Do 2040 roku z polskiego rynku pracy ubędzie nawet 2 miliony osób w wieku produkcyjnym1. Już teraz, jak pokazują dane PARP, blisko 60% firm w Polsce mierzy się z trudnościami rekrutacyjnymi2, które z największą siłą uderzają w branżę produkcyjną i logistykę. Przy tak silnych niedoborach, wyzwaniem numer jeden dla biznesu nie jest już wyłącznie znalezienie pracownika, ale przede wszystkim utrzymanie doświadczonych zespołów. Odpowiedzią na tę presję przestaje być tylko wysokość wynagrodzenia. Jak pokazuje globalny raport Cushman & Wakefield „REdefining the Industrial Workplace”, to właśnie przemyślana modernizacja i ergonomiczne środowisko pracy na hali magazynowej stają się dziś nową walutą w walce o talenty i przewagą konkurencyjną, która pozwala firmom sektora Industrial chronić ciągłość operacyjną.
Koniec z fabrykami „tylko dla maszyn” – globalne diagnozy, lokalne wyzwania
Historycznie na całym świecie obiekty przemysłowe i magazynowe projektowano wokół procesów technologicznych i maszyn. Przestrzenie przeznaczone dla ludzi traktowane były drugorzędnie. Skutki tego podejścia dobitnie obnażają globalne badania Cushman & Wakefield Experience per Square Foot™ (XSF). Pokazują one, że zaledwie 46% pracowników produkcji pozytywnie ocenia swoje środowisko pracy. To wynik aż o 25 punktów procentowych niższy niż globalny benchmark dla ogółu rynków i o 13 punktów niższy niż w przypadku pracowników biurowych.
Zarówno na rynkach zachodnich, jak i w Polsce, kluczowym problemem rzutującym na retencję jest tzw. „podwójny standard”. Podczas gdy biura przyprodukcyjne oferują dostęp do dziennego światła i często doskonałe wykończenie, strefy dla operatorów i pracowników magazynowych pozostają surowe i wyłącznie funkcjonalne, co może pogłębiać poczucie hierarchii i znacząco obniża morale.
Rozwiązaniem tego problemu jest koncepcja Experience-Based Working (EBW), adaptowana do środowiska przemysłowego. Zakłada ona projektowanie oparte na realnych potrzebach trzech kluczowych person: operatora zmianowego, lidera/kontrolera jakości oraz menedżera obiektu. Każda z tych grup wymaga zupełnie innego podejścia do akustyki, miejsc spotkań czy stref regeneracji.
Mądra modernizacja oparta na danych – koszty z USA a polskie realia
Brak inwestycji w odpowiednie środowisko pracy generuje mierzalne straty. Jak pokazują dane z rynku amerykańskiego, zastąpienie wykwalifikowanego pracownika w przemyśle może kosztować firmę od połowy do nawet dwukrotności jego rocznej pensji, a sama rekrutacja trwa tam średnio aż 55 dni. Dodatkowo, globalne statystyki udowadniają, że wypalenie zawodowe aż 6-krotnie zwiększa ryzyko odejścia pracownika w ciągu zaledwie pół roku.
Dla polskich firm, operujących na wysoce konkurencyjnym i kurczącym się demograficznie rynku pracy, te wskaźniki stanowią wyraźny sygnał ostrzegawczy. Poprawa doświadczeń załogi nie zawsze musi jednak oznaczać realizacji kosztownych, nowych inwestycji.
Wg danych C&W zgromadzonych w bazie XCF, spośród 40 możliwych kategorii inwestycji w miejsce pracy, zaledwie 8 do 10 ma realny, pozytywny wpływ na retencję i efektywność zatrudnionych. Aby uniknąć przepalania budżetów, kluczowe staje się celowane doradztwo techniczne i kosztowe. Często największą i najbardziej wymierną różnicę robi tzw. „naprawienie fundamentów” istniejących już zakładów:
- Dostęp do naturalnego światła – instalacja świetlików dachowych to zaledwie ułamek kosztów automatyzacji procesów, a drastycznie podnosi produktywność i jakość snu pracowników.
- Nowoczesne zaplecze – zapewnienie czystych, niezawodnych stref odpoczynku, szatni oraz wysokiej jakości kantyn wspiera wellbeing i buduje przywiązanie do firmy.
- Komfort pracy – odpowiednie strefowanie akustyczne i wizualne, szczególnie istotne z perspektywy pracowników z neuroróżnorodnością.
Środowisko pracy jako dźwignia biznesowa
Wdrażanie strategii „Industrial Workplace” przesuwa dziś globalną dyskusję o środowisku pracy z kategorii „wydatków na udogodnienia” do poziomu twardego modelu operacyjnego, o którym na świecie coraz częściej decydują dyrektorzy finansowi (CFO) i operacyjni (COO). Ten trend widoczny jest także i w Polsce.
Rola działu Project & Development Services (PDS) w Polsce wykracza dziś daleko poza tradycyjne zarządzanie budową. Wspieramy klientów w całym cyklu życia inwestycji – od analiz wykonalności i doradztwa technicznego, przez optymalizację kosztów, aż po realizację w formule Design & Build. Analizując nasz dane widzimy wyraźnie, jak środowisko pracy wpływa na rotację i wskaźniki absencji. Dlatego pomagamy inwestorom i najemcom tworzyć i modernizować zakłady produkcyjne oraz magazyny w taki sposób, aby maksymalizować zwrot z inwestycji (ROI) oraz efektywność operacyjną. Nasze praktyczne doświadczenie i portfolio obejmujące prace przy projektach dla firm takich jak Paccar, Monosol, Markem-Imaje czy Valeo udowadniają, że w Polsce możemy tworzyć nowoczesne obiekty logistyczne i przemysłowe, które realnie wspierają długoterminowe cele biznesowe i skutecznie przyciągają talenty”, mówi Andrew Frizell, Head of Project and Development Services, Cushman & Wakefield Polska.
Tworzenie środowiska pracy skoncentrowanego na ludziach to dziś najmocniejsza karta przetargowa na konkurencyjnym, polskim rynku przemysłowo-logistycznym.
Przygotowanie odpowiedniego projektu hali produkcyjnej czy centrum dystrybucyjnego wymaga dziś spojrzenia z kilku perspektyw na raz – strategicznego doradztwa i zrównoważonego rozwoju, wpływu decyzji projektowych na wycenę, kosztów operacyjnych, adaptowalności przestrzeni do zmian czy właśnie utrzymania talentów. Dlatego często tworzymy interdyscyplinarne zespoły, w ramach których łączymy te perspektywy w jedną, spójną wizję”, dodaje Andrew Frizell.
1: Źródło: Raport EURES / Eurostat („Informacje o rynku pracy: Polska”)
2: Źródło: Raport PARP (Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości) – „Niedobór talentów i nowe modele pracy – obraz rynku w 2025 r.”
