W związku z galopującą inflacją polski rząd postanowił działać poprzez wprowadzenie tzw. tarczy antyinflacyjnej 2.0. Projekt przepisów wpłynął do sejmu 11 stycznia 2022 r., a już 26 stycznia 2022 r. przeprocesowaną ustawę podpisał Prezydent RP. Szybkie tempo wprowadzenia w życie przepisów może świadczyć o chęci zdławienia narastającej inflacji, jednak brak jakichkolwiek konsultacji zaproponowanych rozwiązań sugeruje raczej, że są to działania przede wszystkim PR-owe.
Założenia tarczy antyinflacyjnej 2.0.
Tarcza antyinflacyjna 2.0. jest bardzo prostym rozwiązaniem przygotowanym przez rząd, którego głównym założeniem jest obniżenie stawki podatku VAT na niektóre produkty.
– Główne założenia tarczy antyinflacyjnej 2.0. to obniżenie podatku VAT z 23% do 8% na paliwa, przedłużenie 5% stawki VAT na prąd, obniżenie stawki VAT na ciepło do 5%, wprowadzenie zerowej stawki VAT na nawozy i inne wybrane środki wykorzystywane w produkcji rolniczej, wprowadzenie zerowej stawki VAT na gaz ziemny, wprowadzenie zerowej stawki VAT dla podstawowych produktów żywnościowych, objętych obecnie stawką 5%. Obniżenie stawek dotyczy jedynie wybranych produktów, z których większość już korzystała z obniżonej stawki VAT. Zatem ostateczna korzyść dla konsumenta nie wydaje się być zbyt wysoka – ocenia Agnieszka Stachurska z biura rachunkowego Skarbiec Corporate Services współpracującego z Kancelarią Prawną Skarbiec.
Ponadto sejm odrzucił poprawki senatu zmierzające do obniżenia stawki VAT do 8 proc. na węgiel i koks, oleje napędowe używane do celów opałowych, oleje opałowe, pozostałe paliwa opałowe oraz gaz LPG wykorzystywany do celów opałowych.
Czasowe obniżenie stawki
Zmiany są czasowe – nowe stawki obowiązują jedynie od 1 lutego do 31 lipca 2022 r., co oznacza, że jeżeli nie będzie aktualizacji przepisów po 31 lipca 2022 r. ceny wielu artykułów wzrosną. Należy podkreślić, że w związku z rekordową, blisko 10% inflacją oraz dużymi podwyżkami cen gazu konsumenci w praktyce nie zauważą efektu obniżenia stawki VAT dla wskazanych produktów. Idąc dalej można przypuszczać, że część cen pomimo obniżonej stawki VAT wzrośnie, a po 31 lipca 2022 r. jeżeli inflacja utrzyma się na tym poziomie, wiele produktów będzie znacząco droższych niż obecnie.
Korekty faktur
Przepisy tarczy antyinflacyjnej nie przewidują żadnych rozwiązań w zakresie faktur korygujących, tj. sytuacji, w której przykładowo nabywca nabędzie towar ze stawką 8%, a następnie zwróci go po 1 lutego 2022 r. Co do zasady zastosowanie do faktur korygujących powinny mieć stare przepisy, zatem przedsiębiorcy będą musieli zwracać uwagę na informacje odnośnie stawki VAT zawarte na pierwotnej fakturze. Może okazać się także, że wiele podmiotów będzie chciało zwracać towar zakupiony ze stawką 8% i dokonać zakupu towaru ze stawką 0%. Spowoduje to znaczne obciążenie administracyjne przedsiębiorców.
Wiążące informacje stawkowe
Nowe przepisy nie zawierają także uregulowań w zakresie dotychczasowych wiążących informacji stawkowych, w szczególności nie wskazują czy obowiązywanie posiadanych WIS można rozciągnąć na produkty objęte zmianą stawki. Co do zasady nie jest to możliwe i przedsiębiorcy będą zobowiązani do występowania z wnioskami o nowe wiążące informacje stawkowe dla sprzedawanych przez siebie towarów. Będzie to dodatkowy koszt finansowy i obciążenie przedsiębiorców. Ministerstwo Finansów zapowiedziało jednak, że wnioski te będą rozpoznawane priorytetowo.
Obowiązek informacyjny
Jedną z kwestii uregulowanych w ramach ustawy jest natomiast obowiązek informacyjny o obniżonej stawce VAT, zgodnie z którym sprzedawcy są zobligowani do wywieszenia stosownej informacji w dostępnym klientom miejscu. Wzór informacji zamieszczony na stronach ministerstwa wskazuje, że stawki podatku VAT zostały obniżone dzięki polityce rządu. Dodatkowo zapowiedziano już kontrole w zakresie zastosowania obniżonych stawek VAT oraz obowiązku informacyjnego. Nie sposób więc oprzeć się wrażeniu, że tarcza antyinflacyjna 2.0. jest w głównej mierze działaniem promocyjnym rządu. Taką tezę potwierdza dodatkowo brak uwzględnienia poprawki senatu, która przewidywała wycofanie się z obciążenia obowiązkiem informacyjnym przedsiębiorców.
Autor: Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.
