Plan restrukturyzacyjny VB Leasing wymaga gruntownej aktualizacji i niezależnej weryfikacji przed podjęciem decyzji o jego zatwierdzeniu – uważa Podmiot Zarządzający Aktywami S.A. (PZA), największy wierzyciel VB Leasing i VB Leasing Automotive. Podczas ostatniego posiedzenia sądowego przedstawiciel zarządcy VB Leasing Automotive sam wskazał na nieaktualność planu tej spółki oraz jego powiązanie z procedurą zatwierdzania planu VB Leasing. Analiza przedłożona przez PZA identyfikuje istotne braki i podaje w wątpliwość wykonalność jego kluczowych założeń. Zdaniem PZA skuteczna sanacja wymaga wiarygodnego planu, przejrzystych danych i rzeczywistego udziału wierzycieli.
Nie wystarczy aktualizacja planu. Trzeba zweryfikować jego założenia
Podczas posiedzenia sądowego 23 września 2026 r. Kamil Hajduk, reprezentujący zarządcę VB Leasing Automotive, wskazał, że plan restrukturyzacyjny tej spółki z 2025 r. jest obecnie nieaktualny i wymaga zmian. Zwrócił jednocześnie uwagę na wzajemne powiązania planów restrukturyzacyjnych obu spółek oraz wpływ ewentualnej aktualizacji planu VB Leasing Automotive na trwającą procedurę zatwierdzania planu VB Leasing.
W ocenie PZA nieaktualność planu jest tylko jednym z problemów. Zasadnicze zastrzeżenia dotyczą realności założeń związanych z planowanym debiutem giełdowym Finpulse oraz prognozowanymi zyskami i dywidendami. PZA zwraca ponadto uwagę na brak prognozy rachunku zysków i strat oraz scenariusza alternatywnego na wypadek niezrealizowania kluczowych założeń planu. Wszystkie te okoliczności wymagają wyjaśnienia przed podjęciem decyzji o jego zatwierdzeniu.
Stanowisko PZA znajduje dodatkowe uzasadnienie w przedłożonej sądowi analizie dr. hab. Tomasza Słońskiego i dr. hab. Aleksandra R. Mercika, profesorów Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Autorzy wskazują, że plan zawiera „dużą liczbę braków, przeoczeń i błędów”, a szanse jego powodzenia w przedstawionym kształcie są „skrajnie małe”. Rekomendują gruntowne przepracowanie dokumentu, niezależne badanie i ponowną weryfikację biznesową, ze szczególnym uwzględnieniem założeń dotyczących debiutu giełdowego Finpulse.
Aktualizacja planu należy do zarządcy
Podczas posiedzenia z 23 września 2026 r. przedstawiciel zarządcy VB Leasing Automotive przedstawił koncepcję zatwierdzenia planu VB Leasing z jednoczesnym wskazaniem przez sędziego-komisarza elementów wymagających zmiany. Rozwiązanie to miałoby następnie umożliwić aktualizację planu VB Leasing Automotive, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych do planu VB Leasing. W ocenie PZA takie rozwiązanie nie powinno zastępować przedstawienia wierzycielom spójnego, aktualnego dokumentu uwzględniającego istotne zmiany założeń ekonomicznych.
Prawo restrukturyzacyjne przyznaje sędziemu-komisarzowi uprawnienia do ingerowania w działania przewidziane w planie. Nie zwalnia to jednak zarządcy z obowiązku przygotowania i przedłożenia realnego do wykonania planu opartego na zweryfikowanych i aktualnych danych. Zdaniem PZA zakres niezbędnych zmian i uzupełnień jest tak szeroki, że powinien być skrupulatnie przeanalizowany także przez wierzycieli przed przedstawieniem go do zatwierdzenia. Ustawowa rola rady wierzycieli nie może być pomijana.
Kluczowe znaczenie ma nie samo formalne zaktualizowanie dokumentu, lecz możliwość rzetelnej oceny, z jakich środków, na jakich warunkach i w jakim czasie mają zostać zaspokojeni wierzyciele. Dlatego PZA postuluje przedstawienie spójnego, aktualnego planu oraz zapewnienie radzie wierzycieli możliwości odniesienia się do jego rzeczywistej treści. Istotne zmiany założeń restrukturyzacyjnych powinny podlegać przejrzystej ocenie, z poszanowaniem ustawowych uprawnień wierzycieli.
Wyniki sprzedaży testowej wymagają rzetelnej weryfikacji
Kolejne zastrzeżenia dotyczą najnowszego pomysłu zarządcy – planowanej sprzedaży dwóch pakietów trudnych do odzyskania wierzytelności, określanych jako NPL, należących do VB Leasing Automotive. Z wypowiedzi przedstawiciela zarządcy wynika, że planowane transakcje mają służyć poprawie płynności VB Leasing Automotive, weryfikacji cen rynkowych wierzytelności oraz ocenie, czy korzystniejsze warunki sprzedaży można uzyskać dla mniejszych, czy większych pakietów. Jednocześnie ich wyniki mają stanowić punkt odniesienia dla wyceny pozostałych portfeli wierzytelności. Zastrzeżenia PZA dotyczą przede wszystkim możliwości wykorzystania wyników tych transakcji do wyceny znacznie większych portfeli wierzytelności. W ocenie PZA wymaga to poprawnego metodologicznie przygotowania transakcji, w tym wykazania reprezentatywności wybranych pakietów oraz możliwości porównywalności portfeli, których wartość miałaby zostać oszacowana na tej podstawie.
Łączne saldo dwóch pakietów VB Leasing Automotive przeznaczonych do testowej sprzedaży określono podczas posiedzenia na 37,5 mln zł. Wyniki tych transakcji mają stanowić punkt odniesienia dla znacznie większych portfeli NPL: o saldzie około 250 mln zł w VB Leasing Automotive oraz 2,25 mld zł w VB Leasing. Zdaniem PZA taka skala wymaga szczególnej ostrożności, niezależnej wyceny i przejrzystego procesu szacowania.
Z analizy przedłożonej przez PZA jasno też wynika znaczenie reprezentatywności próby i ryzyko błędu selekcji. Sprzedaż pakietu dobranego przez zarządcę arbitralnie, według określonych kryteriów – np. atrakcyjności dla potencjalnego kupującego – może być uzasadniona biznesowo, lecz uzyskana cena nie musi odzwierciedlać wartości całego portfela. Przeniesienie wyniku na portfel innej spółki wymaga ponadto oceny porównywalności wierzytelności i odpowiednich korekt.
Analiza wskazuje również na znaczenie niezależności wyceny, szczególnie gdy jej przygotowanie ma być powierzone podmiotowi obsługującemu portfel. PZA zwraca w tym kontekście uwagę na powiązanie osobowe funkcji prezesa Finpulse i reprezentanta zarządcy VB Leasing Automotive. W ocenie PZA w takich okolicznościach szczególnego znaczenia nabiera przejrzystość przyjętej metodologii oraz możliwość weryfikacji wyników wyceny.
Dla wierzycieli kluczowe jest to, że cena uzyskana za wybrane wierzytelności nie przesądza o wartości całego portfela ani o przyszłych wpływach z jego sprzedaży. Prognozy, na których ma opierać się układ, powinny wynikać z danych możliwych do sprawdzenia i metodologii pozwalającej na ocenę ryzyka.
Przejrzyste dane i niezależna weryfikacja
PZA podtrzymuje wniosek o wstrzymanie rozpoznania sprawy zatwierdzenia planu do czasu przeprowadzenia niezależnego badania oraz udostępnienia raportu KPMG przygotowanego na zlecenie Banku Pekao. W piśmie z 15 października 2026 r. PZA wskazało, że pomimo wcześniejszego postanowienia sędziego-komisarza nie udało się uzgodnić warunków współpracy niezbędnych do przeprowadzenia niezależnego badania planu na zlecenie PZA. PZA podnosi również, że zarządca powołuje się na raport KPMG jako potwierdzenie założeń planu, chociaż raport ten nie został udostępniony wierzycielom. W ocenie PZA dostęp do danych stanowiących podstawę planu oraz możliwość niezależnej weryfikacji są niezbędne do rzetelnej oceny jego wykonalności.
Sanacja wymaga wiarygodnego planu i udziału wierzycieli
Zdaniem PZA warunkiem przywrócenia zaufania do procesu jest nie tylko przygotowanie wykonalnego planu, lecz także zapewnienie wierzycielom możliwości skutecznego korzystania z przysługujących im uprawnień. Nadal sporną kwestią pozostaje stosowanie art. 109 Prawa restrukturyzacyjnego do wierzytelności przejętych na podstawie decyzji BFG. PZA kwestionuje przyjętą wykładnię tego przepisu, wskazując, że ogranicza ona jego wpływ na skład rad wierzycieli i udział w nadzorze nad przebiegiem postępowań.
Stawką nie jest spór o samą ideę restrukturyzacji, lecz o warunki jej powodzenia. W ocenie PZA ochrona majątku obu spółek i interesów wierzycieli wymaga aktualnych danych, wiarygodnych źródeł finansowania, przygotowania wariantu na wypadek niepowodzenia podstawowego scenariusza oraz realnej możliwości kontroli przyjętych założeń.
PZA nie widzi obecnie podstaw do poparcia układu opartego na planie w jego dotychczasowym kształcie. Nie jest to sprzeciw wobec restrukturyzacji, lecz postulat prowadzenia jej na podstawie zweryfikowanych danych i założeń oraz z poszanowaniem praw wierzycieli. Sanacja ma służyć naprawie przedsiębiorstwa – dlatego również jej plan musi wytrzymać rzetelną weryfikację.
Źródło: materiał przekazany przez Podmiot Zarządzający Aktywami S.A. (PZA). Przedstawione zastrzeżenia i oceny są stanowiskiem PZA.
