Polska ma siedem regionów z dzietnością poniżej jednego dziecka na kobietę
W 2024 r. współczynnik dzietności w Unii Europejskiej wyniósł 1,34 żywego urodzenia na kobietę. To najniższa wartość od początku porównywalnej serii danych, prowadzonej od 2001 r. Z najnowszej publikacji Eurostatu wynika również, że siedem polskich regionów NUTS 3 znalazło się w grupie o dzietności poniżej 1,0. Więcej takich regionów odnotowano wyłącznie w Hiszpanii – szesnaście.
Współczynnik dzietności nie oznacza faktycznej średniej liczby dzieci urodzonych dotychczas przez kobiety. Jest miarą statystyczną pokazującą, ile dzieci urodziłaby przeciętna kobieta w ciągu życia, gdyby przez cały okres rozrodczy obowiązywały współczynniki płodności obserwowane w danym roku. Dzięki temu można porównywać państwa i regiony, ale wskaźnik nie jest prognozą przyszłej liczby urodzeń.
35 regionów Unii poniżej granicy 1,0
Eurostat wskazał łącznie 35 regionów ze współczynnikiem poniżej 1,0: 16 w Hiszpanii, 7 w Polsce, 5 we Włoszech, 3 w Grecji oraz po 2 w Niemczech i na Litwie. Wartości odnoszą się do poziomu NUTS 3, czyli jednostek statystycznych mniejszych od województw. Nie należy ich utożsamiać z danymi dla całej Polski. W przypadku niemieckich regionów przyjęto dane za 2023 r.
Bardzo niskie wskaźniki koncentrują się według Eurostatu w północno-zachodniej Hiszpanii i części regionów wyspiarskich oraz w znacznej części Włoch, szczególnie na Sardynii. Położenie polskich regionów w tej grupie potwierdza, że problem nie dotyczy jedynie południa Europy.
Gdzie dzietność spadła poniżej 1,0?
Liczba regionów NUTS 3 według kraju
Hiszpania
16
Polska
7
Włochy
5
Grecja
3
Niemcy
2
Litwa
2
Źródło: Eurostat, 27 października 2026 r. Dane za 2024 r.; Niemcy za 2023 r.
Średnia UE to 1,34, ale wiele regionów osiąga lepsze wyniki
Spośród 1165 regionów NUTS 3 z dostępnymi danymi 439 (37,7 proc.) miało dzietność niższą od unijnej średniej, 714 (61,3 proc.) – wyższą, a 12 osiągnęło dokładnie 1,34. Współczynnik co najmniej 1,75 odnotowano w 14 regionach Bułgarii i 14 regionach Francji, sześciu regionach Niemiec oraz trzech regionach Słowenii.
Po dwa takie regiony znajdowały się na Węgrzech, w Holandii i Rumunii, a po jednym w Irlandii, Grecji, Chorwacji i Słowacji. Nawet poziom 1,75 pozostaje poniżej umownej granicy zastępowalności pokoleń – około 2,1 dziecka na kobietę. W ostatnich dwóch dekadach współczynnik UE wahał się od 1,34 do 1,57, ani razu nie zbliżając się do tej granicy.
Dzietność w Polsce na tle państw Unii Europejskiej
W 2024 r. w Unii Europejskiej urodziło się 3,55 mln dzieci, o 3,3 proc. mniej niż w 2023 r., kiedy odnotowano 3,67 mln urodzeń. Współczynnik dzietności zmniejszył się z 1,38 do 1,34 dziecka na kobietę.
Najwyższy współczynnik dzietności w UE odnotowano w Bułgarii (1,72), Francji (1,61) i Słowenii (1,52). Najniższe wartości wystąpiły na Malcie (1,01), w Hiszpanii (1,10) i na Litwie (1,11). Polska, ze współczynnikiem 1,14, znalazła się blisko dolnej części zestawienia. W 2023 r. polski wskaźnik wynosił 1,20.
Dla porównania we Włoszech dzietność wyniosła 1,18, w Grecji i na Łotwie po 1,24, w Czechach i Niemczech po 1,36, w Rumunii 1,39, w Holandii i Szwecji po 1,43, a w Danii i Irlandii po 1,47.
W większości państw UE dzietność spadła
Między 2023 a 2024 r. współczynnik dzietności obniżył się w 24 państwach Unii Europejskiej, pozostał bez zmian w Luksemburgu i Holandii, a wzrósł jedynie w Słowenii – z 1,51 do 1,52. Największy spadek odnotowano w Rumunii, z 1,54 do 1,39. W Bułgarii wskaźnik zmniejszył się z 1,81 do 1,72, we Francji z 1,66 do 1,61, a w Hiszpanii z 1,12 do 1,10.
Największe różnice między regionami Europy
Najwyższą dzietność wśród regionów NUTS 3 odnotowano na francuskiej wyspie Majotta (3,51) i w Gujanie Francuskiej (3,10). We francuskim regionie Reunion wskaźnik wyniósł 2,11, a w bułgarskich regionach Sliwen i Jamboł odpowiednio 2,58 i 2,42.
Na przeciwnym krańcu zestawienia znalazły się hiszpańskie Wyspy Kanaryjskie. Najniższy współczynnik w UE odnotowano na La Palmie (0,76); bardzo niskie wartości wystąpiły także na Teneryfie, La Gomerze i Gran Canarii. Poza Wyspami Kanaryjskimi do regionów z najniższą dzietnością należały greckie Ewrytania i Fokida, włoskie Cagliari i Sud Sardegna oraz hiszpańskie Ourense i Pontevedra.
Źródło: Eurostat, dane za 2024 r.; w części porównań regionalnych dane dla Niemiec dotyczą 2023 r.
