Polityka fiskalna zacznie hamować wzrost gospodarki USA. W 2027 roku wpływ będzie silniejszy

Polityka fiskalna wspierała amerykańską gospodarkę w III kwartale 2026 r., ale pod koniec roku ma już ograniczać tempo jej wzrostu. Według prognozy Brookings w 2027 r. będzie obniżać tempo wzrostu realnego PKB USA o około 0,7 pkt proc. Obniżki podatków nie wystarczą, by zrównoważyć słaby wzrost wydatków publicznych na towary i usługi, wpływ ceł oraz wygasanie wcześniejszego impulsu inwestycyjnego.

Według szacunków Hutchins Center przy Brookings Institution polityka fiskalna zwiększyła tempo wzrostu realnego PKB USA w III kwartale 2026 r. o około 0,4 pkt proc. Głównym źródłem wsparcia były zakupy administracji federalnej. Zakupy władz stanowych i lokalnych ograniczały natomiast wzrost.

Opublikowany 30 października wskaźnik Fiscal Impact Measure (FIM) pokazuje wpływ polityki fiskalnej na tempo wzrostu realnego PKB. Obejmuje szczebel federalny, stanowy i lokalny, a także oddziaływanie podatków oraz świadczeń na konsumpcję.

Wydatki federalne podtrzymały wzrost

Z danych kwartalnych Brookings wynika, że w III kwartale zakupy towarów i usług przez administrację federalną zwiększyły tempo wzrostu PKB o około 0,5 pkt proc. Zakupy władz stanowych i lokalnych obniżyły je o około 0,2 pkt proc. Pozostałe czynniki — podatki, świadczenia, cła oraz szacowane efekty podażowe — dodały łącznie około 0,1 pkt proc. W sumie polityka fiskalna przyspieszyła wzrost o około 0,44 pkt proc.

Był to trzeci z rzędu kwartał dodatniego impulsu fiskalnego. W I kwartale wynosił on około 0,83 pkt proc., a w II kwartale 0,33 pkt proc. Dane wskazują więc na utrzymujące się wsparcie w pierwszych dziewięciu miesiącach roku, choć jego siła była zmienna.

Zmiana kierunku już w IV kwartale

Prognoza na ostatnie trzy miesiące 2026 r. zakłada, że polityka fiskalna obniży tempo wzrostu PKB o około 0,4 pkt proc. Słaby wzrost wydatków publicznych na towary i usługi oraz obciążenia związane z cłami mają przeważyć nad pobudzającym działaniem obniżek podatków.

Ulgi podatkowe nie wystarczą

Według obliczeń Brookings ustawa One Big Beautiful Bill Act ma nadal wspierać aktywność w 2027 r. Jej łączny dodatni wkład autorzy szacują na około 0,37 pkt proc. w każdym z pierwszych dwóch kwartałów. W drugiej połowie roku ma on osłabnąć do około 0,15 pkt proc. w III kwartale i 0,14 pkt proc. w IV kwartale.

Brookings zakłada, że program CHIPS, wspierający sektor półprzewodników, oraz Inflation Reduction Act (IRA), obejmująca m.in. zachęty do inwestycji energetycznych i klimatycznych, wcześniej pobudziły zakupy sprzętu. Szacowany wkład tego czynnika w tempo wzrostu PKB staje się jednak ujemny: z około +0,08 pkt proc. w III kwartale 2026 r. spada do −0,26 pkt proc. w I kwartale 2027 r. i −0,42 pkt proc. pod koniec 2027 r.

Oznacza to zmianę wkładu tych inwestycji w dynamikę gospodarki, a nie zakończenie wszystkich projektów wspieranych przez oba programy. Bez uwzględnienia szacowanych efektów podażowych Brookings ocenia ujemny wpływ polityki fiskalnej w 2027 r. na około 0,4 pkt proc., wobec około 0,7 pkt proc. w głównym scenariuszu.

Ujemny impuls fiskalny nie oznacza recesji

Ujemny wynik FIM oznacza, że polityka fiskalna obniża tempo wzrostu PKB względem przyjętego w modelu punktu odniesienia. Gospodarka może więc nadal się rozwijać. Wskaźnik obejmuje zarówno decyzje podatkowe i wydatkowe, jak i automatyczne zmiany podatków oraz świadczeń związane z koniunkturą.

Model nie uwzględnia mnożników fiskalnych, czyli kolejnych rund wpływu zmian podatków i wydatków na gospodarkę. Prognoza zakłada utrzymanie obowiązującego prawa, bez nowych ustaw podatkowych i wydatkowych, oraz stawek celnych w pobliżu poziomów z II kwartału 2026 r. Zmiana tych założeń może wpłynąć na przewidywaną skalę hamowania.

Opracowanie na podstawie Hutchins Center Fiscal Impact Measure oraz Fiscal Impact Breakdown, aktualizacja z 30 października 2026 r., i dokumentacji metodologicznej Brookings Institution.