Przełomowe wyniki na rynku brytyjskim to efekt wieloletnich działań. Po pierwsze – wprowadzenia norm branżowych (ustanowionych jeszcze w 1991 roku) gwarantujących rozwój bezpiecznego i wiarygodnego rynku. Po drugie – udanej i długofalowej współpracy sektora equity release z brytyjskim rządem. Po trzecie – scentralizowanej objętej nadzorem branży skupiającej ponad 500 podmiotów związanych z produktami typu equity release.
Warto zauważyć, że na rynku brytyjskim najpopularniejsze są umowy tzw. drawdown lifetime mortgage, których polskim odpowiednikiem mogła być odwrócona linia kredytowa z hipoteką. Ich udział stanowi 65 proc. rynku. W 2016 roku zaobserwowano jednak duży wzrost liczby odwróconych kredytów hipotecznych z jedną wypłatą z góry, co pokazuje nie tylko dojrzałość sektora, ale również potrzebę wprowadzenia całego wachlarza rozwiązań dopasowanych do różnych potrzeb seniorów.
Zadowalające informacje płyną również ze Szwecji. Z danych Hypotekpension – największej instytucji w tym kraju, która świadczy usługę hipoteki odwróconej, wynika że łączna wartość udzielonych w 2016 kredytów wyniosła 570 milionów koron szwedzkich (60 milionów Euro) co stanowiło wzrost o 16 proc. w porównaniu z rokiem 2015, a wartość portfela pożyczek i kredytów wyniosła 3 miliardy koron szwedzkich (316 milionów Euro). Co ciekawe, do szwedzkiego ustawodawstwa wdrażana jest właśnie europejska dyrektywa dotycząca hipotek, co spowodowało, że wiele firm oferujących to rozwiązanie wycofała się z rynku (ich produkty nie spełniały odgórnych wymogów, były ograniczone w czasie i nie zawierały gwarancji nieprzekroczenia wartości zabezpieczenia [no negative equity guarantee]).
Polski rynek – w porównaniu z zagranicą – jest jeszcze mały, ale problemy, na które chce odpowiadać są podobne. Celem jest poprawa jakości życia seniorów, odgórne uregulowanie rynku i wypracowanie norm branżowych gwarantujących bezpieczeństwo. Wiele rozwiązań funkcjonujących z sukcesem za granicą można wdrożyć również w Polsce, a hipotekę odwróconą: odwrócony kredyt hipoteczny i rentę dożywotnią warto rozpatrywać w kategoriach szansy, a nie zagrożenia.
Autor: Robert Majkowski, Prezes Funduszu Hipotecznego DOM S.A.
