Ostatnie lata upłynęły pod dyktando dynamicznego rozwoju branży e-commerce, która zrewolucjonizowała rynek zarówno handlowy, jak i magazynowy na całym świecie. Od 2015 roku w krajach Unii Europejskiej odsetek osób kupujących przez Internet co najmniej raz w roku, wzrósł niemal dwukrotnie, a w 2020 r. w Polsce wyniósł on 61%. Wielkim wygranym trendu na e-commerce jest rynek automatów paczkowych, co potwierdza najnowszy raport Colliers pt. „Rudolf sam sobie nie poradzi – rynek automatów paczkowych w Polsce”.
Na potrzeby raportu, na przełomie listopada i grudnia, została przeprowadzona ankieta wśród blisko 400 osób, mająca na celu zbadanie rynku automatów paczkowych w Polsce pod względem zachowań konsumentów i ich preferencji, rozpoznawalności poszczególnych operatorów oraz potencjalnych kierunków rozwoju tego rynku.
Polska z największą liczbą automatów paczkowych na świecie
Automaty paczkowe są konceptem, który w Polsce cieszy się wyjątkowo wysoką popularnością – korzysta z nich aż 97% uczestników ankiety przeprowadzonej przez Colliers. Nasz kraj jest w pierwszej piątce wśród członków Unii Europejskiej pod względem liczby punktów odbioru na osobę. Ponadto spośród wszystkich państw świata to właśnie w Polsce znajduje się najwięcej automatów paczkowych.
– W tegorocznym badaniu Colliers 85% respondentów odpowiedziało, że przy wyborze formy dostawy często i regularnie decyduje się na automaty paczkowe, a 32% wybiera tę formę za każdym razem, gdy jest ona dostępna. Obecnie w naszym kraju dostawy do automatów paczkowych stanowią niemal 40% wszystkich przesyłek, natomiast 50% to dostawy bezpośrednio do miejsca zamieszkania. Do końca 2024 roku udział tych dwóch form dostaw powinien się wyrównać – mówi Dominika Jędrak, Dyrektor Działu Doradztwa i Badań Rynku w Colliers.
W Polsce prekursorem na rynku automatów paczkowych była firma InPost, która stworzyła swoje autorskie Paczkomaty – ich liczba wynosi obecnie około 16 tys. W ostatnich latach małe sieci automatów paczkowych zainstalowały DHL oraz Poczta Polska, jednak żaden z operatorów logistycznych nie decydował się na większą inwestycję w ten rynek. Pod koniec 2020 r. swoje pierwsze automaty paczkowe uruchomiła firma DPD, natomiast rok 2021 upłynął pod znakiem pierwszych maszyn Allegro, Orlenu oraz AliExpress. Na koniec roku 2021 r. liczba automatów paczkowych w Polsce wyniosła łącznie około 18 tys., a do końca przyszłego roku szacuje się, że przekroczy 25 tys.
Trend na ekologię również w automatach paczkowych
Operatorzy logistyczni sieci automatów paczkowych przywiązują coraz większą wagę do rozwiązań ekologicznych. W lipcu 2021 firma InPost uruchomiła pierwszy Paczkomat zasilany za pomocą paneli fotowoltaicznych, natomiast Allegro chce, aby wszystkie firmowane przez nich automaty One Box były zasilane z energią pochodzącą z odnawialnych źródeł oraz zostały wyposażone w czujniki jakości powietrza. DPD natomiast zaczęło instalować automaty paczkowe nieposiadające ekranu i zasilane z wbudowanej baterii. Aby jak najbardziej zmniejszyć ślad węglowy, operatorzy stawiają również na zwiększenie udziału pojazdów elektrycznych w swojej flocie.
Coraz częściej zwraca się uwagę na to, aby automaty paczkowe nie zaburzały miejskiego pejzażu. Firma Allegro planuje pokrywać przednie strony One Box-ów roślinami, aby jej automaty wpasowywały się w otoczenie. Dodatkowo, zrezygnowano z umieszczania reklam na ich powierzchni.
Świetlana przyszłość automatów paczkowych?
Rynek automatów paczkowych jest jedną z najprężniej rozwijających się gałęzi rynku logistycznego oraz kandydatem na lidera pod względem liczby obsłużonych przesyłek. Już teraz kształtuje on trendy logistyczne w całej Polsce. Przeprowadzone badanie pokazuje, iż firmy prowadzące na nim operacje mają wielu oddanych klientów, a nowe udogodnienia oraz rozwiązania mające pozytywny wpływ na środowisko mogą sprawić, że użytkowników automatów paczkowych będzie jeszcze więcej. 2021 r. rynek automatów paczkowych zakończy wynikiem 450 mln dostarczonych przesyłek – szacuje się, że 2024 r. może być ich nawet dwukrotnie więcej.
– Zauważamy coraz większe zainteresowanie firm kurierskich inwestowaniem w infrastrukturę automatów paczkowych. Dodatkowo czołowi gracze sektora e-commerce, m.in. Allegro, rozwijają własne sieci maszyn. Jedną z firm, która w 2021 roku zapowiedziała plany budowy sieci automatów do odbioru paczek jest np. Furgonetka.pl. Nowi gracze na rynku sprawiają, że staje się on bardziej rozdrobniony, a poziom konkurencji wzrasta. To wszystko świadczy o tym, że rynek nie osiągnął jeszcze dojrzałości i wkracza w okres swojego największego oraz najszybszego rozwoju – mówi Maciej Chmielewski, Senior Partner, Dyrektor Działu Powierzchni Logistycznych i Przemysłowych w Colliers.
– Trendem, którego realizacji możemy się spodziewać w przyszłości, są nowe rozwiązania dotyczące dostaw. Już teraz darmowe dostawy do automatów paczkowych w weekend stają się standardem, Operatorzy logistyczni w coraz większej liczbie ośrodków miejskich wprowadzają również usługę „same day delivery”. W najbliższych latach możemy spodziewać się także zwiększonej liczby automatów paczkowych zlokalizowanych na wsiach oraz w mniejszych miejscowościach – mówi Antoni Szwech, Analityk w Dziale Doradztwa i Badań Rynku w Colliers
