszystko jest w porządku, a decyzja o obniżce stóp procentowych jest tylko skromnym dostosowaniem w środku cyklu koniunkturalnego. Ale następnego dnia prezydent Trump zelektryzował rynki decyzją o rozszerzeniu ceł importowych na wszystkie towary sprowadzane z Chin, z czego zrodziła się panika o nieuchronne zmierzanie ku recesji. Z tego względu byłoby naturalne, gdyby Powella podkreślił istotne pogorszenie warunków gospodarczych (patrz spadek PMI dla przemysłu pod 50 pkt w sierpniu), zagrożenia z tytułu wojen handlowych i oznaki słabnięcia ożywienia globalnego (głównie w Chinach i Europie). Jakiekolwiek sugestie, że Fed musi odpowiedzieć na zmieniające się otoczenie i być elastyczny z prowadzoną strategią otworzą drogę do ugruntowania oczekiwań dla wrześniowego cięcia stóp procentowych o 25 pb i być może kolejnego w grudniu.

Rynek stopy procentowej aktualnie wycenia 54 pb obniżek do końca roku, co oczywiście jest więcej niż dwa kroki po 25 pb. Nie oznacza to jednak, że spodziewana gołębiość Powella jest w pełni w cenach. Po pierwsze rynek zawsze preferuje był bardziej gołębi w wycenie niż wynika ze stanowiska Fed. W trakcie cyklu zacieśniania monetarnego krzywa rynkowa zawsze była poniżej prognoz Fed, ale także i teraz, przy zwrocie w gołębią stronę, rynek preferuje bardziej pesymistyczne nastawienie. Inaczej mówić, jeśli Powell da zielone światło dla dwóch kolejnych obniżek w tym roku, rynek będzie chciał wyceniać 3 (czyli ok. 75 pb). To luźna reguła, która jednak w przeszłości zwykła się sprawdzać, a teraz pokazuje, że jest pole do negatywnej reakcji USD. Dodatkowo, biorąc pod uwagę, że o wystąpieniu Powella mówi się cały tydzień, a w tym czasie indeks dolarowy prawie nie zmienił swojego położenia (+0,2 proc.), można przyjąć, że inwestorzy czekają na potwierdzenie.

Czy istnieje ryzyko, że Powell rozczaruje? Oczywiście (i też dlatego rynek nie sprzedaje dolara z wyprzedzeniem). Prezes Fed w lipcu pokazał, jak bardzo mu zależy na szukaniu sposobu do przekazania racji wszystkich członków Komitetu: gołębich, neutralnych i jastrzębich. A przedstawiciele wszystkich obozów są obecni w szeregach FOMC, o czym mogliśmy się przekonać analizując minutki z lipcowego posiedzenia. Wówczas pojawiły się głosy za cięciem o 50 pb, ale też kilku członków nie chciało w ogóle obniżać stóp. Ostatnie komentarze członków Fed także wysyłają mieszane sygnały. W rezultacie Powell może nie czuć się dziś w obowiązku silnie zarysowywać strategii banku i ograniczy się do powtórzenia przekazu z konferencji prasowej po lipcowym posiedzeniu FOMC. Ale czy ktoś mu teraz uwierzy, że przez te trzy tygodnie nic się nie zmieniło? I czy Powell liczy się z konsekwencjami, że aprecjacja USD (w przypadku neutralnego tonu wystąpienia) wywoła ostrą reakcję prezydenta Trumpa? Panie Powell, nie da się zadowolić wszystkich naraz.

Konrad Białas
Dom Maklerski TMS Brokers S.A.

Polska jest atrakcyjnym celem emigracji zarobkowej dla naszych wschodnich sąsiadów. Tę destynację wybierają nie tylko obywatele Ukrainy, chociaż ci stanowią zdecydowaną większość. Imigrantów przyciągają duże ośrodki miejskie – 59,81% obcokrajowców skupiona jest w trzech województwach.

W drugim kwartale 2019 roku liczba cudzoziemców zatrudnionych w Polsce na umowie o pracę, umowie zlecenie lub prowadzących pozarolniczą działalność wyniosła ponad 644 tysiące osób. Na polskim rynku pracy zatrudniono więc o niemal 35 tysięcy obcokrajowców więcej niż w pierwszym kwartale 2019. Dynamika wzrostu w ujęciu kwartalnym wyniosła 5,68% – wynika z danych opublikowanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Ukraińcy ciągle najliczniejsi

Polska jest ciągle atrakcyjnym kierunkiem emigracji zarobkowej dla naszych wschodnich sąsiadów. Pracownicy z Ukrainy to zdecydowana większość obcokrajowców zarejestrowanych w ZUS – w drugim kwartale 2019 roku stanowili oni 74,72%. Mimo większej liczby pracowników z Ukrainy, całkowity udział osób tej narodowości wśród zarejestrowanych cudzoziemców zmalał o 0,65 punktu procentowego.

Duże ośrodki przyciągają cudzoziemców

W pierwszym kwartale składki do ZUS odprowadzało prawie 453 tysiące obywateli Ukrainy, w drugim kwartale już 481 tysięcy – oznacza to wzrost w ujęciu kwartalnym o 6,32%.

Drugą najliczniejszą grupą cudzoziemców legalnie pracujących w Polsce stanowią obywatele Białorusi. W pierwszym kwartale tego roku 36 109 Białorusinów pracowało w

oparciu o umowę o pracę, zlecenie lub prowadziło pozarolniczą działalność. W drugim kwartale było ich już ponad 38 tysięcy, co oznacza wzrost o 6,42%

Najwięcej cudzoziemców zarejestrowanych było w województwach: mazowieckim – niemal 165 tysięcy osób (wzrost w ujęciu kwartalnym o 1,88%), wielkopolskim – 63 tysiące osób (wzrost w ujęciu kwartalnym o 5,94%) i dolnośląskim – prawie 60 tysięcy osób (wzrost w ujęciu kwartalnym o 6,63%).

– Na Dolnym Śląsku widoczny jest deficyt na kierowców samochodów osobowych i dostawczych. Przemysł motoryzacyjny w tym obszarze jest jednym z najszybciej rozwijających się. Ta gałąź przemysłu należy do liderów branż na Dolnym Śląsku i sektorów z największymi inwestycjami. W minionym roku odnotowano ponad półtora tysiąca ofert dla kierowców z województwa dolnośląskiego. Zapotrzebowanie na pracowników będzie więc rosło, przynajmniej do 2025 roku, liczba pracujących obcokrajowców w tym rejonie również będzie utrzymywała tendencję wzrostową – mówi Krzysztof Inglot, prezes zarządu Personnel Service, ekspert rynku pracy.

Restrukturyzacje przedsiębiorstw są jednym z elementów ich funkcjonowania. Najczęściej jest to bardzo złożony proces wymagający analizy na płaszczyźnie wielu obszarów. Jednym ze sposobów restrukturyzacji działalności jest dokonanie podziału przez wydzielenie. Podział taki polega na przeniesieniu tylko części majątku spółki dzielonej na już istniejącą lub nowo zawiązaną spółkę kapitałową zwaną spółką wydzielaną, w zamian za udziały lub akcje, które spółka wydzielana wydaje wszystkim bądź niektórym wspólnikom (akcjonariuszom) spółki dzielonej, przy jednoczesnym założeniu, że spółka dzielona nie traci swej podmiotowości prawnej, a jedynie zmniejsza swój majątek o część przeniesioną do spółki wydzielanej. Na gruncie podatkowym taki podział jest bardzo skomplikowany i wymaga dokładnej analizy. Jednym z obszarów ryzyka nieprawidłowości podatkowych jest rozliczenie przychodów i kosztów pomiędzy spółką dzieloną a wydzielaną. Dokładna wcześniejsza analiza tego wątku pomaga uniknąć problemów na etapie wydzielenia albo już po nim.

Podział przez wydzielenie

Skutkiem podziału przez wydzielenie jest między innymi przejście określonych w planie podziału części praw spółki dzielonej na inną spółkę w drodze sukcesji uniwersalnej częściowej. Przedmiotem sukcesji są wszelkie skonkretyzowane prawa i obowiązki podatkowe istniejące na dzień podziału. Zgodnie z art. 93c Ordynacji podatkowej przedmiotem sukcesji prawno-podatkowej będą jedynie te prawa i obowiązki dzielonej osoby prawnej, które pozostają w związku z przydzielonymi w planie podziału składnikami majątku.

W literaturze przedmiotu podkreśla się, że z literalnej wykładni 93 o.p. wynika, iż decydujące znaczenie ma okoliczność, czy dane prawo lub obowiązek powstało i istniało przed dniem wydzielenia. W przepisie tym ustawodawca posłużył się czasem teraźniejszym. Stąd przedmiotem sukcesji mogą być wyłącznie prawa i obowiązki, które na dzień wydzielenia „pozostają” jeszcze w związku z przydzielonymi spółce przejmującej składnikami majątku.

Skutki podatkowe – wstęp

Literalna wykładnia powyższego przepisu pozwala stwierdzić, że jeżeli dane prawo bądź obowiązek powstało przed dniem wydzielenia lub dotyczy okresu poprzedzającego podział, powinno być rozliczone w tym właśnie czasie. W takim przypadku skutki podatkowe związane z podziałem ściśle wiążą się z rozliczeniami podatkowymi spółki dzielonej, tj. na dzień wydzielenia nie „pozostają” w związku z wydzielanym majątkiem zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Z drugiej strony w przypadku, gdy dane prawo bądź obowiązek powstało w dniu wydzielenia lub po tej dacie (tj. „pozostaje” w dniu wydzielenia w związku ze składnikami majątku podlegającymi podziałowi), związane z nim rozliczenia podatkowe powinny dotyczyć wyłącznie spółki przejmującej lub nowo zawiązanej.

Konkludując powyższe, art. 93c o.p. należy rozumieć jako kontynuację od dnia wydzielenia rozliczeń podatkowych prowadzonych dotychczas przez spółkę dzieloną, a nie jako przejęcie przez spółkę przejmującą/nowo zawiązaną całości rozliczeń podatkowych wydzielanej części przedsiębiorstwa z okresu przed podziałem.

Przykład

Dla zobrazowania powyższego stwierdzenia można posłużyć się przykładem kosztów innych niż bezpośrednio związanych z przychodami, czyli tzw. kosztów pośrednich. Zgodnie z ustawami o podatku dochodowym za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku) albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji, gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. Oznacza to przykładowo, że jeżeli faktura została otrzymana i zaksięgowana w grudniu 2018 r., podział nastąpił od 1 stycznia 2019 r., to faktura ta powinna zostać rozpoznana w kosztach 2018 r. przez spółkę dzieloną. Z kolei, jeżeli faktura została otrzymana i zaksięgowana w 2019 r. i dotyczy kosztów pośrednich świadczeń wykonanych w 2018 r. dotyczących wydzielanej zorganizowanej części przedsiębiorstwa, to co do zasady powinna zostać ujęta jako koszt 2019 r. w spółce przejmującej/nowo powstałej.

Wyrok NSA

W wyroku z 4 czerwca 2019 r. (sygn. akt II FSK 1789/17) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przychody i koszty powstałe przed dniem podziału powinny być przypisane spółkom dzielonym, natomiast spółce wydzielonej należy przypisać tylko przychody i koszty powstałe oraz potrącane począwszy od dnia wydzielenia. Sprawa dotyczyła wydatku związanego z podatkiem od nieruchomości należnym za miesiąc podziału przez wydzielenie, poniesionym przez spółkę dzieloną przed dniem wydzielenia. NSA uznał, że wydatek ten uległ konkretyzacji na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych przed dniem wydzielenia i w konsekwencji nie może być przedmiotem sukcesji podatkowej na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych, o której mowa w przepisie art. 93c § 1 o.p.

Podsumowanie

Wyrok NSA jest kolejnym wyrokiem pokazującym, że tematyka prawidłowego ujęcia różnych zdarzeń związanych z podziałem przez wydzielenie nie jest prosta i prowadzi do wielu sporów pomiędzy organami i podatnikami. W konsekwencji bardzo ważne jest odpowiednie przeanalizowanie skutków podatkowych na różnych płaszczyznach, przed przeprowadzeniem transakcji. Warto przy tej okazji skorzystać z pomocy doświadczonych doradców, którzy znają orzeczenia sądów i praktykę podatkową i potrafią nie tylko wskazać wszystkie tematy do analizy, ale także podpowiedzą jak uniknąć nieprawidłowości i niepotrzebnego sporu z organami.

Autor: radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

• 23 sierpnia tego roku na GPW zadebiutowały certyfikaty strukturyzowane wyemitowane przez Societe Generale
• Instrumentami bazowymi są indeksy: DivDAX Price Index EUR oraz STOXX® 600 Telecommunications
• Societe Generale jest piątym emitentem produktów strukturyzowanych notowanym na GPW

23 sierpnia 2019 r. do obrotu giełdowego trafiły dwa nowe certyfikaty strukturyzowane wyemitowane przez Societe Generale. Instrumentami bazowymi są indeksy: DivDAX Price Index EUR oraz STOXX® 600 Telecommunications.

– Nowe instrumenty finansowe wprowadzane przez Bank Societe Generale poszerzą ofertę produktów GPW w segmencie certyfikatów strukturyzowanych. Nowe certyfikaty Societe Generale oparte są na indeksie DivDAX, który obejmuje 15 spółek notowanych na giełdzie niemieckiej wypłacających wysokie dywidendy oraz na indeksie STOXX Europe 600 Index Telecommunications, w skład którego wchodzą spółki z sektora telekomunikacyjnego. Mamy nadzieję, że również te instrumenty zainteresują polskich inwestorów. Obecnie GPW notuje około 1300 różnych instrumentów strukturyzowanych i ich liczba systematycznie rośnie. Rosną również obroty na tym rynku. Od początku roku do końca lipca wzrosły prawie o 40% w porównaniu z rokiem ubiegłym – mówi Piotr Borowski, Członek Zarządu GPW.

– Jesteśmy dumni z faktu, że Societe Generale po raz pierwszy został emitentem produktów strukturyzowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Nowo wyemitowane instrumenty przyczyniają się do wzrostu atrakcyjności i rozwoju tego segmentu oraz wzmacniają naszą wiodącą pozycję na rynkach globalnych, jak również pozycję lidera w zakresie produktów strukturyzowanych. Od prawie 30 lat oferujemy naszym klientom w Polsce innowacyjne rozwiązania o wysokiej wartości dodanej w postaci produktów strukturyzowanych, wykorzystując naszą wiedzę z zakresu inżynierii finansowej, która stanowi rdzeń DNA Banku – mówi Krzysztof Walenczak, Dyrektor Generalny Societe Generale Oddział w Polsce.

Do obrotu giełdowego zostały wprowadzone dwa certyfikaty z terminem ostatniego notowania przypadającym na: marzec 2024 r. (DivDAX Price Index EUR) oraz maj 2024 r. (STOXX® 600 Telecommunications). Cena emisyjna każdego wyniosła 100 PLN. Nowy instrument będzie notowany na GPW w Systemie Animatora Rynku. Dystrybutorem certyfikatów jest Alior Bank.

– Dbamy o to, aby oferta produktowa dla naszych klientów bankowości prywatnej była atrakcyjna i umożliwiała dywersyfikowanie portfela inwestycyjnego, dlatego udostępniamy certyfikaty inwestycyjne, jako jeden z wielu elementów jego budowy. Polegamy wyłącznie na renomowanych partnerach. Jednym z kluczowych warunków, jakie im stawiamy, to konieczność notowania certyfikatów na polskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. Płynność instrumentu i dostęp do notowań on-line pomagają w bieżącym zarządzaniu portfelem – mówi Dariusz Szwed, Wiceprezes Zarządu Alior Banku.

Informacje na temat instrumentów dostępne są w dokumentach Kluczowe Informacje dla Inwestora (KID) na stronach: https://regulatory.sgmarkets.com/public/api/kid/isin/XS1907206244?lang=pol oraz

https://regulatory.sgmarkets.com/public/api/kid/isin/XS1968512837?lang=pol

Na warszawskiej giełdzie notowanych jest ponad 1300 produktów strukturyzowanych. Inwestorzy mają duży wybór zróżnicowanych instrumentów bazowych: akcji, koszyków akcji, indeksów czy produktów rolnych. Ponadto produkty strukturyzowane umożliwiają wybór instrumentu bazowego zgodnego z preferowanym poziomem ryzyka inwestycyjnego, a także możliwość zarabiania na wzrostach i spadkach cen instrumentów bazowych.

W tym tygodniu poznaliśmy kilka interesujących danych z polskiej gospodarki. Warto wspomnieć m.in. o wynikach z rynku pracy. Wynagrodzenia w Polsce wzrosły w lipcu br. aż o 7,4%. Sytuacja pracowników wciąż się poprawia, co wzmacnia konsumpcję. Dowodem na to jest również wzrost sprzedaży detalicznej, która w lipcu wzrosła o 7,4% w rocznym porównaniu. Z drugiej strony, przemysł lekko spowalnia. Produkcja przemysłowa wzrosła w lipcu, biorąc pod uwagę korekcję sezonową, o 3,7%. To trochę uspokoiło atmosferę na rynkach po czerwcowym spadku, ale nadal jest to wolniejszy wzrost, niż ten do jakiego byliśmy przyzwyczajeni w ostatnich latach. Sytuacja raczej nie będzie się też poprawiać, ponieważ niemiecki przemysł przeżywa obecnie gorszy okres.

W związku z zmieniającym się otoczeniem ekonomicznym rozpoczęły się również spekulacje na temat tego, że NBP mogłaby w przyszłości zacząć rozmyślać o zmianie stóp procentowych. Z ostatniego protokołu NBP wynika, że dwóch przedstawicieli zarządu banku głosowało za podniesieniem stóp procentowych. Pozostali członkowie pozostali nie wyrazili poparcia dla takiego ruchu. Stopy procentowe nie powinny więc ulec zmianie na najbliższym posiedzeniu.

Złoty w tym tygodniu się osłabił, szczególnie w stosunku do zyskującego na wartości franka szwajcarskiego. Natomiast w piątek rano kurs złotówki do euro był na poziomie 4,36 EUR/PLN. Eurodolar w tym czasie wynosił 1,11 EUR/USD.

Tygodniowy komentarz walutowo-makroekonomiczny Malwiny Krakus, analityczki AKCENTY

W przeszłości przez ponad tysiąc lat Jedwabny Szlak był najważniejszym na świecie szlakiem handlowym, łączącym Chiny z Europą. Obecnie Chiny starają się odtworzyć Jedwabny Szlak, wykorzystując do tego celu sieci szybkich kolei, nowoczesne autostrady, lotniska, porty morskie, sieci energetyczne oraz infrastrukturę informatyczną. Pekin zamierza połączyć handlowo obszar od wybrzeży Pacyfiku po zachodnią Europę. Nowy Szlak Jedwabny jest największą inwestycją infrastrukturalną w historii. Zmienia zasady funkcjonujące w geopolityce obowiązujące na przestrzeni ostatnich 150 lat. Połączenie Europy i Azji lądowymi szlakami handlowymi uniezależnia dziesiątki krajów od szlaków morskich, kończąc tym samym zależność od Stanów Zjednoczonych, które dominują militarnie na oceanach. Inicjatywa „Jeden Pas, Jedna Droga” („One Belt and One Way”) związana jest z projektami Stref Ekonomicznych Nowego Szlaku Jedwabnego i Morskiego Szlaku Jedwabnego XXI Wieku, które zostały zainicjowane przez prezydenta Chin Xi Jinpinga w 2013 r. Zakładają one wsparcie krajów partnerskich położonych wzdłuż planowanych szlaków w zakresie budowy niezbędnej dla ich funkcjonowania infrastruktury.

W uzupełnieniu transkontynentalnych szlaków kolejowych i drogowych Chiny planują utworzenie nowych szlaków morskich łączących porty tego kraju z wybrzeżami Eurazji. Centralne miejsce w tych planach zajmuje stworzenie Morskiego Szlaku Jedwabnego przebiegającego przez morza Południowo-wschodniej Azji i Ocean Indyjski. Jedną z ważniejszych inwestycji przybliżających Morski Szlak Jedwabny do przyjaznych Chinom wybrzeży Kambodży, Tajlandii i Birmy jest planowana budowa Kanału Kra (inna nazwa: Kanał Tajlandzki – przyp. aut.), przecinającego Południową Tajlandię i redukującego znaczenie Cieśniny Malakka, kontrolowanej przez siły morskie USA.

Nie można powiedzieć, aby Amerykanie bagatelizowali wzrost ekonomicznej potęgi Chin. Waszyngton słusznie dostrzegł w inicjatywie „Jeden Pas, Jedna Droga” poważne zagrożenie dla swojej globalnej dominacji. Amerykańscy stratedzy pilnie śledzą zmiany ekonomiczne na świecie i sugerują władzom podejmowanie stosownych kroków. W związku z zagrożeniem w postaci ekonomicznej ekspansji Chin jeszcze za prezydentur G. Buscha Juniora i Baraka Obamy, Stany Zjednoczone podjęły realizację trzech ważnych projektów, które miały stanowić przeciwwagę dla niewygodnych z punktu widzenia USA chińskich inicjatyw, tj. TTIP (ang. Transatlantic Trade and Investment Partnership), TTP (ang. Trans-Pacific Partnership) i TiSA (ang. Trade in Services Agreement). Wymienione umowy gospodarcze, negocjowane przez lata z państwami basenów Oceanu Atlantyckiego i Spokojnego, (np. TTIP od 2003 r.), w swoim zamiarze miały skupić wokół Stanów Zjednoczonych państwa tych regionów, co w warunkach wzrastającej konfrontacji z Pekinem stanowiło dla Stanów Zjednoczonych istotny, globalny wymiar. Jednak administracja Donalda Trumpa wycofała się z tych negocjowanych, a nawet, jak w przypadku TTP, już podpisanych porozumień, wybierając drogę otwartej konfrontacji z Chinami.

Obecnie amerykańscy eksperci coraz większe znaczenie zaczynają przypisywać zjawiskom ekonomicznym, będącym rezultatem koncepcji Nowego Jedwabnego Szlaku, a które nazywają „chińską bronią ekonomiczną”. W dużym uproszczeniu pojęcie to oznacza chińską kontrolę (lub przynajmniej wpływ) na globalne łańcuchy logistyczne[1].

O ile wcześniej amerykańskich zwolenników wojny gospodarczej i handlowej z Chinami martwiły głównie ogromne chińskie inwestycje w amerykańskie obligacje rządowe, a także tzw. pułapka zadłużenia, w którą według Amerykanów Pekin popycha swoich afrykańskich i azjatyckich partnerów w ramach projektu „Jeden Pas – Jedna Droga”, o tyle obecnie amerykańscy eksperci uświadomili sobie, że wpływ Chin na światową, a pośrednio również na amerykańską gospodarkę, wykracza daleko poza sektor finansowy.

Jest bardzo prawdopodobne, że ewolucja postrzegania światowych procesów ekonomicznych w USA wpłynie na środki, które Waszyngton podejmie w celu storpedowania rozwoju chińskiej gospodarki i politycznych wpływów Pekinu w innych krajach, w tym nawet w niektórych krajach UE, a także w Rosji.

Christopher O’di, znany członek organizacji pozarządowych Business Executives for National Security i Naval War College Foundation, wyjaśnia ten problem na stronach National Review w sposób następujący: „Dominacja Chin w światowej produkcji przemysłowej opiera się na trzech segmentach, które świadczą o ich możliwościach biznesowych, a które de facto powstały, jako produkt uboczny industrializacji tego kraju. Są to:

• budowa i eksploatacja portów,
• tworzenie logistyki i sieci transportu kontenerowego,
• tworzenie sieci informatyczno-telekomunikacyjnych.

Ciągle rozwijana przez Chiny światowa infrastruktura handlowa pozwala im zaoferować zagranicznym firmom wygodny handel detaliczny na terenie tego kraju, tanią produkcję i niezawodną dystrybucję towarów z nadmorskich terenów przemysłowych Chin. Chińska sieć portowo-logistyczna zapewnia również swego rodzaju cyber-nadzór nad procesami produkcji i dystrybucji towarów, co zwiększa chińskie możliwości finansowe w krajach zachodnich, a jednocześnie zapewnia Chinom całodobową obecność w tzw. „światowym oceanie”. Grozi to ograniczeniem dostępu amerykańskich sił morskich, do ciągle rosnącej liczby obiektów komercyjnych i portów, znajdujących się w pod chińską kontrolą”.

Amerykańsko-chińska rozgrywka ekonomiczno-finansowa pośrednio uderza również w Rosję i jej interesy, ponieważ amerykańska wojna gospodarcza z Chinami niemal nieuchronnie będzie miała „wymiar arktyczny”. Dotąd, tj. jeszcze przed rozpoczęciem rosyjsko-chińskiej współpracy w Arktyce, Waszyngton, dzięki swej dominacji na morzach, mógł w każdej chwili za pomocą swoich sił morskich zablokować chiński handel zagraniczny, zamykając dla chińskich towarów tradycyjne, strategiczne przejścia morskie. Dlatego dostęp do alternatywnego szlaku transportowego tzw. Północnej Drogi Morskiej jest ważnym elementem gwarantującym bezpieczny rozwój chińskiej gospodarki.

Moskwa, promując ideę „Północnej Drogi Morskiej” (znajdującej się pod rosyjską kontrolą i pod ochroną rosyjskich sił zbrojnych), pozbawia Waszyngton najważniejszego atutu w konfrontacji z Chinami, a to nie może nie martwić Amerykanów, którzy już rozważają, jak wpłynąć na Rosję, aby ta odstąpiła od jednostronnego kontrolowania tej alternatywnej drogi morskiej. Aktywna dyskusja ekspercka na ten temat toczy się w zasadzie we wszystkich znaczących zachodnich mediach, a wiele publikacji otwarcie nawołuje do podjęcia jakichś form walki z Rosją w Arktyce. Jako przykład można przytoczyć stosunkowo świeży tekst w japońskiej agencji informacji gospodarczej Nikkei, w którym brytyjski dziennikarz Humphrey Hawksley pisze:

„Jednym z najważniejszych przejawów, praktycznych rezultatów wizyty chińskiego prezydenta Xi Jinpinga w Rosji w czerwcu br. (2019 r. – przyp. aut.), było utworzenie wspólnego chińsko-rosyjskiego przedsiębiorstwa, w celu budowy floty tankowców klasy lodowej. Lista sygnatariuszy projektu obejmuje chińskie konsorcjum żeglugowe Cosco, rosyjską firmę żeglugową Sovkomflot, rosyjską firmę energetyczną Novatek i chiński fundusz Jedwabnego Szlaku – Beijing Silk Road Fund. Topniejący lód, otwarcie szlaków handlowych i rosnące roszczenia terytorialne wielu krajów do terenów arktycznych, zamieniają ten niegdyś zapomniany region w strefę ogromnego zainteresowania nie tylko wielkich mocarstw, a Stany Zjednoczone otwarcie określają Arktykę, jako arenę globalnej konkurencji. Idea wzmocnienia rosyjsko-chińskiego sojuszu w Arktyce łączy w sobie sprawowaną przez Moskwę kontrolę nad większością linii brzegowej tzw. wschodniego przejścia arktycznego oraz potęgę gospodarczą Chin i ich determinację do rozszerzenia łańcucha dostaw i wpływu na polarną Północ”.

USA nie tylko przekonują kraje Trzeciego Świata, że Pekin poprzez swoje projekty infrastrukturalne próbuje doprowadzić je do finansowego zniewolenia. Wiele wskazuje także na to, że cała chińska infrastruktura, firmy logistyczne i portowe mogą stać się „drugim, zbiorowym Huawei” – w tym sensie, że administracja Trumpa prawdopodobnie będzie stosowała wobec europejskich, azjatyckich, a zwłaszcza afrykańskich partnerów Chin tzw. opcję binarną, która oznacza, że albo chińskie firmy zostaną natychmiast wydalone ze wszystkich portów, albo Stany Zjednoczone umieszczą te „niesubordynowane” kraje na listach naruszających amerykańskie sankcje. Wszystkim opornym grożą konsekwencje natury dyplomatycznej, politycznej i gospodarczej, czyli środki analogiczne do tych, jakie Amerykanie zastosowali wobec krajów, które zgodziły się dopuścić produkty Huawei na własny rynek usług telekomunikacyjnych[2]. W ten sam sposób mogą zostać potraktowane firmy logistyczne i przemysłowe z innych krajów, które współpracują z chińskimi partnerami, z chińskimi operatorami portowymi, a zwłaszcza z chińskim Funduszem Jedwabnego Szlaku.

Pierwsze efekty już są widoczne. Jak zauważono w raporcie „Economist Intelligence Unit”[3], w ciągu ostatniego roku kilka projektów chińskiej inicjatywy doświadczyło opóźnień, zawieszenia lub całkowitego anulowania „ze względu na sceptycyzm i sprzeciw rządów państw w nich uczestniczących”. I tak Pakistan ogłosił, że redukuje chińskie kredyty na projekty kolejowe o jedną czwartą, z 8,2 miliarda dolarów do 6,2 miliarda, i odkłada na czas nieokreślony finansowany przez Pekin projekt przystosowania do eksploatacji złóż węgla o wartości 2 miliardów dolarów. W Mjanma (ang. Myanmar, daw. Birma) zmieniono wspierany przez Chiny projekt budowy głębokowodnego portu, obniżając koszt budowy prawie sześciokrotnie: z 7,3 miliarda do 1,3 miliarda dolarów. Sierra Leone, jeden z najbiedniejszych krajów Afryki, porzucił plany budowy za chińskie pieniądze portu lotniczego o wartości 318 milionów dolarów, a Malezja zawiesiła finansowane przez Chiny projekty na kwotę 22 miliardów dolarów, „dopóki kraj nie będzie mógł sobie na to pozwolić”.

Podczas listopadowego szczytu APEC Chiny wyraziły gotowość przekazania 4 miliardów dolarów na budowę dróg dla państw wyspiarskich Pacyfiku, co spotkało się z natychmiastową ripostą Amerykanów. W reakcji na chińską propozycję wiceprezydent USA Mike Pence powiedział, że Waszyngton ma lepszą propozycję, „nie ciągnąc swoich partnerów w otchłań długów, które pozbawiają je niezależności”. Jako przykład podał planowaną rozbudowę przez ExxonMobil zakładu w stolicy Papui-Nowej Gwinei, obiecując „wielomiliardowe inwestycje” i dodał, że Stany Zjednoczone wraz z Australią, Japonią i Nową Zelandią zapewnią dostęp do elektryczności 70 procentom ludności kraju (obecnie energia elektryczna jest dostępna tylko dla 13 procent ludności).

W ostatnich latach nie tylko Stany Zjednoczone, ale i ich sojusznicy próbują ograniczyć ekspansję Chin na Pacyfiku. W 2016 r. Japonia zaproponowała własną alternatywę dla chińskiej „Jeden Pas i Jedna Droga” – inicjatywę zwaną „Wolna i Otwarta Wizja Regionu Indo-Pacyficznego”. Jej oficjalnym celem jest „zjednoczenie państw Pacyfiku i Oceanu Indyjskiego, Azji i Afryki, pomagając przekształcić tę część świata w przestrzeń gospodarki rynkowej i praworządności, wolną od stosowania siły lub przemocy”. Jednak inicjatorzy projektu otwarcie nazywają swoje działania pierwszym praktycznym krokiem do stworzenia przeciwwagi dla chińskiego programu „One Belt and One Way”.

Japonia, Australia i Stany Zjednoczone podpisały memorandum w sprawie wspierania dużych projektów infrastrukturalnych i energetycznych w rejonie Pacyfiku. Pierwszą pozycją na tej liście została fabryka LNG w Papui-Nowej Gwinei. Porozumienie w tej sprawie, na szczycie APEC, w listopadzie ubiegłego roku, podpisały: japoński Bank Współpracy Międzynarodowej, amerykańska Korporacja Prywatnych Inwestycji Zagranicznych oraz australijska Korporacja Finansowania i Ubezpieczenia Eksportu. Stany Zjednoczone, Japonia i Australia zamierzają zainwestować w budowę zakładu do produkcji skroplonego gazu ziemnego (LNG) w Papui-Nowej Gwinei 1 miliard dolarów. Ogłoszono, że te trzy kraje są gotowe sfinansować także inne projekty infrastrukturalne w regionie Azji i Pacyfiku, które „pomogą zaspokoić potrzeby regionu bez zmuszania ich do ponoszenia kosztów nadmiernego zadłużenia”. Wzmianka o nadmiernym zadłużaniu jest wyraźnym atakiem na chińską globalną inicjatywę „Jeden pas, jedna droga”.

Zachodzi pytanie, kto ma większe szanse na dominację ekonomiczną w Trzecim Świecie?

Japoński rząd zainwestował w projekty „Wizji” około 1,8 miliarda dolarów. To jednak mniej niż jeden procent chińskiej inwestycji w „Pas i Drogę”, przekraczającej 200 miliardów dolarów. Według prognoz banku Morgan Stanley do 2027 r. kwota chińskich inwestycji Nowego Jedwabnego Szlaku przekroczy 1,3 biliona dolarów.

Australia jest gotowa wydać 2,2 miliarda dolarów na wsparcie swoich firm w zagraniczne projekty w regionie Pacyfiku. Oznacza to, że nawet ich łączne wydatki z Japonią są lekceważąco małe w porównaniu z chińskimi. Waszyngton w ogóle stara się nie tracić pieniędzy, woląc wywierać presję na Pekin i jego partnerów z „Pasa i Drogi” za pomocą sankcji handlowych. Dla przykładu pod koniec czerwca 2019 r. władze amerykańskie nałożyły grzywnę na kilka spółek będących rezydentami specjalnej strefy ekonomicznej Sihanoukville w Kambodży. Strefa ta powstała jako wspólny projekt Chin i Kambodży w ramach inicjatywy „Jeden pas i jedna droga”. Powodem sankcji były oskarżenia firm z Kambodży o re-eksport chińskich produktów do Stanów Zjednoczonych z pominięciem zakazów wprowadzonych przez Waszyngton.

Pomimo tych doraźnych sukcesów ograniczone zasoby finansowe nie pozwalają uczestnikom triady Japonia-Australia-USA zatrzymać chińskiej ekspansji, chociaż starają się, jak tylko mogą, psuć Pekinowi koniunkturę.

Nieco korzyści z tej sytuacji czerpią kraje rozwijające się, które mogą rozgrywać konflikt obu stron, negocjując bardziej korzystne dla siebie warunki. A Pekin musi brać pod uwagę obawy swoich partnerów dotyczące „pułapek zadłużenia”, którymi Zachód straszy kraje podejmujące próby współpracy z Chinami. To m.in. dla uspokojenia państw partnerskich końcowy dokument corocznego forum „One Belt and One Way” (odbyło się w kwietniu 2019 r.) zawierał postanowienia dotyczące konieczności zabezpieczenia „zdolności kredytowej” uczestników tej inicjatywy, a także przejrzystości warunków finansowania i „praworządności” w sporach między krajami.

Rozgrywka chińsko-amerykańska o dominację w światowej geopolityce i geoekonomii nabiera tempa i przybiera różne formy. Do lamusa odchodzą zasady równoprawnej gospodarki rynkowej. Dominują cła zaporowe i sankcje ekonomiczne, ale pojawiają się również zakazy wykorzystywania produktów chińskich firm na rynku amerykańskim, motywowane względami bezpieczeństwa (przypadek Huawei) i chińskie retorsje w postaci podwyższenia ceł dla USA na chińskie produkty, w tym „przebój” eksportowy – metale ziem rzadkich[4].

Trzeba jednak mieć świadomość, że obaj „aktorzy” mają w zanadrzu jeszcze wiele potężnych argumentów. W chińskich „rękach” znajdują się ogromne inwestycje w amerykańskie obligacje rządowe (ponad 1,1 biliona dolarów), które mogą zostać wykorzystane w celu uderzenia w gospodarkę USA. Z kolei, gdyby Stany Zjednoczone zdecydowały się na rozwiązanie ostateczne tj. na przerwanie chińskich łańcuchów logistycznych poprzez zablokowanie kluczowych szlaków transportowych (Cieśniny Malakka, Ormuz i Bab el-Mandab, Kanały Sueski i Panamski), to nie tylko Grecja, Włochy i Sri Lanka (są to tylko niektóre kraje, które aktywnie współpracują z Chinami w ramach współpracy portowo-logistycznej koncepcji Nowego Jedwabnego Szlaku) znajdą się „pod ogniem” amerykańskiej blokady, ale także Rosja.

W tym scenariuszu Północna Droga Morska wzdłuż syberyjskich wybrzeży Rosji może okazać się jedyną alternatywą transportową dla Chin, którą również należałoby zamknąć. Jednak żądania, aby Rosja zamknęła ten szlak transportowy dla chińskich statków lub przekazała go pod „zarząd międzynarodowy”, wydaje się mało realistyczne, nawet w obliczu drastycznych sankcji, które USA mogłyby nałożyć na Rosję.

Autor: radca prawny Robert Nogacki, płk rez. dr inż. Krzysztof Surdyk. Profesjonalny Wywiad Gospodarczy „Skarbiec” Sp. z o.o.

[1] Łańcuch logistyczny – to łańcuch transportowo-magazynowy, który stanowi technologiczne połączenie punktów magazynowych i przeładunkowych drogami przewozu towarów. Poszczególne działania w ramach funkcjonowania łańcucha logistycznego to kolejne etapy całego procesu przepływu towarów i usług od producenta do konsumenta. Wszystkie operacje oraz procesy zamówień i polityki zapasów poszczególnych ogniw tego łańcucha są organizacyjnie i finansowo skoordynowane.

[2] Blokowanie przez Stany Zjednoczone dostępu Huawei do kluczowych rynków międzynarodowych nie można jeszcze uznać za zakończone sukcesem, ponieważ nawet amerykańscy partnerzy z NATO, wśród których wyróżniają się Niemcy, nadal opierają się amerykańskiej presji i podtrzymują zamiar współpracy z chińskim potentatem. Poza tym Chiny mają czym odpowiedzieć na amerykańskie sankcje (patrz: http://vismagna.pl/files/artykul-2019-3.pdf – przyp. aut.). Jednak Waszyngton właśnie rozpoczął kampanię presji i naiwnością byłoby sądzić, że pomimo pewnych uzgodnień pomiędzy prezydentami USA i Chin (podczas szczytu „Dwudziestki” w czerwcu 2019 r. w Osace) nt. złagodzenia restrykcji wobec Huawei, sankcje nie będą stosowane. Wkrótce europejskie firmy telekomunikacyjne i banki, które współpracują z Huawei, mogą znaleźć się na listach sankcji.

[3] The Economist Intelligence Unit (EIU) to brytyjska firma w ramach grupy Economist, która zapewnia usługi prognozowania i doradztwa poprzez badania i analizy, takie jak miesięczne raporty krajowe, pięcioletnie prognozy gospodarcze dla kraju, raporty dotyczące usług związanych z ryzykiem kraju oraz raporty branżowe.

EIU ma kilka biur na całym świecie, w tym dwa biura w Chinach i jedno w Hong Kongu.

[4] Patrz: http://vismagna.pl/files/artykul-2019-3.pdf – przyp. aut.

Przewoźnicy operujący na terenie Europy, muszą się w najbliższych latach liczyć z wieloma barierami w rozwoju. Wiadomo, że koszty ich działalności będą rosły, między innymi z powodu zmian prawnych związanych z wyczekiwanym z niepokojem przez branżę pakietem mobilności, podwyżek myta w wielu krajach czy też nasilających się obostrzeń w ruchu w Austrii. Polska, dotychczasowy absolutny lider w transporcie drogowym w Europie, ma w tej sytuacji najwięcej do stracenia.

Kierowców brakuje i lepiej raczej nie będzie

O ile jednym z podstawowych wyzwań dla sektora transportowego jest niedobór pracowników, o tyle wydaje się, że wszystkie kraje (nawet patrząc w skali świata) jadą w tym względzie na jednym wózku. Przykładowo w Niemczech brakuje ponad 40 tysięcy kierowców ciężarówek, podobnie we Francji, a zmiany demograficzne będą ten deficyt pogłębiać. W odpowiednio mniejszej Holandii pod koniec 2017 roku brakowało aż 7 tys. kierowców. W Austrii natomiast 77 proc. przewoźników z powodu braku siły roboczej musi rezygnować z przyjmowania części zleceń. W Polsce dane z 2016 r. mówią o 100 tys. dodatkowych osób, które potrzebne są do pracy za kierownicą ciężarówki. Jednak trzeba zaznaczyć, że przy rosnącym tempie wzrostu przewozu towarów przez polskich przedsiębiorców (szacowanym na 2,5-3 proc. rocznie w okresie 2016-2025) niedobór ten będzie coraz bardziej odczuwalny – komentuje Łukasz Włoch, ekspert główny Ogólnopolskiego Centrum Rozliczania Kierowców (OCRK). Polska rozwiązuje swój problem na dziś, zatrudniając kierowców spoza UE, głównie Ukraińców. Istnieje jednak ryzyko, że Niemcy, z proponowanymi zmianami w polityce migracyjnej oraz atrakcyjnymi inicjatywami skierowanymi do obcokrajowców, mogą niebawem podebrać polskim przewoźnikom część ukraińskich pracowników. Pozytywne zmiany na rodzimym rynku pracy mogą przyjść wraz ze zwiększeniem dostępu do szkolnictwa zawodowego: pod koniec 2018 r. prezydent RP podpisał ustawę, która ma ułatwić zdobywanie uprawnień do kierowania ciężarówkami.

Rosną koszty pracy

Poza problemami czysto kadrowymi, które niezaprzeczalnie ciągną branżę w dół, przewoźnicy z Europy muszą się mierzyć z rosnącymi kosztami pracy i obciążeniami administracyjnymi. Przykładem są tu wprowadzone w styczniu 2015 r. przez Niemców przepisy o płacy minimalnej i delegowaniu pracowników – tzw. MiLoG, a następnie, podobne w zamyśle, ustanowione przez Francuzów Loi Macron. Zdaniem ekspertów OCRK przepisy te, w związku z podniesieniem wynagrodzenia kierowców, wpłynęły na podwyższenie kosztów pracy łącznie nawet o około 20 proc. Nic dziwnego, skoro stawka wynagrodzenia minimalnego dla kierowcy oddelegowanego do wykonywania obowiązków zawodowych w Niemczech wynosi w 2019 r. 9,19 euro brutto za godzinę, we Francji jest to zaś co najmniej 9,88 euro brutto. Do wzrostu tych kosztów bezpośrednich dochodzi szereg określonych wymogów administracyjnych (m.in. wyznaczenie przedstawiciela na terytorium kraju delegowania czy zatrudnienie personelu, który zajmowałby się rozliczaniem kierowców delegowanych), zatem niepewność prawna i ryzyko prowadzonej działalności także rosną. Wielu przedsiębiorców woli w takiej sytuacji przekazać wszelkie formalności, w tym powierzyć rozliczanie pracowników według prawa na przykład MiLoG czy Loi Macron zewnętrznym, wyspecjalizowanym firmom.

Pakiet mobilności w drodze: odchodzimy od wolnego rynku?

Dopiero jednak pakiet mobilności, który, przynajmniej teoretycznie, ma zostać finalnie zatwierdzony przed 30 lipca 2020 r., powinien zapewnić jednolite standardy prawne w kwestii delegowania pracowników wysokomobilnych. Generuje on jednak ogromny spór, którego istotą jest niezgodność interesów „starej Unii” (zwłaszcza Francji i Niemiec) oraz popierających prorynkowe rozwiązania państw „nowej Unii” wraz z krajami peryferyjnymi (takimi jak Irlandia i Portugalia). Wiadomo, że stanowisko Rady Unii Europejskiej (a także zbliżone do niego stanowisko Parlamentu Europejskiego) jest wyjątkowo nieprzychylne interesom Europy Środkowo-Wschodniej i uważane za protekcjonistyczne. Według Bartosza Najmana, wiceprezesa OCRK oraz Inelo: Nowy skład Europarlamentu jest jeszcze bardziej protekcjonistyczny, co będzie przejawiać się zamykaniem rynków wewnętrznych państw Wspólnoty z Europy Zachodniej. Wydaje się zatem, że losy pakietu mobilności są przesądzone, a przynajmniej jego główne elementy, w tym ograniczenie dostępu do wolnej i swobodnej wymiany towarowej między krajami członkowskimi.

W dużej części ograniczone zostaną operacje kabotażowe, których kierowcy polskich ciężarówek wykonują najwięcej, bo aż 40 proc. Druga jest Rumunia z 9-proc. udziałem, co pokazuje tylko, w jakim stopniu międzynarodowy transport po europejskich drogach zależy obecnie od polskich przedsiębiorców. To na pewno ulegnie zmianie, bo nowe prawo nazwane pakietem mobilności z pewnością wejdzie w życie. Pytanie tylko, kiedy?

Kierowcy nie mają gdzie odpoczywać…

Zakaz spędzania 45-godzinnego odpoczynku w kabinie także komplikuje działania przewoźników. Egzekwują go już takie kraje jak Belgia, Francja, Niemcy i Holandia, Włochy oraz Hiszpania, choć zasadniczo obowiązuje on w całej Unii Europejskiej. Za złamanie zakazu karany jest zarówno przewoźnik, jak i kierowca. We Francji grzywna sięgać może nawet 30 tys. euro. W Danii wprowadzono w związku

z tym ograniczenie czasowe na parkingach dla ciężarówek (postój może trwać nie dłużej niż 25 godzin). Z drugiej strony infrastruktura dla aut ciężarowych w Europie jest niedostosowana do wygórowanych wymogów regulujących czas pracy i odpoczynku kierowców. Brakuje miejsc postojowych (w samych Niemczech 31 tys.), niewiele jest też prawdziwie bezpiecznych parkingów. Skutek? Mandaty za przekroczenie czasu pracy oraz rosnąca liczba kradzieży ładunków, czyli dodatkowe koszty.

Rosnące opłaty na europejskich drogach

Kolejną kłodą rzucaną pod nogi przewoźników drogowych w Europie są ograniczenia w ruchu ciężarówek stosowane w Tyrolu w Austrii. Życie uprzykrzają tam truckerom tzw. odprawy blokowe powodujące wielokilometrowe korki, jak również sektorowy zakaz ruchu, który będzie jeszcze poszerzany o kolejne grupy towarów. Pojazdy stare, niespełniające wyśrubowanych norm emisji, będą musiały prędzej czy później zniknąć z dróg Tyrolu (Euro 4 od sierpnia br., Euro 5 w 2021 r.), a pojazdy Euro 6 będą obciążone wyższymi opłatami. Tyrolczycy chcą także wprowadzić myto korytarzowe z Monachium do Werony, ale to równałoby się podniesieniu stawek w regionach przyległych w Niemczech i we Włoszech. Ich wzrost oraz zwiększanie ilości płatnych dróg to zresztą tendencja widoczna w całej Europie. W 2019 r. rosną opłaty na drogach niemieckich, francuskich, węgierskich, a w 2023 r. zostaną one po raz pierwszy wprowadzone w Holandii. W największym stopniu kosztami obciążani są właściciele starych, nieekologicznych pojazdów. Przypomnijmy: według danych PZPM normę Euro 6 spełnia tylko 17,5 proc. ciężarówek.

Łukasz Włoch, ekspert OCRK ocenia, że brak wykwalifikowanej kadry do pracy w transporcie drogowym utrzyma się jako główne wyzwanie, któremu właściciele firm będą musieli sprostać. Niedawno zapytaliśmy naszych partnerów biznesowych o to, czego obawiają się najbardziej. Ponad połowa respondentów wskazała właśnie braki kadrowe. Dopiero na drugim i trzecim miejscu znalazły się odpowiednio trudności ze zrozumieniem skomplikowanych przepisów w polskim ustawodawstwie (38 proc.) i regulacje organów UE, w tym pakiet mobilności (33 proc.). Przedsiębiorcy skupiają się na sytuacji tu i teraz, ale coraz bardziej świadomie i z niepokojem patrzą też w przyszłość.

Według Bartosza Najmana, wiceprezesa OCRK, Inelo: Polską branżę transportową czeka lekkie spowolnienie, a to z powodu zmian, jakie szykuje nam Bruksela. Niemniej dobrze zarządzane, przygotowane do zmian firmy powinny się przed nim uchronić. O ile przewoźnicy faktycznie funkcjonują

w trudnych warunkach – różne prawo w poszczególnych krajach Wspólnoty dotyczące choćby delegowania i płacy minimalnej – to jednakowe dla wszystkich zasady powinny być przemyślane, tworzone w myśl Unii wolnego rynku i procedowane w sposób transparentny, co do tej pory było wątpliwe.

• Budżet projektu szacowany jest na około 8,3 mln zł, z czego 4,2 mln zł będzie pochodzić z dofinansowania przez NCBR
• Wdrożenie projektu planowane jest na drugą połowę 2021 r.
• Budowa systemu GPW Data jest jedną z inicjatyw strategicznych #GPW2022

21 sierpnia 2019 r. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) opublikowało listę ocenionych projektów złożonych w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020. Na liście wybranych do dofinansowania znalazł się projekt Giełdy Papierów Wartościowych (GPW) „Platforma GPW Data jako innowacyjny system wykorzystujący techniki sztucznej inteligencji celem wspierania decyzji inwestycyjnych na rynku kapitałowym”. Jego koszt szacuje się na 8,3 mln zł, z czego dofinansowanie NCBR wyniesie 4,2 mln zł.

– Projekt GPW Data jest jedną z naszych kluczowych inicjatyw strategicznych i wpisuje się w Strategię Rozwoju Rynku Kapitałowego zakładającą m.in. wprowadzenie elektronicznych standardów raportowania w technologii „Inline eXtensible Business Reporting Language” ( iXBRL). Umożliwienie automatyzacji procesu udostępniania oraz analizy danych giełdowych jest bardzo istotne dla rozwoju polskiego rynku kapitałowego. Ten projekt pozwoli nam wyznaczyć nowe trendy w tworzeniu nowoczesnych rozwiązań technologicznych na polskim rynku kapitałowym – mówi Piotr Borowski, Członek Zarządu GPW.

Projekt GPW Data będzie bazował na metodach uczenia maszynowego oraz sztucznej inteligencji i pozwoli uczestnikom rynku kapitałowego optymalniej i szybciej niż obecnie podejmować decyzje związane z inwestowaniem na giełdzie. System GPW Data umożliwi szybkie udostępnianie danych rynkowych, ich analizę i przetwarzanie oraz budowanie przez inwestorów własnych algorytmów transakcyjnych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.

– Wprowadzenie nowoczesnych, innowacyjnych narzędzi ułatwiających analizę danych rynkowych oraz proces inwestowania, a także pozwalających na dalszy rozwój nowoczesnych form obrotu, w tym handlu algorytmicznego, jest bardzo ważne dla rozwoju i podnoszenia konkurencyjności polskiego rynku kapitałowego. Udział handlu algorytmicznego w obrotach akcjami na GPW wynosi około 10%, natomiast na największych platformach obrotu w Europie i w USA jest to około 70% (dane z 2018 r.). Zaimplementowanie podobnego systemu przez inne, rozwinięte giełdy, przełożyło się zarówno na wzrost zainteresowania inwestorów notowanymi spółkami, jak i na wzrost obrotów – dodaje Piotr Borowski, Członek Zarządu GPW.

Prace nad Projektem rozpoczną się w bieżącym roku, a pierwszym etapem będzie budowa modeli raportowania finansowego zgodnych z obowiązującymi standardami sprawozdawczości elektronicznej. Kolejne działania skoncentrują się na budowie systemu raportowania, a następnie na udostępnianiu narzędzi wspierających inwestowanie. Wdrożenie projektu planowane jest w drugiej połowie 2021 r.

Projekt GPW Data jest realizowany w ramach inicjatyw strategicznych GPW i jest związany z obszarem biznesu informacyjnego Giełdy. Jego rozwój jest istotny z punktu widzenia dywersyfikacji przychodów Grupy Kapitałowej GPW.

Od 1 września 2019 r. wejdzie w życie istotna nowelizacja ustawy o VAT, szczególnie istotna dla branży deweloperskiej, a dotycząca definicji pierwszego zasiedlenia.

Pierwszym zasiedleniem od września będzie już nie tylko oddanie budynku do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi. Jest to także rozpoczęcie użytkowania budynków na potrzeby własne przez dewelopera.

– Definicja pierwszego zasiedlenia jest bardzo istotna dla ustalenia czy zbycie nieruchomości zabudowanej powinno być opodatkowane stawką VAT. Dotychczas w stosowana w polskim prawie definicja zasiedlenia odwoływała się do transakcji podlegającej opodatkowaniu i tylko ta transakcja wywoływała skutek pierwszego zasiedlenia – mówi w rozmowie z MarketNews24 Wojciech Kotowski, doradca podatkowy z Kancelarii Ożóg Tomczykowski. – W konsekwencji tego nawet nieruchomości, które były wybudowane i użytkowane przez kilka lat przez podatnika, w momencie ich zbycia nie były traktowane jako zasiedlone.

Praktyka ta została zakwestionowana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). Stąd też zmiany w ustawie o VAT. Orzeczenie Trybunału daje podstawę do wznowienia postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami organów podatkowych.

16 listopada 2017 r. TSUE wydał wyrok w sprawie Kozuba Premium Selection sp. z o.o. przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-308/16), w którym orzekł, że przepisy polskiej ustawy o VAT są niezgodne z regulacjami unijnymi w zakresie warunków zwolnienia z VAT dostawy budynków.

– Od 1 września 2019 r. sprzedaż lub inna forma zbycia nieruchomości, która była użytkowana przez podatnika przez ponad dwa lata, będzie zwolniona z opodatkowania podatkiem VAT – wyjaśnia W.Kotowski z Kancelarii Ożóg Tomczykowski.

Wynagrodzenia znów rosną w tempie przekraczającym 7 proc. Jednak tak wysokie tempo powinno utrzymać się do wiosny. Natomiast realny wzrost dochodów będzie niższy ze względu na inflację.

Nominalna dynamika wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw zatrudniających powyżej 9 osób w lipcu wyniosła 7,4% r/r wobec 5,3% w czerwcu, kształtując się powyżej prognozy analityków rynkowych 7,1%. W ujęciu realnym, czyli po skorygowaniu o zmiany cen, wynagrodzenia w firmach wzrosły w lipcu o 4,4% r/r (wobec 2,6% w czerwcu).

– Obawy, że rynek pracy nie jest już tak bardzo dobry dla pracownika zostały rozwiane przez lipcowe dane, które pokazały ponowne przyspieszenie dynamiki płac przy nadal dużym wzroście zatrudnienia bliskim 3 proc. – mówi w rozmowie z MarketNews24 dr Przemysław Kwiecień, główny ekonomista XTB. – Konsument ma więc powody, aby nadal zwiększać swoje wydatki, co jest korzystne dla polskiej gospodarki.

Duży wzrost dochodów gospodarstw domowych jest też związany ze zwiększonymi transwerami socjalnymi. To także wpływa na konsumpcję.

– Taka sytuacja może się utrzymać do wczesnej wiosny przyszłego roku – ocenia ekspert.

To z kilku powodów, ze względu na słabsze tempo wzrostu PKB, ale także na tzw.efekt bazy dotyczący wzrostów wynagrodzeń.

Euler Hermes, wiodący globalny ubezpieczyciel należności handlowych, zbadał sytuację firm w Polsce pod względem niewypłacalności. Kluczowe wnioski:

• W lipcu 2019 roku w oficjalnych źródłach (Monitorach Sądowych i Gospodarczych) opublikowano informację o 74 niewypłacalnych polskich firmach wobec 69 w lipcu 2018 roku – wzrost o 7% w porównaniu r/r
• Od początku roku do końca lipca opublikowano informacje o 577 niewypłacalnych firm wobec 580 w analogicznym okresie przed rokiem
• Kluczem do niewypłacalności jest skala działalności determinująca z reguły model biznesowy i rentowność omawianych firm
• Najwięcej niewypłacalności było w sektorze przemysłowym (22) i usługowym (21) oraz w handlu hurtowym (12).
• Największy wzrost r/r liczby niewypłacalności w województwach mazowieckim (+9) oraz warmińsko-mazurskim (+7): to tam działały firmy spożywcze (i producenci żywności), mali hurtownicy, małe firmy obsługujące inne przedsiębiorstwa (Mazowsze)

Niewypłacalności obejmują niezdolność do regulowania zobowiązań wobec dostawców, skutkującą upadłością bądź którąś z form postępowania restrukturyzacyjnego.

Skala działalności

To na ten aspekt działalności przedsiębiorstw, które w ubiegłym miesiącu znalazły się na liście opublikowanych niewypłacalności warto zwrócić uwagę. Jak rzadko kiedy bowiem w poprzednim miesiącu struktura tych firm w poszczególnych sektorach jest tak jednolita: stosunkowo duzi, chociaż nie najwięksi producenci żywności (przedział obrotów 25-100 mln złotych w skali roku), trochę mniejsze, bardziej regionalne, chociaż nie najmniejsze firmy budowlane (średni obrót kilkanaście milionów złotych firm ogólnobudowlanych i nawet 30-50 mln złotych wśród firm prac wyspecjalizowanych). Małe hurtownie – bo trudno inaczej określić skalę działalności firm, które z natury powinny realizować duży obrót, a w ich przypadku zamykał się on w granicach kilku milionów złotych. Podobnie raczej mała była skala działalności niewypłacalnych firm usługowych doradzających biznesowi.

– Te tendencje w zakresie niewypłacalności świadczą o coraz trudniejszym otoczeniu handlowym, w jakim działają polscy przedsiębiorcy. Znaczny wzrost kosztów materiałów i pracy wywiera presję na już i tak niskie marże. Przetrwać mogą tylko te firmy, które dysponują silnymi finansami lub są w stanie szybko i skutecznie dostosować swój model biznesowy do tych wyzwań. Najbardziej zagrożone są firmy średniej wielkości, którym brakuje korzyści skali większych konkurentów i elastyczności mniejszych, niszowych graczy. Ponadto średnie przedsiębiorstwa są zazwyczaj słabo skapitalizowane i tym samym bardziej narażone na wstrząsy, takie jak utrata dużego klienta, jego niewypłacalność lub problemy z realizacją umów. Ich rynkowy staż i wcześniejsze osiągnięcia nie gwarantują dalszych sukcesów, dlatego tak istotne jest ścisłe monitorowanie płynności finansowej, a więc przede wszystkim kredytu udzielanego odbiorcom – uważa Paul Flanagan, Prezes Zarządu Euler Hermes w Polsce.

Źródło: Monitor Sądowy i Gospodarczy, dane przeanalizowane przez Euler Hermes z grupy Allianz

– To nie dekoniunktura w poszczególnych branżach, a raczej kwestie konkurencyjności wypychały z rynku firmy o określonej wielkości, co rzutowało na ich możliwości biznesowe – ocenia Tomasz Starus, członek Zarządu Euler Hermes odpowiedzialny za ocenę ryzyka. I tak: w produkcji żywności partnerami dla dużych dystrybutorów są równie duże konglomeraty dostarczające żywność pod wieloma różnymi markami, a na drugim biegunie – dobrze prosperują także mali, lokalni prężni dostawcy produktów bardziej niszowych, np. ekologicznych. Podobnie w budownictwie – najwięksi wykonawcy mogą zdywersyfikować portfel zamówień na tyle, by zniwelować sobie straty na poszczególnych inwestycjach, czerpiąc jednocześnie premię z niższych jednostkowych kosztów z racji skali swojej działalności. Również najmniejsze firmy są gremialnie w dobrej sytuacji – ba, nie mogą nadążyć z popytem i przebierają w ofertach na realizację małych, a więc i stosunkowo bezpiecznych oraz wysoko marżowych prac budowlanych. W najgorszej sytuacji są firmy średnie, z reguły lokalni podwykonawcy większych inwestycji, bo przy ich skali działalności ponoszą już wysokie koszty stałe, nie mają takiej elastyczności w zmianie zleceń jak firmy najmniejsze, ani jeszcze takich korzyści z efektu skali jak firmy największe.

Czy zawsze jedynym rozwiązaniem jest budowa jak największej skali działalności, by tym wygrać z konkurencją? Nie zawsze, chociaż prawie – istnieje bowiem miejsce także dla firm małych, trafiających w aktualne czasowo i miejscowo nisze (jak wspomniany popyt na zdrową żywność w dużych aglomeracjach). Tak więc de facto to nie skala działalności, ale raczej rentowność (często się z nią jednak wiążąca) jest podstawą do dalszego „być albo nie być” większości polskich firm. Ile z nich, nawet jeśli ekspansywnie (planowo) nie rośnie, to przynajmniej weryfikuje swój model działalności, dostosowuje koszty do aktualnej a przede wszystkim prognozowanej średnio rynkowej rentowności?

Produkcja żywności – niewypłacalność zarówno przetwórców, jak i bezpośrednio wytwórców płodów rolnych

Dotychczas w publikacjach o niewypłacalnościach pojawiali się producenci żywności, byli to jednak de facto przetwórcy (także w lipcu – tym razem 3 firmy). W lipcu, a więc symptomatycznie – w czasie żniw opublikowano informacje o niewypłacalności również producentów płodów rolnych – z kategorii „uprawa zbóż, uprawy rolne”. Tylko, czy aż (w skali jednego miesiąca) cztery niewypłacalności – popyt konsumpcyjny na żywność i wzrost jej cen nie mówią wszystkiego o produkcji żywności, przede wszystkim o jej rentowności.

Usługi – w sektorze obsługi biznesu w cenie są obecnie możliwości, jakie mogą zaoferować większe podmioty

Ponownie w statystyce niewypłacalności widoczne są dwa rodzaje firm usługowych – gastronomiczne oraz doradcze (wspomaganie działalności na różnych polach – finansów, marketingu, kadru, pośrednictwa etc.). W lipcu niewypłacalne były 4 firmy z pierwszej wspomnianej grupy oraz 8 firm z tej drugiej – obsługujących działalność innych firm od strony finansowo-organizacyjnej. Skala tego zjawiska nie współgra z równolegle obserwowanym trendem do skupiania się przedsiębiorstw na działalności podstawowej i korzystaniu w związku z tym w coraz większym stopniu z wyspecjalizowanych firm nie tylko serwisowych, ale także doradczych, szkoleniowych etc.

Większość, jeśli nie wszystkie z niewypłacalnych firmy nie były debiutantami – działały na rynku od lat, jednak… nie wyszły ponad kilku milionowy próg obrotów (z jednym wyjątkiem). Biorąc to wszystko pod uwagę można stwierdzić, iż przyczyną ich kłopotów nie był z reguły brak popytu, czy może wzrost kosztów pracy (uderzający w pierwszym rzędzie m.in. w firmy gastronomiczne, ochrony czy utrzymania czystości). Paradoksalnie – gdy rynek zaczął dynamicznie rosnąć, zaczął się równocześnie koncentrować – tak jak w innych sektorach większe, prężniejsze firmy odbierają premię za swoją skalę działalności i wiążąca się z tym m.in. szerszą paletę komplementarnych usług, innowacyjność, wdrożenie procesów (m.in. monitorowania i poprawy jakości) etc. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż firmy-klienci korzystający z ich usług również rośli i z czasem poszukiwali firm doradczych oferujących im właśnie nowe możliwości, dostosowane do ich zmieniających się potrzeb.

Handel hurtowy wraca do korzeni tego określenia, a więc skali działalności

Kłopoty firm hurtowych można wytłumaczyć bardzo podobnie jak usługowych, bez zagłębiania się w branżową naturę podażowo-popytową – a więc oddaniem udziałów w rynku na rzecz większych podmiotów, o czym świadczy to, iż poza jednym wyjątkiem niewypłacalne w ubiegłym miesiącu hurtownie były gremialnie firmami o obrocie maksymalnie kilku milionów złotych, a niektóre jedynie 1-2 mln. Wielu prężnych detalistów ma obroty wyższe, niż ci hurtownicy.

Źródło: Monitor Sądowy i Gospodarczy, dane przeanalizowane przez Euler Hermes z grupy Allianz