Rzecznik MŚP występuje do Wicepremier i Minister Rozwoju Jadwigi Emilewicz oraz Ministra Finansów Tadeusza Kościńskiego w sprawie problemu związanego z praktyką Agencji Mienia Wojskowego obciążania przedsiębiorców z sektora MŚP rekompensatą za koszty odzyskiwania należności w sytuacjach, gdy windykacji takich należności nie było, a opóźnienie w płatności było symboliczne (np. jednodniowe).
Do Rzecznika MŚP doszły sygnały o istotnych utrudnieniach w prowadzeniu działalności gospodarczej w sytuacji pogorszenia płynności finansowej przedsiębiorcy, co w aktualnej sytuacji epidemicznej może mieć szerokie przełożenie na sytuację wielu drobnych przedsiębiorców. Sytuacja problemowa dotyczy drobnego przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą, który w konsekwencji zaistnienia negatywnych okoliczności losowych czasowo stracił płynność finansową, czego konsekwencją były czasowe opóźnienia w comiesięcznych płatnościach względem Agencji Mienia Wojskowego (dalej: „Agencja”) z tytułu najmu lokalu.
Co istotne, wszystkie zaległości były płacone wraz z odsetkami jeszcze tego samego miesiąca co termin zapłaty, a Agencja nie musiała ponosić żadnych kosztów związanych z dochodzeniem tych należności. Tym niemniej, za każde nawet najmniejsze uchybienie terminowi zapłaty Agencja naliczała przedsiębiorcy wszystkie możliwe sankcje finansowe, w tym odsetki i tzw. rekompensatę za koszty windykacji na podstawie art. 10 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 935, ze zm.) w wysokości równowartości kwoty 40 euro. Szczególnie jaskrawym przykładem tej praktyki było wystawienie noty obciążeniowej (rekompensaty) na kwotę 182,09 zł wraz z notą odsetkową na kwotę 0,24 zł za fakturę opłaconą przez przedsiębiorcę jeden dzień po terminie.
Początkowo, Rzecznik MŚP prowadził w tej sprawie korespondencję z organami Agencji, a w końcu również z Ministrem Obrony Narodowej, jednakże powyższe wystąpienia nie przyniosły oczekiwanego rezultatu. Organy stanęły bowiem na stanowisku, że niezależnie od okoliczności zgodnie z zasadami wynikającymi z dyscypliny finansów publicznych są zobligowane do naliczania wszystkich prawem przewidzianych należności.
W związku z powyższym, pismem z dnia 25 września 2020 r. Rzecznik MŚP wystąpił do Wicepremier i Minister Rozwoju Jadwigi Emilewicz oraz Ministra Finansów Tadeusza Kościńskiego z wnioskiem o rozważenie podjęcia działań legislacyjnych zmierzających do likwidacji ograniczeń z tym związanych. Rzecznik MŚP wskazał m.in. że problem z naliczaniem tej rekompensaty przez jednostki sektora finansów publicznych był już dostrzeżony przez ustawodawcę, który w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1649) wprowadził do ustawy o finansach publicznych przepisy dające niektórym organom publicznym możliwość niedochodzenia przedmiotowej rekompensaty. W uzasadnieniu do ww. ustawy wskazano, że „w takich przypadkach żądanie rekompensaty postrzegane jest jako działanie zbyt restrykcyjne i nieuzasadnione. To powoduje podważenie zaufania do instytucji publicznych”.
Mając powyższe na uwadze, Rzecznik MŚP zwrócił się w swoim wniosku o rozważenie podjęcia działań legislacyjnych ukierunkowanych na zapobieżenie sytuacjom obciążania przedsiębiorców przez podmioty publiczne należnościami z tytułu przedmiotowych rekompensat, których wysokość jest nieadekwatna do wagi uchybienia przedsiębiorcy.
