Podniesienie przez Bank Japonii głównej stopy procentowej do 0,75% – najwyższego poziomu od 1995 roku – stanowi istotny symbol odejścia od wieloletniej polityki ultrałagodnej i epoki deflacji. Nie jest to jednak finał procesu normalizacji, lecz kolejny etap w długofalowej transformacji japońskiej polityki pieniężnej. Gubernator Kazuo Ueda, konsekwentnie unikający pojęcia „zacieśnianie”, podkreśla, że obecna polityka nadal pozostaje łagodna, a dalsze działania będą zależne od danych makroekonomicznych, zwłaszcza dynamiki inflacji i wzrostu płac.
Mimo że od początku 2024 roku BoJ dokonał już czterech podwyżek, poziom stóp procentowych w Japonii wciąż pozostaje niski na tle innych rozwiniętych gospodarek. Bank przyjmuje strategię stopniowego i przewidywalnego działania – odmiennego od stylu poprzedniego prezesa Haruhiko Kurody – unikając gwałtownych zmian, które mogłyby zaskoczyć rynki.
Inwestorzy liczyli na to, że Ueda zarysuje jasną mapę drogową dojścia do tzw. stopy neutralnej – poziomu, przy którym polityka pieniężna nie stymuluje ani nie hamuje gospodarki. Tymczasem Gubernator przyjął postawę wyczekującą i pełną niedomówień. Stwierdził on, że szacunki dotyczące stopy neutralnej mieszczą się w „dość szerokim przedziale” i trudno jest wskazać konkretny punkt docelowy. Dodał również, że Bank będzie musiał obserwować reakcję gospodarki na każdą kolejną zmianę, zanim podejmie decyzję o następnych krokach. Taka retoryka została odebrana przez rynek jako „gołębia”. Sugerowała ona, że BoJ nie spieszy się z kolejnymi podwyżkami i będzie działał bardzo ostrożnie. Brak agresywnego zobowiązania do walki z inflacją poprzez szybkie podwyżki stóp oznaczał, że różnica w stopach procentowych między USA a Japonią nie będzie się zawężała tak szybko, jak spekulowano.
W jednym z kluczowych momentów konferencji, Ueda stwierdził, że „nie ma specjalnego znaczenia” w fakcie, iż stopy osiągnęły poziom najwyższy od 30 lat. To zdanie miało potężny wydźwięk psychologiczny. Inwestorzy, którzy budowali narrację o „historycznym zwrocie” i „nowej erze dla jena”, otrzymali od szefa banku centralnego sygnał, że dla decydentów jest to jedynie techniczne dostosowanie, a nie rewolucja. Skutkiem tych działań, paradoksalnie jen japoński osłabił się, co pokazuje że inwestorzy oczekiwali bardziej jednoznacznych sygnałów co do przyszłych działań BoJ. Para USDJPY wyznaczyła nowe grudniowe maksimum na 157,15. Rentowność 10-letnich obligacji Japonii osiągnęła najwyższy poziom od początku XXI wieku, a indeks Nikkei 225 zakończył dzień wzrostem ponad 1%, co może świadczyć o pozytywnej ocenie kierunku polityki pieniężnej przez inwestorów akcji.
