Rada Ministrów w dniu 18 kwietnia 2023 r. przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz projekt ustawy o zmianie ustawy o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych oraz niektórych innych ustaw. Zmiany te wynikają z konieczności dostosowania polskiego prawa do przepisów Unii Europejskiej poświęconych energetyce.
Czy zmiany przyczynią się do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego państwa oraz do lepszego wykorzystywania odnawialnych źródeł energii? Taki jest cel. Poniżej wskażemy kilka najistotniejszych zmian.
Zmiana sprzedawcy energii elektrycznej w 24 godziny – możliwe?
Okazuje się, że tak. Od 2026 r. będzie można technicznie zmienić sprzedawcę energii elektrycznej w 24 godziny. Zmiana ta uwzględnia powstanie w Polsce centralnego systemu informacji rynku energii, w skrócie „CSIRE”. Po wdrożeniu CSIRE zgłoszenie takiej zmiany nie będzie wysyłane przez odbiorcę do operatora systemu dystrybucyjnego i operatora systemu przesyłowego, a bezpośrednio do systemu CSIRE i tam nastąpi automatyczna weryfikacja zgłoszenia. W związku z tym, czas trwania procesu zmiany zostanie znacznie skrócony.
Porównywarka cenowa
Nowe rozwiązania przewidują, że odbiorcy energii elektrycznej w gospodarstwach domowych i mikro przedsiębiorcy o rocznym zużyciu poniżej 100 tys. kWh, uzyskają dostęp do narzędzia porównywania ofert sprzedaży energii elektrycznej. Zostanie w tym celu utworzona przez URE specjalna porównywarka wszystkich dostępnych na rynku ofert sprzedaży energii elektrycznej. Jest to także obowiązek sprzedawców energii – będą musieli udostępniać swoje oferty na potrzeby tworzenia porównywarki, w przeciwnym wypadku narażą się na sankcje.
Nowe umowy – ceny dynamiczne energii elektrycznej
W projektowanej ustawie wprowadzono definicję umowy z ceną dynamiczną energii elektrycznej, z minimalną częstotliwością rozliczeń co 15 min. O co chodzi? Chodzi o umowę sprzedaży energii między sprzedawcą, a odbiorcą końcowym, która odzwierciedla wahania cen na rynkach transakcji natychmiastowych, w tym na rynkach dnia bieżącego i następnego. Oferować takie umowy mają sprzedawcy, obsługujący powyżej 200 tys. odbiorców końcowych. Warunek – odbiorca końcowy będzie musiał mieć licznik zdalnego odczytu.
Kim jest agregator rynku energii?
Projekt zawiera także definicje agregatora rynku energii i odbiorcy aktywnego, który ma możliwość zużywania, magazynowania lub sprzedaży wytworzonej we własnym zakresie energii elektrycznej, świadczenia usług systemowych lub usług elastyczności. Jedynym warunkiem jest, aby działalność nie stanowiła podstawowej działalności gospodarczej czy zawodowej tego odbiorcy. W nowej ustawie przewidziano korzystanie z usług agregacji na podstawie umowy o świadczenie usług agregacji zawartej pomiędzy odbiorcą końcowym, wytwórcą lub posiadaczem magazynu energii elektrycznej a agregatorem. Zawarcie takiej umowy ma się odbywać niezależnie od zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym umowy sprzedaży energii elektrycznej i bez zgody przedsiębiorstwa elektrycznego.
Wydaje się, że nowe przepisy ułatwią konsumentom zarządzanie tym kto i za ile będzie dostarczał im energię elektryczną, a w konsekwencji umożliwią aktywne uczestnictwo w rynku energii. Z drugiej strony mogą przyczynić się do usprawnienia polskiej energetyki i rozpocząć jej stopniową digitalizację. Zmiany rewolucyjne? Z pewnością. Jednakże będziemy musieli jeszcze trochę na nie poczekać, gdyż wejdą w życie dopiero w 2026 r. Termin wydaje się długi, ale do tego czasu koniecznie będzie wprowadzenie dodatkowych rozwiązań, takich jak m.in. Centralny System Informacji Rynku Energii.
Autor: Radca prawny, Sylwia Werpachowska, Kancelaria Prawna Chałas i Wspólnicy
