„Smog…szkodzi tylko dzieciom i kobietom w ciąży; …występuje tylko wtedy, kiedy jest zła pogoda; …jest tylko w zimie.” To tylko niektóre z mitów na temat tego zjawiska – tak wynika z ogólnopolskiego badania „Smog – prawdy i mity wśród Polaków”[1] przeprowadzonego na zlecenie eurobanku przez instytut badawczy ARC Rynek i Opinia.
Zanieczyszczone powietrze w Polsce od lat jest dużym problemem. Walka ze smogiem stała się jednym z ważniejszych wyzwań, jakie stoi przed naszym społeczeństwem. Jednak czy wszyscy zdajemy sobie sprawę z tego, jakie konsekwencje dla środowiska i naszego organizmu ma smog? Czy wiemy co jest prawdą, a co mitem, a w efekcie – jak skutecznie chronić się przed szkodliwym wpływem smogu?
Smog = niebezpieczeństwo
Polacy zostali zapytani o to, jakie skutki niesie ze sobą smog. Są zgodni co do tego, że smog jest niebezpieczny dla zdrowia i życia – takiej odpowiedzi udzieliło 97% Polaków. Jednocześnie 98% osób uważa, że oddychanie zanieczyszczonym powietrzem może powodować różnego rodzaju choroby. 96% badanych wie także, że smog powoduje zanieczyszczenie środowiska naturalnego. Badanie pokazało jednak, że w społeczeństwie funkcjonuje wiele mitów na temat smogu. I tak na przykład prawie 1/4 ankietowanych (23%) uważa, że ze zjawiskiem smogu spotykamy się tylko w dużych miastach. Co ciekawe – w większości uważają tak osoby mieszkające właśnie w nich. I choć rzeczywiście jest tam najwyższe stężenie szkodliwych pyłów, to jest to twierdzenie nieprawdziwe.
– Błędne jest założenie, że smog występuje tylko w dużych aglomeracjach. Z tym problemem stykają się mieszkańcy zarówno dużych miast, jak i mniejszych miejscowości. Ważnym elementem walki ze smogiem jest poszerzanie ogólnopolskiej sieci czujników powietrza. Dlatego w ramach kampanii #BezSmogu włączyliśmy się w to działanie i zamontowaliśmy już 100 czujników smogu w naszych placówkach – także w małych miejscowościach. Chcemy, aby dostęp do bieżących pomiarów mieli wszyscy, gdyż dzięki świadomości zagrożenia możemy zabezpieczyć się przed jego skutkami. – mówi Magdalena Suchanek, Dyrektor Zarządzający, Euro Bank S.A.
Jednocześnie połowa Polaków uważa, że smog jest naturalnym elementem życia w dużym mieście. Takie dane pokazują, że Polacy już trochę przywykli to tego, że mieszkając w większym mieście mają do czynienia ze smogiem. Najczęściej uważają tak mieszkańcy województwa podlaskiego (57%) i lubuskiego (56%). Co ciekawe – w województwie małopolskim, które od lat jest na mapie miejsc o najwyższym zanieczyszczeniu powietrza, tylko 45% badanych jest tego zdania.
Kolejnym nieprawdziwym przekonaniem, na które wskazywała 1/4 badanych jest opinia, że smog i oddychanie zanieczyszczonym powietrzem jest niebezpieczne tylko dla dzieci, osób starszych i kobiet w ciąży. Faktem jest, że dzieci są bardziej narażone na negatywne skutki smogu, gdyż częściej biorą oddech niż dorośli i tym samym przyjmują do organizmu więcej szkodliwych substancji. Jednak musimy pamiętać, że smog szkodzi każdemu z nas. Jak alarmuje Europejska Agencja Środowiska – co roku w Polsce umiera z tego powodu 47 tys. osób. Dlatego lekarze zalecają, aby w dni, kiedy stężenie pyłów jest wysokie ograniczyć wychodzenie z domu i przebywanie na powietrzu.
Samochody winne?
Wyniki badania pokazują także, że Polacy nie są zgodni co do tego, czy duży ruch samochodowy jest główną przyczyną występowania smogu. 42% badanych uważa, że tak. Co ciekawe, częściej taką opinię mają kobiety (46%) niż mężczyźni (38%). Jednak w tym przypadku temat jest bardziej złożony. Według badań, w Polsce za największą emisję szkodliwych substancji odpowiedzialne są stare piece grzewcze i palenie nieodpowiednimi materiałami. Jednak w dużych miastach, gdzie palenie w piecach nie jest tak powszechne, za emisję szkodliwych pyłów odpowiedzialny jest głównie transport. Jak pokazały badania Najwyższej Izby Kontroli[2] jedną z głównych przyczyn zanieczyszczonego powietrza jest emisja toksycznych cząsteczek, która odpowiada w największych miastach za 60% zanieczyszczeń. Szczególny wpływ mają spaliny z silników diesla oraz nieprawidłowo zamontowane filtry cząsteczek stałych w samochodach.
