Realizując nową Strategię działania Służby Celnej na lata 2014-2020, w której klient jest w centrum uwagi, Służba Celna aktywnie wspiera działalność gospodarczą podmiotów oraz podnosi standardy obsługi klienta. Także jednym z priorytetów określonych przez wiceministra finansów, szefa Służby Celnej Jacka Kapicę na lata 2014/2015 jest „ułatwianie legalnej działalności gospodarczej i usuwanie barier biurokratycznych oraz doskonalenie współpracy”.

Efektem wspierania przedsiębiorczości są nowe usługi i ułatwienia dla przedsiębiorców i podróżnych już wprowadzone oraz na bieżąco wdrażane przez Służbę Celną:

Ułatwienia ostatnio wdrożone:

E-załączniki: Przedsiębiorcy otrzymali wybór przy składaniu elektronicznych zgłoszeń celnych. Będą mogli tak jak dotychczas dostarczyć wersję papierową załączanych dokumentów, takich jak np. świadectwa fitosanitarne, świadectwa weterynaryjne, koncesje, certyfikaty zgodności lub jeśli będzie to dla nich wygodniejsze, przesłać odpowiednio zeskanowany dokument drogą elektroniczną.

Jednolity standard wpłat na rachunki izb celnych: Dotychczas podatnicy, korzystający z bankowości elektronicznej przy realizowanych rozliczeniach, wykorzystywali dowolny dowód wpłaty. Teraz, również dla wpłat na rachunki izb celnych, można skorzystać z formularza „PRZELEW do US”. Znacząco ułatwi to dokonywanie rozliczeń przez szybką identyfikację płatności oraz eliminację pomyłek wynikających najczęściej z błędnego wypełnienia pola, a przedsiębiorcy będą mogli szybciej rozliczyć należności oraz otrzymać informację o rozliczeniu wpłaty. Szybciej nastąpi także zwolnienie salda obciążonego zabezpieczenia. Jednolity standard wpłat dotyczy: należności celnych, podatku VAT w imporcie, podatku akcyzowego, podatku od gier oraz podatku od kopalin (miedzi i srebra).

CENTRUM URZĘDOWEGO DOKONYWANIA ODPRAW – CUDO: Istotą ułatwienia jest to, że przedsiębiorcy po złożeniu zgłoszenia celnego w formie elektronicznej będą mogli przedstawić towar do fizycznej kontroli w najdogodniejszym dla nich miejscu wchodzącym w skład tego centrum (w ramach danego/jednego urzędu celnego). Natomiast odprawa celna (przyjęcie zgłoszenia celnego) odbędzie się w wyznaczonej do tego komórce, specjalizującej się w obsłudze elektronicznych zgłoszeń celnych. To pozwoli zaoszczędzić czas i inne koszty związane z przedstawieniem towaru do kontroli oraz przyspieszy sama odprawę celną.

Ułatwienia w portach morskich: Uwzględniając specyfikę obrotu towarowego w portach morskich, Służba Celna wprowadziła odprawy przed przybyciem, umożliwiające organom celnym wcześniejsze przygotowanie się do odprawy celnej towaru w oparciu o dane, dostarczone przez przedsiębiorcę w zgłoszeniu przed przedstawieniem towaru. Wpłynie to na przyspieszenie obsługi obrotu towarowego w portach morskich, pozwalając na zwiększenie jego płynności, redukcję kosztów, a tym samym wzrost konkurencyjności polskich portów.

Ułatwienia w przeładunkach i doładunkach: Przedsiębiorcy mogą przeładowywać i doładowywać towar bez konieczności wizyty w urzędzie celnym czy wnioskowania o obecność funkcjonariusza celnego przy przeładunku lub doładunku. Dotyczy to towarów wywożonych poza obszar UE oraz przewożonych w tranzycie (w ramach procedury wywozu lub tranzytu).

Dostawa bezpośrednia: Dostawa bezpośrednia to inicjatywa umożliwiająca większą elastyczność w odprawach celnych. Sprowadza się do dostarczenia towaru bezpośrednio do odbiorcy, a nie do urzędu celnego. Stosowanie „bezpośredniej dostawy” wiąże się więc z przedstawieniem towaru w miejscu innym niż urząd celny,  w celu dopełnienia formalności celnych.

Przewóz dzieci i młodzieży szybciej przez granicę: Priorytetowe odprawy autobusów z dziećmi oraz możliwość rezerwacji dokładnej godziny przekroczenia granicy za pomocą elektronicznego systemu rezerwacji odpraw „eBooking BUS”, to ułatwienie dla organizatorów przewozów autokarowych, aby szybciej przekroczyć granicę.

System eBooking Bus  umożliwia elektroniczne powiadomienie Służby Celnej, a także Straży Granicznej o planowanym przyjeździe autobusu przewożącego zorganizowane grupy turystyczne.

Strefy buforowe na spiętrzenia towarowego ruchu granicznego:  W sytuacjach znaczącego wzrostu ruchu towarowego przez granicę, Służba Celna wprowadziła nowy system pozwalający na uporządkowanie kolejki przed przejściami granicznymi – system specjalnych stref buforowych. Polegają one na regulacji ruchu w kilkukilometrowej odległości od przejść granicznych. Samochody są zatrzymywane za pomocą sygnalizacji świetlnej lub przez mobilne patrole, a przejazd do strefy bezpośredniego przekraczania granicy jest co kilka godzin uruchamiany, co eliminuje objeżdżanie części samochodów oczekujących w kolejce.

Ułatwienia wcześniej wdrożone:

Upowszechnienie składania zgłoszeń celnych i deklaracji akcyzowych w formie elektronicznej: W 2013 r. 100% zgłoszeń eksportowych i ponad 99%  importowych zostało zgłoszonych on-line. Ułatwienie polega na bezpapierowym obrocie dokumentami – przedsiębiorca ma możliwość wysłania deklaracji i większości dokumentów towarzyszących bez konieczności wizyty w urzędzie celnym. Rozwiązanie to prowadzi do skrócenia czasu odprawy celnej towaru, a tym samym obniżenia kosztów ponoszonych przez przedsiębiorców i poprawy warunków wykonywania działalności gospodarczej.

Upowszechnienie stosowania uproszczonych procedur celnych: Pozwolenie na stosowanie procedury uproszczonej nakłada na jego posiadacza szereg obowiązków, ale może dawać również szereg dodatkowych uprawnień, jak np.:

• możliwość zwolnienia z obowiązku przedstawiania towarów w urzędzie celnym (procedury przywozowe),

• możliwość obejmowania towarów procedurą celną poza godzinami pracy urzędu celnego (procedury przywozowe i wywozowe),

• możliwość przesyłania powiadomień przed przybyciem towaru do miejsca realizacji procedury uproszczonej (procedury przywozowe),

• możliwość rozliczania podatku VAT bezpośrednio w deklaracji podatkowej.

AEO – instytucja upoważnionego przedsiębiorcy: AEO (Authorised Economic Operator) umożliwia korzystanie z ułatwień odnoszących się do kontroli celnej dotyczącej bezpieczeństwa (uprawnienia do składania przywozowej deklaracji skróconej z ograniczonym zakresem wymaganych danych bezpieczeństwa), ochrony i/lub uproszczeń przewidzianych w ramach przepisów celnych.

SASP: To pojedyncze pozwolenie na stosowanie procedury uproszczonej – przedsiębiorca może uzyskać pozwolenie w jednym państwie członkowskim na wszystkie operacje przywozu i wywozu towaru w ramach UE. Umożliwia to centralizację księgowości oraz płatności należności celnych tytułem wszystkich transakcji w ramach państwa członkowskiego wydającego pozwolenie, choć kontrola i zwolnienie towarów nastąpi w innym kraju członkowskim.

Fast Way: Szybka ścieżka dla powracających do kraju pustych samochodów ciężarowych, które w obrębie przejścia granicznego poruszają się wydzielonym pasem, innym niż pozostałe (załadowane towarem) samochody czekające na odprawę graniczną. Kontrola celna, oparta całkowicie na zasadach analizy ryzyka, ograniczona jest do niezbędnego minimum.

Upoważniony nadawca TIR: Upoważniony nadawca TIR umożliwia przewoźnikom samodzielne otwieranie operacji TIR i kompleksową obsługę karnetów TIR u upoważnionego nadawcy oraz zredukowanie formalności celnych do minimum. Rozwiązanie zwiększa swobodę działania przedsiębiorców w zakresie logistyki, co usprawnia przewozy towarów przez granicę.

InfoSC: Centrum Informacji Służby Celnej (infoSC) – scentralizowana informacja telefoniczna i mailowa dotycząca obowiązków wynikających z wspólnotowych i krajowych przepisów prawa w zakresie zadań wykonywanych przez Służbę Celną.

Serwis internetowy granica.gov.pl: Serwis oferuje kompleksową informację dla podróżnych, którzy przekraczają granicę (m.in. dotyczącą czasu oczekiwania na granicach) i dostęp do nowatorskich e-usług Służby Celnej (m.in. e-zwrot VAT, e-booking BUS). Z serwisem można darmowo połączyć się dzięki zainstalowanym na przejściach granicznych hot spotom. Strona dostępna jest w języku polskim, angielskim, niemieckim i rosyjskim, także w wersji na urządzenia mobilne.

System sczytywania tablic: Szybsze odprawy graniczne dzięki systemowi, który poprzez zautomatyzowaną informację o pojazdach przyspiesza formalności graniczne. Celnik nie musi ręcznie wprowadzać danych pojazdu przekraczającego granicę. Dzięki temu może od razu przejść do innych czynności związanych z odprawą graniczną.

Aplikacja sprawdź banderole: Ministerstwo Finansów i Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych udostępniły System Informacji o Banderolach Akcyzowych (SIBA) na stronie www.banderolaakcyzowa.pl. Każdy obywatel, który kupuje wyrób akcyzowy (alkohol, tytoń, papierosy), może sprawdzić znak skarbowy akcyzy (banderolę) naklejony na opakowaniu wyrobu. A co za tym idzie skontroluje, czy banderola jest autentyczna i została umieszczona na właściwym produkcie.

Zmniejszanie kontroli zgłoszeń celnych: Służba Celna systematycznie obniża odsetek kontroli zgłoszeń celnych. Jednocześnie utrzymuje poziom wykrywania nieprawidłowości dzięki odpowiedniej analizie ryzyka. Mniejsza liczba kontroli skraca czas obsługi zgłoszenia i przyspiesza obrót towarowy. Wyposażenie wszystkich, towarowych przejść granicznych w nowoczesne urządzenia skanujące RTG również przyspiesza kontrolę graniczną (skracają ją z kilku godzin do kilku-kilkunastu minut). Wyposażenie grup mobilnych w bezprzewodowy dostęp do wszystkich baz danych, do których Służba Celna ma dostęp, skraca czas kontroli drogowych.

E-deklaracja akcyzowa bez podpisu kwalifikowanego (e-AKC-U): Rozwiązanie przeznaczone jest dla osób fizycznych, składających różnego rodzaju deklaracje akcyzowe. Aby złożyć takie deklaracje przez Internet, osoby fizyczne nie muszą już posiadać, jak dotychczas, certyfikatu kwalifikowanego podpisu elektronicznego.

Zielone korytarze: Specjalnie wydzielone pasy po obu stronach granicy przeznaczone dla podróżnych (jadących samochodami osobowymi), którzy nie przewożą towarów do zgłoszenia (przewożą towary w ramach limitów dopuszczanych przepisami prawa). Podróżni nie muszą stać w kolejce do odprawy celnej.

E-zwrot VAT: Elektroniczny system przetwarzający dokumenty Tax Free, na podstawie których obywatele krajów spoza UE mogą otrzymać zwrot podatku VAT za towary zakupione w Polsce i wywożone za granicę. Właściciele sklepów mają możliwość zgłoszenia sprzedaży towaru w ramach Tax Free oraz zestawienie dokumentów Tax Free wprowadzonych przez siebie do systemu, co czyni ich bardziej konkurencyjnymi względem innych sprzedawców i atrakcyjnymi dla podróżnych. Dla osób korzystających z ułatwienia wydzielone są specjalne pasy odpraw.

Wirtualny przewodnik przez granicę: Strona internetowa pozwalająca podróżnym wirtualnie przekroczyć granicę i przygotować się do odprawy zarówno po polskiej, jak i ukraińskiej stronie przejścia granicznego. Podróżny może w przystępny sposób dowiedzieć się, jak sprawnie wypełnić graniczne formalności i jakie dokumentu będą mu potrzebne. Dostępny jest w 3 językach: polskim, ukraińskim i angielskim.

Kamery on-line: Kamery, dzięki którym można obejrzeć aktualne natężenie ruchu na wybranych przejściach po obu stronach granicy. Z kamer internetowych on-line pokazujących przejścia można skorzystać na stronie internetowej www.granica.gov.pl.

Ułatwienia obecnie wdrażane:

Odprawa scentralizowana wewnątrz kraju: Istotą tej odprawy jest możliwość złożenia zgłoszenia celnego w jednym urzędzie celnym (np. właściwym dla siedziby przedsiębiorcy), a przedstawienie towarów do kontroli w innym urzędzie celnym. To znaczne uelastycznienie formalności celnych związanych z obrotem towarowym z zagranicą.

Jedno okienko rozliczeniowe: Przedsiębiorcy zajmujący się prowadzeniem działalności gospodarczej z zakresu kompetencji Służby Celnej (np.: obrót towarowy z zagranicą, nabycie wewnątrzwspólnotowe wyrobów akcyzowych, produkcja lub obrót wyrobami akcyzowymi wewnątrz kraju, organizacja gier hazardowych) będą mogli rozliczać należności celne, podatkowe i inne należności, których pobór należy do Służby Celnej, w jednym miejscu.

Deregulacja zawodu agenta celnego: Po wejściu w życie ustawy o ułatwieniu dostępu do wykonywania niektórych zawodów regulowanych i rozporządzenia Ministra Finansów określającego sposób prowadzenia listy agentów celnych oraz tryb dokonywania wpisu na listę, wpis taki będzie można uzyskać bez konieczności uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu w Ministerstwie Finansów. Dotychczas wpis na listę agentów celnych można było uzyskać wyłącznie po zdaniu egzaminu.

Single Window w obrocie towarowym z zagranicą: Projekt pozwala na elektroniczną wymianę informacji/danych/dokumentów pomiędzy różnymi organami administracji publicznej oraz między  administracją publiczną a przedsiębiorcami. To szansa na optymalizację i skrócenie czasu czynności urzędowych, sprawną analizę ryzyka i kontrolę ukierunkowaną na zwalczanie nadużyć i nieprawidłowości.

Ułatwienia planowane na najbliższą przyszłość:

eBooking TRUCK: System eBooking Truck to możliwość elektronicznej rezerwacji na konkretną godzinę odprawy granicznej ciężarówek. Ma na celu uniknięcie niepotrzebnego oczekiwania na odprawę na przejściu granicznym lub bezpośrednio przed nim. System ma być pilotażowo wdrożony na dwóch przejściach granicznych w pierwszej połowie 2015 r.

Pojedynczy punkt dostępu:Przedsiębiorcy będą mogli korzystać z portalu informacji celnej i obsługi zgłoszeń celnych w formule pojedynczego punktu dostępu (ECIP/SEAP PL – Projekt Portalu i elektronicznej komunikacji z przedsiębiorcami).

Więcej informacji o ułatwieniach – na stronie internetowej www.sluzbacelna.gov.pl