Od lipca BIK wprowadził nowe zasady oceny punktowej. Polacy planujący zaciągnięcie kredytu zaczęli sprawdzać, jak zmieniła się ich ocena oraz zdolność kredytowa. Z danych zebranych przez Rankomat.pl wynika, że po zmianach wciąż kluczowe znaczenie dla zdolności kredytowej ma to, jak duże jest posiadane zadłużenie i czy mamy dzieci. Jeśli w momencie wnioskowania o kredyt hipoteczny spłacamy już inny kredyt z ratą np. 1000 zł, to dostępna kwota kredytu może spaść o 128 tys. zł. Podobny spadek wywoła limit kredytowy w rachunku lub na karcie kredytowej w wysokości 20 tys. zł. Z kolei posiadanie dwojga dzieci oraz limitu kredytowego na 10 000 zł i kredytu z ratą 500 zł obniży zdolność kredytową aż o 353 tys. zł. Z kolei niska ocena w BIK może doprowadzić do odmowy przyznania kredytu, nawet jeśli mamy odpowiednio wysokie dochody.
Zmiany, które BIK wprowadził od 1 lipca, można w skrócie podsumować trzema kluczowymi elementami. Porównywanie ofert kredytowych nie obniża już skoringu. Dodatkowo do oceny włączono pożyczki pozabankowe i płatności odroczone. Ostatnim elementem jest wzrost znaczenia aktualnych zobowiązań i nowych kredytów zaciągniętych w ostatnim czasie.
Należy też podkreślić, że sama ocena skoringowa BIK nie wpływa bezpośrednio na zdolność kredytową. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy spadnie ona poniżej pewnego poziomu. Banki nie udostępniają szczegółów swojej polityki kredytowej, ale doświadczenie pokazuje, że niska ocena może sprawić, iż bank odmówi przyznania kredytu lub znacząco obniży dostępną kwotę finansowania.
Jeśli jednak w ostatnich latach nie mieliśmy opóźnień w spłacie kredytów, to dostępna kwota kredytu będzie w największym stopniu uzależniona od trzech elementów. Chodzi o poziom dochodów, wysokość posiadanego zadłużenia oraz to, czy posiadamy dzieci.
Aby sprawdzić wpływ tych czynników, zebraliśmy dane o zdolności kredytowej dla kilku różnych kredytobiorców w banku, który jest jednym z liderów rynku kredytów hipotecznych w Polsce.
Stary kredyt na 20 tys. zł może obniżyć kwotę nowego kredytu o 128 tys. zł
Zacznijmy od wpływu posiadanych kredytów na zdolność kredytową. Ten wpływ jest dużo większy, niż może się to wydawać na pierwszy rzut oka. Załóżmy, że kredyt hipoteczny chce zaciągnąć para z łącznym dochodem wynoszącym 15 000 zł netto miesięcznie. Jeśli nie posiadają żadnego kredytu, to w badanym przez nas banku mogą liczyć maksymalnie na kredyt w wysokości 1 249 283 zł.
Jeśli ta sama para posiada jednak limit kredytowy w rachunku lub na karcie kredytowej na kwotę 10 000 zł, to ich zdolność kredytowa spadnie aż o 64 tys. zł. Z kolei limit na 20 000 zł zmniejszy dostępną kwotę kredytu o 128 tys. zł.
W bardzo podobny sposób działa posiadanie kredytu spłacanego w ratach. Jeśli nasza przykładowa para spłaca już jakiś kredyt z ratą 500 zł miesięcznie, to dostępna kwota kredytu hipotecznego spadnie o 64 tys. zł. Z kolei rata wynosząca 1000 zł miesięcznie zmniejszy zdolność kredytową o 128 tys. zł.
To właśnie dlatego osoby planujące zaciągnięcie kredytu hipotecznego powinny rozważyć wcześniejszą spłatę lub rezygnację z innych posiadanych zobowiązań.
Dwoje dzieci obniży zdolność kredytową aż o 221 tys. zł
Kolejnym czynnikiem, który ma znaczący wpływ na wysokość dostępnej kwoty kredytu, jest posiadanie dzieci. Bank postrzega dzieci jako czynnik zwiększający koszty utrzymania gospodarstwa domowego. W przypadku naszej przykładowej pary z dochodem 15 000 zł netto jedno dziecko obniża dostępną kwotę kredytu z 1 249 283 zł (bez dzieci) do 1 201 874 zł, a więc aż o 47 tys. zł. Jeśli dzieci jest dwoje, to dostępna kwota kredytu spadnie do 1 027 359 zł, czyli aż o 221 tys. zł.
A co jeśli ktoś posiada dzieci i spłaca kredyty? Oczywiście w takim przypadku dostępna kwota kredytu spadnie jeszcze mocniej. Przy jednym dziecku oraz zakładając posiadanie limitu na 10 000 zł i kredytu z ratą 500 zł miesięcznie dostępna kwota kredytu spadnie do 1 070 475 zł. To o 178 tys. zł mniej niż w sytuacji pary bez dzieci i bez zadłużenia. Z kolei przy takim samym zadłużeniu, ale przy założeniu, że dzieci jest dwoje, zdolność kredytowa obniży się do 895 960 zł. W tym przypadku spadek wynosi aż 353 tys. zł.
Ostatnim czynnikiem, który ma kluczowy wpływ na zdolność kredytową, jest wysokość uzyskiwanych dochodów. W tym przypadku zakładamy, że para nie ma dzieci ani żadnych kredytów. Przy dochodzie na poziomie 6000 zł netto miesięcznie może liczyć na ok. 300 tys. zł kredytu. Z kolei 7000 zł miesięcznie daje już niemal 430 tys. zł kredytu. Każde dodatkowe 1000 zł dochodu netto podwyższa dostępną kwotę kredytu o ponad 100 tys. zł. Zależność ta zmniejsza się dopiero przy dochodzie przekraczającym 11 000 zł netto miesięcznie.
Aby otrzymać kredyt na milion, trzeba zarabiać 12 100 zł netto
A co, jeśli nasza przykładowa para chciałby uzyskać kredyt na 1 mln zł ? Jeśli nie posiada dzieci i żadnych innych kredytów, to musi zarabiać przynajmniej 12 100 zł netto.
Dostępna kwota w różnych bankach może się różnić o 300 tys. zł
Warto jednak dodać, że wyliczenia zostały sporządzone w banku, który jest jednym z liderów pod względem oferowanej zdolności kredytowej. W innych bankach dostępna kwota może być niższa, czasami nawet znacząco. Dla przykładu przy dochodzie na poziomie 12 000 zł netto miesięcznie różnica w zdolności kredytowej między bankami może wynosić nawet 300 tys. zł. Planując zaciągnięcie kredytu, warto więc porównywać oferty nie tylko pod kątem kosztów, ale również maksymalnej dostępnej kwoty finansowania.
Powyższa dane pokazują m. in. dlaczego pierwsze mieszkanie najlepiej kupić jeśli zanim zdecydujemy się na dzieci. Przed złożeniem wniosku o kredyt hipoteczny warto rozważyć wcześniejszą spłatę całości lub choćby części posiadanych zobowiązań. W wielu przypadkach takie działanie może mieć większy wpływ na zdolność kredytową niż niewielki wzrost dochodów.
