Chiński rząd ogłosił, że dąży do osiągnięcia wzrostu gospodarczego na poziomie około 5% w 2025 roku, co potwierdza determinację Pekinu w utrzymaniu rozwoju mimo spowolnienia koniunktury i rosnących napięć handlowych ze Stanami Zjednoczonymi. Cel ten jest zgodny z wcześniejszymi prognozami i wskazuje na dążenie władz do stabilności wzrostu nawet w trudnym otoczeniu międzynarodowym.
Jednym z kluczowych elementów strategii rządu jest zwiększenie wydatków publicznych w celu pobudzenia popytu wewnętrznego i wzmocnienia rynków. W tym roku deficyt budżetowy został podniesiony do poziomu 4% PKB, co stanowi najwyższą wartość od dekad. Rząd planuje emisję obligacji samorządowych o łącznej wartości 4.4 bln RMB (ok. 600 mld USD) oraz 1.3 bln RMB w specjalnych obligacjach rządowych – nieco mniej, niż wielu analityków oczekiwało.
Aby wesprzeć konsumpcję, przewidziano przeznaczenie 300 mld RMB (ok. 40 mld USD) na subsydia, choć według niektórych ekspertów kwota ta może okazać się niewystarczająca do znaczącego pobudzenia rynku. Dodatkowo cel inflacyjny obniżono do 2%, najniższego poziomu od 2003 roku, co sugeruje obawy przed presją deflacyjną.
Pierwsze reakcje rynkowe były pozytywne – indeks Hang Seng China Enterprises wzrósł o 2.6%, a CSI 300 o 0.4%. Jednak wielu ekonomistów, zwraca uwagę, że samo zwiększenie deficytu nie wystarczy i kluczowe będzie właściwe ukierunkowanie wydatków. Bez głębszych reform strukturalnych ambitny cel 5% wzrostu może być trudny do osiągnięcia. Utrzymanie wysokiego tempa rozwoju komplikuje narastający konflikt handlowy z Waszyngtonem. Stany Zjednoczone nałożyły dodatkowe 20% taryfy na chińskie produkty, na co Pekin odpowiedział restrykcjami, m.in. na import rolny i energetyczny z USA oraz ograniczeniami dla amerykańskich firm. W tym kontekście warto podkreślić, że jedynie nieoczekiwany boom eksportowy mógłby znacząco wesprzeć wzrost, lecz w warunkach rosnącego protekcjonizmu jest to mało prawdopodobne.
Równolegle do działań pobudzających gospodarkę Chiny zwiększyły także wydatki wojskowe. Budżet obronny wzrośnie nominalnie o 7.2% do poziomu 1.78 bln RMB (ok. 250 mld USD), co przewyższa ogólny wzrost wydatków rządowych (6.9%). Niezależni eksperci wskazują, że rzeczywiste wydatki na obronność mogą być nawet o 30–90% wyższe od oficjalnych danych, co podkreśla rosnącą rolę armii w strategii Pekinu.
Chociaż Chiny wykazują silną wolę utrzymania 5% wzrostu gospodarczego, to rosnące napięcia ze Stanami Zjednoczonymi, skromniejsze niż przewidywano środki stymulacyjne oraz brak istotnych reform strukturalnych mogą utrudnić realizację tego celu. Zwiększone wydatki fiskalne mogą zapewnić krótkoterminowe wsparcie gospodarce, lecz długoterminowy sukces zależy od efektywnego wykorzystania funduszy oraz złagodzenia konfliktów handlowych. W obliczu ambitnych planów militarnych i ograniczonego luzowania polityki fiskalnej przyszłość chińskiego wzrostu budzi mieszane opinie.
Krzysztof Kamiński – Oanda TMS
