Sprzedaż detaliczna w Polsce spada trzeci miesiąc z rzędu. Eurostat pokazuje wyraźne osłabienie handlu w UE

Sprzedaż detaliczna w Polsce spadła we wrześniu o 0,2 proc. w porównaniu z sierpniem. Był to trzeci kolejny miesiąc spadku, wynika z danych Eurostatu opublikowanych 6 listopada. Osłabienie handlu objęło również całą Unię Europejską, gdzie sprzedaż zmniejszyła się o 0,6 proc., a w strefie euro o 0,7 proc. Szczególnie słabo wypadły Niemcy, które odnotowały największy miesięczny spadek w UE.

Sprzedaż w Polsce maleje od lipca

Wrześniowy wynik potwierdza pogorszenie sytuacji w polskim handlu detalicznym w ostatnich miesiącach. Według Eurostatu sprzedaż zmniejszyła się o 0,3 proc. w lipcu, 0,7 proc. w sierpniu i 0,2 proc. we wrześniu. Wcześniej, w maju i czerwcu, odnotowano wzrosty odpowiednio o 2,0 proc. i 0,6 proc.

Trzy kolejne spadki oznaczają, że we wrześniu wielkość sprzedaży była niższa niż w czerwcu. Nie oznacza to jednak, że handel kurczy się również w porównaniu z ubiegłym rokiem. We wrześniu sprzedaż detaliczna w Polsce była o 2,2 proc. wyższa niż we wrześniu 2025 r.

Różnica wynika z okresu porównania. Dane miesięczne pokazują zmianę względem poprzedniego miesiąca po uwzględnieniu czynników sezonowych i kalendarzowych. Dane roczne Eurostatu porównują natomiast sprzedaż z analogicznym miesiącem poprzedniego roku, po skorygowaniu wpływu kalendarza.

Handel w Unii Europejskiej wyhamował

We wrześniu wielkość sprzedaży detalicznej w całej UE spadła o 0,6 proc. miesiąc do miesiąca, po wzroście o 0,4 proc. w sierpniu. W strefie euro spadek wyniósł 0,7 proc., również po sierpniowym wzroście o 0,4 proc. Dane wskazują na pogorszenie sytuacji w handlu po krótkiej poprawie w poprzednim miesiącu.

W ujęciu rocznym wyniki pozostają dodatnie, choć wzrost jest niewielki. Sprzedaż w UE była we wrześniu o 0,9 proc. wyższa niż przed rokiem, a w strefie euro o 0,4 proc. W sierpniu roczne wzrosty wynosiły odpowiednio 1,7 proc. i 1,3 proc.

Spadek sprzedaży objął przede wszystkim towary nieżywnościowe. W całej UE sprzedaż w tej kategorii, z wyłączeniem paliw, zmniejszyła się o 1,0 proc. względem sierpnia. Sprzedaż żywności, napojów i wyrobów tytoniowych spadła o 0,4 proc., podczas gdy sprzedaż paliw w wyspecjalizowanych placówkach wzrosła o 0,1 proc.

Nie wszystkie państwa odnotowały jednak pogorszenie wyników. Największe miesięczne wzrosty wystąpiły w Luksemburgu (5,3 proc.), na Słowacji (2,2 proc.) i Malcie (1,5 proc.). Najsilniejsze spadki Eurostat odnotował w Niemczech, Rumunii i Portugalii.

Niemcy z największym spadkiem sprzedaży w UE

Niemiecki handel detaliczny odnotował we wrześniu spadek o 2,0 proc. w porównaniu z sierpniem. W ujęciu rocznym sprzedaż była niższa o 2,4 proc. To najsłabszy wynik miesięczny i roczny wśród państw UE, dla których Eurostat dysponował wrześniowymi danymi.

Sytuacja w Niemczech jest istotna dla całej europejskiej gospodarki ze względu na wielkość tamtejszego rynku konsumenckiego oraz rozbudowane powiązania handlowe z innymi państwami. Słabsza sprzedaż może skłaniać niemieckie sieci handlowe do ostrożniejszego planowania zamówień i ograniczania zapasów. Taki scenariusz miałby znaczenie również dla zagranicznych dostawców.

Dla polskich producentów dostarczających towary na rynek niemiecki oznacza to ryzyko mniejszej liczby zamówień, szczególnie w branżach związanych z wyposażeniem mieszkań, odzieżą, artykułami gospodarstwa domowego i innymi dobrami konsumpcyjnymi. Nie można jednak na podstawie jednego miesięcznego odczytu przesądzać o skali ewentualnego ograniczenia dostaw. Do takiej oceny potrzebne byłyby również dane o niemieckim imporcie i zamówieniach przedsiębiorstw.

GUS również wskazuje na spadek sprzedaży. Dlaczego podaje inne liczby?

Dane Głównego Urzędu Statystycznego za wrzesień 2026 r., opublikowane 22 października, także pokazały osłabienie sprzedaży detalicznej. W cenach stałych sprzedaż spadła o 3,8 proc. w porównaniu z sierpniem, natomiast po wyeliminowaniu czynników sezonowych zmniejszyła się o 1,7 proc. W porównaniu z wrześniem 2025 r. sprzedaż wzrosła o 3,3 proc., a po wyrównaniu sezonowym o 2,9 proc.

Rozbieżności między wynikami GUS i Eurostatu nie oznaczają błędu w którejkolwiek statystyce. GUS w swoim miesięcznym komunikacie przedstawia sprzedaż towarów w przedsiębiorstwach zatrudniających więcej niż dziewięć osób, także takich, których główną działalnością nie jest handel. Eurostat wykorzystuje wskaźnik sprzedaży w handlu detalicznym opracowywany według wspólnych zasad europejskich, uwzględniających klasyfikację działalności handlowej.

Obie instytucje różnią się zatem zakresem badania, sposobem wyznaczania wskaźników oraz metodami korygowania danych. Z tego powodu miesięcznego spadku o 0,2 proc. według Eurostatu nie należy bezpośrednio zestawiać ze spadkiem o 3,8 proc. według GUS jako dwóch pomiarów identycznego zjawiska. Do porównań sytuacji w Polsce z innymi państwami UE właściwe są dane Eurostatu, przygotowane według zharmonizowanej metodologii.

Kolejne dane Eurostatu dotyczące sprzedaży detalicznej, tym razem za październik 2026 r., mają zostać opublikowane 4 grudnia. Pozwolą ocenić, czy wrześniowe osłabienie handlu w UE było przejściowe, czy wpisało się w dłuższą tendencję.

Źródła: Eurostat, komunikat z 6 listopada 2026 r., zbiór sts_trtu_m; GUS, „Sprzedaż detaliczna we wrześniu 2026 r.”, 22 października 2026 r.