Komunikat GUS na temat budownictwa mieszkaniowego realizowanego w pierwszej połowie 2024 roku wskazuje, że firmy deweloperskie odpowiadają za budowę ponad 60% nowych mieszkań i domów budowanych w Polsce. Z czerwcowych danych GUS wynika, że skala budownictwa realizowanego w Polsce wyrażona w liczbie lokali mieszkalnych oddanych do użytku, wprawdzie nadal utrzymuje się na poziomie niższym w 2023 roku (20% mniej mieszkań oddanych w czerwcu niż przed rokiem; 9,3% mniej od stycznia do czerwca), jednak jest już bardzo blisko wyników 2022 roku i przewyższa wynik z roku 2021. Trzeba podkreślić, że podczas gdy firmy deweloperskie zrealizowały w pierwszej połowie bieżącego roku o 9,3% mniej lokali niż w 2023 roku, to w tym samym czasie inwestorzy indywidualni (przede wszystkim gospodarstwa domowe realizujące budowy na własne potrzeby) wybudowali aż o 24% mniej domów niż rok wcześniej. Warto jednak zaznaczyć, że tak w przypadku inwestorów indywidualnych jak i firm deweloperskich liczba mieszkań i domów oddanych do użytkowania przez te grupy podmiotów w czerwcu była wyraźnie wyższa niż maju.
Pewnym zaskoczeniem są czerwcowe efekty starań różnych grup inwestorów o uzyskanie pozwoleń na budowę. Okazało się, że w stosunku do wyników z maja łączna liczba pozwoleń wydanych w czerwcu było o 2% mniejsza, o czym zadecydowała mniejsza skala pozwoleń uzyskanych przez firmy deweloperskie. Jednak gdy przyjrzymy się wynikom dla ostatnich sześciu miesięcy, to wszystkich uzyskanych w tym okresie pozwoleń na budowę było o 28% więcej niż w analogicznym okresie 2023 roku. Na ten wzrost liczby pozwoleń złożyły się większe wolumeny zarówno w grupie deweloperów jak i inwestorów indywidualnych. Jednak skala wzrostu liczby pozwoleń wydanych firmom deweloperskim jest wyraźnie większa niż w pozostałych grupach. W efekcie ponad 71% pozwoleń na budowę wydanych w Polsce w ostatnich miesiącach to wnioski firm deweloperskich. Warto jednak zaznaczyć że w porównaniu z analogicznymi okresami w 2021 i 2022 roku deweloperzy uzyskali w 2024 roku pozwolenia na mniejszą liczbę mieszkań a wyniki czerwcowe jeszcze te różnice pogłębiły.
Podczas gdy z czerwcowych statystyk pozwoleń na budowę lekko powiało chłodem, to dane o rozpoczętych budowach pozwalają na umiarkowanie optymistyczne prognozy dotyczące rozwoju w kolejnych miesiącach budownictwa mieszkaniowego realizowanego przez firm deweloperskie. W porównaniu do czerwca 2023 roku nie tylko deweloperzy ale również inwestorzy indywidualni rozpoczęli budowę większej liczby mieszkań a w przypadku firm deweloperskich rozpoczęć było więcej także w porównaniu do wyników z maja. Statystyka mieszkań rozpoczętych z czerwca oraz z pierwszej połowy 2024 roku wskazują na wyraźnie lepsze w stosunku do analogicznego okresu 2023 roku wyniki w niemal wszystkich kategoriach inwestorów (od stycznia do czerwca tylko mieszkań zakładowych i społecznych – czynszowych rozpoczęto mniej niż przed rokiem) co pozwala z duży prawdopodobieństwem prognozować, że w tej kategorii rok 2024 będzie wyraźnie lepszy od 2023.
Także w kategorii „rozpoczynane budowy’ decydujące znaczenie dla skali budownictwa w Polsce mają projekty realizowane przez firmy deweloperskie. Ta kategoria inwestorów (w GUS: na sprzedaż lub wynajem) w czerwcu rozpoczęła budowę o 59% większej liczby mieszkań niż rok temu i o 18% więcej niż w maju. Wyniki pierwszego kwartału 2024 pozwalały na prognozy, iż ożywienie po wyraźnie słabszym w wykonaniu deweloperów roku 2023 będzie z każdym kolejnym miesiącem coraz wyraźniejsze. Statystyki GUS z kwietnia i maja wskazywały jednak na wstrzymywanie decyzji o rozpoczynaniu nowych budów przez firmy deweloperskie. Czerwcowy wynik (14 tys. mieszkań, których budowa została rozpoczęta) – o ile nie okaże się jednorazowym zrywem – odwraca spadkowy trend z ostatnich miesięcy.
Katarzyna Kuniewicz, Dyrektorka badań rynku Otodom Analytics
* wg danych za styczeń 2024 r
