Duże kraje członkowskie nie wykorzystują w pełni swojego potencjału wpływania na rozwój Unii Europejskiej – uważa Günter Verheugen, były komisarz ds. rozszerzenia UE. Włochom i Hiszpanom przeszkadzają w tym trudności gospodarcze, Brytyjczykom, Francuzom i Niemcom – sytuacja polityczna. W Polsce wpływa na to brak zainteresowania ze strony polityków. Günter ocenia, że Europa musi zmierzać do dalszej ściślejszej integracji, żeby skutecznie konkurować w czasach zglobalizowanej gospodarki i mieć silny głos na arenie międzynarodowej.
– Polska jest jednym z największych państw członkowskich Unii Europejskiej. Jednak patrząc na większe kraje wspólnoty, okaże się że żaden z nich – z różnych powodów – nie wykorzystuje w pełni swojego potencjału. W przypadku Włoch i Hiszpanii powodem są trudności gospodarcze, w Wielkiej Brytanii – nadchodzący brexit, we Francji – słaba pozycja prezydenta, a w Niemczech – niepewna przyszłość rządu. W przypadku Polski, moim zdaniem, problemem jest zwyczajny brak zainteresowania tworzeniem polityki na szczeblu europejskim – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes Günter Verheugen, były komisarz ds. rozszerzenia UE.
Jak ocenia, Polska jest w najdogodniejszej sytuacji do tego, żeby wywierać realny wpływ na kształt europejskiej polityki. Nie jest to jednak priorytet polskich władz, które nie wykorzystują tego potencjału.
– Wciąż mam jednak nadzieję, że polski rząd obierze inny kierunek i stanie się aktywnym, dynamicznym i pozytywnym partnerem i liderem Unii Europejskiej – mówi Günter Verheugen.
Były komisarz ds. rozszerzenia UE ocenia, że kraje Wspólnoty mają dziś do pokonania trzy kluczowe problemy. Pierwszy z nich dotyczy braku odpowiedniego przywództwa, drugi – braku spójności, a trzeci – braku dalekosiężnej strategii.
– Szczególnie jeśli spojrzymy na stojące przed nami przyszłe wyzwania, potrzebujemy czegoś, co nazywam strategiczną autonomią. Oznacza to, że my, Europejczycy, powinniśmy na równych prawach brać udział w procesach decyzyjnych na szczeblu ogólnoświatowym – mówi Günter Verheugen.
Jak podkreśla, Unia Europejska zdążyła już osiągnąć wysoki poziom integracji, którego brakuje w innych regionach świata. Tę ideę wspólnoty należy wzmacniać, bo europejskie państwa narodowe samodzielnie nie są w stanie konkurować w ramach zglobalizowanej gospodarki jutra – ani w aspekcie ekonomicznym, ani politycznym. Powinny więc łączyć siły i – co ważniejsze – zadać sobie pytanie o kształt przyszłej europejskiej polityki.
– Czy chcielibyśmy zachować naszą demokrację liberalną, praworządność, niepodległość? Jeśli nam na tym zależy, to nie możemy pozwalać, aby inni decydowali o tym, co dzieje się w Europie. Potrzebne jest partnerstwo oparte na równych prawach, które obejmie swoim zasięgiem cały świat – mówi Günter Verheugen.
Polityk wskazuje, że globalizacja przyczyniła się do powstania ogromnych nierówności społecznych i problemów, których nie da się rozwiązać na szczeblu krajowym. Jedynym sposobem na osiągnięcie równowagi, która zagwarantuje pokojową przyszłość, jest koordynacja działań na poziomie globalnym i ogólnoświatowe partnerstwo.
– Tutaj przechodzimy do drugiego pytania o rolę Europy. Kto, jeśli nie Europa, może dawać przykład w tym zakresie? – mówi Günter Verheugen.
Wyzwaniem dla integracji europejskiej będzie niewątpliwie brexit. Zdaniem byłego komisarza ds. rozszerzenia UE Europę czeka czarny, „twardy” wariant wystąpienia Wielkiej Brytanii z unijnych struktur, co osłabi obie strony nie tylko gospodarczo, ale także politycznie, podważając pozycję UE na arenie międzynarodowej.
– W tej sytuacji nie ma zwycięzców i przegranych, są sami przegrani. Nie chodzi wyłącznie o daleko idące skutki gospodarcze i to, w jaki sposób cała ta sytuacja uderzy w obywateli, ale też o wiarygodność europejskich dążeń do bycia szanowanym, globalnym partnerem. Tracimy kraj o największych wpływach zagranicznych i największym doświadczeniu na arenie międzynarodowej. To dla nas ogromny cios – mówi Günter Verheugen.
