Wspólna kontrola Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK), Inspekcji Handlowej (IH) oraz Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) ujawniła poważne zagrożenia związane z importowaną do Polski sztuczną biżuterią. W próbkach wykryto nawet 400-krotne przekroczenia dopuszczalnych norm metali ciężkich – kadmu i ołowiu. W wyniku działań kontrolnych zatrzymano ponad milion sztuk oraz blisko pół tony biżuterii niespełniającej wymagań.
Niebezpieczne metale ciężkie w biżuterii
Kadm i ołów to metale ciężkie o silnym działaniu toksycznym i rakotwórczym. Ich obecność w produktach mających długi kontakt ze skórą, jak biżuteria, stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia, zwłaszcza dzieci i młodzieży, które często wybierają tańszą, sztuczną biżuterię.
W ramach kontroli skontrolowano 227 partii biżuterii zatrzymanych na granicy przez Służbę Celno-Skarbową. Spośród nich aż 67% miało nieprawidłowe oznakowanie lub przekraczało dopuszczalne normy zawartości metali ciężkich.
Alarmujące wyniki badań laboratoryjnych
Do badań pobrano 33 próbki biżuterii, które poddano szczegółowej analizie chemicznej w laboratoriach UOKiK i KAS. Wyniki okazały się alarmujące:
- Naszyjnik zawierał 333 razy za dużo ołowiu,
- Broszka – 400 razy za dużo kadmu,
- Bransoletka – 400 razy za dużo kadmu oraz 118 razy za dużo ołowiu.
Tak znaczne przekroczenia dopuszczalnych norm (0,05% dla ołowiu i 0,01% dla kadmu) wskazują na produkty, które nie powinny trafić na rynek z uwagi na ryzyko dla zdrowia.
W efekcie działań kontrolnych KAS i partnerów zablokowano wprowadzenie do obrotu:
- ponad 1 183 000 sztuk sztucznej biżuterii,
- blisko 467 kg produktów,
- w tym 4 495 sztuk biżuterii z niebezpiecznymi przekroczeniami metali ciężkich.
Prezes UOKiK Tomasz Chróstny podkreśla, że kontrola i eliminacja niebezpiecznych wyrobów jest kluczowa, ponieważ bezpieczeństwa biżuterii nie da się ocenić gołym okiem. Współpraca z KAS umożliwia zatrzymanie ryzykownych produktów jeszcze na granicy, zanim trafią do sklepów.
Małgorzata Krok, zastępca Szefa KAS, zaznacza, że takie skoordynowane działania służą ochronie konsumentów oraz podnoszą świadomość importerów odnośnie obowiązujących wymagań prawnych.
W porównaniu do poprzednich kontroli prowadzonych w 2023 roku, poziom nieprawidłowości spadł o 22 punkty procentowe, co może świadczyć o rosnącej świadomości importerów oraz skuteczności działań kontrolnych.
Sztuczna biżuteria, choć atrakcyjna cenowo, może stanowić poważne zagrożenie zdrowotne, zwłaszcza dla dzieci i młodzieży. Stąd tak ważna jest kontrola składu chemicznego produktów oraz ich prawidłowego oznakowania.
Zgodnie z przepisami UE, każdy produkt dostępny na rynku musi gwarantować bezpieczeństwo konsumentom. Organy państwowe, takie jak KAS, UOKiK i IH, realizują te wymagania poprzez regularne i skoordynowane kontrole.
Źródło: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Krajowa Administracja Skarbowa, Inspekcja Handlowa (2025)
