Wbrew często powtarzanej tezie, że po wprowadzeniu ceł na chińskie przesyłki dla konsumenta „nic się nie zmieni”, analiza pokazuje coś odwrotnego. Cła już w pierwszym tygodniu obowiązywania wymusiły zmianę strategii pricingowych na Temu, Shein i Aliexpress, a dodatkowe koszty są bez żadnych większych wątpliwości przenoszone na klienta końcowego.
Nie zawsze odbywa się to w ten sam sposób. Jedne platformy podnoszą ceny produktów, inne utrzymują atrakcyjną cenę wejściową i doliczają koszt dopiero w koszyku, ale efekt biznesowy pozostaje ten sam: końcowy koszt zakupu rośnie.
W analizie porównano cenę zakupu 50 najpopularniejszych produktów na każdej z trzech platform w pierwszym półroczu 2026 z ich ceną sprzedaży obserwowaną w pierwszym tygodniu lipca, czyli po pierwszym tygodniu obowiązywania ceł. To pozwala uchwycić pierwszą, bezpośrednią reakcję Temu, Shein i Aliexpress na nowe obciążenia kosztowe. Warto jednak uwzględnić istotne zastrzeżenie metodologiczne. Cena zakupu z pierwszego półrocza nie zawsze musi odpowiadać regularnej cenie katalogowej, ponieważ w praktyce mogła być obniżona przez kupony, rabaty lub promocje stosowane przez platformę albo sprzedawcę. Oznacza to, że wyliczona skala wzrostu cen po wprowadzeniu ceł może być w części przypadków zaniżona, bo punktem odniesienia była realna cena transakcyjna, a niekoniecznie standardowa cena ofertowa.
Jak badaliśmy zmiany?
Przeanalizowano po 50 najpopularniejszych produktów na każdej z trzech platform. Były to towary faktycznie kupowane przez polskich konsumentów od stycznia do końca czerwca 2026, zidentyfikowane na podstawie danych z aplikacji whenUbuy. Następnie porównano ich cenę zakupu z pierwszego półrocza z ceną sprzedaży widoczną w pierwszym tygodniu lipca, już po pierwszym tygodniu obowiązywania ceł.
Dla każdego produktu sprawdzono także, czy dodatkowy koszt pojawia się bezpośrednio w cenie produktu, czy jest doliczany dopiero w koszyku. Dzięki temu analiza pokazuje nie tylko zmianę poziomu cen, ale również zmianę sposobu komunikowania całkowitego kosztu zakupu.
Trzy strategie platform
Temu: niska cena na wejściu, koszt w koszyku
Temu w największym stopniu broni atrakcyjności ceny widocznej na liście produktów i na karcie produktu. Średnio ceny zmieniły się tam nieznacznie, ale w zdecydowanej większości przypadków cło pojawia się dopiero w koszyku. To oznacza, że oferta na wejściu wygląda bardzo konkurencyjnie, natomiast pełny koszt zakupu ujawnia się dopiero na końcowym etapie ścieżki zakupowej. Z perspektywy klienta Temu utrzymuje więc przewagę marketingową na etapie pozyskania uwagi, ale przenosi moment odczucia podwyżki na checkout.
Aliexpress: podwyżka jest częścią ceny produktu
Aliexpress przyjął odwrotne podejście. Na tej platformie widać wyraźne podwyżki cen samych produktów, co sugeruje, że znacząca część nowych kosztów została wkalkulowana bezpośrednio w cenę, zamiast być częściej pokazywana jako osobna pozycja w koszyku. Dla klienta oznacza to większą widoczność podwyżki już na etapie przeglądania oferty, ale mniejsze ryzyko zaskoczenia przy finalizacji zamówienia. Taki model może ograniczać atrakcyjność cenową na starcie, ale jednocześnie zwiększać przejrzystość całkowitego kosztu zakupu.
Shein: model mieszany
Shein stosuje rozwiązanie pośrednie. Widać tam zarówno istotne wzrosty cen produktów, jak i częste doliczanie cła w koszyku, co oznacza, że koszt jest częściowo ukryty w cenie, a częściowo ujawniany przy checkoutcie. To podejście łączy zalety i ograniczenia obu skrajnych modeli. Z jednej strony pozwala ograniczyć skalę podwyżek widocznych od razu przy produkcie, z drugiej nie eliminuje efektu dodatkowego kosztu, który klient zauważa dopiero przy finalizacji zakupu.
Co z tego wynika dla rynku?
Najważniejszy wniosek jest taki, że cła nie pozostały neutralne dla rynku ani dla konsumenta. Już po pierwszym tygodniu obowiązywania widać, że platformy zmieniły sposób budowania ceny, a nowy koszt został przeniesiony na klienta końcowego. Różnica nie polega więc na tym, czy koszt się pojawił, ale gdzie został pokazany. Na jednych platformach klient widzi go szybciej, bo jest ukryty w cenie produktu, na innych później, bo pojawia się dopiero w koszyku, ale w obu przypadkach płaci więcej. To ważne z punktu widzenia konwersji, marketingu i porównywalności ofert. Platforma utrzymująca niską cenę wejściową może skuteczniej przyciągać uwagę, nawet jeśli całkowity koszt zakupu rośnie na końcu procesu. Z kolei model z wyższą ceną produktu może być mniej atrakcyjny na starcie, ale bardziej przejrzysty dla kupującego.
W praktyce coraz mniej wystarcza samo porównanie cen widocznych na liście produktów. Po wprowadzeniu ceł kluczowym miejscem oceny realnej opłacalności zakupu staje się koszyk i ostatni krok przed płatnością.
Głosy klientów chińskich platform z social media
Zmiany w opłatach celnych na import z Chin są już wyraźnie odczuwalne przez klientów chińskich platform handlowych – i to nie tylko w teorii. W social mediach – od grup na Facebooku, przez Reddit, po TikToka, gdzie filmy o nowych cłach zbierają tysiące reakcji – pojawiają się komentarze użytkowników pokazujące konkretne ceny. W kategorii drobnej elektroniki i komponentów na AliExpress ceny wzrosły drastycznie, a właściciele małych serwisów elektroniki użytkowej otwarcie piszą o rozważaniu zamknięcia działalności, bo dotychczasowy model przestał się spinać. Inaczej wygląda to w modzie: klientki Sheina nie narzekają na cło – bo platforma wbudowała je w ceny produktów – ale na gwałtowny, niezrozumiały dla nich wzrost cen ubrań, który w komentarzach wywołuje falę zdziwienia i rozczarowania. Efekt jest ten sam: coraz więcej kupujących deklaruje powrót na polskie platformy zakupowe, bo zakupy na chińskich przestają być po prostu opłacalne.
Dlaczego to ważne?
Platformy zaczynają dziś konkurować nie tylko samą ceną, ale również sposobem jej prezentacji. Architektura ceny staje się równie ważna jak jej nominalna wysokość, bo wpływa na percepcję atrakcyjności oferty, zaufanie klienta i skłonność do dokończenia zakupu. Najmocniejszy wniosek z tej analizy jest jednak prosty: cła już zadziałały. Nie zatrzymały się na poziomie deklaracji, nie zostały wchłonięte przez platformy i nie pozostały niewidoczne dla rynku. Wymusiły zmianę strategii pricingowych i w praktyce podniosły koszt zakupów ponoszony przez klienta końcowego.
