Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna kwestionuje komunikat Ministerstwa Klimatu i Środowiska z 9 lipca, w którym resort przedstawił ograniczenie eksportu drewna do Chin jako dowód bezpieczeństwa surowcowego kraju. Zdaniem branży rzeczywistym problemem jest skumulowany deficyt surowca sięgający ponad 7 mln m³ rocznie, malejące plany pozyskania drewna z Lasów Państwowych oraz realne osłabienie sektora – spadająca produkcja, rentowność i zatrudnienie.
Rynek drewna w Polsce od kilku lat funkcjonuje pod narastającą presją. Sektor najpierw utracił import drewna i biomasy z Rosji oraz Białorusi w wyniku wojny i sankcji, a następnie musiał zabezpieczyć gwałtownie rosnące zapotrzebowanie na surowiec do produkcji pelletu, napędzane przez energetykę i gospodarstwa domowe. W tym samym czasie kolejne decyzje Ministerstwa Klimatu i Środowiska ograniczyły dostępność drewna dla krajowej gospodarki.
Skumulowany deficyt: ponad 7 mln m³ presji na rynek
Koalicja szacuje, że na rynek nałożyły się jednocześnie trzy niezależne czynniki, które łącznie odpowiadają za ubytek surowca w skali ponad 7 mln m³ rocznie.
Źródło: szacunki Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna na podstawie danych branżowych.
| Co zmieniło rynek drewna? | Szacowany skutek dla rynku |
|---|---|
| Brak importu z Rosji i Białorusi | ok. 3 mln m³ surowca mniej |
| Wzrost zużycia drewna przez energetykę i gospodarstwa domowe (produkcja pelletu) | ok. 1,2 mln m³ dodatkowe zapotrzebowanie |
| Decyzje MKiŚ ograniczające podaż krajową | ok. 3 mln m³ surowca mniej |
| Łączny efekt w skali roku | ponad 7 mln m³ presji na rynek |
Według danych przywoływanych przez branżę w Polsce zainstalowanych jest ok. 450 tys. kotłów na pellet drzewny, a z biomasy jako głównego źródła ciepła korzysta ok. 1,6 mln gospodarstw domowych. Wzrost produkcji pelletu w latach 2021–2025 o 550 tys. ton pochłania rocznie ekwiwalent około 1,2 mln m³ drewna okrągłego, które ze względu na spadek krajowej podaży stało się towarem skrajnie deficytowym. Koalicja podkreśla, że to właśnie ta luka, a nie eksport do Chin, jest rzeczywistym powodem załamania płynności zakładów, wzrostu cen surowca i utraty konkurencyjności międzynarodowej przez polskie firmy.
1. Eksport drewna do Chin nie jest miarą bezpieczeństwa surowcowego
Zdaniem Koalicji wolumen wywozu surowca do Chin ma charakter marginalny i nie stanowi głównego powodu niedoboru drewna na rynku polskim, a koncentracja resortu na tym kierunku maskuje rzeczywiste, systemowe problemy podażowe. Spadek wywozu do Chin tłumaczy się przede wszystkim głęboką dekoniunkturą w chińskiej gospodarce (recesja na rynku nieruchomości i w budownictwie), intensyfikacją własnej produkcji drewna w Chinach oraz wysokimi cenami surowca oferowanego przez Lasy Państwowe, przez co polskie drewno stało się niekonkurencyjne na rynkach globalnych – chińscy odbiorcy przenieśli zamówienia do krajów oferujących korzystniejsze warunki bliżej własnego rynku.
Źródło: GUS, dane za okres styczeń–kwiecień (kod CN 4403), opracowanie B+R Studio na zlecenie Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna.
Koalicja podkreśla, że resort do tej pory nie wdrożył żadnych systemowych i trwałych instrumentów prawnych ani celnych, które realnie ograniczałyby wywóz nieprzetworzonego drewna poza granice Unii Europejskiej. W tym samym czasie Polska traci konkurencyjność wobec gotowych produktów i komponentów z Azji. Według danych B+R Studio import mebli z Chin do Polski osiągnął w 2025 roku rekordowy poziom.
Źródło: opracowanie B+R Studio na podstawie danych Eurostatu.
Zdaniem Koalicji wartość dodana w tej sytuacji nie zostaje w Polsce, lecz przenosi się do producentów zagranicznych, a krajowy rynek coraz silniej wypełniają gotowe produkty z importu, co oznacza utratę miejsc pracy, wpływów podatkowych, eksportu i przewagi konkurencyjnej budowanej przez polskie firmy przez dekady.
2. Plan pozyskania drewna z Lasów Państwowych w wyraźnym trendzie spadkowym
Źródło: oficjalne plany sprzedaży drewna Lasów Państwowych, zestawienie Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna.
Oficjalne plany sprzedaży Lasów Państwowych zostały zredukowane z poziomu ponad 40,2 mln m³ w 2024 roku do zaledwie 37,2 mln m³ w roku 2026. Oznacza to, że w ciągu zaledwie dwóch lat urzędowania nowego kierownictwa resortu planowana podaż surowca dla polskiego przemysłu została obcięta o 3 mln m³, czyli o 7,5% względem stabilnego poziomu z lat ubiegłych – w tym samym czasie, gdy przemysł musiał dodatkowo zabezpieczyć ponad milion m³ na rosnącą produkcję pelletu.
Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna wskazuje, że bezpieczny poziom podaży powinien wynosić co najmniej 41 mln m³ rocznie. Różnica między deklarowanym przez MKiŚ poziomem 38–40 mln m³ a postulowanym poziomem 41 mln m³ nie jest, zdaniem Koalicji, szczegółem technicznym, lecz realną luką surowcową wpływającą na ceny, dostępność drewna, rentowność firm, inwestycje i miejsca pracy – a w konsekwencji także na dostępność i cenę papieru, opakowań, pelletu, mebli, stolarki czy materiałów budowlanych.
3. Ceny drewna nie zostały realnie ustabilizowane
Ministerstwo wskazuje, że obecne ceny drewna są niższe niż w rekordowych latach 2022–2023. Koalicja zwraca jednak uwagę, że taki sposób prezentacji danych pomija fakt, iż punkt odniesienia był okresem gwałtownego wzrostu cen i silnych zaburzeń rynkowych. W jej ocenie dane wyraźnie wskazują na wzrost średniej ceny drewna w latach 2020–2025 o 32,5%, przy jednoczesnym spadku popytu i pogarszającej się kondycji firm.
Pozyskanie i średnia cena za m³ drewna w Polsce w latach 2010–2025. Źródło: opracowanie B+R Studio na podstawie danych GUS.
Jeszcze wyraźniej widać to na poziomie poszczególnych sortymentów. W latach 2021–2025 ceny najważniejszych gatunków wzrosły wyraźnie, a cena papierówki w niektórych Regionalnych Dyrekcjach Lasów Państwowych przekroczyła 540 zł/m³.
Źródło: dane branżowe przywoływane przez Koalicję na Rzecz Polskiego Drewna, 2021–2025.
4. Dane pokazują osłabienie sektora, nie stabilizację
Sektor drzewno-meblarski jest jednym z filarów polskiej gospodarki – to strategiczny łańcuch wartości obejmujący las, drewno, papier, płyty, stolarkę, meble, opakowania, budownictwo i eksport. Według danych B+R Studio produkcja sprzedana sektora w 2025 roku wyniosła ok. 203,1 mld zł, sektor zatrudnia bezpośrednio ponad 423 tys. osób i obejmuje ponad 81 tys. przedsiębiorstw.
Źródło: opracowanie B+R Studio na podstawie danych GUS.
Produkcja sprzedana i produkcja globalna spadły z 238,5 mld zł w 2022 r. do 203,1 mld zł w 2025 r., a prognoza na 2026 r. wskazuje dalszy spadek do ok. 199,5 mld zł. Firmy redukują zatrudnienie – w branży meblarskiej ubyło 29 tys. etatów, a w branży drzewnej 16 tys.
Zatrudnienie w branży drzewnej i meblarskiej 2022–2026 (w przeliczeniu na pełne etaty). Źródło: opracowanie B+R Studio na podstawie danych GUS.
Spada także rentowność: w 2025 r. wyniosła ona 4,4% w produkcji mebli i 3,6% w produkcji wyrobów z drewna. Wśród dużych i średnich przedsiębiorstw nierentownych było już 89 firm drzewnych, 107 meblarskich i 50 papierniczych.
Koalicja zwraca uwagę, że nie można mówić o stabilizacji rynku, jeśli firmy jednocześnie ograniczają produkcję, redukują zatrudnienie, tracą rentowność i konkurują z coraz tańszym importem gotowych produktów z Azji.
Postulaty Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna
Koalicja kieruje do Prezydenta RP, Prezesa Rady Ministrów oraz rządu pilne postulaty:
- Wstrzymać kolejne decyzje ograniczające dostępność drewna do czasu przedstawienia pełnego rachunku ich skutków.
- Zapewnić stabilną podaż drewna dla krajowej gospodarki – uzupełnienie podaży w drugim półroczu 2026 r. o 2 mln m³ oraz ustalenie podaży na 2027 r. na poziomie co najmniej 41 mln m³.
- Opublikować pełną analizę skutków gospodarczych i społecznych dotychczasowego ograniczania podaży drewna.
- Rozpocząć rzeczywiste konsultacje z przemysłem, nauką, Lasami Państwowymi i samorządami przed kolejnymi decyzjami dotyczącymi gospodarki leśnej.
- Zapewnić mechanizm kompensacji brakującej podaży drewna, w tym wsparcie importu surowca spełniającego wymagania prawne, środowiskowe i jakościowe, jeżeli państwo nie utrzyma krajowej podaży na poziomie co najmniej 41 mln m³ rocznie.
Stanowisko Koalicji
Bez stabilnej podaży drewna nie będzie silnego polskiego przemysłu drzewnego. Bez silnego przemysłu nie będzie bezpiecznej gospodarki. Najpierw rzetelne analizy. Potem decyzje.
O Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna
Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna to porozumienie, którego celem jest ochrona i wspieranie rozwoju polskiego przemysłu drzewnego oraz promowanie zrównoważonego wykorzystania zasobów naturalnych. Koalicję tworzą organizacje i podmioty reprezentujące przemysł meblarski, tartaczny, płytowy i papierniczy.
| Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna w liczbach | |
|---|---|
| Udział w polskim PKB (cały przemysł drzewny: ok. 6%) | ok. 5% |
| Osoby zatrudnione w firmach (cały przemysł drzewny: ok. 450 000) | ok. 350 000 |
| Pozycja jako eksporter mebli na świecie | 2. miejsce |
| Pozycja jako producent mebli na świecie | 7. miejsce |
| Produkcja płyt drewnopochodnych | 2. w Europie, 7. na świecie |
| Branża papiernicza | 7. producent, 8. eksporter w Europie |
| Eksport podłóg | 1. w Europie |
| Eksport branży drzewnej ogółem | 2. miejsce w Europie |
| Zakupy drewna w Lasach Państwowych przez podmioty Koalicji | ok. 12 mln m³ |
