Inflacja w Polsce spadła do 3,5 proc. Paliwa mocno potaniały, ale koszty utrzymania nadal rosną

Inflacja w Polsce wyniosła w październiku 2026 roku 3,5 proc., wobec 4,1 proc. we wrześniu – podał GUS. Ceny spadły w ciągu miesiąca o 0,4 proc., głównie dzięki tańszym paliwom. Benzyna kosztowała o 12 proc. mniej niż we wrześniu, a olej napędowy o 9 proc. Jednocześnie podrożały mieszkania, opał, odzież i żywność. Usługi były o 4,9 proc. droższe niż rok wcześniej, a towary o 2,9 proc.

Inflacja spadła po wrześniowym wzroście

Ostateczne dane opublikowane 13 listopada potwierdziły szybki szacunek GUS. Inflacja roczna obniżyła się o 0,6 pkt proc. Październikowy wynik odpowiada górnej granicy przedziału odchyleń od celu inflacyjnego NBP, który wynosi 2,5 proc. z tolerancją 1 pkt proc.

W styczniu i lutym 2026 roku inflacja wynosiła po 2,1 proc., w marcu wzrosła do 3 proc., a w kwietniu do 3,2 proc. W czerwcu spadła do 2,5 proc. Następnie rosła do wrześniowych 4,1 proc. Październikowy odczyt przerwał ten wzrost.

Od grudnia 2025 roku do końca października 2026 roku ceny wzrosły łącznie o 3,3 proc. Średni poziom cen w okresie styczeń–październik był natomiast o 3 proc. wyższy niż w analogicznym okresie 2025 roku.

Paliwa mocno potaniały. Transport obniżył miesięczny CPI o 0,69 pkt proc.

Największy wpływ na październikowy spadek cen miały koszty transportu. W ciągu miesiąca obniżyły się o 6,1 proc., co zmniejszyło ogólny wskaźnik CPI o 0,69 pkt proc. Same paliwa i smary do prywatnych środków transportu odpowiadały za obniżenie CPI o 0,65 pkt proc. W październiku benzyna potaniała o 12 proc., a olej napędowy o 9 proc.

W porównaniu z październikiem 2025 roku benzyna była droższa o 16,5 proc., a olej napędowy o 31,1 proc. Cała kategoria paliw i smarów do prywatnych środków transportu podrożała w skali roku o 21,7 proc.

Transport pozostaje więc najdynamiczniej drożejącą główną kategorią koszyka konsumpcyjnego. W porównaniu z październikiem 2025 roku jego ceny wzrosły o 10,4 proc., podnosząc roczną inflację o 1,04 pkt proc.

Mieszkania, energia i opał nadal drożeją

W październiku wzrosły natomiast wydatki związane z użytkowaniem mieszkania lub domu, dostawą wody, energii elektrycznej, gazu i innych paliw. Ceny w tej kategorii zwiększyły się o 1 proc. w ciągu miesiąca i o 5,7 proc. w porównaniu z październikiem 2025 roku. Roczny wkład tej grupy do CPI wyniósł 1,17 pkt proc. – najwięcej spośród głównych kategorii.

Szczególnie widoczny był wzrost kosztów opału. Węgiel, brykiety z węgla i torf podrożały o 11,2 proc. w porównaniu z wrześniem i o 25,3 proc. rok do roku. Wzrost cen tej grupy podniósł miesięczny CPI o 0,13 pkt proc. Centralne ogrzewanie zwiększyło miesięczny CPI o kolejne 0,04 pkt proc.

Co najbardziej wpływało na ceny w październiku?

Poza transportem ceny obniżała rekreacja, sport i kultura. W tej grupie zanotowano miesięczny spadek o 2,6 proc., który zmniejszył ogólny CPI o 0,17 pkt proc. Istotny udział miało potanienie turystyki zorganizowanej.

Z drugiej strony wzrost kosztów utrzymania mieszkań i energii podniósł miesięczny CPI o 0,21 pkt proc. Wyższe ceny odzieży i obuwia dodały 0,10 pkt proc., żywności i napojów bezalkoholowych 0,09 pkt proc., a informacji i komunikacji 0,04 pkt proc.

Wśród szczegółowych grup zakupów największy wpływ na wzrost miesięcznej inflacji miały węgiel i inne paliwa stałe (+0,13 pkt proc.), ubrania (+0,08 pkt proc.) oraz świeże warzywa owocowe (+0,08 pkt proc.). Z kolei ceny paliw i smarów do prywatnych środków transportu obniżały ją o 0,65 pkt proc.

Żywność jest tańsza niż rok wcześniej, ale nie wszystkie produkty

Ceny żywności i napojów bezalkoholowych były w październiku o 0,1 proc. niższe niż rok wcześniej. W ciągu miesiąca wzrosły jednak o 0,4 proc. i przyczyniły się do zwiększenia miesięcznego CPI o 0,09 pkt proc.

Według szczegółowych tablic GUS masło i pozostałe tłuszcze mleczne potaniały o 20,9 proc. rok do roku, cukier trzcinowy i buraczany o 17,7 proc., mięso wieprzowe o 7,9 proc., a drobiowe o 7 proc. Mięso wołowe i cielęce było droższe o 6,4 proc.

Świeże warzywa owocowe, do których należą m.in. pomidory i papryka, podrożały w ciągu miesiąca o 12,7 proc. Wzrost ich cen podniósł miesięczny CPI o 0,08 pkt proc.

Usługi drożeją znacznie szybciej niż towary

GUS podał, że ceny usług wzrosły w ciągu roku o 4,9 proc., a towarów o 2,9 proc. Różnica wyniosła 2 pkt proc. W porównaniu z wrześniem usługi potaniały o 0,5 proc., a towary o 0,4 proc.

Wśród głównych grup wydatków koszty związane ze zdrowiem były o 4,7 proc. wyższe niż przed rokiem, edukacji o 4,1 proc., a restauracji i usług zakwaterowania o 4 proc. Napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe podrożały o 6,6 proc.

Mieszkania i transport odpowiadają łącznie za 2,21 pkt proc. rocznej inflacji

Koszty utrzymania mieszkań i energii mają wagę 20,35 proc. w koszyku CPI, a transport – 10,18 proc. W październiku wzrost cen w tych dwóch grupach podniósł roczną inflację łącznie o 2,21 pkt proc.

Istotny wkład miały również napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe (+0,33 pkt proc.), zdrowie (+0,29 pkt proc.) oraz rekreacja, sport i kultura (+0,26 pkt proc.). Odzież i obuwie obniżały z kolei roczny CPI o 0,14 pkt proc.

Struktura koszyka inflacyjnego GUS na 2026 rok

Największą wagę w obliczaniu inflacji ma żywność i napoje bezalkoholowe, na które przypada 25,91 proc. wydatków. Drugą pozycję zajmuje utrzymanie mieszkań, woda i energia (20,35 proc.). Obie grupy odpowiadają łącznie za 46,26 proc. koszyka CPI.

Od danych za styczeń 2026 roku GUS stosuje międzynarodową klasyfikację COICOP 2018. Zmiana wpływa na grupowanie poszczególnych kategorii towarów i usług w publikacjach statystycznych.

Źródło: Główny Urząd Statystyczny, „Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych w październiku 2026 r.”, 13 listopada 2026 r.; szczegółowe tablice i dane do wykresów. Wykresy: opracowanie własne na podstawie danych GUS.