Pierwszy raz od dekady firmy w Europie spodziewają się pogorszenia praktyk płatniczych, szczególnie wśród klientów detalicznych. Choć Polska pozytywnie wyróżnia się na tle Europy pod względem regulowania zobowiązań w terminie, nastroje są pesymistyczne.
Długi Polaków stale rosną i obecnie wynoszą już 53,69 mld zł[1]. Niemal co drugi z nas[2] ma zobowiązania finansowe – jak kredyt, kartę kredytową, zakupy na raty, które dziś są niemal nieodłącznym elementem życia, podobnie jak ich regulowanie. Aż 97% Polaków jest zdania, że swoje długi należy spłacać[3].
Trudności zaczynają się, gdy zadłużenie nie jest regulowane terminowo. Dziś taki problem ma aż 2,3 mln Polaków[4]. Na koniec 2016 r. łączna kwota wierzytelności przeterminowanych w Polsce wyniosła blisko 11 mld zł[5].
Koniec pozytywnego trendu?
W najnowszym badaniu EOS „Europejskie Praktyki Płatnicze” Polska pozytywnie się wyróżnia. W ostatnim roku odsetek opóźnionych płatności w Polsce spadł z 22% do 20% (18% w segmencie B2C i 22% w B2B) – to wynik znacznie lepszy niż w Europie Środkowo-Wschodniej (średnia 25%), równy średniej dla krajów Europy Zachodniej[6].
Według corocznych badań EOS od 10 lat nieprzerwanie w całej Europie rośnie odsetek płatności dokonywanych na czas. Obecnie 78% wszystkich klientów płaci faktury w terminie.
Jednak w tegorocznym badaniu EOS po raz pierwszy od dekady aż 77% przedsiębiorców zadeklarowało, że nie spodziewa się dalszej poprawy terminowego regulowania faktur przez ich kontrahentów.
Wprawdzie polscy przedsiębiorcy są największymi optymistami w Europie Wschodniej – aż 36,2% z nich nadal spodziewa się dalszej poprawy praktyk płatniczych ich klientów detalicznych, a 25% klientów biznesowych. Jednak szczególnie w segmencie B2C trend jest negatywny – na przestrzeni 12 miesięcy, aż o 7% spadła liczba oczekujących poprawy zwyczajów płatniczych klientów detalicznych, a także o 7% wzrósł odsetek spodziewających się pogorszenia w tym obszarze[7].
Ważny problem społeczny i gospodarczy
Nieregulowane w terminie zobowiązania to ważny problem gospodarczy i społeczny. W Europie 19% klientów płaci faktury po terminie. 3% nie płaci w ogóle i są to tzw. złe długi, niezwykle trudne do odzyskania – niewielka wartość wyrażona w procentach oznacza miliardy euro, które przedsiębiorstwa muszą pokryć z własnych środków[8]. 17% firm obawia się bankructwa z powodu braku zapłaty[9].
Na poziomie deklaracji niemal wszyscy Polacy są zdania, że długi trzeba spłacać, w praktyce wygląda to już znacznie gorzej – aż 39% klientów indywidualnych świadomie unika regulowania zaciągniętych zobowiązań. 52% deklaruje, że zdarza im się zapomnieć o uregulowaniu płatności w terminie. Natomiast przeważającym powodem opóźnień w regulowaniu zobowiązań są chwilowe problemy finansowe (73% wskazań) lub nadmierne zadłużenie i niewypłacalność (52% wskazań)[10].
– Wyniki naszych europejskich badań jasno wskazują na potrzebę edukacji i promowania postawy odpowiedzialności za swoje zobowiązania finansowe. Szczególnie dla osób nadmiernie zadłużonych, kluczem do wyjścia z długów jest otwartość i dialog z wierzycielem, a nie unikanie go – mówi Dariusz Petynka, Prezes Zarządu EOS KSI Polska.
Filmami w stereotypy
Zmienianie stereotypów związanych z firmami windykacyjnymi i sposobami ich działania z pewnością przyczynia się do poprawy dyscypliny płatniczej wśród dłużników. Jak pokazują badania EOS, w całej Europie, co drugiemu z nas zdarza się zapomnieć o fakturze czy płatności, a najczęstszym powodem niepłacenia na czas są chwilowe problemy finansowe. Najlepszym wyjściem z takiej sytuacji jest rozmowa, bez niepotrzebnych obaw.
– Mafijne metody działania, podejrzani ludzie w ciemnych zaułkach, bezwzględność – są osoby, które mają takie skojarzenia słysząc słowo „windykacja”. Przygotowaliśmy więc trzy filmy, które w żartobliwy, ale wyrazisty sposób pokazują panujące uprzedzenia, a następnie je obalają. Tak właśnie chcemy zachęcić do dyskusji o tym, jak naprawdę wygląda ten proces. W naszej branży rozmowa zawsze jest lepsza niż milczenie – dodaje Dariusz Petynka, Prezes Zarządu EOS KSI Polska.
[1] Raportu InfoDług, Biuro Informacji Gospodarczej InfoMonitor, 2017 r.
[2] Sondaż Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS), 2015 r.
[3] „Moralność finansowa Polaków”, Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych (KPF)
[4] Raportu InfoDług, Biuro Informacji Gospodarczej InfoMonitor, 2017 r.
[5] Raportu InfoDług, Biuro Informacji Gospodarczej InfoMonitor, 2017 r.
[6]-11 EOS Survey „European Payment Practice” EOS/Kantar TNS 2017
[7] EOS Survey „European Payment Practice” EOS/Kantar TNS 2017
[9] EOS Survey „European Payment Practice” EOS/Kantar TNS 2017
[10] EOS Survey „European Payment Practice” EOS/Kantar TNS 2017
