Sektor handlowy po dwóch kwartałach relatywnie dobrych nastrojów ponownie znalazł się poniżej granicy ograniczonego rozwoju. Subindeks Barometru EFL dla handlu na II kwartał 2026 roku wyniósł 49 pkt., czyli o 4,4 pkt. mniej niż kwartał wcześniej. Spadek widać we wszystkich kluczowych obszarach badania: sprzedaży, inwestycjach, płynności finansowej oraz zapotrzebowaniu na finansowanie zewnętrzne.
Najmocniej uwagę zwracają dane dotyczące inwestycji. Zwiększenie nakładów w II kwartale 2026 roku planuje tylko 7 proc. firm handlowych, podczas gdy w I kwartale odsetek ten wynosił 13 proc. Jednocześnie aż 36 proc. przedsiębiorców zapowiada ograniczenie inwestycji w porównaniu z poprzednim kwartałem. Oznacza to wyraźne przejście sektora w tryb ostrożnościowy.
Handel spada poniżej progu rozwoju
W IV kwartale 2025 roku subindeks Barometru EFL dla handlu wynosił 54,9 pkt., a w I kwartale 2026 roku 53,4 pkt. Najnowszy odczyt, na poziomie 49 pkt., oznacza zejście poniżej granicy 50 pkt., która w metodologii badania wyznacza próg ograniczonego rozwoju.
Wynik powyżej 50 pkt. oznacza warunki sprzyjające rozwojowi firm z sektora MŚP. Odczyt poniżej tej granicy wskazuje natomiast na mniej korzystne otoczenie dla wzrostu. Barometr EFL opiera się na czterech obszarach: prognozach sprzedaży, planowanych inwestycjach w środki trwałe, płynności finansowej oraz zapotrzebowaniu na finansowanie zewnętrzne.
Spadek nie musi jednak oznaczać gwałtownego pogorszenia sytuacji w handlu. Według przedstawicieli Carefleet, spółki z Grupy EFL, najnowszy wynik należy raczej interpretować jako schłodzenie wcześniejszego optymizmu po bardzo mocnej końcówce 2025 roku i dobrym początku 2026 roku.
– Handel ma za sobą dwa bardzo dobre kwartały, więc obecny spadek subindeksu warto czytać przede wszystkim jako wyhamowanie wcześniejszego optymizmu. Sektor schodzi poniżej progu 50 pkt., ale nie oznacza to gwałtownego załamania. Prognozy sprzedaży nadal pozostają jednymi z najlepszych w całym badaniu, a co ważne, przedsiębiorcy handlowi praktycznie nie zakładają spadku obrotów – mówi Robert Dudziński, dyrektor sprzedaży w Carefleet, spółce z Grupy EFL.
Sprzedaż jeszcze się broni
Najlepiej w sektorze handlowym wyglądają nadal prognozy sprzedażowe. Wzrostu sprzedaży w II kwartale 2026 roku spodziewa się 18 proc. firm handlowych. To mniej niż w I kwartale, kiedy poprawy obrotów oczekiwało 25 proc. przedsiębiorców, ale wciąż jest to jeden z mocniejszych wyników w całym badaniu.
Co istotne, handel wyróżnia się na tle innych branż tym, że żaden z badanych przedsiębiorców nie przewiduje spadku sprzedaży. Można więc mówić raczej o spadku dynamiki oczekiwań niż o jednoznacznym załamaniu popytu.
Firmy z sektora handlowego zakładają, że sprzedaż pozostanie relatywnie stabilna, ale są dużo ostrożniejsze w ocenie pozostałych elementów swojej kondycji. Szczególnie widoczne jest to w prognozach dotyczących płynności finansowej.
Płynność finansowa pod presją
Poprawy płynności finansowej w II kwartale 2026 roku oczekuje 11 proc. przedsiębiorców handlowych. Kwartał wcześniej takich firm było 25 proc. To jeden z najbardziej wyraźnych spadków w najnowszym odczycie Barometru EFL.
Dane sugerują, że nawet przy założeniu stabilnej sprzedaży przedsiębiorcy obawiają się presji kosztowej, niższych marż lub trudniejszego zarządzania kapitałem obrotowym. W praktyce może to oznaczać większą ostrożność w zakupach towarów, bardziej konserwatywne podejście do zapasów oraz mocniejsze pilnowanie terminów płatności.
– Wyraźnie mniej firm liczy na poprawę płynności finansowej i zdecydowanie ostrożniej podchodzi do inwestycji. To pokazuje, że handel wciąż wierzy w popyt, ale jednocześnie bardzo uważnie kontroluje koszty i nowe zobowiązania. W obecnych warunkach przedsiębiorcy chcą utrzymać sprzedaż, ale niekoniecznie zwiększać skalę ryzyka inwestycyjnego – dodaje Robert Dudziński.
Inwestycje w defensywie
Największą zmianę widać w planach inwestycyjnych. Tylko 7 proc. firm handlowych deklaruje, że w II kwartale 2026 roku zwiększy inwestycje. W poprzednim kwartale taki zamiar zgłaszało 13 proc. przedsiębiorców.
Jednocześnie 36 proc. firm zapowiada ograniczenie inwestycji. To pokazuje, że sektor handlowy koncentruje się obecnie bardziej na zabezpieczeniu bieżącej działalności niż na ekspansji. Przedsiębiorcy wstrzymują się z większymi wydatkami i ostrożniej podchodzą do nowych zobowiązań.
Takie nastawienie może mieć znaczenie m.in. dla rynku leasingu, finansowania pojazdów, wyposażenia sklepów, logistyki czy technologii wspierających sprzedaż. Firmy handlowe nie rezygnują całkowicie z rozwoju, ale odkładają część decyzji inwestycyjnych lub ograniczają ich skalę.
Firmy rzadziej sięgają po finansowanie zewnętrzne
Spadło również deklarowane zapotrzebowanie na finansowanie zewnętrzne. W II kwartale 2026 roku większą potrzebę pozyskania dodatkowych środków wskazuje zaledwie 1 proc. firm handlowych. W I kwartale było to 7 proc.
Można to interpretować dwojako. Z jednej strony mniejsze zainteresowanie finansowaniem może oznaczać ograniczenie planów inwestycyjnych i mniejszą skłonność do zadłużania się. Z drugiej strony może świadczyć o tym, że firmy chcą przeczekać mniej pewny okres bez zwiększania kosztów finansowych.
W połączeniu z niższymi prognozami inwestycyjnymi dane pokazują, że handel przechodzi w bardziej zachowawczy tryb działania. Priorytetem staje się utrzymanie sprzedaży i płynności, a nie zwiększanie skali działalności.
Cały sektor MŚP także poniżej 50 pkt.
Pogorszenie nastrojów w handlu wpisuje się w słabszy obraz całego sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw. Główny indeks Barometru EFL na II kwartał 2026 roku wyniósł 47,7 pkt. To również o 4,4 pkt. mniej niż w poprzednim kwartale.
Odczyt poniżej 50 pkt. oznacza, że w sektorze MŚP przeważają obecnie warunki mniej sprzyjające rozwojowi. Firmy ostrożniej oceniają najbliższe miesiące, ograniczają plany inwestycyjne i mniej chętnie sięgają po finansowanie zewnętrzne.
Dla handlu najważniejszym pozytywnym sygnałem pozostaje fakt, że przedsiębiorcy nie zakładają spadku sprzedaży. Jednocześnie niska skłonność do inwestowania i wyraźnie słabsze prognozy płynności finansowej pokazują, że sektor wchodzi w II kwartał z dużą ostrożnością.
O badaniu
Barometr EFL jest syntetycznym wskaźnikiem informującym o skłonności firm z sektora MŚP do wzrostu. Uwzględnia m.in. oczekiwania dotyczące sprzedaży, inwestycji, płynności finansowej oraz zapotrzebowania na finansowanie zewnętrzne.
Badanie przygotowywane jest przez Ecorys na zlecenie Europejskiego Funduszu Leasingowego SA, a jego wyniki publikowane są co kwartał. W aktualnej edycji wzięła udział reprezentatywna grupa 600 mikro, małych i średnich firm z całej Polski. Badanie przeprowadzono od 15 marca do 15 kwietnia 2026 roku.
