Wczoraj ceny cukru na światowych rynkach spadły do najniższego poziomu od czterech lat. Kontrakty terminowe potaniały o 3,2 proc. w ciągu jednego dnia, a w ujęciu rocznym ich cena spadła aż o 34 proc. To największy roczny spadek cen od 2017 roku. W Polsce, według danych GUS, cukier w sklepach jest dziś o 23 proc. tańszy niż rok temu, a cena kilograma cukru w supermarketach spadła poniżej 3 zł.
Za spadkiem globalnych cen cukru stoi sytuacja w Brazylii, która jest największym producentem cukru na świecie. Trwający tam dynamiczny rozwój produkcji etanolu z kukurydzy zmienił układ sił w całym sektorze. Biopaliwo z kukurydzy okazało się tańsze w wytwarzaniu niż tradycyjny etanol z trzciny cukrowej, co spowodowało, że przetwórcy trzciny coraz większą jej część kierują na produkcję cukru.
Według prognoz w sezonie 2025–2026 globalna produkcja cukru przewyższy konsumpcję o 2,8 mln ton. To odwrotność sytuacji z poprzedniego roku, gdy na rynku panował deficyt. Brazylijskie cukrownie planują w przyszłym roku wyprodukować rekordowe 43 mln ton cukru, czyli o prawie 5 proc. więcej niż rok wcześniej. Równocześnie prognozuje się, że udział etanolu kukurydzianego w brazylijskiej produkcji biopaliw wzrośnie z 23 proc. do 32 proc. Nadpodaż tego surowca może jeszcze bardziej obniżyć jego ceny, co tylko wzmocni presję na dalszy wzrost produkcji cukru.
Na światowym rynku Brazylia odpowiada dziś za około 24 proc. globalnej produkcji cukru, czyli 43,7 mln ton. Na drugim miejscu są Indie z 15 proc. udziałem i produkcją sięgającą 28 mln ton, choć tamtejszy sektor ogranicza susza i restrykcje eksportowe. Trzecią pozycję zajmuje Unia Europejska z 9 proc. udziałem i produkcją 16,5 mln ton, głównie z buraków cukrowych. Polska, z rekordowym wynikiem 2,577 mln ton w sezonie 2024/2025, zajmuje trzecie miejsce wśród unijnych producentów. Dalej w zestawieniu są Chiny i Tajlandia, oba kraje odpowiadają za około 6 proc. światowej produkcji, wytwarzając po 10-11 mln ton rocznie. W sumie tych pięciu producentów wytwarza ponad 60 proc. światowej produkcji, co sprawia, że ich decyzje produkcyjne niemal natychmiast przekładają się na ceny na światowych rynkach.
W polskich sklepach także widać spadki cen cukru. Według danych GUS z września, w ciągu ostatniego roku cena cukru w sklepach spadła o 23 proc. Kilogram cukru można dziś kupić w supermarketach poniżej 3 zł, podczas gdy rok temu było to około 4,5 zł. To pomaga w obniżaniu inflacji, ponieważ surowiec ten jest szeroko wykorzystywany w przemyśle spożywczym i wpływa pośrednio na ceny wielu produktów.
Cukier więc tym razem nie krzepi, przynajmniej inwestorów. Ale dla konsumentów i producentów żywności to dobra wiadomość, bowiem spadek cen tego surowca może stać się jednym z czynników łagodzących presję inflacyjną w najbliższych miesiącach.
